<?xml 
version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss version="2.0" 
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
>

<channel xml:lang="en">
	<title>Kigali Today</title>
	<link>https://www.kigalitoday.com/</link>
	<description>Kigali Today ibagezaho amakuru nyayo ku Rwanda</description>
	<language>en</language>
	<generator>SPIP - www.spip.net</generator>
	<atom:link href="https://www.kigalitoday.com/spip.php?page=backend" rel="self" type="application/rss+xml" />

	<image>
		<title>Kigali Today</title>
		<url>https://www.kigalitoday.com/local/cache-vignettes/L144xH34/siteon0-628cb.gif?1784020700</url>
		<link>https://www.kigalitoday.com/</link>
		<height>34</height>
		<width>144</width>
	</image>



<item xml:lang="en">

		<title>Ibizamini bya Leta bisanze u Rwanda mu cyiciro gishya cy'impinduka</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibizamini-bya-leta-bisanze-u-rwanda-mu-cyiciro-gishya-cy-impinduka</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibizamini-bya-leta-bisanze-u-rwanda-mu-cyiciro-gishya-cy-impinduka</guid>

		<dc:date>2026-07-14T12:28:10Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abanyeshuri basaga ibihumbi 258 bo hirya no hino mu Rwanda kuri uyu wa 15 Nyakanga 2026 batangiye gukora ibizamini bya Leta bisoza amashuri yisumbuye, mu gihe uru rwego rw’uburezi rumaze imyaka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibizamini bya Leta bisanze u Rwanda mu cyiciro gishya cy&#8217;impinduka</h1>

			

			

			<div class='spip_document_286109 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-14_14_21_13-.png' width="963" height="640" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nk&#8217;uko byatangajwe na Minisiteri y&#8217;Uburezi ibinyujije mu Kigo cy&#8217;Igihugu gishinzwe Ibizamini n&#8217;Ubugenzuzi bw&#8217;Amashuri (NESA), ibi bizamini bizakorwa kuva ku wa 15 kugeza ku wa 24 Nyakanga 2026.</p>
<p>Abazabikora ni 258,255, barimo 149,533 bo mu cyiciro rusange cy&#8217;amashuri yisumbuye (O-Level) na 108,722 bo mu cyiciro cya kabiri cy&#8217;amashuri yisumbuye (A-Level), bakazakora ibizamini mu bigo (sites) 1,746 byateganyijwe mu gihugu hose. Muri bo kandi harimo 879 bafite ubumuga, bazafashwa hakoreshejwe uburyo bwihariye kugira ngo bose babashe gukora ibizamini mu buryo bungana n&#8217;ubw&#8217;abandi.</p>
<p>Ibi bizamini bibaye mu gihe uburezi bw&#8217;u Rwanda bwinjiye mu cyiciro gishya cy&#8217;impinduka zatangiye gushyirwa mu bikorwa hagati ya 2023 na 2026, zigamije kongera ireme ry&#8217;uburezi no gutegura abanyeshuri bafite ubumenyi ngiro aho kwibanda gusa ku gutsinda ibizamini.</p>
<p>Mu mpinduka zigaragara harimo ivugururwa rya porogaramu z&#8217;amasomo, aho hagabanyijwe amasomo yasubiranagamo, hanongerwa kwibanda ku bushobozi bwo gusesengura, gukemura ibibazo no gushyira mu bikorwa ibyo umunyeshuri yize.</p>
<p>Hari kandi ivugururwa ry&#8217;imyigire yo mu cyiciro cya kabiri cy&#8217;amashuri yisumbuye (A-Level), aho gahunda ishingiye ku ikomatanyamasomo "combinations" nka PCM, PCB cyangwa HEG yasimbuwe n&#8217;inzira eshatu z&#8217;imyigire (Learning Pathways): Imibare n’amasiyansi (Mathematics and Sciences), amasomo y’ubumenyi mbonezamubantu n’ubumenyamuntu (Arts and Humanities) ndetse n’indimi (Languages).</p>
<p>MINEDUC yagaragaje ko izi nzira eshatu z’imyigire zigamije guha abanyeshuri amahitamo yagutse no kubategura neza ku masomo ya kaminuza n&#8217;umwuga bazahitamo.</p>
<p>Mu mashuri abanza n&#8217;ayisumbuye kandi hakomeje gushyirwa imbaraga mu myigishirize ishingiye ku bushobozi (Competency-Based Curriculum), hamwe no guhugura abarimu, kongera ikoreshwa ry&#8217;ikoranabuhanga no kuvugurura uburyo bwo gusuzuma imyigire y&#8217;abanyeshuri.</p>
<p>Guverinoma yanashyize imbaraga mu kubaka ibyumba by&#8217;amashuri bishya, kongera ibikoresho by&#8217;ikoranabuhanga no guteza imbere gahunda zifasha abanyeshuri bafite intege nke kuzamura imyigire yabo, mu rwego rwo gutuma bose bagera ku rwego rumwe rw&#8217;ubumenyi.</p>
<p>Abasesenguzi bavuga ko izi mpinduka zose zizatangira kugaragarira cyane mu musaruro w&#8217;abanyeshuri mu myaka iri imbere, cyane cyane uko bazitwara muri kaminuza no ku isoko ry&#8217;umurimo, kuko intego atari ugutsinda ibizamini gusa, ahubwo ari uko abarangije amashuri baba bafite ubushobozi bwo guhanga udushya no gukemura ibibazo igihugu n&#8217;isi bihura na byo.</p>
<p>Mu minsi icumi iri imbere, amaso azaba ahanzwe aba banyeshuri barenga ibihumbi 258, bazaba basoza urugendo rw&#8217;amasomo y’amashuri yisumbuye bakoze mu gihe uburezi bw&#8217;u Rwanda bwari mu mavugurura akomeye, ategerejweho gutanga umusaruro mu kubaka abaturage bafite ubumenyi bujyanye n&#8217;icyerekezo cy&#8217;iterambere ry&#8217;igihugu.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-14_14_21_13-.png"
				length="1254812"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Minisitiri w'Intebe yagaragaje impamvu kongera imishahara bigomba kwitonderwa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/minisitiri-w-intebe-yagaragaje-impamvu-kongera-imishahara-bigomba-kwitonderwa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/minisitiri-w-intebe-yagaragaje-impamvu-kongera-imishahara-bigomba-kwitonderwa</guid>

		<dc:date>2026-07-13T16:17:22Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Intebe, Dr Justin Nsengiyumva, yemeza ko ikibazo cy’imishara itajyanye n’ibiciro ku isoko gihangakishije guverinoma, ariko agaragaza ko ahanini kijyana n’umusaruro abakozi ba Leta&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Minisitiri w’Intebe yagaragaje impamvu kongera imishahara bigomba kwitonderwa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_286091 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-13_18_15_23-_20_office_of_the_pm___rwanda_primaturerwanda___x.png' width="631" height="595" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu mpera z’icyumweru gishize, Minisitiri w’Intebe, Dr Justin Nsengiyumva yagejeje ku Nteko Rusange y’ Inteko Ishinga Amategeko ibikorwa bya Guverinoma bijyanye no kongera ubushobozi bw&#8217;Igihugu mu kubungabunga ubukungu n&#8217;imibereho myiza y&#8217;abaturage.</p>
<p>Nyuma y&#8217;iyi mbwirwaruhame, abadepite n&#8217;Abasenateri bahawe umwanya babaza ibibazo, ndetse batanga n&#8217;ibitekerezo.</p>
<p>Muri ibi, Depite Jean Claude Bizimana yavuze ko umukozi wa Leta muri iki gihe atagishoboye kujya ku isoko ngo ahahe kimwe n’abandi bitewe n’izamuka rya hato na hato ry’ibiciro, nyamara imishahara y’abakozi, yo itajya izamuka, ku buryo asanga amafaranga umukozi ahembwe n’ibyo asabwa mu mibereho ye bitoroshye ko yakora akazi yari yitezweho uko bigomba.</p>
<p>Depite Ntezimana yavuze ko hari imigambi myishi Leta yagiye ishyira mu bikorwa igamije kuzamura ubukungu bw’igihugu  no guhangana n’ihungabana ry’ubukungo ryagiye ribaho mu bihe bitandukanye, ariko ko hakiri ikibazo cy’imishahara y’abakozi.</p>
<p>Yagize ati “Iyo witegereje neza ukuntu ibiciro byagiye bizamuka mu bihe bitandukanye kandi bidaturutse cyane mu gihugu gusa, ahubwo bitewe n’ukuntu ubukungu mpuzamahanga bwagiye bukubitwa hasi, ukareba umuvuduko w’ibiciro ukareba n’izamuka ry’imishahara isanzwe ifite ibipimo (standardisees) uko izamuka mu mwaka, ubona mu by’ukuri hari itandukaniro rinini cyane.”</p>
<p>Mu gusaba ko iyi mishahara yavugururwa ikajyanishwa n’ibihe, Depite Nizeyimana yakomeje agira ati “Icyo umuntu ahembwe ku kwezi ubona harimo ikibazo gikomeye ku buryo ubaze icyo umuntu ashyiramo ngo agere ku kazi, icyo ashyiramo kugira ngo atange umusaruro n’icyo ahembwa usanga bidahura n’umuvuduko w’ibiciro ku isoko.”</p>
<p>Yagize ati “Mu by’ukuri, ikibazo cy’imishahara y’abakozi itajyana n&#8217;ibiciro, itajyana n’ubuzima uko buhagaze hanze ni ikibazo cyumvikana kandi na cyo kiduhangayikishije.”</p>
<p>Minisitiri w’Intebe Dr Nsengiyumva yavuze ko ubusanzwe habaho umushara fatizo (minimum wage) ariko hakanabaho n’umushahara utuma umuntu abaho (living wage), avuga ko icyifuzo cya Leta ubundi ariko Umunyarwanda yagahembwe umushahara umuhagije ushobora gutuma abaho.</p>
<p>Ati “Icyifuzo ubundi n’uko umuntu yagahembwe umushara utuma abaho, we n’umuryango we, yaba yagiye ku kazi akaba azi neza ko ari bugurire umwana we umugati, akaba azi neza ko ari burihire umwana we amashuri, akaba azi neza ko abana be n’umuryango we bari bubeho neza.”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Ariko iyo tuvuze umushahara dukwiye no kwibuka ko abahemba umushahara bakura mu byo bakoze, mu byo bagurishije. Igihe cyose ibyo bagurishije bitazaba bihagije ngo byishyure icyo kiguzi byaba bivuze ko nka guverinoma twaza tukavuga ngo dutegetse ko wajya utanga uyu mushahara.</p>
<p>Yatanze urugero, aho uruganda rwahembaga umukozi ibihumbi 50FRW Leta yarutegeka guhemba ibihumbi 100FRW kuko ibona ko ari wo mushahara fatizo ukwiye, asobanura ko Guverinoma itaba yizeye ko mu byo urwo ruganda rwinjiza iyo mishahara yavamo.</p>
<p>Minisitiri w’Intebe yavuze ko bigenze gutyo igihugu cyazisanga byateje ikibazo aho abakoresha bagabanya abakozi kugira ngo bashobore kubona imishahara basabwa na Leta guhemba, bityo ubushomeri bukiyongera.</p>
<p>Ni imvugo yabaye nk’ikurira inzira ku murima abatekereza izamuka ry’imishahara, kuko inzira yabaye nk’ugaragaraza yatuma bishoboka ariko ibyo gihugu gikora (production) byaba byazamutse kugira ngo kibone aho gikura ibyo cyongeza ku mishahara.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-13_18_15_23-_20_office_of_the_pm___rwanda_primaturerwanda___x.png"
				length="750155"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Uko Dr Eugene Rwamucyo yagerageje gukwepa isuzuma ry'impuguke mu by'imitekerereze </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/uko-dr-eugene-rwamucyo-yagerageje-gukwepa-isuzuma-ry-impuguke-mu-by-imitekerereze</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/uko-dr-eugene-rwamucyo-yagerageje-gukwepa-isuzuma-ry-impuguke-mu-by-imitekerereze</guid>

		<dc:date>2026-07-10T19:09:16Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu iburanisha rw’urubanza rwa Dr. Eugène Rwamucyo mu Bufaransa, impuguke mu by’imitekerereze, Emmanuelle Semiaticki, yabwiye urukiko ko mu isuzuma yamukoreye ku wa 20 Kamena 2026 yabonye uregwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Uko Dr Eugene Rwamucyo yagerageje gukwepa isuzuma ry&#8217;impuguke mu by&#8217;imitekerereze </h1>

			

			

			<div class='spip_document_285995 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-10_21_05_25-rwamucyo-1_jpg_634_597_.png' width="633" height="594" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Semiaticki yavuze ko inshingano ze atari ukugaragaza niba uregwa ahamwa n&#8217;icyaha cyangwa ari umwere, ahubwo ari ugusesengura imitekerereze n&#8217;imikorere y&#8217;ubuzima bwo mu mutwe bw&#8217;umuntu.</p>
<p>Yabwiye urukiko ko Dr. Rwamucyo yanze gukora ibizamini bimwe na bimwe byari bigamije gusesengura imiterere ye, ndetse ko mu kiganiro yamaze amasaha arenga abiri,   wasangaga ayobora ibiganiro mu cyerekezo ashakaga.</p>
<p>Yagize ati "Yashakaga kwigarurira uko ikiganiro kigenda no gukoresha umwanya wanjye nk&#8217;impuguke kugira ngo akomeze kugenzura ibiganiro buhoro buhoro."</p>
<p>Impuguke yavuze kandi ko Rwamucyo yagendaga atanga ibisobanuro birebire, akava ku kibazo yabazwaga akinjira mu yandi magambo menshi.</p>
<p>Yagereranyije uburyo yavugaga n&#8217;ubw&#8217;umwarimu utanga ikiganiro, avuga ko byatumaga isuzuma rigorana.</p>
<p>Semiaticki yavuze ko yabonaga Dr. Rwamucyo ashaka kwerekana ko arusha abandi ubushobozi bwo gutekereza, kandi ko yakundaga kuvuga wenyine igihe kirekire aho kugirana ikiganiro gishingiye ku bibazo n&#8217;ibisubizo.</p>
<p>Mu gusubiza ibibazo bya Perezida w&#8217;urukiko, impuguke yongeyeho ko nubwo Rwamucyo yasubizaga ibibazo, yabikoraga "mu buryo burimo kugenzura buri kintu," kandi ko iyo ikiganiro cyegerezaga ingingo zimusaba kwisobanura ku giti cye, yahitaga asimbukana iyo mpuguke asa n&#8217;ushaka kugaragaza ko ishaka kumutura mu mutego.</p>
<p>Yavuze ko hari n&#8217;igihe Rwamucyo yamushinje kutagira impuhwe, ibintu impuguke yavuze ko yabifashe nk&#8217;uburyo bwo guhindurira undi inshingano no gukwepa isuzuma.</p>
<p>Semiaticki yavuze kandi ko mu kiganiro cyose, Rwamucyo yakundaga kugaruka ku byo yise umugambi wo kumwibasira w&#8217;impuguke n&#8217;inzego z&#8217;ubutabera, akavuga ko buri kintu yashakaga kugisenya kugira ngo gihuze n&#8217;ukuri kwe bwite.</p>
<p>Mu bibazo by&#8217;abunganizi b&#8217;uregwa, Me Sztulman yanenze cyane uburyo raporo yanditswe, anenga amagambo yakoreshejwe n&#8217;impuguke ndetse n&#8217;uburyo yakoresheje mu isesengura.</p>
<p>Yageze aho avuga ko raporo isa n&#8217;"igishushanyo kidafite umurongo uhamye" (gribouillis), mu gihe impuguke yo yakomeje gushimangira ko imyanzuro yayo ishingiye ku kiganiro yagiranye n&#8217;uregwa no ku bumenyi ishingiraho mu mwuga wayo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-10_21_05_25-rwamucyo-1_jpg_634_597_.png"
				length="460910"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rugiye gushyira imbaraga mu nganda zifashisha ibikoresho fatizo biboneka mu gihugu</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rugiye-gushyira-imbaraga-mu-nganda-zifashisha-ibikoresho-fatizo-biboneka-mu-gihugu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rugiye-gushyira-imbaraga-mu-nganda-zifashisha-ibikoresho-fatizo-biboneka-mu-gihugu</guid>

		<dc:date>2026-07-09T18:18:37Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma y’u Rwanda yatangaje ko ikomeje gushyira imbaraga mu guteza imbere inganda zikoresha ibikoresho fatizo biboneka imbere mu gihugu, mu rwego rwo kubaka ubukungu budashingira cyane ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rugiye gushyira imbaraga mu nganda zifashisha ibikoresho fatizo biboneka mu gihugu</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285935 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-09_20_15_13-business-empire_jpg_923_620_.png' width="926" height="618" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byatangajwe na Minisitiri w&#8217;Intebe, Dr. Justin Nsengiyumva, ku wa 9 Nyakanga 2026, ubwo yagezaga ku Nteko Ishinga Amategeko imitwe yombi ibikorwa bya Guverinoma bigamije kongera ubushobozi bw&#8217;Igihugu mu kubungabunga ubukungu n&#8217;imibereho myiza y&#8217;abaturage.</p>
<p>Yavuze ko Guverinoma yashyize imbaraga mu guteza imbere inganda zongerera agaciro umusaruro ukomoka mu Rwanda, zirimo izikora imyenda, amavuta yo gutekesha, ibyuma na sima.</p>
<p>Minisitiri w&#8217;Intebe yavuze ko izi ngamba zigamije kugabanya ingaruka ziterwa no gushingira ku isoko rimwe cyangwa ku gicuruzwa kimwe, bityo ubucuruzi bw&#8217;u Rwanda bukarushaho kwihanganira ihungabana rishobora guturuka ku masoko mpuzamahanga.</p>
<p>Nubwo Ministiri w’Intebe yerekanye ingamba za Guverinoma mu guteza imbere inganda ariko, Depite Wibabara we yavuze ko inganda zitunganya ibikomoka ku buhinzi zikora ku kigero cyo munsi ya 50% asaba ko guverinoma isobanura ingamba zifatika zo gutuma bizamuka dore ko inganda zigeze ku rwego rwo kugira uruhare rwa 13% ku musaruro mbumbe w’igihugu.</p>
<p>Minisitiri w’Intebe yasubije ko ahanini ikibazo cy’inganda zikora ku kigero gito gituruka ku mikorere y’abanyenganda bashaka gutega amaso Leta, ati “Nk’aho turi muri bizinesi hamwe.”</p>
<p>Aha Minisitiri w’Intebe yabivuze asa n’ushaka kugaragaza ko hari bamwe mu bashoramari bo mu Rwanda bifata nk’aho badakeneye amafaranga akaba yashinga uruganda, yamara kubona amafaranga akigurira imodoka ya V8, akumva birahagije aho kugira ngo ateze imbere uruganda rwe.”</p>
<p>Cyakora, Ministiri w’Intebe yakiriye icyifuzo cya Depite Wibabara amwizeza ko Leta izakomeza gukora ubukangurambaga, inganda zirimo n’iz;ubuhinzi, zikazamura umusaruro.</p>
<p>Mu rwego rwo kwihutisha iterambere ry&#8217;inganda ariko, Minisitiri w’Intebe yanavuze ko Guverinoma yatangaje ko yashyizeho uburyo bwo korohereza abanyenganda kubona inguzanyo ku nyungu ziri munsi ya 10%.</p>
<p>Nk&#8217;uko Minisitiri w&#8217;Intebe yabisobanuye, ibi bikorwa binyuze mu kigega Leta yashyizeho cyo gushyigikira urwego rw&#8217;abikorera (Private Sector Support Fund), kugira ngo inganda zibone igishoro gihagije cyo kwagura ibikorwa no kongera ubushobozi bwo guhangana ku masoko.</p>
<p>Yanagaragaje ko Guverinoma yashyizeho gahunda ya Rwanda Stock Exchange Investment Clinic, ifasha abanyenganda gusobanukirwa uburyo bwo kubona igishoro binyuze ku isoko ry&#8217;imari, haba mu kugurisha imigabane cyangwa impapuro mpeshamwenda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-09_20_15_13-business-empire_jpg_923_620_.png"
				length="1241257"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Inteko Ishinga Amategeko yabajije Minisitiri w'Intebe aho Guverinoma igeze ishyiraho Banki y'Ubuhinzi n'Ubworozi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/abadepite-babajije-minisitiri-w-intebe-aho-guverinoma-igeze-ishyiraho-banki-y-ubuhinzi-n-ubworozi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/abadepite-babajije-minisitiri-w-intebe-aho-guverinoma-igeze-ishyiraho-banki-y-ubuhinzi-n-ubworozi</guid>

		<dc:date>2026-07-09T16:47:23Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuhinzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Inteko Ishinga Amategeko yibukije Guverinoma icyifuzo yayigejejeho cyo gushyiraho Banki y’Ubuhinzi n’Ubworozi, ibaza aho ishyirwa mu bikorwa ryacyo rigeze, bavuga ko amabanki menshi n’ibigo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Inteko Ishinga Amategeko yabajije Minisitiri w&#8217;Intebe aho Guverinoma igeze ishyiraho Banki y&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi</h1>

			

			

			<p>Ni ikibazo babajije kuri uyu wa 9 Nyakanga 2026, ubwo Minisitiri w&#8217;Intebe, Dr. Justin Nsengiyumva, yagezaga ku badepite n&#8217;abasenateri ibikorwa bya Guverinoma bigamije kongera ubushobozi bw&#8217;Igihugu mu kubungabunga ubukungu n&#8217;imibereho myiza y&#8217;abaturage.</p>
<div class='spip_document_285931 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubuhinzi-20.jpg' width="600" height="337" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Depite Nizeyimana yavuze ko Guverinoma yiyemeje kuzamura umusaruro w&#8217;ubuhinzi ku mpuzandengo ya 6% muri gahunda ya NST2, yibutsa ko Inteko yari yarasabye ko hashyirwaho Banki y&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi kugira ngo iki cyerekezo gishyigikirwe na serivisi z&#8217;imari zihagije.</p>
<p>Yagize ati "Iki gitekerezo cyaje nyuma yo kubona ko andi mabanki agira ubwoba bwo gutanga inguzanyo muri uru rwego kubera ibibazo bikunze kurugaragaramo, cyane cyane ibishingiye ku biza."</p>
<p>Yakomeje agira ati "Ni banki yifuzwa cyane kugira ngo uru rwego rushobore kubyara inyungu. Ndabaza aho iki cyifuzo kigeze gitekerezwaho."</p>
<p>Na Depite Marie Thérèse Uwizeye yagaragaje ko hakiri icyuho hagati y&#8217;abahinzi n&#8217;ibigo by&#8217;imari.</p>
<p>Yavuze ko usanga ibigo by&#8217;imari bitinya kuguriza abahinzi kubera ibyago bishobora guterwa n&#8217;ibiza, mu gihe na bo batinya gufata inguzanyo kubera impungenge zo kutazashobora kuyishyura.</p>
<p>Yasabye Guverinoma gushaka uburyo bwo guhuza impande zombi kugira ngo serivisi z&#8217;imari zigere ku bahinzi n&#8217;aborozi, bityo urwego rw&#8217;ubuhinzi n&#8217;ubworozi rukomeze gutera imbere.</p>
<p>Mu gusubiza ibyo bibazo, Minisitiri w&#8217;Intebe, Dr. Justin Nsengiyumva, yavuze ko hari gahunda zitandukanye zisanzwe zifasha abahinzi n&#8217;aborozi kubona inguzanyo, harimo izinyuzwa muri Banki y&#8217;Iterambere y&#8217;u Rwanda (BRD).</p>
<p>Yavuze kandi ko Minisiteri y&#8217;Imari n&#8217;Igenamigambi ndetse na Minisiteri y&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi bakomeje gukorera hamwe kugira ngo hongerwe uburyo abahinzi n&#8217;aborozi babona serivisi z&#8217;imari.</p>
<p>Minisitiri w&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi, Dr Telesphore Ndabamenye, na we yavuze ko ikibazo cy&#8217;inguzanyo mu buhinzi n&#8217;ubworozi kimaze igihe, ndetse ko hari abatekerezaga ko gushyiraho Banki y&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi ari cyo gisubizo cyonyine.</p>
<p>Yagize ati "Ariko uko tubibona uyu munsi, tuganira na Minisiteri y&#8217;Imari n&#8217;Igenamigambi, dusanga dufite Banki y&#8217;Iterambere (BRD) ishobora gufasha abahinzi n&#8217;aborozi mu gukemura ibibazo byinshi bijyanye na serivisi z&#8217;imari."</p>
<p>Yasobanuye ko BRD yamaze gutangira gushyigikira uru rwego binyuze muri gahunda zitandukanye, nubwo ibiganiro ku ishyirwaho rya Banki yihariye y&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi bikomeje.</p>
<p>Yibukije kandi ko hari umushinga wa CDAT uterwa inkunga na Banki y&#8217;Isi, utanga inguzanyo ku nyungu ya 8% ku mishinga y&#8217;abahinzi n&#8217;aborozi, amafaranga anyuzwa muri za banki.</p>
<p>Dr. Ndimubanzi yavuze ko muri uwo mushinga hakoranye amabanki umunani, ibigo by&#8217;imari birindwi na SACCO 16, aho hashowemo miliyari zisaga 55 Frw zo gutera inkunga ibikorwa by&#8217;abahinzi n&#8217;aborozi.</p>
<p>Yavuze ko izi nguzanyo zimaze kugera ku bahinzi n&#8217;aborozi barenga 2.500, ariko yemera ko uwo mubare ukiri muto ugereranyije n&#8217;ibikenewe.</p>
<p>Yongeyeho ko hari n&#8217;ubundi buryo Leta ifatanya n&#8217;ibigo by&#8217;imari mu kugabanya ibyago, aho yishingira 40% by&#8217;ingaruka zashobora kuvuka ku nguzanyo zihabwa abahinzi, kugira ngo amabanki arusheho gutinyuka kubaha inguzanyo.</p>
<p>Yanavuze ko hari gahunda ya Blended Financing, ihuza uruhare rw&#8217;umuhinzi, urw&#8217;ikigo cy&#8217;imari n&#8217;urw&#8217;abafatanyabikorwa, hagamijwe korohereza abahinzi kubona igishoro.<br class='autobr' />
Ati "Iyo urebye amafaranga amaze gutangwa, biragaragara ko hakiri amahirwe menshi yo gukoresha BRD mu gufasha abahinzi n&#8217;aborozi kubona serivisi z&#8217;imari. Uko tugenda tubona ibivamo n&#8217;imbogamizi zihari, bizadufasha gukora ubusesenguzi bwimbitse kurushaho. Ikigaragara ni uko ubushake buhari, ariko amafaranga aracyari make ugereranyije n&#8217;ibikenewe."</p>
<p>Yasoje avuga ko gukomeza gukorana na BRD bishobora kugabanya ibyago bituma amabanki atinya kuguriza abahinzi n&#8217;aborozi, bityo hakabaho uburyo burambye bwo kongera ishoramari muri uru rwego rwitezweho gutanga umusanzu munini mu bukungu bw&#8217;Igihugu.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubuhinzi-20.jpg"
				length="66135"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Musanze: Hari ibyumba by'ikoranabuhanga mu mashuri byahinduwe ububiko bw'ibikoresho</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/musanze-hari-ibyumba-by-ikoranabuhanga-mu-mashuri-byahinduwe-ububiko-bw-ibikoresho</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/musanze-hari-ibyumba-by-ikoranabuhanga-mu-mashuri-byahinduwe-ububiko-bw-ibikoresho</guid>

		<dc:date>2026-07-09T10:39:38Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komisiyo y’Inteko Ishinga Amategeko ishinzwe gukurikirana ikoreshwa ry’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) yanenze Akarere ka Musanze nyuma y’aho raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta yerekanye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Musanze: Hari ibyumba by&#8217;ikoranabuhanga mu mashuri byahinduwe ububiko bw&#8217;ibikoresho</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285925 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-09_at_12.31_19_1_.jpg' width="1280" height="960" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iki kibazo cyagarutsweho ku wa 9 Nyakanga 2026, ubwo ubuyobozi bw&#8217;Akarere ka Musanze bwitabaga PAC kugira ngo busobanure amakosa yagaragajwe muri raporo y&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta.</p>
<p>Depite Cecile Murumunawabo yavuze ko bidakwiye ko ibikoresho Leta yashoyemo amafaranga menshi bigamije guteza imbere ireme ry&#8217;uburezi bikoreshwa nabi cyangwa bikabikwa aho kudafasha abanyeshuri.</p>
<p>Yagize ati "Ikibabaje ni uko muri ibyo byumba by&#8217;ikoranabuhanga harimo ibindi bikoresho bitandukanye, ndetse hakaba harunze na mudasobwa aho gukoreshwa mu kwigisha."</p>
<p>Yakomeje avuga ko ubugenzuzi bwasanze muri ibyo byumba harimo mudasobwa 27 zigikora n&#8217;izindi 20 zangiritse, zose zibitse aho kuba zifasha abanyeshuri cyangwa se izangiritse zigasanwa.</p>
<p>Asubiza ibyo bibazo, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w&#8217;Akarere ka Musanze, Alex Kanayoge, yavuze ko ikibazo cyatewe n&#8217;uko ikigo cyagaragaje ko icyumba cyabikwagamo izo mudasobwa kitari gifite umutekano uhagije, bituma hafatwa icyemezo cyo kubaka ikindi.</p>
<p>Yagize ati "Ikibazo kimaze kugaragara, ikigo cyadusobanuriye ko aho mudasobwa zari zibitse hatari hatekanye. Hubatswe ikindi cyumba, kandi tuzakomeza gukurikirana iki kibazo no kongera ingamba z&#8217;umutekano kugira ngo bitazongera kubaho."</p>
<p>Cyakora, ibisobanuro by&#8217;ubuyobozi bw&#8217;akarere ntibyanyuze abagize PAC.</p>
<p>Depite Murumunawabo yavuze ko ikibazo cy&#8217;umutekano kitagombaga gutuma abanyeshuri bamburwa amahirwe yo gukoresha ibyumba by&#8217;ikoranabuhanga.</p>
<p>Yagize ati "Niba ikibazo cyari umutekano, icyari gikwiye gukorwa ni ugushimangira umutekano w&#8217;ikigo, aho kwambura abana Smart Classroom yagombaga kubafasha kwiga hakoreshejwe ikoranabuhanga."</p>
<p>PAC kandi yasanze mu Karere ka Musanze hari mudasobwa zirenga 20 zagiye zibwa mu bihe bitandukanye. Ubuyobozi bw&#8217;akarere bwabwiye PAC ko izo dosiye zirimo gukurikiranwa ku bufatanye n&#8217;inzego zibishinzwe, hagamijwe kugaruza ibikoresho byibwe no gukurikirana ababigizemo uruhare.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-09_at_12.31_19_1_.jpg"
				length="112257"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Akarere ka Rulindo kasabwe kuzuza amabwiriza y'isuku ku ibagiro gahitamo kurifunga burundu</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/akarere-ka-rulindo-kasabwe-kuzuza-amabwiriza-y-isuku-ku-ibagiro-gahitamo-kurifunga-burundu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/akarere-ka-rulindo-kasabwe-kuzuza-amabwiriza-y-isuku-ku-ibagiro-gahitamo-kurifunga-burundu</guid>

		<dc:date>2026-07-09T09:31:05Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Akarere ka Rulindo kananiwe kumvikana na Komisiyo y’Abadepite ishinzwe kugenzura ikoreshwa ry’Umutungo wa Leta (PAC) ku kibazo cy’ibagiro rya Shyorongi ryafunzwe by’agateganyo n’inzego&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Akarere ka Rulindo kasabwe kuzuza amabwiriza y’isuku ku ibagiro gahitamo kurifunga burundu</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285923 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-09_11_28_52-.png' width="947" height="642" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ubwo PAC yabazaga aka karere kuri iryo bagiro, ntibashoboye kumvikana ku nyito yaryo ubwaryo, kuko PAC ishingiye ku byo ibona muri Raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta yavugaga ko ari ibagiro ryafunzwe, ariko akarere ko kakavuga ko atari ibagiro ahubwo ari inzu icururizwamo inyama.</p>
<p>Atanga ibisobanuro, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’Akarere ka Rulindo, yagize ati “Iyo nzu icururizwamo inyama RICA (Ikigo gifite mu nshingano ubuziranenge) yasanze itujuje ubuziranenge bw’inyama irahafunga. Turashaka kuhavugurura hagakorerwa ibindi.”</p>
<p>Abadepite bagize PAC babaye nk’abatungurwa n’icyo gisubizo, maze Depite Barthelemy ati “Icyumvikana ni uko ahari ibagiro ubu hafunzwe ryahaga abaturage serivisi bakabona inyama.”</p>
<p>Ati “Birababaje kubona akarere gahasabwa kubahiriza amabwiriza y’isuku aho kuyubahiriza ko kagahitamo gufunga ibagiro burundu.”</p>
<p>Mu buryo bugaragaza gutungurwa cyane, PAC yahise ibabaza aho bazajya bakura inyama zujuje ubuziranenge kuko kugeza ubu nta bagiro riri mu Karere ka Rulindo, dore ko n’iryari riri kuri Base na ryo rifunze kubera kutuzuza amabwiriza y’ubuziranenge.</p>
<p>Umuyobozi w’Akarere ka Rulindo, Judith Mukanyirigira, mu buryo bwashidikanyijweho n’abadepite, na we yatsimbaraye avuga ko icyari i Shyorongi ari inzu icururizwamo inyama aho kuba ibagiro, ahubwo ibagiro ryari riri kuri Base ariko na ryo rikaba rifunze.</p>
<p>Yagize ati “Ubu turimo kureba uko twubaka ibagiro ryujuje ubuziranenge kuko aho ryari riri REMA yasanze ryangiza ibidukikije.”</p>
<p>Yijeje ko ku bufatanye na RICA na REMA barimo kureba uko muri Rulindo hakubakwa ibagiro ryujuje amabwiriza yose y’ubuziranenge.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-09_11_28_52-.png"
				length="1160043"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Komisiyo Perezida Kagame ayoboye izarwanya icyuho cyazanwa na AI mu batuye isi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/komisiyo-perezida-kagame-ayoboye-izarwanya-icyuho-cyazanwa-na-ai-mu-batuye-isi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/komisiyo-perezida-kagame-ayoboye-izarwanya-icyuho-cyazanwa-na-ai-mu-batuye-isi</guid>

		<dc:date>2026-07-08T20:06:52Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida wa Repubulika y’u Rwanda, Paul Kagame, yavuze ko isi irimo kwinjira mu gihe gishya aho kuba abantu bahuzwa n’ikoranabuhanga bidahagije, ahubwo hakenewe gukoresha amakuru (data) n’ubwenge&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Komisiyo Perezida Kagame ayoboye izarwanya icyuho cyazanwa na AI mu batuye isi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285921 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_19.26_39.jpg' width="1280" height="919" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Hari mu biganiro byo gutangiza AI for Good Global Commission, ari kumwe na Marc Benioff na Doreen Bogdan-Martin bafatanyije kuyobora iyi nama ya mbere igamije gukoresha ubwenge buhangano (Artificial Intelligence - AI) mu gukemura ibibazo bikomeye byugarije Isi.</p>
<p>Yagize ati "Ubu kuba abantu bahujwe n&#8217;ikoranabuhanga si byo ntego ya nyuma. Twinjiye mu gihe cy&#8217;iterambere rishingiye ku makuru."</p>
<p>Aha Perezida Kagame yasobanuye ko ubwenge buhangano ari bwo buzatanga impinduka zikomeye mu buvuzi, uburezi, ingufu n&#8217;izindi nzego nyinshi.</p>
<div class='spip_document_285920 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_19.26_08.jpg' width="1280" height="961" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati "Inshingano y&#8217;iyi komisiyo ni ukureba ko iri koranabuhanga ritazongera icyuho gisanzwe kiri hagati y&#8217;abaturage."</p>
<p>Perezida Kagame yongeyeho ko nubwo hari imbogamizi zizagaragara muri uru rugendo, icy&#8217;ingenzi atari ibiganiro gusa, ahubwo ari uko imyanzuro izafatwa izahinduka ibikorwa bifatika bifitiye abaturage akamaro.</p>
<p>AI for Good Global Commission igizwe n&#8217;abakomiseri 44 baturutse mu nzego zitandukanye ku rwego mpuzamahanga.</p>
<div class='spip_document_285919 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_19.27_27.jpg' width="1280" height="979" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p> Intego yayo ni ugushaka uburyo bufatika bwo gukoresha ubwenge buhangano mu gukemura ibibazo bikomeye Isi ihanganye na byo no guteza imbere imibereho myiza y&#8217;abaturage.</p>
<p>Uruhare rw&#8217;u Rwanda muri iyi komisiyo rugaragaza uburyo rukomeje kugira ijambo rikomeye mu biganiro mpuzamahanga ku ikoranabuhanga no guteza imbere ikoreshwa rya AI mu buryo buboneye kandi bugirira bose</p>
<div class='spip_document_285918 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_19.27_26.jpg' width="1280" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_19.26_08.jpg"
				length="94026"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dr. Eug&#232;ne Rwamucyo yibwira ko urubanza rwe ruri mu nyungu za Politiki</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/dr-eugene-rwamucyo-yibwira-ko-urubanza-rwe-ruri-mu-nyungu-za-politiki</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/dr-eugene-rwamucyo-yibwira-ko-urubanza-rwe-ruri-mu-nyungu-za-politiki</guid>

		<dc:date>2026-07-08T16:19:48Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rubanza rwa Dr. Eugène Rwamucyo rukomeje mu Bufaransa, impuguke mu by’imitekerereze, Bwana Delannoy, yatangaje ko mu kiganiro yagiranye n’uregwa, yamusobanuriye ko afata ifatwa rye nk’ingaruka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dr. Eugène Rwamucyo yibwira ko urubanza rwe ruri mu nyungu za Politiki</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285914 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-08_17_57_36-64cbf2a_1729598066092-000-36ht4wn_jpg_556_412_.png' width="556" height="414" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Asubiza ibibazo by&#8217;Umushinjacyaha, Delannoy yavuze ko Dr. Rwamucyo yasobanuye ko ifatwa rye ryakurikiye "ubwiyunge" cyangwa "ugusubirana" kw&#8217;imibanire hagati y&#8217;ibihugu byombi.</p>
<p>Nk&#8217;uko impuguke yabibwiye urukiko, Dr. Rwamucyo yanavuze ko Bernard Kouchner umunyapolitiki wanabaye Minisitiri w&#8217;Ububanyi n&#8217;amahanga ari umwe mu bagize uruhare muri uwo murongo wa politiki, aho avuga ngo "yamutanze mu nyungu z&#8217;Abatutsi."</p>
<p>Mu kubazwa, Umushinjacyaha yanagarutse ku buryo Dr. Rwamucyo yakomeje kuvuga ko atigeze ahabwa uburenganzira bwo kubona dosiye ye.</p>
<p>Delannoy yavuze ko yabifashe nk&#8217;uburyo uregwa yishyira mu mwanya w&#8217;umuntu wumva yarakatiwe mbere y&#8217;uko urubanza ruburanishwa.</p>
<p>Raporo y&#8217;iyi mpuguke igaragaza ko Dr. Rwamucyo adafite imyitwarire yo guhimba ibinyoma (mythomanie), ariko ko ibyo bidasobanuye ko buri gihe aba avuga ukuri.</p>
<p>Yagize ati "Umuntu nk&#8217;uwo azi neza ibyo ahitamo kuvuga n&#8217;ibyo ahitamo kudatangaza."</p>
<p>Yongeyeho ko mu kiganiro bagiranye, Dr. Rwamucyo atigeze avuga ko umugore we ari Umututsikazi, ahubwo ko yavuze gusa ko yari afite inshuti n&#8217;abo bakoranye b&#8217;Abatutsi.</p>
<p>Mu kubazwa n&#8217;abunganira Dr. Rwamucyo, impuguke yisobanuye ku mwanzuro wayo uvuga ko uregwa atagaragaje impuhwe ku bahohotewe.</p>
<p>Delannoy yavuze ko yashakaga kuvuga "ukutagaragaza impuhwe mu magambo", aho kuvuga ko nta mpuhwe agira.</p>
<p>Yasobanuye ko inshingano z&#8217;impuguke ari ukugaragaza ibyo yabonye n&#8217;ibyo yumvise, aho kwemeza ibirenze ibyo.</p>
<p>Yanemeye ko ibazwa ryamaze amasaha abiri gusa ridashobora gutanga ishusho yuzuye y&#8217;imiterere y&#8217;umuntu.</p>
<p>Ubuzima bw&#8217;ubazwa muri ayo masaha abiri yabugereranyije n&#8217;"ifoto" yerekana igice kimwe cy&#8217;imiterere y&#8217;umuntu, aho kuba ishusho yuzuye y&#8217;ubuzima bwe.</p>
<p>Nyuma y&#8217;izo mpaka, Perezida w&#8217;urukiko yafashe icyemezo cyo kongera raporo nshya y&#8217;ubuzuma bwo mu mutwe bwa Dr. Eugène Rwamucyo mu bimenyetso birimo gusuzumwa n&#8217;urukiko.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-08_17_57_36-64cbf2a_1729598066092-000-36ht4wn_jpg_556_412_.png"
				length="383066"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kugira ngo Ubwenge buhangano bubyare umusaruro - Dore inama eshatu za Perezida Paul Kagame</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/kugira-ngo-ubwenge-buhangano-bubyare-umusaruro-dore-inama-eshatu-za-perezida-paul-kagame</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/kugira-ngo-ubwenge-buhangano-bubyare-umusaruro-dore-inama-eshatu-za-perezida-paul-kagame</guid>

		<dc:date>2026-07-08T12:52:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Kagame yavuze ko kugira ngo AI igirire abantu bose akamaro, amahanga akwiriye gushyira imbaraga mu bintu bitatu by’ingenzi.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kugira ngo Ubwenge buhangano bubyare umusaruro - Dore inama eshatu za Perezida Paul Kagame</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285908 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-08_14_49_45-hartman_resized_3b50bae525a0892cff72f08875f034ff52e2e295_jpg_2121_1414_.png' width="961" height="641" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ayoboye inama ya AI for Good Global Summit 2026 iri kubera I Geneve mu Busuwisi, Perezida Kagame yavuze ko icya mebre kigomba kwitabwaho ari ibikorwa remezo birimo ubushobozi bwo gutunganya amakuru, internet yihuta n&#8217;ingufu z&#8217;amashanyarazi.</p>
<p>Yagize ati "Ubushobozi bwo gutunganya amakuru, imiyoboro y&#8217;itumanaho n&#8217;ingufu z&#8217;amashanyarazi bigomba kurushaho kugera kuri benshi. Ibi ni inshingano za Guverinoma n&#8217;abikorera bakorana."</p>
<p>Icya kabiri ni guteza imbere ubumenyi, aho Umukuru w&#8217;Igihugu agira ati "Impano ziboneka hose ku isi, ikibazo si impano ahubwo ni ukubura amahirwe yo kuzikoresha. Ibigo by&#8217;amashuri bikwiye guhora bisuzuma amasomo bitanga kugira ngo bijyane n&#8217;ibihe."</p>
<p>Icya gatatu ni imiyoborere ya AI</p>
<p>Kagame yagize ati "Imiyoborere y&#8217;ubwenge buhangano igomba kubaka icyizere no gukorera mu mucyo, aho gukomeza guteza amacakubiri."</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko u Rwanda rwashyizeho Ikigo cy&#8217;Ubwenge Buhangano ku Buzima (Health Intelligence Center), gikoresha AI mu gukusanya amakuru y&#8217;igihe nyacyo ava mu nzego z&#8217;ubuzima no gufasha gutahura hakiri kare ibyorezo bishobora kwaduka.</p>
<p>Yagize ati "Ibi bidufasha gufata ibyemezo bishingiye ku makuru nyayo kandi bikanoza politiki zacu mu rwego rw&#8217;ubuzima."</p>
<p>Yanavuze ko urwego rwa Smart Africa ayoboye rwashyizeho Inama Nkuru ya Afurika ishinzwe Ubwenge Buhangano (Africa AI Council), mu gihe muri iyi nama hatangijwe Komisiyo Mpuzamahanga ya AI for Good.</p>
<p>Perezida Kagame yasabye ibihugu kutazuyaza mu bijyanye n&#8217;iterambere ry&#8217;iri koranabuhanga, aho yagize ati:"Gushora imari mu bwenge buhangano ni ukurinda no kubaka ejo hazaza hacu n&#8217;ah&#8217;abazadukomokaho."</p>
<p>Yongeraho ko Afurika yahinduye imyumvire ku ikoranabuhanga.</p>
<p>Ati "Ntabwo Afurika ikinyuzwe no kuba umuguzi w&#8217;ikoranabuhanga gusa. Turashaka kuryubaka no kurikoresha ku rugero runini."</p>
<p>Perezida Kagame yasoje ashimangira ko ibihugu bya Afurika bifite intego zisobanutse zo kugira uruhare mu iterambere ry&#8217;ubwenge buhangano, kandi ko bizakomeza gukorana n&#8217;abafatanyabikorwa batandukanye kugira ngo iri koranabuhanga ribyazwe umusaruro mu nyungu z&#8217;abaturage bose.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-08_14_49_45-hartman_resized_3b50bae525a0892cff72f08875f034ff52e2e295_jpg_2121_1414_.png"
				length="924645"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame yavuze ko Afurika itazongera kunyurwa no kuba umuguzi w'ikoranabuhanga gusa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/perezida-kagame-yavuze-ko-afurika-itazongera-kunyurwa-no-kuba-umuguzi-w-ikoranabuhanga-gusa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/perezida-kagame-yavuze-ko-afurika-itazongera-kunyurwa-no-kuba-umuguzi-w-ikoranabuhanga-gusa</guid>

		<dc:date>2026-07-08T12:32:02Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yavuze ko Afurika ikwiye kugira uruhare rugaragara mu kubaka no guteza imbere ikoranabuhanga rishingiye ku bwenge buhangano (Artificial Intelligence/AI), aho gukomeza kuba&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame yavuze ko Afurika itazongera kunyurwa no kuba umuguzi w&#8217;ikoranabuhanga gusa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285906 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_14.17_11.jpg' width="2560" height="1501" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivugiye mu nama mpuzamahanga ya AI for Good Global Summit 2026, yagarutse ku ruhare AI ishobora kugira mu guhindura imibereho y&#8217;abaturage no guteza imbere ubukungu, ariko agaragaza ko bisaba ubufatanye n&#8217;ishoramari rihagije kugira ngo inyungu zayo zigere kuri bose.</p>
<p>Yagize ati "Ubwenge buhangano bufite ubushobozi bwo guhindura imibereho y&#8217;abantu no gukomeza guteza imbere ubukungu bw&#8217;ibihugu."</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko muri iki gihe ikoranabuhanga ririmo guhinduka urubuga rw&#8217;ihangana hagati y&#8217;ibihugu bikomeye, ibintu yavuze ko bishobora kudindiza uruhare AI yagira mu kwihutisha iterambere.</p>
<p>Ati "Amakimbirane ashingiye kuri politiki mpuzamahanga yatumye ikoranabuhanga rihinduka urubuga rw&#8217;ihangana. Ibyo bikuraho umwanya wo kwibanda ku buryo AI ishobora kwihutisha iterambere."</p>
<p>Yakomeje avuga ko nubwo hakiri byinshi bitarasobanuka kuri AI n&#8217;ingaruka ishobora kugira mu gihe kiri imbere, amahanga akwiriye gukomeza kuyibonamo amahirwe.</p>
<p>Ati "Nubwo hakiri byinshi tutarasobanukirwa ku bwenge buhangano, tugomba gukomeza kugira icyizere. Ni inshingano zacu guhindura imbogamizi amahirwe yagirira twese akamaro."</p>
<p><strong>Afurika ifite amahirwe akomeye</strong></p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko Afurika ifite amahirwe menshi yo kugira uruhare rukomeye mu bukungu bushingiye ku ikoranabuhanga, cyane cyane bitewe n&#8217;uko mu mwaka wa 2050 izaba ifite umubare munini kurusha ahandi ku isi w&#8217;abakozi bafite imyaka yo gukora.</p>
<p>Yagize ati "Mu mwaka wa 2050, Afurika izaba ari yo ifite abakozi benshi kandi biyongera ku muvuduko munini kurusha ahandi hose ku isi."</p>
<p>Yashimangiye ko urubyiruko rwo ku mugabane wa Afurika rwatangiye kwerekana ubushobozi mu gukoresha AI, bityo hakaba hakenewe kongera ishoramari ribafasha kurushaho kuyibyaza umusaruro.</p>
<p>Abishimangira, Perezida Kagame ati "Hari inkuru nyinshi zigaragaza ibyo urubyiruko rwacu rumaze kugeraho rukoresheje ubwenge buhangano. Tugomba kurushoramo imari, kuko ibyo bizagirira akamaro buri wese."</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-08_at_14.17_11.jpg"
				length="779936"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ruhango: Umukozi ajya mu butumwa bw'akazi akamara amezi ane atarishyurwa amafaranga ya misiyo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ruhango-umukozi-ajya-mu-butumwa-bw-akazi-akamara-amezi-ane-atarishyurwa-amafaranga-ya-misiyo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ruhango-umukozi-ajya-mu-butumwa-bw-akazi-akamara-amezi-ane-atarishyurwa-amafaranga-ya-misiyo</guid>

		<dc:date>2026-07-07T15:44:04Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komisiyo y’Inteko Ishinga Amategeko ishinzwe gukurikira ikoreshwa ry’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) ntiyumva ukuntu Akarere ka Ruhango kohereza abakozi mu butumwa bw’akazi ntikibishyure&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ruhango: Umukozi ajya mu butumwa bw’akazi akamara amezi ane atarishyurwa amafaranga ya misiyo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285877 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_17_41_48-.png' width="858" height="640" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Perezida wa PAC, Valens Muhakwa, afatiye ku rugero rw’abakozi babiri bagiye mu butumwa bw’akazi inshuro nyinshi batishyurwa ku buryo ubwo Ubugenzuzi Bukuru bw’Imari ya Leta bwasuraga ako karere bwasanze bafitiwe amafaranga amaze iminsi 130 batarishyurwa, yibaza uburyo umukozi nk’uwo yatanga umusaruro muri ubwo butumwa aba yoherejwemo.</p>
<p>Yagize ati “Ngaho nimutubwire, umukozi nk’uwo ujya mu butumwa bw’akazi hagashira iminsi 130 atarishyurwa amafaranga ye, umusaruro muba mumwitezeho ni uwuhe?”</p>
<p>Iki kibazo kijyanye no kushyura amafaranga y’ubutumwa bw’akazi, Ubuyobozi bw’Akarere ka Ruhango bwivugiye ko atari ubwa mbere kigaragara, kandi ko buzi neza icyo itegeko riteganya ku mukozi ugiye mu butumwa bw’akazi.</p>
<p>Umuyobozi w’Akarere ka Ruhango yagize ati “Itegeko rirasobanutse, rivuga ko umukozi ajya mu butumwa ahawe ibiribuze kumufasha.”</p>
<p>Uyu muyobozi ariko, yavuze ko hamwe na hamwe bagiye babyubahiriza, ariko ahandi bikabananira avuga  cyakora ko hari icyizere cyo kubikemura kuko “ubutinde bwo kwishyira ubu bwagabanutse.”</p>
<p>Ati “Ku rwego rw’akarere nta kibazo kikiba mu kwishyura ubukererwe bw’amafaranga y’ubutumwa bw’akazi. Ahasigaye ni ku rwego rw’umurenge, murabizi ko amafaranga Umurenge wifashisha aturuka ku karere, ariko akenshi aba adahagije.”</p>
<p>Yavuze ko iki kibazo bagikemuye bongera amafaranga (fonctionnement) ku rwego rw’umurenge, noneho abakozi bo ku murenge bigaragara ko bagira ingendo nyinshi z’akazi, amafaranga yabo y’ubutumwa bw’akazi akazajya yishyurwa n’akarere.</p>
<p>Nubwo bavuze ko iki kibazo kirimo gukemuka, PAC yabasabye kwishyura ibirarane by’amafaranga y’ubutumwa bw’akazi babereyemo abakozi, kandi bakajya bubahiriza itegeko mu gihe bagiye kohereza umukozi mu butumwa bw’akazi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_17_41_48-.png"
				length="1228223"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida wa Njyanama ya Ruhango yakerewe muri PAC yitwaza ubwinshi bw'imodoka mu muhanda</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-wa-njyanama-ya-ruhango-yakerewe-muri-pac-yitwaza-ubwinshi-bw-imodoka-mu-muhanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-wa-njyanama-ya-ruhango-yakerewe-muri-pac-yitwaza-ubwinshi-bw-imodoka-mu-muhanda</guid>

		<dc:date>2026-07-07T13:37:09Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Muri iki gitondo, Komisiyo ishinzwe gukurikirana ikoreshwa ry’Umutungo n’Ingengo y’Imari bya Leta (PAC) yahereye ku Karere ka Ruhango n’Ibitaro bya Ruhango mu guhata ibibazo inzego zitandukanye ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida wa Njyanama ya Ruhango yakerewe muri PAC yitwaza ubwinshi bw’imodoka mu muhanda</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285876 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_15_30_37-0f0cb417-e00c-463f-bec2-26661649e299_554_1200_.png' width="554" height="432" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri iki gitondo, Komisiyo ishinzwe gukurikirana ikoreshwa ry’Umutungo n’Ingengo y’Imari bya Leta (PAC) yahereye ku Karere ka Ruhango n’Ibitaro bya Ruhango mu guhata ibibazo inzego zitandukanye ku makosa yagaragaye mu ikoreshwa ry’umutungo n’imari bya Leta.</p>
<p>Ubwo PAC yari ihaye ijambo Perezida wa Njyanama y’Akarere, Gasasira Rutagengwa Jerome, atangira yisegura ku kuba yakerewe.</p>
<p>Yisegura ku bukererwe ku butumire bwa PAC, mu ibazwa ryaberaga kuri murandasi, Rutagengwa Gasasira yagize ati “Murakoze Perezida wa Komisiyo, nanabasuhuzaga kandi nanisegura ko ijwi ryanjye ritashoboye kuboneka nari ndi mu muhanda, dufite indi nama hano ku karere. Ni yo mpamvu naje ku karere.”</p>
<p>Ubwo yari ashatse gukomeza asobanura ko n’ubwo yari ari mu muhanda yakurikiraga ibirimo kuba, Perezida wa PAC, Valens Muhakwa, yamuciye mu ijambo amubaza impamvu yari akiri mu muhanda saa mbili, mu gihe yari azi neza ko bagombaga kwitaba PAC i saa mbili, mu gusubiza ati “Eeeeh, ni ikibazo gikomeye…”</p>
<p>Mu gihe yari agishaka ibindi asubiza, Depita Muhakwa ati “Perezida, uri umuyobozi ukwiye kubahiriza amasaha bagutumiriyeho, izo mbabazi ntuzongere no kuzisaba ahandi aho ari ho hose.”</p>
<p>Uyu muyobozi yashatse gukomeza gusobanura impamvu atitabiriye ubutumire bwa PAC uko bigomba, avuga ko umuhanda wabo uba wuzuyemo amakamyo menshi, ariko Depite Muhakwa amubwira ko iyo bijya kuba iyo mpamvu n’abandi bose baba bakerewe.</p>
<p>Ati “Iyo duhanye gahunda muba mugomba kuyubaha, kimwe n’undi muntu wese. Ibi bijyana n’ingendo twakoze abaturage bakatubwira ko mubatumira bakamara amasaha babategereje.”</p>
<p>Uku kutubahiriza igihe mu gikorwa gifata nka kimwe mu bikorwa bikomeye inzego zose z’ubutegetsi bwite bwa Leta zubaha, ndetse abenshi ugasanga badagadwa igihe bagiye kwitaba, byababaje PAC yabaye nk’ibifata nka kimwe mu bituma n’ubundi batita ku nshingano.</p>
<p>Indangagaciro yo kubahiriza igihe, abenshi mu bayobozi mu ntara no muterere bahiheruka mu byivugo (slogans) no mu mbwirwahame, kuko akenshi usanga batumira abaturage mu nama mu masaha y’igitondo bakabatesha imirimo, nyamara ugasanga babagezeho izuba rirenga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_15_30_37-0f0cb417-e00c-463f-bec2-26661649e299_554_1200_.png"
				length="296406"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Byakomeye hagati ya Mbapp&#233; n'umusenateri wo muri Paraguay bateranye amagambo nyuma y'umukino wahuje Ubufaransa na Paraguay</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/imikino/football/article/byakomeye-hagati-ya-mbappe-n-umusenateri-wo-muri-paraguay-bateranye-amagambo-nyuma-y-umukino-wahuje-ubufaransa-na</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/imikino/football/article/byakomeye-hagati-ya-mbappe-n-umusenateri-wo-muri-paraguay-bateranye-amagambo-nyuma-y-umukino-wahuje-ubufaransa-na</guid>

		<dc:date>2026-07-07T13:27:34Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Football
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Rutahizamu w’ikipe y’igihugu y’u Bufaransa, Kylian Mbappé, n’Umusenateri wa Paraguay, Celeste Amarilla, bakomeje guterana amagambo nyuma y’umukino wa 1/8 cy’Igikombe cy’Isi wahuje u Bufaransa na&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Byakomeye hagati ya Mbappé n&#8217;umusenateri wo muri Paraguay bateranye amagambo nyuma y’umukino wahuje Ubufaransa na Paraguay</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285875 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-07_at_14.53_49_1_.jpg' width="544" height="680" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ubushyamirane bwatangiye nyuma y&#8217;uyu mukino, aho Celeste Amarilla yanenze imyitwarire ya Mbappé, amushinja kwerekana ubwibone no gusuzugura abakinnyi ba Paraguay ndetse n&#8217;igihugu cyabo.</p>
<p>Mu ibaruwa ifunguye yandikiye Mbappé, Amarilla yavuze ko ikibazo afitanye na we kidafitanye isano n&#8217;u Bufaransa nk&#8217;igihugu, ahubwo ari imyitwarire ye ku giti cye.</p>
<p>Yagize ati "Nta kibazo mfitanye n&#8217;u Bufaransa. Nize mu Bufaransa kuva mfite imyaka ibiri kugeza ku myaka 17, mvuga Igifaransa kandi nkunda gusura u Bufaransa. Ikibazo kiri hagati yawe nanjye."</p>
<p>Uyu musenateri yavuze ko mbere y&#8217;umukino Mbappé yavuze amagambo yabonaga asuzugura Paraguay, arimo ayo yavuze ko nibiba ngombwa "bazashyira amaboko mu mwanda", ibintu yavuze ko Abanya-Paraguay babyumvise nk&#8217;uko yabagereranyaga n&#8217;umwanda.</p>
<p>Yanamushinje gusuzugura abakinnyi ba Paraguay mu mukino no gutuka umwe muri bo akoresheje amagambo y&#8217;ibitutsi akomeye akoreshwa muri Amerika y&#8217;Epfo.</p>
<p>Amarilla yavuze kandi ko Mbappé yagaragaje kutubaha umunyezamu wa Paraguay nyuma y&#8217;umukino, amushinja kumusakuriza mu maso no kwanga kumusuhuza.</p>
<p>Yagize ati "Kubaha uwo mwahanganye nyuma y&#8217;umukino ni ikintu cy’ingenzi. Ariko wanze no kumuha umukono, ahubwo umusakuriza mu maso wishimira intsinzi. Ibyo byababaje igihugu cyose."</p>
<p><strong>Yemeye ko na we yakoze amakosa</strong></p>
<p>N&#8217;ubwo yashinje Mbappé imyitwarire idakwiye, Amarilla yavuze ko na we yicuza amagambo y&#8217;uburakari yanditse ku mbuga nkoranyambaga nyuma y&#8217;umukino.</p>
<p>Yavuze ko yahise ayasiba amaze kubona ko na we yari ari gusubiza ibitutsi akoresheje ubundi buryo adashyigikiye.</p>
<p>Ati "Nahise menya ko nanjye nari ndi gusubiramo imyitwarire nanga, ni yo mpamvu nasibye ibyo nanditse."</p>
<p><strong>Yasabye Mbappé gusaba imbabazi<br class='autobr' />
</strong></p>
<p>Muri iyo baruwa, Amarilla yasabye Mbappé gusiba amagambo yamwise "umugore uteye ishozi kandi udakwiriye umwanya arimo" no kumusaba imbabazi.</p>
<div class='spip_document_285874 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-07_at_14.53_10.jpg' width="360" height="360" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yavuze ko ayo magambo ari ihohoterwa rikorerwa umugore uri mu buyobozi kandi ko ashobora no kumurega mu nkiko niba atisubiyeho.</p>
<p>Ati "Sinzihanganira ihohoterwa ryawe. Nta burenganzira ufite bwo kumbwira ko ndi umugore uteye ishozi kandi udakwiriye inshingano mfite. Ndasaba ko usubiza ayo magambo ukansaba imbabazi, bitaba ibyo nzatekereza kugana inkiko."</p>
<p><strong>Intandaro y&#8217;aya makimbirane</strong></p>
<p>Aya makimbirane aje nyuma y&#8217;uko Amarilla yari yabanje kwandika ku mbuga nkoranyambaga amagambo yakomeje kuvugwaho cyane anengwa nk&#8217;arimo ivangura rishingiye ku ruhu, ibintu byateje umwuka mubi hagati ye na Mbappé.</p>
<p>Nyuma y&#8217;ayo magambo, Mbappé na we yamusubije amwita "umugore uteye ishozi kandi udakwiriye umwanya arimo", amushinja guha Paraguay isura mbi no gukwirakwiza urwango n&#8217;ivangura.</p>
<p>Iyi ntambara y&#8217;amagambo yakomeje gukurura ibitekerezo byinshi ku mbuga nkoranyambaga, bamwe bashyigikira Amarilla bavuga ko Mbappé yagombaga kurangwa n&#8217;ubupfura nyuma y&#8217;umukino, mu gihe abandi bavuga ko amagambo ya mbere ya Amarilla yari arimo ivangura ridakwiye ku muyobozi wa rubanda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-07_at_14.53_10.jpg"
				length="27996"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>PAC yagaragaje impungenge ku masoko ya Muhanga, akarere katavugaho rumwe n'Umugenzuzi Mukuru w'Imari ya Leta</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/pac-yagaragaje-impungenge-ku-masoko-ya-muhanga-akarere-katavugaho-rumwe-n-umugenzuzi-mukuru-w-imari-ya-leta</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/pac-yagaragaje-impungenge-ku-masoko-ya-muhanga-akarere-katavugaho-rumwe-n-umugenzuzi-mukuru-w-imari-ya-leta</guid>

		<dc:date>2026-07-07T13:26:20Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komisiyo y’Abadepite ishinzwe gukurikirana imikoreshereze y’Umutungo n’Imari bya Leta (PAC) yagaragaje impungenge ku mikorere y’amasoko ya Cyakabiri na Nyabisindu yo mu Karere ka Muhanga, nyuma&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>PAC yagaragaje impungenge ku masoko ya Muhanga, akarere katavugaho rumwe n&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285873 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_15_19_08-arton163254_jpg_826_517_.png' width="826" height="517" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu isesengura rya raporo y&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta yagaragaje ko ayo masoko atakoraga ubwo bakoraga ubugenzuzi, mu gihe ubuyobozi bw&#8217;Akarere ka Muhanga bwabihakanye, buvuga ko yakoraga.</p>
<p>Umugenzuzi Mukuru Wungirije w&#8217;Imari ya Leta, Patric Habimana, yavuze ko ubugenzuzi bwakozwe, mu bushishozi bwabo, basanze ayo masoko adakora.</p>
<p>Yagize ati  "Dukora ubugenzuzi twasanze amasoko adakora, tubigaragariza Akarere ko kavuga ko akora, ariko mu bushishozi twakoze twasanze adakora."</p>
<p>Umugenzuzi Mukuru Wungirije w&#8217;Imari ya Leta yagaragaje kandi ko nubwo Akarere ka Muhanga kavuga ko ubu ayo masoko akora neza, hakiri impungenge kuko no mu gihe cy&#8217;ubugenzuzi bwabanje kari kashimangiye ko yakoraga, nyamara raporo ikagaragaza ibitandukanye.</p>
<p>Umunyamabanga Nshingwabikorwa w&#8217;Akarere ka Muhanga, Gloriose Mutezayire, yasobanuye ko aho batumvikanaga n&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta ari ku gihe cyo gushaka abazakorera muri ayo masoko.</p>
<p>Yagize ati "Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta aza, icyo tutumvikanagaho ni uko bo bavugaga ko twagombye kuba twarashatse abazayakoreramo igihe twayubakaga."</p>
<p>Yakomeje avuga ko mu gihe ubugenzuzi bwakorwaga, Isoko rya Nyabisindu ritari ryagatangiye gukora, mu gihe Isoko rya Cyakabiri ryakoraga ariko ku kigero kiri hasi.</p>
<p>Cyakora, uyu Munyamabanga Nshingwabikorwa w&#8217;Akarere ka Muhanga, yavuze ko ubu aya masoko akora neza aho irya Cyakabiri riko 100%, irya Nyabisindu na ryo rikaba rikora nubwo hari ibyumba bigishakirwa abo kubikoreramo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_15_19_08-arton163254_jpg_826_517_.png"
				length="915433"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibitaro bya Nyabikenke byabwiye PAC ko atari ngombwa ko bikoresha firigo mu cyaro</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibitaro-bya-nyabikenke-byabwiye-pac-ko-atari-ngombwa-ko-bikoresha-firigo-mu-cyaro</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibitaro-bya-nyabikenke-byabwiye-pac-ko-atari-ngombwa-ko-bikoresha-firigo-mu-cyaro</guid>

		<dc:date>2026-07-07T10:42:55Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komisiyo y’Abadepite ishinzwe gukurikirana imikoresherezo y’Umutungo n’Imari bya Leta yatangajwe n’ibisubizo yahawe n’Ibitaro bya Nyabikenke ku makosa yagaragajwe n’Umugenzizi Mukuru w’Imari wa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibitaro bya Nyabikenke byabwiye PAC ko atari ngombwa ko bikoresha firigo mu cyaro</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285871 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-07_at_12.39_06_1_.jpg' width="600" height="400" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Komisiyo yasanze ibyo bitaro bitagira ibikoresho bya ngombwa mu gikoni birimo ibikonjesha n’ibishyusha ibiryo, ariko ubuyobozi bw’ibitaro bugasubiza ko ibyo bikoresho atari ngombwa ku bitaro biri mu cyaro.</p>
<p>Depite Cecile Murumuna wabo yagize ati “Bagenzi bacu basura ibi bitaro basanze inyinshi mu nama bagiriwe n’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta basanze byarashyizwe  mu bikorwa, ariko ndagira ngo batubwire ku bisubizo bitanga baduhe ku kintu kimwe.”</p>
<p>Ati “Basanze nta bikoresho by’ibanze biri mu gikoni birimo firigo, refrigirateur na micro-ondes, ibi bitaro bisubiza ko ibyo bikoresho bitari ngombwa mu cyaro.”</p>
<p>PAC yavuze ko ibi bitaro bifite imyumvire ikomeye igomba guhinduka, kuko biriya bikoresha bikonjesha cyane ari ngombwa mu gikoni kugira ngo ibiribwa bishobore kugira ubuziranenge.</p>
<p>Umuyobozi w’Ibitaro bya Nkabikenke, asubiza ibibazo bya PAC kuri uyu wa 7 Nyakanga, yashatse kugaragaza ko impamvu ibyo bikoresho basanze bidahari, ari uko n’ubusanzwe igikoni cyubatse mu buryo butujuje ibisabwa, aho yavugaga ko barimo gukorana n’abafatanyabikorwa bariko Solid Africa ko bubakirwe igikoni cyujeje ibisabwa, ariko PAC igaragaza ko ibyo ari urwitazo kuko ibyo biri mu bisubizo batanze mu nyandiko ndetse no mu magambo mu bihe bitandukanye.</p>
<p>Depite Angelique Nyirabazayire yagize ati “Ibyo avuga si byo, kuko usibye kuba barabivuze mu nyandiko, tubasura na bwo batubwiye ku byo bikoresho bitari ngombwa.”</p>
<p>Umuyobozi Mukuru w’Ibitaro bya Nyabikenke  yemeye ko hari ibikoresho koko biba bigomba kuba mu gikoni ariko bitari mu gikoni cyabo; birimo ibikoresho bikonjesha ibiribwa nka firigo, refrigirateur n’akuma gashyushya ibiryo bita micro-ondes, yisegura avuga ko ibyo basubije ari amakosa, ariko barimo kureba uburyo byakosorwa.</p>
<p>Muri ibyo Bitaro bya Nyabikenke, basanzemo n’ibindi bibazo biremereye birimo kutagira umuriro w’amashanyarazi mu cyumba cy’ababyeyi bategereje kubyara ariko ubuyobozi bw’ibitaro busubiza ko bahisemo kutagicanira kuko umuriro muri ako gace ugenda uzimazima (untable).</p>
<p>PAC iti “Kuba umuriro utaza mu buryo buhoraho no guhora mu kizima biratandukanye,” ibasaba gusobanura impamvu muri icyo cyumba nta muriro urimo.</p>
<p>Abadepite bagaragaje ko bongeye kubabazwa cyane no kuba Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta yaragaragaje ko hari abarwayi bamara amasaha arenga 11 bategereje serivisi, ariko Ibitaro bya Nyabikenke bigasubiza mu buryo busa no guhanga buga ko “Nta gihe ntarengwa Ishami rya Loni ryita ku Buzima (OMS) ryagennye umurwayi agomba guhererwaho serivisi.”</p>
<p>Usibye Nyabikenke, Urwego rw’Ubugenzuzi Bukuru bw’Imari ya Leta bwagagaje ko iki kibazo cyo kuba abagaragu b’inyandiko za OMS cyanagaragaye mu bitaro bibiri mu Ntara y’Amajyepfo.</p>
<p>Ibyo bitaro na byo ngo byasubije nka Nyabikenke bivuga “ko nta masaha ntarengwa OMS yashyizeho umurwayi atagomba kurenza atarakirwa, abasaba gutanga serivisi uko bigomba bitabaye ngombwa kuba abagaragu b’inyandiko.”</p>
<p>Umuyobozi Mukuru w’Imari ya Leta ati “Ubu Umuyobozi w’Akarere yasanga umuturage amutegereje ntamwakire ngo n’uko nta mabwiriza ariho y’igihe umuturage atagomba kurenza atarakirwa? Ubu bivuze ko mushobora kureka umurwayi akamara iminsi 3 abategereje kuko nta gihe ntarengwa cyashyizweho?”</p>
<p>Muri ibi bitaro basanze hari n’ikibazo cy’ikinyuranyo hagati imiti isohoka n’iba iri mu bubiko ku buryo PAC isanga bititaweho hari n’igihe bashobora kuzasanga imiti yabashiranye.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-07_at_12.39_06_1_.jpg"
				length="41254"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibitaro bya Ruhango birishyuza umwenda wa Miliyoni 121 Frw ariko ntibizi uwo byishyuza</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibitaro-bya-ruhango-birishyuza-umwenda-wa-miliyoni-121-frw-ariko-ntibizi-uwo-byishyuza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibitaro-bya-ruhango-birishyuza-umwenda-wa-miliyoni-121-frw-ariko-ntibizi-uwo-byishyuza</guid>

		<dc:date>2026-07-07T08:05:41Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komisiyo y’Inteko Ishinga Amategeko Ishinzwe Kugenzura Imikoreshereze y’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) yabajije ubuyobozi bw’Ibitaro by’Intara bya Ruhango ibisobanuro ku mwenda wa miliyoni 121&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibitaro bya Ruhango birishyuza umwenda wa Miliyoni 121 Frw ariko ntibizi uwo byishyuza</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285827 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_10_03_59-.png' width="1135" height="645" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni nyuma y&#8217;aho raporo y&#8217;ubugenzuzi igaragaje ko umwenda ugaragara, ariko ntiberekane urutonde rw&#8217;abishyuzwa.</p>
<p>Raporo y&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta yagaragaje ko mu igenzura ryakozwe muri Kamena 2025, ibitaro byari biberewemo amafaranga agera kuri miliyoni 158 Frw.</p>
<p> Muri ayo, miliyoni 121 Frw ni imyenda y&#8217;abarwayi ku giti cyabo, ariko ubugenzuzi bukavuga ko butabonye urutonde rugaragaza umwenda wa buri muntu.</p>
<p>Abagize PAC bibajije uburyo ibitaro byakwishyuza iyo myenda mu gihe nta nyandiko zigaragaza abayifitiye ibitaro n&#8217;ingano y&#8217;umwenda wa buri wese zari zagaragara.</p>
<p>Mu gusubiza, Umuyobozi ushinzwe Imari n&#8217;Ubutegetsi (DAF) yavuze ko urwo rutonde ubu rwamaze gukorwa, ariko asobanura ko igice kinini cy&#8217;iyo myenda gituruka ku barwayi bavurwa nyuma bikaza kugaragara ko badafite ubushobozi bwo kwishyura cyangwa bakishyura igice kimwe andi mafaranga akabura.</p>
<p>Yagize ati "Urutonde rw&#8217;iyo myenda rwarakozwe. Turimo gukorana n&#8217;inzego z&#8217;ibanze kugira ngo zidufashe gukurikirana abashobora kwishyura. Hari benshi bigaragara ko badafite ubushobozi bwo kwishyura, ku buryo turimo kubikurikirana kugira ngo, aho amategeko abiteganya, iyo myenda izasibirwe mu bitabo."</p>
<p>DAF yavuze ko muri rusange ibitaro biberewemo miliyoni 158 Frw, ariko ko ayo mafaranga yari arimo imyenda y&#8217;uturere n&#8217;ibigo by&#8217;ubwishingizi yo ikaba yaramaze kwishyurwa.</p>
<p> Asobanura ko miliyoni 121 Frw ari zo zireba abarwayi bavuye kwa muganga batararangije kwishyura.</p>
<p>Raporo y&#8217;Ubugenzuzi Bukuru bw&#8217;Imari ya Leta yanagaragaje ibindi bibazo birimo ibibazo 364 abaturage bashyize mu gasanduku k&#8217;ibitekerezo bitarasubizwa, umurongo muremure aho bagiye kwivuza bishyurira, serivisi ibitaro bikwiye kuba bitanga nk&#8217;Ibitaro by&#8217;Intara ariko zidatangwa kugeza ubu, ndetse n&#8217;inama z&#8217;ubugenzuzi zashyizwe mu bikorwa ku rugero rwa 54% gusa.</p>
<p>Ubugenzuzi bwari bwanagaragaje kandi ko igihombo gituruka kuri serivisi zishingirwa n&#8217;ibigo by&#8217;ubwishingizi cyakomeje kwiyongera, kigera kuri miliyoni 112 Frw muri uyu mwaka, hakaba kandi hari ubukererwe mu gutanga inyemezabuguzi.</p>
<p>Ubugenzuzi bwari basanzr kandi kuri ibyo bitaro hari ikibazo cy&#8217;amikoro y&#8217;amafatanga yo gukoresha kimaze imyaka ibiri, ndetse no kutamenyekanisha no gukererwa kwishyura imisoro.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru w&#8217;Ibitaro bya Ruhango yavuze ko hari imyenda imaze igihe kirekire irimo n&#8217;ijyanye n&#8217;agahimbazamusyi gashingiye ku mikorere (Performance-Based Financing - PBF).</p>
<p>Yasobanuye ko amafaranga ava muri PBF aterwa n&#8217;urwego rw&#8217;imikorere y&#8217;ibitaro, bityo ko iyo atinjiye uko byari biteganyijwe, ibitaro bidahita bibasha kwishyura uduhimbazamusyi, bigatuma ayo mafaranga yandikwa nk&#8217;imyenda.</p>
<p>Ni mu gihe Umuyobozi ushinzwe Imari n&#8217;Ubutegetsi mu Bitaro bya Ruhango we yavuze ko ibitaro byatangiye kwishyura imwe muri iyo myenda kandi ko bizakomeza kubikora uko ubushobozi bugenda buboneka.</p>
<p>Ibi yabivuze ashingiye ku kuba zimwe muri serivisi zarazamuriwe ibiciro (tarif), bityo ubushobozi bw&#8217;ibitaro bukaba bwaratangiye kugenda buzamuka.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-07_10_03_59-.png"
				length="1476147"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dore amakosa yatuma Urwego rw'Ubutasi ku Mari (FIC) ruca ikigo cyawe ihazabu ya Miliyoni 20 Frw</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Dore-amakosa-yatuma-Urwego-rw-Ubutasi-ku-Mari-FIC-ruca-ikigo-cyawe-ihazabu-ya-Miliyoni-20-Frw</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Dore-amakosa-yatuma-Urwego-rw-Ubutasi-ku-Mari-FIC-ruca-ikigo-cyawe-ihazabu-ya-Miliyoni-20-Frw</guid>

		<dc:date>2026-07-06T08:10:55Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Urwego rushinzwe Ubutasi mu by’Imari (FIC) rwasohoye amabwiriza mashya agena amakosa n’ibihano ku bigo n’abashinzwe gutanga amakuru batubahiriza ibisabwa mu gukumira iyezandonke, gutera inkunga&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dore amakosa yatuma Urwego rw’Ubutasi ku Mari (FIC) ruca ikigo cyawe ihazabu ya Miliyoni 20 Frw</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285779 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="84" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-06_10_06_55-cdnx.premiumread_com_996_559_.png' width="1000" height="559" alt="Icyicaro gikuru cy'urwego rw'ubutasi mu by'imari aho gikorera muri I &amp;M Rwanda" title="Icyicaro gikuru cy'urwego rw'ubutasi mu by'imari aho gikorera muri I &amp;M Rwanda" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Icyicaro gikuru cy&#8217;urwego rw&#8217;ubutasi mu by&#8217;imari aho gikorera muri I &amp;M Rwanda</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Aya mabwiriza yasohotse mu Igazeti ya Leta No 25 Bis yo ku wa 22 Kamena 2026, asimbura ayari amaze imyaka ine akoreshwa, agamije guhuza ingamba zo kurwanya iyezandonke n’Itegeko ryo mu 2025 ryerekeye gukumira no guhana iyezandonke, gutera inkunga iterabwoba no gutera inkunga ikwirakwizwa ry’intwaro za kirimbuzi.</p>
<p>Mu makosa ahanishwa ibihano bikomeye harimo kutamenyesha FIC ko umukiriya cyangwa nyiri umutungo nyakuri ari umuntu washyizwe ku rutonde rw’abaterankunga b’iterabwoba cyangwa abakekwaho ibikorwa by’iterabwoba.</p>
<p>Iyo ikigo gifite amashami mu bindi bihugu, gishobora guhanishwa ihazabu iri hagati ya miliyoni 17 Frw na miliyoni 20 Frw.</p>
<p>Amabwiriza anateganya ibihano bikomeye ku bigo bitubahiriza inshingano zo kumenya neza abakiriya babyo (Know Your Customer).</p>
<p>Urugero, ikigo kitamenya cyangwa ngo kigenzure umwirondoro w’umukiriya na nyiri umutungo nyakuri gishobora guhanishwa ihazabu iri hagati ya miliyoni eshanu (5,000,000FRW) na miliyoni zirindwi z’Amafaranga y’u Rwanda (7,000,000FRW), naho iyo gifite amashami mu mahanga iyo hazabu ikagera hagati ya miliyoni 12FRW na miliyoni 15FRW.</p>
<p>Ikindi gihano gikomeye kireba ibigo bitashyizeho politiki n’uburyo bukurikizwa mu gukumira iyezandonke, bitewe n’ingano y’ikigo n’aho gikorera, amande ashobora kugera kuri miliyoni 15 FRW.</p>
<p>Hari kandi ibihano ku bigo bidakora isesengura ry’ingorane bishobora guhura na zo, ibidategura amahugurwa y’abakozi cyangwa ibidakora ubugenzuzi bwigenga ku ishyirwa mu bikorwa ry’aya mabwiriza.</p>
<p>FIC yanashyizeho ibihano ku bigo bitamenyesha impinduka zabaye ku makuru byatanze igihe byiyandikishaga. Icyo gihe, buri munsi w’ubukererwe uhanishwa ihazabu ya 500.000 FRW mu gihe kitarenze iminsi 30.</p>
<p>Iyo iyo minsi irenze ibikorwa by’ubucuruzi bishobora guhagarikwa kugeza ku mezi atandatu, naho uwongeye gukora iryo kosa ibikorwa bye bikaba byahagarikwa mu gihe cy’amezi 24.</p>
<p>Amabwiriza agaragaza kandi ko ibihano bitareba gusa ibigo, ahubwo bishobora no gufatirwa abagize Inama z’Ubutegetsi, abayobozi bakuru n’abakozi b’ibigo bagize uruhare mu kutubahiriza ibisabwa n’amategeko.</p>
<p>Aya mabwiriza agamije gukaza ubwirinzi bw’urwego rw’imari no gutuma ibigo byose birebwa n’aya mategeko byubahiriza ibisabwa mu gukumira iyezandonke, gutera inkunga iterabwoba no kurinda ko urwego rw’imari rwakoreshwa mu bikorwa binyuranyije n’amategeko.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-06_10_06_55-cdnx.premiumread_com_996_559_.png"
				length="1297630"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame yashimiye abameneye u Rwanda amaraso mu rugamba rwo kwibohora</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ati-iki/article/perezida-kagame-yashimiye-abameneye-u-rwanda-amaraso-mu-rugamba-rwo-kwibohora</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ati-iki/article/perezida-kagame-yashimiye-abameneye-u-rwanda-amaraso-mu-rugamba-rwo-kwibohora</guid>

		<dc:date>2026-07-04T11:27:50Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ati iki?
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-021
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-021-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yashimiye abahoze mu ngabo za RPA zafashe iya mbere mu kubohora u Rwanda, ariko ashimira by’umwihariko abahatakarije ubuzima, avuga ko n’ubwo batakiriho ibyo baharaniye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame yashimiye abameneye u Rwanda amaraso mu rugamba rwo kwibohora</h1>

			https://www.kigalitoday.com/local/cache-vignettes/L634xH360/2026-07-04_13_16_14-9875f990-8248-11f0-bccb-316957b7965d.jpg_webp_640_360_-6c3a3.png?1784020701

			

			<div class='spip_document_285674 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-04_13_16_14-9875f990-8248-11f0-bccb-316957b7965d.jpg_webp_640_360_-2.png' width="634" height="360" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yagize ati “Ndagira ngo ntangire nshimira abahoze ari ingabo za RPA ku butwari n’ubwitange bagize ku byahinduye amateka y’igihugu cyacu. Benshi muri bo, ntabwo bagize amahirwe yo kubaho kugeza kuri uyu munsi ariko ibyo baharaniye biragaragara mu Rwanda tubona.”</p>
<p>Yavuze ko u Rwanda rwamaze imyaka myinshi muri politike yo guheza, gutera ubwoba no kubiba amacakubiri, maze avuga ko intego y’urugamba rwo kwibohora yari ugusubiza Abanyarwanda ibyo bari barambuwe, kubaho mu cyubahiro kandi bafite gaciro.”</p>
<p>Perezida Kagame ariko yibukije ko ibyo bitekerezo bibi bikiriho kandi bikigaragara hirya no hino mu karere u Rwanda ruherereyemo, maze agira ati “Kandi twarababaye bihagije ku buryo tudashobora na rimwe gufata ibi bitekerezo nk’ikintu cyoroshye.”</p>
<p>Yanavuze kandi ko umutekano n’imiyoborere myiza u Rwanda rufite uyu munsi ari umusingi w’ibyo rwagezeho byose, bityo abishimangira agira ati “Umutekano ujyanye no kubaho kwacu, ntabwo tuwushakira gushimwa n’ab’ahandi. Tudafite umutekano ntakindi cyashoboka. Ni yo mpamvu dukomeje kuba maso kandi tugahagarara ku byo twemera.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze kandi ko ibyabaye mu Rwanda bitazongera kubaho ukundi, kubera impamvu imwe yoroshye: “ntituzigera tubyemera.”</p>
<p>Perezid Kagame yavuze ko nk’abababanjirije, urubyiruko rw’uyu munsi rugomba kumva neza ko nta wundi ufite inshingano ku Rwanda kurusha Abanyarwanda ubwabo.</p>
<p>Yibukije ko muri urwo rugendo hari abashobora “kudushyigikira hari n’abo tutemeranya ku bintu bimwe na bimwe cyangwa batumva icyo dushaka. Gusa icyo tuzi ni uko amaherezo bose bashobora kudutera umugongo igihe babishakiye. Twe ntayandi mahitamo dufite.”</p>
<p>Yibukije ko ari inshingano z’Abanyarwanda kureba ko Umunyarwanda wese ashobora kubaho mu mahoro no gutera imbere mu gihugu cye, ashimangira ko ari yo mpamvu kwibohora bitazigera birangira, ahubwo bizakomeza kujyana n’igihe.</p>
<p>Yavuze ko kandi bizakomeza kugaragarire “mu mbaraga dushyira mu kuzamura imibereho y’abaturage bacu uko imyaka ishira."</p>
<p>Yagize ati “Ahazaza dukwiriye hari imbere yacu. Nidukomeza kubaka ubumwe tukanga amacakubiri ayo ari yo yose kandi tugashyira imbaraga mu byo twubaka dufatanyije ntakizatunanira. Ibyo twakoze mu myaka 32 ishize birivugira. Dukomeze inzira nziza, ari yo twahisemo.”</p>
<p>Ni ijambo yashoje yifuriza Abanyarwanda bose Umunsi mwiza wo Kwibohora.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-04_13_16_14-9875f990-8248-11f0-bccb-316957b7965d.jpg_webp_640_360_-2.png"
				length="375198"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame yashimiye abameneye u Rwanda amaraso mu rugamba rwo kwibohora</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-yashimiye-abameneye-u-rwanda-amaraso-mu-rugamba-rwo-kwibohora</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-yashimiye-abameneye-u-rwanda-amaraso-mu-rugamba-rwo-kwibohora</guid>

		<dc:date>2026-07-04T11:17:58Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yashimiye abahoze mu ngabo za RPA zafashe iya mbere mu kubohora u Rwanda, ariko ashimira by’umwihariko abahatakarije ubuzima, avuga ko n’ubwo batakiriho ibyo baharaniye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame yashimiye abameneye u Rwanda amaraso mu rugamba rwo kwibohora</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285673 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-04_13_16_14-9875f990-8248-11f0-bccb-316957b7965d.jpg_webp_640_360_.png' width="634" height="360" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yagize ati “Ndagira ngo ntangire nshimira abahoze ari ingabo za RPA ku butwari n’ubwitange bagize ku byahinduye amateka y’igihugu cyacu. Benshi muri bo, ntabwo bagize amahirwe yo kubaho kugeza kuri uyu munsi ariko ibyo baharaniye biragaragara mu Rwanda tubona.”</p>
<p>Yavuze ko u Rwanda rwamaze imyaka myinshi muri politike yo guheza, gutera ubwoba no kubiba amacakubiri, maze avuga ko intego y’urugamba rwo kwibohora yari ugusubiza Abanyarwanda ibyo bari barambuwe, kubaho mu cyubahiro kandi bafite gaciro.”</p>
<p>Perezida Kagame ariko yibukije ko ibyo bitekerezo bibi bikiriho kandi bikigaragara hirya no hino mu karere u Rwanda ruherereyemo, maze agira ati “Kandi twarababaye bihagije ku buryo tudashobora na rimwe gufata ibi bitekerezo nk’ikintu cyoroshye.”</p>
<p>Yanavuze kandi ko umutekano n’imiyoborere myiza u Rwanda rufite uyu munsi ari umusingi w’ibyo rwagezeho byose, bityo abishimangira agira ati “Umutekano ujyanye no kubaho kwacu, ntabwo tuwushakira gushimwa n’ab’ahandi. Tudafite umutekano ntakindi cyashoboka. Ni yo mpamvu dukomeje kuba maso kandi tugahagarara ku byo twemera.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze kandi ko ibyabaye mu Rwanda bitazongera kubaho ukundi, kubera impamvu imwe yoroshye: “ntituzigera tubyemera.”</p>
<p>Perezid Kagame yavuze ko nk’abababanjirije, urubyiruko rw’uyu munsi rugomba kumva neza ko nta wundi ufite inshingano ku Rwanda kurusha Abanyarwanda ubwabo.</p>
<p>Yibukije ko muri urwo rugendo hari abashobora “kudushyigikira hari n’abo tutemeranya ku bintu bimwe na bimwe cyangwa batumva icyo dushaka. Gusa icyo tuzi ni uko amaherezo bose bashobora kudutera umugongo igihe babishakiye. Twe ntayandi mahitamo dufite.”</p>
<p>Yibukije ko ari inshingano z’Abanyarwanda kureba ko Umunyarwanda wese ashobora kubaho mu mahoro no gutera imbere mu gihugu cye, ashimangira ko ari yo mpamvu kwibohora bitazigera birangira, ahubwo bizakomeza kujyana n’igihe.</p>
<p>Yavuze ko kandi bizakomeza kugaragarire “mu mbaraga dushyira mu kuzamura imibereho y’abaturage bacu uko imyaka ishira."</p>
<p>Yagize ati “Ahazaza dukwiriye hari imbere yacu. Nidukomeza kubaka ubumwe tukanga amacakubiri ayo ari yo yose kandi tugashyira imbaraga mu byo twubaka dufatanyije ntakizatunanira. Ibyo twakoze mu myaka 32 ishize birivugira. Dukomeze inzira nziza, ari yo twahisemo.”</p>
<p>Ni ijambo yashoje yifuriza Abanyarwanda bose Umunsi mwiza wo Kwibohora.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-04_13_16_14-9875f990-8248-11f0-bccb-316957b7965d.jpg_webp_640_360_.png"
				length="375198"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kirehe: Ingabo na Polise y'u Rwanda bagabiye abaturage amatungo arenga magana ane</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kirehe-ingabo-na-polise-y-u-rwanda-bagabiye-abaturage-amatungo-arenga-magana-ane</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kirehe-ingabo-na-polise-y-u-rwanda-bagabiye-abaturage-amatungo-arenga-magana-ane</guid>

		<dc:date>2026-07-04T10:49:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu kwihiza ku nshuro ya 32 Umunsi wo Kwibohora, kuri uyu 4 Nyakanga 2026, mu Murenge wa Nasho mu Karere ka Kirehe hagiye gutangwa ihene 400 n’inka 4. 

 Ni amatungo aributangwe mu midugudu 3&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kirehe: Ingabo na Polise y&#8217;u Rwanda bagabiye abaturage amatungo arenga magana ane</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285671 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-04_at_12.13_56.jpg' width="1600" height="900" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu kwihiza ku nshuro ya 32 Umunsi wo Kwibohora, kuri uyu 4 Nyakanga 2026, mu Murenge wa Nasho mu Karere ka Kirehe hagiye gutangwa ihene 400 n&#8217;inka 4.</p>
<p>Ni amatungo aributangwe mu midugudu 3 y&#8217;Akagari ka Rubirizi mu Murenge wa Nasho ku bufatanye bw&#8217;Akarere ka Kirege n&#8217;ingabo na Police y&#8217;u Rwanda.</p>
<p>Nk&#8217;agace kagira izuba ryinshi, ayo matungo aratangwa mu rwego rwo kubafasha kubona ifumbire kugira ngo bajye bashobora guhinga bakeza.</p>
<div class='spip_document_285668 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-04_at_12.13_54.jpg' width="1600" height="900" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni mu gihe mu cyumweru cyahariwe ibikorwa ingabo z&#8217;u Rwanda na Police y&#8217;Igihugu, mu.kiswe "Army Week", muri uwo Murenge wa Nasho, n&#8217;ubundi Ingabo z&#8217;u Rwanda zari zatanze imashini 10 zifashishwa mu kuhira imyaka mu rwego rwo guhangana n&#8217;amapfa.</p>
<p>Umurenge wa Nashi w&#8217;Akarere ka Kirehe ni umwe mu mirenge yo mu Ntara y&#8217;Iburasirazuba ikunda kwibasirwa n&#8217;amapfa.</p>
<p>Kubera iyo mpamvu, uyu murenge usanzwe ushyirwamo imbaraga nyinshi mu bikorwa byo kuhura imyaka kuko hari n&#8217;ibikorwa by&#8217;ubuhinzi byatewe inkunga n&#8217;umuhererwe Howard Buffet, na byo bikorwa mu byuryo bwa kijyambere buhira imyaka.</p>
<div class='spip_document_285669 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-04_at_12.13_55_1_.jpg' width="1600" height="900" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kwizihiza umunsi wo kwibohoza ku nshuro 32  mu karere ka kirehe mu murenge wa Nasho ni birori byitabiriwe na Minister wubuhinzi n&#8217;ubworozi Dr Ndabamenye Thresphore</p>
<p>Kubufatanye na Amie weeks  hatanzwe  water pumps (imashini zuhira )10 zizahya zibafasha kuhira mubihe byizuba haratangwa amatungo magufi (ihene 200)<br class='autobr' />
Inka 4  ibi bikorwa byo kugira nubu bworozi birahabwa abaturage ba kagali ka Rubirizi karimo imidugudu 3</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-04_at_12.13_54.jpg"
				length="465359"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umujyi wa Kigali waguze imodoka ikora isuku bawuzanira akana kayo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umujyi-wa-kigali-waguze-imodoka-ikora-isuku-bawuzanira-akana-kayo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umujyi-wa-kigali-waguze-imodoka-ikora-isuku-bawuzanira-akana-kayo</guid>

		<dc:date>2026-07-02T11:02:23Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umujyi wa Kigali wagowe no gusobanura uburyo watumyeho imodoko ikora isuku utanze ibisabwa 25 (specifications) igomba kuba yujuje, ariko rwiyemezamirimo ikazana ifite 9 gusa mu byo wasabye kandi&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umujyi wa Kigali waguze imodoka ikora isuku bawuzanira akana kayo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285431 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-02_12_58_22-city_of_kigali_introduces_modern_road_cleaning_technology_-_the_new_times.png' width="593" height="394" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iri kosa mu yandi yagaragajwe n’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, ryateye impungenge Komisiyo y’Inteko Ishinga Amategeko ishinzwe gukurikirana imikoreshereze y’umutungo wa Leta (PAC) ibaza Umujyi wa Kigali icyo bashingiyeho bakira iyo modoka itajyanye n’iyo bari batumijeho.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru ushinzwe Imari n’Ibikorwa by’Umujyi wa Kigali (City Manager), Stella Kabahire, yemereye PAC ko iyo modoka koko yaje itujuje ibasabwa, ariko we avuga ko mu bisabwa 25 byari bikenewe kuri iyo modoka, 4 gusa ari byo itari yujuje, “ibindi byari byihishemo imbere ku buryo byasaba uwakoze iyo modoka kuza akadusobanurira ati ‘iki ni iki, iki ni iki’.”</p>
<p>Kamuhire yavuze ko mu kwishyura rwiyemezamirimo, ibi bisabwa imodoka itari yujuje bagiye babibarira amafaranga bakayamukata.</p>
<p>Mu buryo bugaragaza kutanyurwa, Perezida wa PAC, Valens Muhakwa, yahise amubaza ati “Mwebwe mugena ibyo imodoka isabwa mwari mwabikuye he (kuko ni mwe mwanditse inyandiko igaragaza ibisabwa muravuga muti ‘imodoka igomba kuba yujuje ibi’),” maze ababaza niba mu kugenzura imodoka bahawe uwayikoze yarabibahishe.</p>
<p>PAC yagaragaje ko mu bisobanuro Umujyi wa Kigali watangaga harimo ibidasobanutse kuko bigaragara ko Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta abasura, na bo batari bazi aho ibyo bisabwa iyo modoka itujuje bihishe bityo bakaba barayakiriye bazi ko itabifite.</p>
<p>Depite Liliane Umuteze yagize ati “Aho zari zihishe, abagenzunzi bahari ntimwari mwarayakiriye? Bivuze ngo mwayakiriye mutaramenya ko bihari.”</p>
<p>Mu kumwunganira, Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta Wungirije, Jean Claude Munyanturire, na we yavuze ko iyo modoka ku rupapuro bayakiriyeho byagaragaye ko mu bisabwa 25 ibisabwa 9 gusa ari byo yari yujuje kuko ahandi bagendaga buzuzaho ko itabyujuje (not applicable). Ikindi yagaragaje ni uko iyi modoka yagombaga kugira ibiro 12,970, ariko bo bakabazanira imodoka ipima ibiro 11,170.</p>
<p>Yagize ati “Mu kubagaruza amafaranga rero, bakoze itegeko ry’itatu ryoroshye babagarurira amafaranga ahwanye na biriya biro ibura aho gukuriza ibisabwa idafite.”</p>
<p>Munyanturire yavuze, ko nubwo Umujyi wa Kigali uvuga ko bawusubije amafaranga y&#8217;ibyaburaga ku modoka, bashingiye kuri iyo mibare bayisubije miyoni 1 n&#8217;ibihumbi 400FRW.</p>
<p>Kabahire yavuze ko mu bindi Umugenzi Mukuru w’Imari ya Leta yanenze iyo modoka, hari harimo ko yaje bigaragara ko yari yarakoreshejwe hagendewe ku bilometero yari imaze kugenda, kuko byaragaraga ko Umujyi wa Kigali wayakiriye yaragenze ibirometero birenga ibihumbi bibiri (2000km+), maze agaragaza ko ayo makuru atari yo.</p>
<p>Yagize ati “Imodoka yatugezeho imaze kugenda ibirometero biva i Dar-es-Salam bikagera I Kigali (1,500km). Ibindi Umugenzuzi Mukuru w’Imari yabonye ni ibirometero rwiyemezamirimo yakoresheje adufasha kumenyera gukoresho iyo modoka.”</p>
<p>Perezida wa PAC, Valens Muhakwa, mu buryo bugaragaza kutanyurwa yabajije Umujyi wa Kigali niba baba bumva bibanyuze mu mitangire y’amasoko iyo batumizaho ibintu, rwiyemezamirimo akabazanira ibyo yishakiye kandi bakarenga bakabyagira, ariko Umujyi wa Kigali wemera ko koko mu mitangire y’amasoko hari ubwo hazamo amakosa, wizeza PAC kubikosora.</p>
<p>Muri rusange, Umujyi wa Kigali muri raporo zose nta na hamwe wigeze ubona nta mpakemwe, ndetse mu bijyanye n’imikoreshereze y’amafaranga ya Leta ugenerwa wahawe biragayitse naho mu kubahiriza inama z’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta uhabwa 60% gusa, mu gihe ubusanzwe biba bishobora kwihanganirwa iyo biri hejuru ya 80%.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-07-02_12_58_22-city_of_kigali_introduces_modern_road_cleaning_technology_-_the_new_times.png"
				length="586822"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kera kabaye, ikiraro cyo mu gishanga cya Karuruma kigiye kubakwa </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kera-kabaye-ikiraro-cyo-mu-gishanga-cya-karuruma-kigiye-kubakwa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kera-kabaye-ikiraro-cyo-mu-gishanga-cya-karuruma-kigiye-kubakwa</guid>

		<dc:date>2026-07-02T09:05:54Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubuyobozi bw’Umujyi wa Kigali bwijeje Komisiyo Ishinzwe kugenzura ikoreshwa ry’Ingengo y’Imari ya Leta (PAC) ko ikiraro cya Karuruma cyari kimaze imyaka ine cyarabaye agatereranzamba, noneho&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kera kabaye, ikiraro cyo mu gishanga cya Karuruma kigiye kubakwa </h1>

			

			

			<div class='spip_document_285417 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-02_at_10.46_32_2_.jpg' width="996" height="560" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umuyobozi w’Umujyi wa Kigali, Samuel Dusengiyumva, yabwiye PAC ko ubu bari mu mirimo ya nyuma yo gutanga isoko ryo kubaka icyo kiraro, kuburyo “Igihembwe cya mbere cy’uyu mwaka kizajya kurangira icyo kiraro cyatangiye kubakwa.”</p>
<p>Dusengiyumva yavuze ko ubusanzwe kiriya kiraro kiri mu mushinga mugari wo kubaka imihanda y’ibilometero 215 mu Mujyi wa Kigali, ariko uyu mushinga ukaba warananiye rwiyemezamirimo ku buryo byabaye ngombwa ko isoko rihabwa undi.</p>
<p>Yagize ati “Muri uyu mushinga si iki kiraro cyari kirimo gusa. Haarimo ibiraro bitatu, ariko iki cya Karuruma cyo twasanze gifite imirimo myinshi. Turimo kureba uko imirimo yo kucyubaka yatangira muri iki gihembwe cya mbere cy’ingengo y’imari, kikazaba cyaruzuye bitarenze mu gihe cy’imyaka ibiri kuko ari cyo cyari giteganyijwe.”</p>
<p>Umuyobozi Wungirije w’Umujyi wa Kigali, ushinzwe Ibikorwaremezo, Fulgence Dusabimana, yavuze ko igice cy’uriya muhanda wa Karuruma-Gisozi cyubatswe ariko ikiraro kigasigara kuko cyari kiri mu gishanga kandi bagomba kubanza gukora inyigo y’ubutaka bw’aho kizubakwa.</p>
<p>Ati “Ariko na nyuma yo kubona ibisubizo by’iyi nyigo, byagaragaye ko rwiyemezamirimo adashoboye kugikora. Rero, byabaye ngombwa ko duseza amasezerano tugatangira gushaka undi rwiyemezamirimo.”</p>
<p>Nubwo PAC yabaye nk’igaragaza ko iki kiraro kimaze kudindiraho imyaka  ine ariko, umushinga w’Umuhanda Karuruma-Gisozi (uhinguka Belle Etoile) watangiye muri 2017.</p>
<p>Muri 2021, Komisiyo y’Inteko ishinzwe kugenzura ikoreshwa ry’Umutungo wa Leta (PAC) na bwo yawubajijeho Umujyi wa Kigali, maze uwari Umuyobozi Wungirije w’Umujyi, Merard Mpabwanamaguru, ababwira ko uwo muhanda wari waradindijwe no kuba hari ikiraro kigomba kubakwa mu gishanga cya Karuruma ndetse n’ingengo y’imari itari ihagije.</p>
<p>Uyu muhanda waje kubakwa ariko hasigara ikiraro cyo mu gishanga cya Karuruma, kandi ari cyo cyari gihangayikishije kugira ngo imodoka zibone indi nzira zishobora kunyuramo igihe habaye uruvunganzoka rw’imodoka (jam) mu bice bya Gatsata na Nyabugogo.</p>
<p>Mu gihe cy’imvura, iki gishanga cyuzura amazi ku buryo nta modoka iba ishobora kuhanyura, ndetse rimwe na rimwe bikaba ngombwa ko n’abanyamaguru bawukoresha bibasaba kwifashisha abasare babambutsa babahetse mu mugongo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-07-02_at_10.46_32_2_.jpg"
				length="74017"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dr Rwamucyo yari mu itsinda ryari ryarateguje abatutsi ko rizabica - Umutangabuhamya</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/dr-rwamucyo-yari-mu-itsinda-ryari-ryarateguje-abatutsi-ko-rizabica-umutangabuhamya</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/dr-rwamucyo-yari-mu-itsinda-ryari-ryarateguje-abatutsi-ko-rizabica-umutangabuhamya</guid>

		<dc:date>2026-06-27T13:38:18Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu Rukiko rwa Rubanda i Paris, mu rubanza rw’ubujurire rwa Dr Eugene Rwamucyo wakatiwe gufungwa imyaka 27 kubera ibyaha bya Jenoside yakorewe Abatutsi, umutangabuhamya yabwiye urukiko ko Dr&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dr Rwamucyo yari mu itsinda ryari ryarateguje abatutsi ko rizabica - Umutangabuhamya</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285048 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-27_at_13.42_15.jpg' width="588" height="333" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Aba bokozi bakoraga mu ivuriro ryitwaga Centre Universitaire de Santé Publique (CUSP) i Butare, yabwiye urukiko ko Dr Eugène Rwamucyo yari azwi nk&#8217;“umuntu ufunga umutwe (dur)” kandi ko yari umwe mu bagize itsinda ry&#8217;abantu bakomokaga mu Majyaruguru ryagaragazaga urwango rukomeye rw&#8217;Abatutsi mbere ya Jenoside.</p>
<p>Mu buhamya bwe yatanze hifashishijwe ikoranabuhanga ari i Kigali, uyu mutangabuhamya yavuze ko yakoranye na Rwamucyo muri CUSP, aho Rwamucyo yari ashinzwe ishami ry&#8217;isuku n&#8217;isukura ndetse akanigisha muri Kaminuza.</p>
<p>Yavuze ko hagati ya 1990 na 1993, nyuma y&#8217;amatora y&#8217;umuyobozi wa CUSP, itsinda ryari rishyigikiye Dr Gasana, ririmo na Rwamucyo, ryatutse abo bari bahanganye ribita "imbwa", rinakoresha ijambo "kazayenga".</p>
<p>Mu gusobanuro iri jambo, abasemuzi b&#8217;urukiko babwiye urukiko ko risobanura "kuzashonga" cyangwa "kuzashira".</p>
<p>Uyu mutangabuhamya yakomeje  avuga ko icyo gihe atasobanukiwe icyo ayo magambo yashakaga kuvuga, ariko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi yaje kubona ko hafi 90% by&#8217;abakozi bari bashyigikiye Dr Abel Dushimimana bishwe.</p>
<p>Yagize ati "Ni bwo nasobanukiwe icyo &#8217;kazayenga&#8217; yashakaga kuvuga. Abenshi mu bari muri iryo tsinda bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi."</p>
<p>Yabwiye urukiko ko, ku bwe, ayo magambo yari ikimenyetso cy&#8217;uko hari umugambi wari waratangiye gutegurwa, anashinja Dr Rwamucyo kuba yari mu itsinda ry&#8217;abayobozi, abaganga n&#8217;abarimu ba Kaminuza ryagize uruhare mu gutegura no gushishikariza abantu gukora Jenoside.</p>
<p>Cyakora, mu bibazo byabajijwe n&#8217;umucamanza ukuriye iburanisha ry&#8217;uru rubanza, umutangabuhamya yemeye ko hari bimwe mu byo yavuze atiboneye ubwe.</p>
<p>Yavuze ko atigeze abona Dr Rwamucyo yambaye imyambaro y&#8217;ishyaka rya CDR, ahubwo ko byari bizwi ko yaribagamo.</p>
<p> Yanemeje kandi ko atigeze yitabira Inkiko Gacaca zaregwagamo Rwamucyo, ndetse ko amakuru yavuze ku ntwaro zavugwaga mu biro bye yayumvise ku bandi bakozi.</p>
<p>Abunganira Rwamucyo bagerageje kugaragaza ko amagambo yavugiwe mu matora ashobora kuba yari amagambo asanzwe yo mu marushanwa, ariko uwo mutangabuhamya ashimangira ko ibyakurikiyeho muri Jenoside byatumye ayafata nk&#8217;ubutumwa bwaburiraga abo bari barayabwiye.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-27_at_13.42_15.jpg"
				length="20526"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Wasac yagaragaje ikibazo cy'abakozi badafite morale kuko bari mu myanya y'agateganyo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Wasac-yagaragaje-ikibazo-cy-abakozi-badafite-morale-kuko-bari-mu-myanya-y-agateganyo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Wasac-yagaragaje-ikibazo-cy-abakozi-badafite-morale-kuko-bari-mu-myanya-y-agateganyo</guid>

		<dc:date>2026-06-27T13:23:04Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo cya WASAC Group cyagowe no gusobanurira Komisiyo y’Umutwe w’Abadepite ishinzwe kugenzura ikoreshwa ry’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) impamvu kimaze imyaka ibiri kidakorerwa ubugenzuzi bw’imari.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Wasac yagaragaje ikibazo cy&#8217;abakozi badafite morale kuko bari mu myanya y&#8217;agateganyo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_285047 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_k6oo88k6oo88k6oo.png' width="1195" height="896" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni nyuma y&#8217;uko Urwego rw’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta rugaragaje ko WASAC ituzuza ibitabo by’ibaruramari, bigatuma ubugenzuzi budindira.</p>
<p>Urwego rw’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta rwatangaje ko rwatangiye ubugenzuzi muri Ukuboza 2025, ariko kugeza ubu rumaze kugera kuri 20% gusa, kuko rwabuze inyandiko n’ibyangombwa bikenewe.</p>
<p>Abagenzuzi basobanuye ko nyuma yo kuvugurura WASAC ikavamo ibigo bitandukanye, imitungo n’inyandiko byabyo bitigeze bitandukanywa neza, bikaba ari byo byatumye ubugenzuzi budashoboka.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru wa WASAC Group, Dr Asphat Kabaasha, yemereye PAC ko icyo kibazo gihari, ariko avuga ko ibikorwa byo gutandukanya imitungo n’inyandiko za buri kigo biri hafi kurangira, ku buryo bizeye ko bitarenze Nyakanga 2026 bizaba byarangiye, maze ubugenzuzi bugakorwa nta mbogamizi.</p>
<p>Yagize ati "Nibura mu mpera za Nyakanga tuzaba twarangije gutandukanya imitungo ya buri kigo, bityo inyandiko n&#8217;ibyangombwa byose bikenewe mu bugenzuzi biboneke uko bikwiye."</p>
<p><strong>Abakozi bake n&#8217;abayobozi b&#8217;agateganyo</strong></p>
<p>Kabaasha yavuze ko uretse ikibazo cyo kuvugurura imiterere ya WASAC, ikigo gifite n&#8217;ikibazo gikomeye cy&#8217;ubuke bw&#8217;abakozi, ndetse benshi mu bayobozi bakaba bamaze igihe kinini bakora by&#8217;agateganyo.</p>
<p>Yagize ati "Dufite abayobozi benshi bamaze hagati y&#8217;amezi atandatu n&#8217;imyaka ibiri bari mu myanya by&#8217;agateganyo. Ibyo bigira ingaruka kuri morale yabo no ku mikorere y&#8217;ikigo."</p>
<p>Yanavuze ko WASAC yari imaze imyaka igera ku 10 idafite Inama y&#8217;Ubuyobozi (Board of Directors), ibintu byatumaga ibyemezo byinshi bidafatwa uko bikwiye. Avuga ko iyo Nama ubu yashyizweho kandi yatangiye gufasha kunoza imiyoborere.</p>
<p>Yatanze urugero ko hari n&#8217;abakozi nk&#8217;abashoferi bahawe amasezerano y&#8217;igihe gito kubera ko nta bubasha bwari buhari bwo kubaha akazi gahoraho.</p>
<p>Yanagarutse ku kibazo cy&#8217;Urwego rushinzwe guhuza imishinga ya WASAC (SPIU), yavuze ko rwagombaga kugira abakozi 52 ariko rukaba rufite 24 gusa. Icyakora yavuze ko Umuyobozi Mukuru warwo yamaze kuboneka kandi ko no gushaka abandi bakozi biri kurangira.</p>
<p>Yongeyeho ko n&#8217;amakosa yagaragaye mu itangwa ry&#8217;amasoko na yo afitanye isano n&#8217;ubuke bw&#8217;abakozi.</p>
<p><strong>PAC yanenze ibisobanuro bya WASAC</strong></p>
<p>Perezida wa PAC, Valens Muhakwa, yavuze ko ibisobanuro byatanzwe na WASAC bitamunyuze, agaragaza ko kuba abayobozi bari mu myanya by&#8217;agateganyo bidakwiye kuba impamvu yo gukora nabi.</p>
<p>Yagize ati: "Njyewe sinyunzwe kandi birambabaje. Umubare munini w&#8217;abari mu myanya by&#8217;agateganyo ni abayobozi bakuru (Directors). Abo ni bo uvuga ko bakora badafite morale?"</p>
<p>Abandi badepite na bo bagaragaje ko kuba umukozi ari mu mwanya by&#8217;agateganyo byagombye kumutera gukora neza kugira ngo yemezwe burundu, aho kuba impamvu yo kudakora neza.</p>
<p>PAC yanagaragaje ko WASAC Group yakomeje gusubira inyuma mu ishyirwa mu bikorwa ry&#8217;inama z&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta, aho igipimo cy&#8217;ishyirwa mu bikorwa cyavuye kuri 49% mu myaka ibiri ishize kikagera kuri 33%.</p>
<p>Ubu Icyari WASAC Ltd cyaje kuvamo WASAC GROUP kigizwe n’ibigo bibiri birimo Wasac Utility ishinzwe kugeza amazi ku baturage ndetse na WASAC Development gushinzwe imishinga y’amazi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_k6oo88k6oo88k6oo.png"
				length="1863049"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dore aho byapfiriye: Umushinga wo gutunganya amazi mabi i Kigali wari gusaba gusenya 80% by'imihanda</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/dore-aho-byapfiriye-umushinga-wo-gutunganya-amazi-mabi-i-kigali-wari-gusaba-gusenya-80-by-imihanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/dore-aho-byapfiriye-umushinga-wo-gutunganya-amazi-mabi-i-kigali-wari-gusaba-gusenya-80-by-imihanda</guid>

		<dc:date>2026-06-26T11:52:20Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komisiyo y’Abadepite ishinzwe kugenzura ikoreshwa ry’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) yagaragaje impungenge ku mushinga wo gutunganya amazi yanduye mu Mujyi wa Kigali (Kigali Centralized Sewage&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dore aho byapfiriye: Umushinga wo gutunganya amazi mabi i Kigali wari gusaba gusenya 80% by&#8217;imihanda</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284964 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-26_13_47_38-sewege_jpg_714_400_.png' width="718" height="401" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho mu ibazwa rya WASAC GROUP ryashingiye kuri raporo y&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta, yagaragaje ibibazo birimo kudindira kw&#8217;uyu mushinga, kutubahiriza gahunda yo kugabanya amazi (water rationing) ndetse n&#8217;igihombo gikomoka ku mazi atabarirwa amafaranga (Non-Revenue Water).</p>
<p>Raporo igaragaza ko umushinga KCSS watangiye ku wa 12 Nyakanga 2023, ufite agaciro ka miliyoni 51.23 z&#8217;Amadolari ya Amerika na miliyari 12.99 Frw harimo TVA, ukaba wari uteganyijwe kurangira muri Mutarama 2026 nyuma y&#8217;amezi 30.</p>
<p>Icyakora, ubugenzuzi bwakozwe muri Werurwe 2026 bwasanze igihe cyari cyararenze, ariko n&#8217;igishushanyo mbonera (design) cy&#8217;umushinga kitararangira. Nubwo inyigo yari igeze kuri 90%, ibyari byemejwe ku mugaragaro byari 57% gusa.</p>
<p>Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta yagaragaje ko gukomeza gutinda kw&#8217;uyu mushinga bishobora kudindiza gahunda yo kunoza imicungire y&#8217;amazi yanduye mu Mujyi wa Kigali, asaba WASAC gushyiraho ingamba zihutisha ishyirwa mu bikorwa ryawo.</p>
<p>Mu kwisobanura imbere ya PAC, ubuyobozi bwa WASAC bwavuze ko bwahagaritse amasezerano na rwiyemezamirimo muri Gicurasi 2026 nyuma yo kubona ko atabashije kuzuza inshingano ze, ndetse butangira kuganira na Minisiteri y&#8217;Ibikorwaremezo (MININFRA) na Minisiteri y&#8217;Imari n&#8217;Igenamigambi (MINECOFIN) ku mavugurura y&#8217;umushinga.</p>
<p>Umuyobozi wa WASAC Group, Dr Asphat Kabaasha, yavuze ko inyigo yari yakozwe mbere yagaragaje ko imiyoboro myinshi yagombaga kunyuzwa mu mihanda, ibintu byari gusaba gusenya hafi 80% by&#8217;imihanda yo mu Mujyi wa Kigali.</p>
<p>Ati "Twabonye ko uko umushinga wari uteye, imiyoboro yanyuraga mu mihanda ku buryo byari gusaba gusenya hafi 80% by&#8217;imihanda yose yo mu Mujyi wa Kigali, ari na yo mpamvu twahisemo kongera kuwusuzuma no kuwuvugurura."<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
PAC yibajije impamvu rwiyemezamirimo wananiwe yongeye guhabwa akazi</strong></p>
<p>PAC yanagaragaje impungenge ku kuba rwiyemezamirimo utarabashije kurangiza amasezerano ya mbere ari na we wagaragaye mu yandi masezerano.</p>
<p>Perezida wa PAC, Depite Valens Muhakwa, yabajije ati "Ko mwasheje amasezerano ya mbere kubera ko yananiwe, ni iki kibizeza ko ayo yandi azayashobora?"</p>
<p>Mu gusubiza, ubuyobozi bwa WASAC bwavuze ko uwo rwiyemezamirimo atahawe amasezerano mashya nyuma yo gutsindwa aya mbere, ahubwo ko ayo masoko yagendaga abangikanye.</p>
<p>Bwagaragaje ko amasezerano ya mbere yari ageze ku kigero cya 95% cy&#8217;inyigo, ariko aza guhagarikwa nyuma yo kubona ko hari ibice bimwe na bimwe bitarimo gukorwa neza, bituma hafatwa icyemezo cyo guhagarika uwo rwiyemezamirimo no kongera gusuzuma umushinga.</p>
<p><strong>Ikibazo mu gusaranganya amazi</strong></p>
<p>Raporo y&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta yanagaragaje ko WASAC itubahirije uko bikwiye gahunda yo gusaranganya amazi mu gihe amazi aba adahagije.</p>
<p>Amabwiriza ya RURA ateganya ko nibura 95% bya gahunda yatangajwe bigomba kubahirizwa, kandi buri rugo rukabona amazi nibura inshuro eshatu mu cyumweru.</p>
<p>Nyamara isuzuma ryakozwe hagati ya Nyakanga na Nzeri 2025 ryagaragaje ko uduce twa Agatare, Taba, Nkuzuzu, Gishaka, Musave-Rebero-Rugando na Buliza twabonye amazi hagati y&#8217;inshuro imwe n&#8217;eshanu gusa mu byumweru bitatu, aho kuba nibura inshuro icyenda nk&#8217;uko byari biteganyijwe.</p>
<p>Ibi byatumye ishyirwa mu bikorwa rya gahunda yo kugabanya amazi muri utwo duce riba hagati ya 11% na 56%, munsi cyane y&#8217;intego ya 95% yashyizweho na RURA.</p>
<p><strong>Amazi atishyurwa akomeje guteza igihombo<br class='autobr' />
</strong></p>
<p>Raporo kandi igaragaza ko ikibazo cy&#8217;amazi atabarirwa amafaranga (Non-Revenue Water) gikomeje guteza WASAC igihombo kinini.</p>
<p>Mu mwaka w&#8217;ingengo y&#8217;imari warangiye ku wa 30 Kamena 2025, WASAC yakoze metero kibe miliyoni 85.75 z&#8217;amazi, ariko yishyuza abakiliya metero kibe miliyoni 53.33 gusa.</p>
<p>Ibi bivuze ko metero kibe zirenga miliyoni 32.4, zingana na 37.8% by&#8217;amazi yose yakozwe, zitabariwe amafaranga.</p>
<p>Nubwo iki kigero cyagabanutse ugereranyije na 39.5% cyo mu mwaka wabanje, Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta agaragaza ko ayo mazi akomeje guteza igihombo cya miliyari 10.4 Frw, abazwe ku giciro cyo hasi cya 323 Frw kuri metero kibe imwe.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-26_13_47_38-sewege_jpg_714_400_.png"
				length="682850"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kateripirali yakoreshejwe mu gushyingura imibiri y'abishwe muri Jenoside i Nyumba yahuhuye n'abari bagihumeka - Ubuhamya </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/kateripirali-yakoreshejwe-mu-gushyingura-imibiri-y-abishwe-muri-jenoside-i-nyumba-yahuhuye-n-abari-bagihumeka-ubuhamya</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/kateripirali-yakoreshejwe-mu-gushyingura-imibiri-y-abishwe-muri-jenoside-i-nyumba-yahuhuye-n-abari-bagihumeka-ubuhamya</guid>

		<dc:date>2026-06-26T08:24:12Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rubanza rwa Dr Eugène Rwamucyo rubera i Paris mu Bufaransa, umutangabuhamya yabwiye urukiko ko katiripirali (Caterpillar) yakoreshejwe mu gushyingura imibiri y’Abatutsi biciwe kuri Paruwasi ya&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kateripirali yakoreshejwe mu  gushyingura imibiri y&#8217;abishwe muri Jenoside i Nyumba yahuhuye n&#8217;abari bagihumeka - Ubuhamya </h1>

			

			

			<div class='spip_document_284929 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_t6aektt6aektt6ae.png' width="1327" height="784" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu mutangabuhamya, kuri uyu wa 24 Kamena, wabwiye urukiko ko na we yahamijwe ibyaha na Gacaca kubera uruhare yagize muri Jenoside yakorewe Abatutsi, yavuze ko nyuma y&#8217;iminsi myinshi y&#8217;ibitero, imibiri yari myinshi ku buryo abafungwa n&#8217;abaturage bari bategetswe kuyitaba mu byobo batashoboraga kuyirangiza.</p>
<p>Yagize ati "Imashini nta mpuhwe yagiraga. Yasakumaga byose, ntiyatandukanyaga abapfuye n&#8217;abari bakiri bazima."</p>
<p>Yasobanuye ko iyo katiripirali yavanagaho ubutaka n&#8217;imibiri icyarimwe, ku buryo "imibiri n&#8217;ubutaka byavangwaga hamwe."</p>
<p>Yanavuze ko icyo gihe hari hakiri abantu bakomerekejwe ariko batarapfa, bamwe bakaza kurokoka nyuma yo kuva muri icyo cyobo.</p>
<div class='spip_document_284930 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_kmvepjkmvepjkmve.png' width="1333" height="784" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu mutangabuhamya yavuze ko yabonye Dr Eugène Rwamucyo ari kumwe n&#8217;abayobozi b&#8217;icyo gihe, igihe katiripirali yazanwaga ndetse n&#8217;igihe abafungwa bazanwaga gufasha gushyingura imibiri.</p>
<p> Yavuze kandi ko yamubonaga agenda areba uko imibiri yajyanwaga mu byobo.</p>
<p>Cyakora, Perezida w&#8217;Iburanisha yamwibukije ko mu buhamya yari yatanze mu 2017 yari yavuze ko atigeze abona Eugène Rwamucyo, ahubwo ko abayobozi b&#8217;inzego z&#8217;ibanze ari bo bahaga amabwiriza umushoferi wa katiripirali.</p>
<p>Uyu mutangabuhamya yahise asubiza ko ubu yibutse neza ibyo yabonye kandi ko ashobora kumenya Rwamucyo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_t6aektt6aektt6ae.png"
				length="2414056"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abakora mu rwego rugenzura iby'amabuye y'agaciro ntibanyuzwe n'umushahara bahembwa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abakora-mu-rwego-rugenzura-iby-amabuye-y-agaciro-ntibanyuzwe-n-umushahara-bahembwa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abakora-mu-rwego-rugenzura-iby-amabuye-y-agaciro-ntibanyuzwe-n-umushahara-bahembwa</guid>

		<dc:date>2026-06-26T04:56:00Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo cy’Igihugu cy’Ubucukuzi bw’Amabuye y’Agaciro, Peteroli na Gaze (RMB) cyabwiye abadepite bo muri Komisiyo ishinzwe kugenzura Ikoreshwa ry’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) ko kutubahiriza inama&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abakora mu rwego rugenzura iby&#8217;amabuye y&#8217;agaciro ntibanyuzwe n&#8217;umushahara bahembwa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284925 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-25_at_22.03_44.jpg' width="960" height="540" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umwe mu bakozi baje bahagarariye RMB yabwiye iyi Komisiyo yabahataga ibibazo, kuri uyu wa 25 Kamena, ku makosa yagaragaye ku ikoreshwa ry’imari n’umutungo bya Leta, ko bahora binjiza abakozi mu kazi, ariko bahagera bagahita basezera bakigira gukorera abikorera kuko bo batanga agatubutse.</p>
<p>Uyu mukozi yavuze ko usanga umukozi ukorera ba rwiyemezamirimo usanga akorera amafaranga yikubye  inshuro zibarirwa muri zirindwi z’ay’ukorerera RMB.</p>
<p>Yagize ati “Umukozi w’impuguke mu bumenyi bw’ubutaka (geologue) ukora muri RMB usanga ahembwa ibihumbi 372FRW mu gihe umukozi nk’uyu ukorerera abikorera usanga ahembwa hagati ya miliyoni 1,5FRW na Miliyoni 2FRW.”</p>
<p>Akagira ati “Tuzana abakozi rero bahita bagenda.”</p>
<p>Iki kigo kikaba cyasobanuye ko kuri ubu kirimo kunoza imbonerahamwe y’imirimo, banashaka uko bakemura ikibazo cy’abakozi badashyira akaguru hamwe.</p>
<p>Zimwe mu nenge iyi Komisiyo yagaragaje ko Umugenzuzi Mukuru w’Umutungo wa Leta yasanze muri RMB harimo kuba hari icyuho cya miliyoni 59 mu masoko batanze ugereranyije n’ibigaragara mu mpapuro z’amasoko batanze. Uretse izi miliyoni, iki kigo basanze kitangaragaza mu bitabo by’imari amafaranga ya serivisi gitanga.</p>
<p>Iki  kigo kandi basanze gifite icyuho mu bikoresho bya laboratwari yacyo yakagombye kuba ibafasha gupima amabuye y’agaciro, kuko kugeza ubu ngo ikora ku gipimo cya 30%.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru (DG) wa RMB, Alice Uwase, yemeye amakosa iki kigo cyagiye gikora avuga ko amenshi bamaze kuyakosora.</p>
<p>Kuri kinyuranyo cya miliyoni 59FRW kigaragara mu masoko, uyu muyobozi wa RMB yabwiye abadepite ko cyaturutse ku burangare bwabaye mu isoko batanze, bakibagirwa gushyiramo amafaranga y’ubwikorezi, ubwishingizi n’imisoro, yizeza ko ubwo burangare butazongera.</p>
<p>Ku bijyanye no Laboratwari, Uwase yavuze ko muri Kanama 2026, ibikoresho byose bizaba byamaze kugera muri laboratwa, ku buryo uko kwezi kuzarangira ikora ku gipimo nibura cya 50%.</p>
<p>Uwase yavuze ko Laboratwari iri mu bibahangayikishije cyane kuko serivisi zo gupima amabuye “zikorwa n’abikorera RMB idafiteho ubushobozi,” bityo bakaba basanga bibateza igihombo.</p>
<p>Ikindi kibazo Komisiyo yabagaragarije gihangayikishije ni ikibazo cy’ibisimu bicukurwamo amabuye y’abaciro bagasiga batabitabye, ibi ngo bikaba ari ukwangiza ibidukikije.</p>
<p>Depite Mari Claire Uwumuremyi yavuze ko ibisimu nk’ibyo, akurikije ibyo babonye mu ngendo bakora. hari utugari turenga 100 mu Rwanda dukorerwamo ubucukuzi bw’amabuye butemewe, ari na byo ntandaro akenshi zo gusanga hari ibisimu bidasibye no gutikira k’umutungo wa Leta.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru wa RMB ariko yavuze kugeza ubu hari ibisimu bibarirwa muri 24 bihangayikishije bandikiye abahakoreraga kuko ari ba rwiyemezamirimo ariko kugeza ubu abagera kuri 15 bakaba batarasubiza.</p>
<p>Ati “Ariko ibyo bigo bitasasubiza ni komampanyi z’abanyamahanga bagiye bacukura barangiza bakigendera, ubu tukaba tudafite n’aho tubakura.”</p>
<p>Gusa, yavuze ko bafashe ingamba zirimo n’ibihano ku buryo iso kompanyi zakoze amakoza zashyize kuri lisite y’umukara ku buryo zitazongera kwemererwa gupiganirwa amasoko.</p>
<p>Yavuze kandi ko ubu bashyizeho ko kompanyi z’abanyamahanga zishaka kuza gucukura amabuye mu Rwanda zigomba kuba zifite konti mu Rwanda, kandi kompanyi yo mu rwego rwo hagati (medium) ikaba igomba kujya iba ifiteho nibura miliyoni 2 z’amadorali ya Amerika naho inini ikagira miliyoni 5 z’amadolari y’Amerika.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-25_at_22.03_44.jpg"
				length="46181"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubwatsi bugenewe gushyirwa muri Sitade Huye bwakererewe i Dar-es-Salam</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ubwatsi-bugenewe-gushyirwa-muri-sitade-huye-bwakererewe-i-dar-es-salam</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ubwatsi-bugenewe-gushyirwa-muri-sitade-huye-bwakererewe-i-dar-es-salam</guid>

		<dc:date>2026-06-25T15:07:28Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubuyobozi bwa Rwanda Housing Authority (RHA) bwabwiye abadepite bagize Komisiyo ishinzwe gukurikirana Ikoreshwa ry’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) ko ukwezi kwa Kamena 2026 kuzasiga ubwatsi&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubwatsi bugenewe gushyirwa muri Sitade Huye bwakererewe i Dar-es-Salam</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284903 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-25_16_59_58-huye-stadium-approved-to-host-2023-afcon-qualifiers-_jpeg_700_350_.png' width="700" height="352" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivuze ubwo PAC yahataga RHA ibibazo bijyanye n’amakosa bakoze mu ikoreshwa ry’amafaranga Leta yageneye iki kigo mu bijyanye n’imyubakire, basubiza ikibazo cyari kibabajijwe na Depite Wassila Niwemahoro.</p>
<p>Uyu mudepite yabajije impamvu uyu mushinga wagombaga kumara amezi atandatu wakereweho igihe kirenze umwaka.</p>
<p>Mu mpamvu zari zatanzwe na RHA z’icyererwa ry’uyu mushinga harimo imvururu zabaye nyuma y’amatora ya Perezida wa Repubulika muri Tanzaniya bigatuma ibikoresho, birimo n’ubwo bwatsi ngo bitinda i Dar-Es-Salam.</p>
<p>Umuyobozi wa RHA, Alphonse Rukeburandekwe, yagize ati “ Nk’uko twari twabibasobanuriye mudusura, ni byo koko ibikoresho byatinze i Dar-Es-Salam kubera imvururu z’amatora, ariko ubu ibikoresho byose byarahageze ku buryo twizera ko itariki 15 Kanama 2026 uyu mushinga uzaba warangiye.”</p>
<p>Ni igisubizo kitanyuze PAC kuko Depite Muhakwa yahise amwibutsa ko “uyu munsi nta mvuru ziri muri Tanzaniya ariko n’ubundi umushinga ukaba utarimo gukorwa.”</p>
<p>Umuyobozi wa RHA yahise asubiza ko, nyuma y’ikibazo cy’ibikoresho hiyongereyeho indi mpamvu y’inyigo igaragagaza aho bagomba gucurikira amazi yo muri sitade, bakamenya niba acurikirwa mu burebure  bwayo cyangwa mu bugari.<br class='autobr' />
Ati “Ibi rero byadusabaga impuguke yemewe na FIFA igomba kubikora, ubu inyigo yararangiye.”</p>
<p>Uyu muyobozi yamaze impungenge abadepite bagize PAC, avuga ko ubwatsi bwahageze ndetse n’abakozi bakaba bahari ku buryo buryo ubu umushinga wose ugeze kuri 65%. Ibi bikaba bitanga icyizer ko ikatariki bihaye yo kuba imirimo irangiye (15/08/2026) izubahirizwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-25_16_59_58-huye-stadium-approved-to-host-2023-afcon-qualifiers-_jpeg_700_350_.png"
				length="498523"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Laterite ya Miliyoni 392FRW yashyizwe mu muhanda Rusizi - Bugarama yahagamye RTDA imbere ya PAC</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/laterite-ya-miliyoni-392frw-yashyizwe-mu-muhanda-rusizi-bugarama-yahagamye-rtda-imbere-ya-pac</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/laterite-ya-miliyoni-392frw-yashyizwe-mu-muhanda-rusizi-bugarama-yahagamye-rtda-imbere-ya-pac</guid>

		<dc:date>2026-06-25T10:27:48Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubuyobozi w’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Iterambere ry’ibikorwa by’Ubwikorezi (RTDA) bwagowe no gusobanurira abadepite bagize Komisiyo ishinzwe gukurikirana Ikoreshwa ry’Umutungo wa Leta (PAC),&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Laterite ya Miliyoni 392FRW yashyizwe mu muhanda Rusizi - Bugarama yahagamye RTDA imbere ya PAC</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284899 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-25_at_11.26_32.jpg' width="1020" height="765" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Hari muri gahunda PAC yatangiye kuri uyu wa 25 Kamena, yo guhata ibibazo ibigo  76 Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta yagaragaje ko hari amakosa byagiye bikora mu gukoresha umutungo wa Leta muri 2024-2025.</p>
<p>Depite Valens Muhakwa ukuriye PAC yabajije RTDA niba babona, na bo ubwabo, niba ibikorwa byakozwe muri uwo muhanda bihwanyije agaciro n’amafaranga yawutanzweho, maze Umuyobozi  wa RTDA, Imena Munyampenda asubiza ko ahubwo amafaranga bawutanzeho ari make kuko bagenda basana uduce twihutirwa gusa, mu gihe bagitegereje kuwukora neza wose ukajyamo kaburimbo.</p>
<p>Yagize ati “Twagiye tureba uduce twangiritse tukaba ari two dushyiramo laterite ahandi tukagenda dusiba ibinogo.”</p>
<p>Munyampenda yavuze ko, kuba ingengo y’imari igenda mu gusana imihanda iba ikeneye gukorwa mu gihe kirambye, iba isa n’itagaragaza neza ishusho y’ibyakozwe ukurikije amafaranga aba yagiye ari uko bahitamo gukora ahihutirwa cyane ukurikije amafaranga baba bafite.</p>
<p>Ati “Iyo urebye ingengo y’imari yo gusana imihanda tuba dufite duhabwa kimwe cya kabiri (1/2) cyayo. Nk’ubu iyi mihanda murimo kutubazaho twari twasabye miliyiri 120, ariko ayo baduhaye ni make kure cyane y’ayo.”</p>
<p>Ku bijyanye no kuba nubwo hakoreshejwe izo miliyoni zose, umuhanda utari nyabagendwa uko bikwiye kuko bigaragara ko n’aho bashyize laterite itakirimo, Umuyobozi wa RTDA yasubije ko ikibazo atari laterite gusa kuko ngo muri uriya muhanda hari urujya n’uruza runini rw’imodoka, bityo “laterite ijyamo ntitindamo, iyo wakoresheje laterite bisaba kongera kuhakora buri nyuma y’amezi abiri.”</p>
<p>Depite Berthelemy Karinijabo yabajije impamvu basana imihanda bakoresheje uburyo bazi ko butaramba, kandi nyamara hari uburyo babikoramo bikamara nibura amezi hagati y’atandatu na cumi n’abiri.</p>
<p>Yagize ati “Kuba ayo makuru mwari muyafite, mwari gushyiramo imbaraga bigakorwa neza. Kuki mwemeye gushyiramo laterite imara ukwezi kumwe cyangwa abiri kandi hari iyo mwashyiramo ikamara amezi atandatu?”</p>
<p>Umuyobozi wa RTDA, Munyampenda, yemeye ko koko uburyo bakoresheje budatanga igisubizo kirambye ariko avuga ko byari bijyanye n’ubushobozi, kuko  kugira ngo bakore ibirambye byari gusaba ko bazana imashini isya amabuye, bagashaka n’amabuye Manini yo gusya kugira ngo bavangemo.</p>
<p>Yasobanuye ko ikindi gituma imihanda ihenda mu kuyisana ari uko akenshi usanga yararengeje cyane igihe yagenewe kuko “iyo bimeze gutyo usanga aho ushyize laterite hakurura aho utayishyize na ho hakangirika.”</p>
<p>Mu zindi mpamvu zatumye ariko badasana uwo muhanda ku buryo burambye, ngo ni uko bateganya ko muri Mutarama  2027 bazatangira kuwukora mu buryo burambye, ukajyamo kaburimbo.</p>
<p>Usibye umuhanda Rusizi-Bugarama, RTDA irabazwa imikoreshereze y’umutungo wa Leta mu mihanda igera kuri cumi n’irindwi, nyamara yo igasubiza ko ikibazo ahanini usanga gishingiye ku bushobozi buke ndetse n’inzira usanga zisabwa hagati yo gusinya amasezerano no kugira ngo Minisititeri y’Imari n’Igenamigambi irekure amafaranga y’ibikorwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-25_at_11.26_32.jpg"
				length="82912"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Inkweto Lamine Yamal akinana mu Gikompe cy'Isi zavugishije benshi ku mbuga nkoranyambaga</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/imikino/football/article/inkweto-lamine-yamal-akinana-mu-gikompe-cy-isi-zavugishije-benshi-ku-mbuga-nkoranyambaga</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/imikino/football/article/inkweto-lamine-yamal-akinana-mu-gikompe-cy-isi-zavugishije-benshi-ku-mbuga-nkoranyambaga</guid>

		<dc:date>2026-06-23T14:10:30Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Football
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Rutahizamu ukiri muto wa Espagne, Lamine Yamal, yongeye gukurura amaso y’abakunzi b’umupira w’amaguru ubwo yaserukaga yambaye inkweto ziriho amabendera abiri mu mukino we wa mbere mu Gikombe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Inkweto Lamine Yamal akinana mu Gikompe cy&#8217;Isi zavugishije benshi ku mbuga nkoranyambaga</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284785 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-23_at_07.18_42.jpg' width="864" height="1080" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku nkweto ze hariho ibendera rya Guinée Équatoriale, igihugu nyina akomokamo, ndetse n’irya Maroke, igihugu se akomokamo.</p>
<p>Iki gikorwa cyasobanuwe na benshi nk’uburyo bwo guha agaciro inkomoko ze zombi no kwerekana ishema afitiye umuryango we.</p>
<p>Nk&#8217;uwitwa Chrispus Kayiki kuri X yagize ati "Lamine Yamal akinira Ikipe y&#8217;Iguhugu ya Espagne, ariko atewe ishema no kwambara amabendera y&#8217;inkomoko z&#8217;ababyeyi be. Iki ni cyo bita guhesha agaciro ago ababyeyi bawe bakomoka."</p>
<p>Nubwo Yamal yahisemo gukinira ikipe y’igihugu ya Espagne, igihugu yavukiyemo akanakuriramo, yakomeje kugaragaza ko yishimira umuco n’amateka by’imiryango y’ababyeyi be.</p>
<p>Ibi byerekana uburyo umupira w’amaguru ugezweho urushaho guhuza abantu bafite inkomoko zitandukanye.</p>
<p>Uwitwa Anthony JP Mabrayy, we yagize ati "Iyaba Afurika yari ifire  ibendera rimwe (unified flag), mwajya mubona abenshi mu basitari bararyishushanyijeho (tattoo)."</p>
<p>Yamal, umaze kuba umwe mu bakinnyi bitezweho byinshi ku rwego mpuzamahanga, akomeje kwandika amateka nk’umwe mu bakinnyi bakiri bato bafite impano idasanzwe.</p>
<p> Kugaragaza amabendera ya Guinée Équatoriale na Maroke ku nkweto ze byatumye yongera kuvugisha benshi ku mbuga nkoranyambaga no mu bitangazamakuru bitandukanye ku Isi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-23_at_07.18_42.jpg"
				length="255677"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urukiko rw'i Paris rwateye utwatsi ubusabe bwo gukura mu rubanza inyandiko zifitanye isano na Charles Onana </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/urukiko-rw-i-paris-rwateye-utwatsi-ubusabe-bwo-gukura-mu-rubanza-inyandiko-zifitanye-isano-na-charles-onana</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/urukiko-rw-i-paris-rwateye-utwatsi-ubusabe-bwo-gukura-mu-rubanza-inyandiko-zifitanye-isano-na-charles-onana</guid>

		<dc:date>2026-06-23T09:25:34Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rubanza rw’ubujurire rwa Eugène Rwamucyo rukomeje kubera mu Bufaransa, urukiko rwateye utwatsi ubusabe bw’abunganira uregwa bwo gukura mu bimenyetso biri gusuzumwa umwanzuro w’urukiko ufitanye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urukiko rw&#8217;i Paris rwateye utwatsi ubusabe bwo gukura mu rubanza inyandiko zifitanye isano na Charles Onana </h1>

			

			

			<div class='spip_document_284760 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-22_12_32_22-.png' width="455" height="639" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu iburanisha ryabaye saa tatu n’iminota 17, Me Sztulman yasabye ko uwo mwanzuro ukurwaho, avuga ko udafitanye isano n’ibyaha Eugène Rwamucyo akurikiranyweho.</p>
<p>Cyakora, abahagarariye inyungu z’abaregera indishyi n’Ubushinjacyaha bagaragaje ko uwo mwanzuro washyizwe mu rubanza kubera ibibazo byagarutsweho mu iburanisha bijyanye no guhakana Jenoside, cyane cyane nyuma y’aho hagaragajwe filimi n’amagambo ya bamwe mu batangabuhamya byashinjwaga gukwirakwiza ibitekerezo bipfobya cyangwa bihakana Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Nyuma yo gusubika iburanisha akanya gato, Perezida w’Urukiko yatangaje ko ubusabe bwo gukura uwo mwanzuro mu nyandiko ziri gusuzumwa butemewe. Urukiko rwavuze ko uwo mwanzuro ugifite akamaro mu gusobanukirwa neza impaka zimaze kuvuka muri uru rubanza.</p>
<p>Urukiko kandi rwibukije ko uwo mwanzuro wa Charles Onana utaraba ndakuka kuko wajuririwe, ariko ko kuba warajuririwe bidakumira ko ushobora kwifashishwa mu gutanga ibisobanuro ku rwego rw’imiterere y’impaka ziri mu rubanza.</p>
<p>Iki cyemezo cy’urukiko gisobanuye ko inyandiko zifitanye isano n’urubanza rwa Onana zikomeza kuba mu bimenyetso no mu nyandiko zishingirwaho mu gukurikirana impaka ziri kubera mu rubanza rwa Eugène Rwamucyo.</p>
<p>Dr Eugène Rwamucyo, urimo kuburana mu bujurire ku byaha bya Jenoside yakorewe Abatutsi, muri 2024, Urukiko rwa Rubanda rwa Paris rwamukatiye imyaka 27 y&#8217;igifungo, ariko aza kujuririra uwo mwanzuro.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-22_12_32_22-.png"
				length="617909"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Manchester United igiye kubaka sitade nshya izajya yakira abantu 100,000</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/manchester-united-igiye-kubaka-sitade-nshya-izajya-yakira-abantu-100-000</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/manchester-united-igiye-kubaka-sitade-nshya-izajya-yakira-abantu-100-000</guid>

		<dc:date>2026-06-22T19:47:14Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikipe ya Manchester United yatangaje ko yamaze kubona igice kinini cy’ubutaka izubakaho sitade nshya izajya yakira abafana 100,000, igikorwa gifatwa nk’intambwe ikomeye mu mushinga mugari wo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Manchester United igiye kubaka sitade nshya izajya yakira abantu 100,000</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284733 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-22_at_16.38_41.jpg' width="612" height="408" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyo sitade nshya izaba ari yo nini kurusha izindi zose mu Bwongereza mu bijyanye n’imikino, ndetse ikaba iteganyijwe kuba umusingi w’iterambere ry’aka gace, hagamijwe kuhagira kimwe mu bice bikomeye ku rwego mpuzamahanga mu kwakira ibikorwa by’imikino n’imyidagaduro.</p>
<p>Ku rubuga rwa internet rwayo, kuri uyu wa 22 Kamena, Manchester United yavuze ko yaguze ubutaka bungana na hegitari zirenga 10 (acre 25), buri nko muri metero 350 uvuye mu majyaruguru y’iburengerazuba bwa sitade ya Old Trafford isanzwe.</p>
<p>Ubuyobozi bw’iyi kipe bwavuze ko buzakorana n’ibigo n’abaturage bazagirwaho ingaruka n’uyu mushinga kugira ngo bafashwe mu gihe cy’impinduka.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru ushinzwe umushinga wa sitade nshya muri Manchester United, Collette Roche, yavuze ko kubaka sitade hafi ya Old Trafford bizafasha kubungabunga amateka, umuco n’imigenzo by’iyi kipe bikundwa cyane n’abafana bayo.</p>
<p>Yagize ati  “Turashaka kubaka sitade y’icyitegererezo dufatanyije n’abafana bacu, tukita ku buryo bayigeramo, ubushobozi bwo kuyikoresha ndetse n’ikirere cyiza cy’imikino.”</p>
<p>Uyu mushinga wo kuvugurura agace ka Old Trafford uzakorerwa ku buso bwa hegitari zisaga 150 (acre 370).</p>
<p> Biteganyijwe ko uzubakwamo inzu nshya zigera ku 15,000, harimo n’izihendutse, ugatanga imirimo mishya 48,000 muri ako gace ndetse n’irenga 90,000 ku rwego rw’Igihugu.</p>
<p>Byitezwe kandi ko uyu mushinga uzongera miliyari zirenga 7 z’amapawundi ku mwaka mu bukungu bw’u Bwongereza.</p>
<p>Urwego rushinzwe iterambere rya Old Trafford (OTRMDC) ruzashyira ahagaragara icyerekezo kirambuye cy’uyu mushinga ku wa 9 Nyakanga 2026, ari na bwo hazatangazwa ibisobanuro birambuye ku kibanza cya sitade nshya ndetse hagatangira ibiganiro n’abaturage n’abafatanyabikorwa batandukanye.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-22_at_16.38_41.jpg"
				length="75321"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubwongereza: Andy Burnham witezweho gusimbura Minisitiri w'Intebe weguye yarahiriye kuba umudepite</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ubwongereza-andy-burnham-witezweho-gusimbura-minisitiri-w-intebe-weguye-yarahiriye-kuba-umudepite</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ubwongereza-andy-burnham-witezweho-gusimbura-minisitiri-w-intebe-weguye-yarahiriye-kuba-umudepite</guid>

		<dc:date>2026-06-22T19:42:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Andy Burnham yarahiriye kuba Umudepite uhagarariye agace ka Makerfield mu Nteko Ishinga Amategeko y’u Bwongereza, mu masaha make nyuma y’uko Minisitiri w’Intebe Keir Starmer atangaje ko yeguye ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubwongereza: Andy Burnham witezweho gusimbura Minisitiri w&#8217;Intebe weguye yarahiriye kuba umudepite</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284732 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-22_at_17.02_19.jpg' width="1080" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Burnham yahise atangaza ko yiteguye kwiyamamariza gusimbura Starmer ku buyobozi bw’ishyaka ndetse no ku mwanya wa Minisitiri w’Intebe, ashyigikiwe na Wes Streeting wahoze ari Minisitiri w’Ubuzima.</p>
<p> Streeting na we yari yaratangaje mbere ko aziyamamaza mu gihe habaho amatora y’umuyobozi mushya wa Labour, ariko ubu asa n’ushyigikiye Burnham.</p>
<p>Nyuma yo kurahira, Burnham yakirijwe amashyi menshi n&#8217;abadepite ba Labour bagera kuri 200 banafatana ifoto y&#8217;urwibutso muri Westminster Hall (Icyumba cy&#8217;Inama cy&#8217;Inteko Ishinga Amategeko y&#8217;Ubwongereza), kimwe mu byagaragaje ko ashyigikiwe bikomeye mu ishyaka.</p>
<p>Mu ijambo yagejeje ku baturage, Keir Starmer weguye ku mwanya wa Minisitiri w&#8217;Intebe yagaragaye afite amarangamutima menshi, ashimira umugore we Victoria (Vic), avuga ko yamubereye inkingi ikomeye.</p>
<p>Yavuze kandi ko yifuza kubona umwanya uhagije wo kuba umubyeyi mwiza ku bana be.</p>
<p>Starmer yatangaje ko azakomeza gukora inshingano za Minisitiri w’Intebe kugeza igihe uzamusimbura azatorerwa.</p>
<p>Yavuze ko uwo musimbura azaba amaze kumenyekana mbere y’uko Inteko Ishinga Amategeko yongera guterana muri Nzeri, cyangwa na mbere yaho niba Ishyaka rya Labour ryumvikanye ku mukandida umwe nta matora abaye.</p>
<p>Iri yegura rya Starmer rizatuma u Bwongereza bubona undi muyobozi mushya mu gihe gito kiri imbere, mu gihe Andy Burnham ari we uri kuvugwa cyane nk’ushobora gufata uwo mwanya.</p>
<p>Mu myaka 10 gusa ishize, Ubwongereza bumaze kugira abaminisitiri b&#8217;intebe batandatu, kuko ugiyeho arengwa n&#8217;ibihazo akegura atamaze kabiri.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-22_at_17.02_19.jpg"
				length="44474"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Eugene Rwamucyo uregwa Jenoside ati&#8216; Sindi umunyarwanda, ndi umunya Kenya'</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/eugene-rwamucyo-uregwa-jenoside-ati-sindi-umunyarwanda-ndi-umunya-kenya</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/eugene-rwamucyo-uregwa-jenoside-ati-sindi-umunyarwanda-ndi-umunya-kenya</guid>

		<dc:date>2026-06-22T09:45:01Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu iburanisha ry’urubanza rw’ubujurire rwa Dr Eugène Rwamucyo rurimo kubera mu Rukiko rwa Rubanda i Paris mu Bufaransa, mu mpera z’icyumweru gishize, abari mu rukiko batunguwe no kumva bwa mbere&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Eugene Rwamucyo uregwa Jenoside ati‘ Sindi umunyarwanda, ndi umunya Kenya’</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284694 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-22_11_43_51-rwanda-france_eugene-rwamucyo-proces-trial__stephane-de-sakutin-afp-540x360_jpg_.png' width="541" height="362" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Dr Rwamucyo, umuganga wahoze akorera Kaminuza Nkuru y’u Rwanda yatangaje amagambo yakuruye impaka, mu ijambo ryo kwiregura ku byaha akurikiranyweho bifitanye isano na Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, yatangiye avuga ko yifatanyije "n’abibuka abazize Jenoside n’andi mahano yabaye mu Rwanda."</p>
<p> Yavuze ko intego y’ubukurire bwe atari ugupfobya imibabaro y’abarokotse cyangwa guhakana ibyabaye, ahubwo ari ukugaragaza ko ari umwere no gufasha mu gushaka ukuri.</p>
<p>Cyakora, mu gice cy’ijambo rye cyagarutse ku nkomoko ye, Rwamucyo yanenze ibyo yise kugerageza kumusobanura hashingiwe ku bwoko bwe no kuba yaravukiye mu Majyaruguru y’u Rwanda.</p>
<p>Nyuma y’aho yerekanye ikarita ya Afurika mu rukiko, avuga ko ababyeyi be bakomoka i Nyanza muri Kenya, mu majyaruguru y’uburengerazuba bw’ikiyaga cya Victoria.</p>
<p>Yagize ati “Ababyeyi banjye bakomoka i Nyanza muri Kenya. Baje mu Rwanda mu 1905 bazanye n’abamisiyoneri.”</p>
<p>Dr Rwamucyo ashimangira atyo ko inkomoko y’umuryango we itari mu Rwanda ahubwo ari muri Kenya, ibintu bamwe mu bakurikiranye uru rubanza babonye nk’igerageza ryo kwitandukanya n’amateka n’imiterere y’umuryango nyarwanda.</p>
<p>Rwamucyo kandi yagarutse ku buzima bwe bwite, avuga ko amaze imyaka 40 abana n’umugore w’Umututsikazi.</p>
<p> Yavuze ko igihe bahuraga yari azi neza ubwoko bwe kandi ko urukundo rwabo rwashingiye ku guhitamo kubana babizi kandi babyemera.</p>
<p>Mu bindi yagarutseho, yavuze ko kuba ari mu rukiko bitaturutse ku bimenyetso bifatika ahubwo bishingiye ku cyemezo cya politiki.</p>
<p> Yavuze kandi ko atumva uburyo abaganga benshi b’Abanyarwanda bashinjwe kugira uruhare muri Jenoside, anavuga ko atigeze amenyana na bamwe mu bandi baganga bakurikiranyweho ibyaha nk’ibyo.</p>
<p>Yakomeje avuga ko ababajwe  n&#8217;ibyo yise kumushyira mu cyiciro cy’abahezanguni, ashimangira ko atigeze aba umunyamuryango wa CDR cyangwa se w&#8217;"Akazu".</p>
<p>Yavuze ko hari ubuhamya bwamushinje kuba yarigeze kwiyita umunyamuryango wa CDR imbere y’abanyeshuri, ariko abuhakana yivuye inyuma.</p>
<p>Ku bijyanye n’ibirego byo kugira uruhare mu gushyingura abantu mu byobo rusange i Butare mu gihe cya Jenoside, Rwamucyo yavuze ko atigeze ategura cyangwa ategeka ibyo bikorwa.</p>
<p> Yashimangiye ko ibyo yakoze byose byari ugusuzuma ibibazo by’isuku n’ubuzima rusange byaterwaga n’imirambo yari imaze igihe iri ahantu hatandukanye.</p>
<p>Ijambo rye ryamaze amasaha hafi abiri, rirangira ashimira urukiko ku mwanya yahawe, anatangaza ko azakomeza kwisobanura ku zindi ngingo mu iburanisha ritaha.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-22_11_43_51-rwanda-france_eugene-rwamucyo-proces-trial__stephane-de-sakutin-afp-540x360_jpg_.png"
				length="310895"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amerika na Iran barasubukura ibiganiro mu mpaka nyinshi z'ifungwa ry'Ubunigo bwa Hormuz</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amerika-na-iran-barasubukura-ibiganiro-mu-mpaka-nyinshi-z-ifungwa-ry-ubunigo-bwa-hormuz</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amerika-na-iran-barasubukura-ibiganiro-mu-mpaka-nyinshi-z-ifungwa-ry-ubunigo-bwa-hormuz</guid>

		<dc:date>2026-06-21T10:36:05Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Amerika na Iran barasubukura ibiganiro mu Busuwisi kuri iki Cyumweru, mu rwego rwo gukomeza gushakira umuti amakimbirane amaze igihe hagati y’ibihugu byombi.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amerika na Iran barasubukura ibiganiro mu mpaka nyinshi z&#8217;ifungwa ry&#8217;Ubunigo bwa Hormuz</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284637 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-21_at_10.18_09.jpg' width="600" height="360" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi biganiro biraba mu gihe Iran yatangaje ko yongeye gufunga Ubunigo bwa Hormuz, ivuga ko Amerika na Israheli byarenze ku masezerano yari agamije guhagarika imirwano mu karere.</p>
<p>Cyakora, ubuyobozi bw’ingabo za Amerika bukorera mu Burasirazuba bwo Hagati (CENTCOM) bwatangaje ko ibikorwa byo gutwara ibicuruzwa n’ibikomoka kuri peteroli bikomeje kunyura muri iyo nzira nta nkomyi zikomeye zihari.</p>
<p>Visi Perezida wa Amerika, JD Vance, yageze mu Busuwisi mu gitondo cyo kuri iki Cyumweru aho aza kwitabira ibi biganiro.</p>
<p> Ku ruhande rwa Iran, intumwa zirimo Perezida w’Inteko Ishinga Amategeko, Mohammad Bagher Ghalibaf, na Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga, Abbas Araghchi, na zo zamaze kugera aho ibiganiro biza kubera.</p>
<p>Ibi biganiro biranitabirwa na Minisitiri w’Intebe wa Pakistan, Shehbaz Sharif, ndetse n’Umugaba Mukuru w’Ingabo z’icyo gihugu, Field Marshal Asim Munir.</p>
<p>Pakistan yakomeje kugira uruhare nk’umuhuza hagati ya Amerika na Iran kuva intambara yatangira, ndetse yanakiriye icyiciro cyabanje cy’ibiganiro hagati y’impande zombi.</p>
<p>Mu itangazo ryashyizwe ahagaragara mbere y’itangira ry’ibiganiro, Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga wa Pakistan yavuze ko Pakistan izakomeza gushyigikira ishyirwa mu bikorwa ry’ibyumvikanyweho hagati ya Amerika na Iran.</p>
<p>JD Vance yavuze ko yizeye ko ibiganiro biri bubyare umusaruro ku bibazo birebana n’ikorwa ry’intwaro za kirimbuzi ndetse no ku kubahiriza agahenge kamaze gutangazwa muri Libani.</p>
<p>Vance yavuze kandi ko umutekano wa Israheli na Libani ari ingenzi kugira ngo akarere kose kagire amahoro arambye.</p>
<p>Ku ruhande rwa Iran, umuvugizi wa Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga, Esmail Baghaei, yavuze ko igihugu cye kizatsimbarara ku gusaba ko ibindi bihugu byubahiriza ibyo byiyemeje mu masezerano aherutse gusinywa.</p>
<p>Ibi bibaye mu gihe imirwano hagati ya Israheli n’umutwe wa Hezbollah ukorera muri Libani yakomeje na nyuma y’itangazwa ry’agahenge.</p>
<div class='spip_document_284636 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-21_at_10.16_49.jpg' width="1080" height="728" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
 
<p>Minisiteri y’Ubuzima ya Libani yatangaje ko abantu nibura 47 bishwe ku wa Gatandatu mu bitero by’indege bya Israheli.</p>
<p> Ingabo za Israheli na zo zatangaje ko zagabye ibitero ahantu 80 havugwaho kuba hafitanye isano na Hezbollah.</p>
<p>Impaka zikomeye zikomeje kuba ku bijyanye n&#8217;Ubunigo bwa Hormuz, inzira y’ingenzi inyuramo peteroli nyinshi yoherezwa ku masoko mpuzamahanga.</p>
<p>Iran yavuze ko yayifunze kubera ibyo yise kutubahiriza amasezerano kwa Amerika, ariko CENTCOM ivuga ko amato akomeje kuyinyuramo nk’ibisanzwe.</p>
<p>Ubunigo bwa Hormuz bufite uruhare runini mu bucuruzi bw’ingufu ku isi, kuko buri munsi, ubusanzwe bwanyuzwagamo miliyoni zisaga 20 za barili za peteroli n’ibindi bikomoka kuri yo.</p>
<p>Icyo ni kimwe cya gatanu cy’ibikomoka kuri peteroli bicuruzwa ku rwego mpuzamahanga, bigatuma ibirimo kubera muri aka gace bikurikiranirwa cyane hafi n’amahanga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-21_at_10.16_49.jpg"
				length="26608"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Minisitiri w'Intebe w'Ubwongereza azegura ejo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/minisitiri-w-intebe-w-ubwongereza-azegura-ejo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/minisitiri-w-intebe-w-ubwongereza-azegura-ejo</guid>

		<dc:date>2026-06-21T10:23:58Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Intebe w’Ubwongereza, Keir Starmer, ashobora kwegura kuri uyu wa mbere nk’uko bitangazwa n’ibinyamakuru bikomeye ku isi harimo n’ibyo mu Bwongereza.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Minisitiri w&#8217;Intebe w&#8217;Ubwongereza azegura ejo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284635 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-21_12_22_38-ftcms_d4eb56f8-00e2-4166-a853-c0ebe603a2f8_1064_599_.png' width="1065" height="601" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ikinyamakuru The Observer kivuga ko Starmer ashobora gutangaza gahunda yo kuva ku buyobozi bwa Guverinoma mu gihe cya vuba.</p>
<p>Iki kinyamakuru cyatangaje ko, Starmer, kuri uyu wa gatandatu yabanje kuganiriza umugore we, aho atuye muri Chequers, inzu y’akazi y’abaminisitiri b’intebe b’Ubwongereza, mbere yo gufata umwanzuro wa nyuma ku hazaza he muri politiki.</p>
<p>The Observer kivuga kandi ko bamwe mu bayobozi bakuru bo mu Ishyaka ry’Abakozi (Labour Party) bategereje ko Starmer agira icyo atangaza ku hazaza he mu ntangiriro z&#8217;icyumweru gitaha, ndetse ko bishoboka ko yatangaza ingengabihe y’igihe azava ku buyobozi.</p>
<p>Cyakora, amakuru yatanzwe n’umwe mu bantu bo muri Guverinoma yabwiye Reuters ko Starmer agikomeje kwibanda ku nshingano zo kuyobora igihugu, anibutsa ko aherutse gutangaza ko nta gahunda afite yo kuva ku butegetsi.</p>
<p>Igitutu kuri Starmer cyakomeje kwiyongera mu mezi ashize, aho bamwe mu bagize ishyaka rye bagaragaje kutishimira uburyo Guverinoma iri gukemura ibibazo by’ubukungu n’izamuka ry’ikiguzi cy’imibereho (living cost).</p>
<p>Ibi byarushijeho gukaza umurego nyuma y’uko ku wa Gatanu umunyapolitiki Andy Burnham, umwe mu bamaze igihe bamunenga, atsindiye umwanya mu Nteko Ishinga Amategeko.</p>
<p> Uwo mwanya ushobora kumuha ubushobozi bwo gutangiza ku mugaragaro igikorwa cyo guhatanira kuyobora Ishyaka ry’Abakozi.</p>
<p>Kugeza ubu, Ibiro bya Minisitiri w’Intebe ntibiragira icyo bitangaza kuri ayo makuru, mu gihe ibinyamakuru n’abasesenguzi ba politiki bakomeje gukurikiranira hafi umwanzuro Starmer ashobora gufata.</p>
<p>Naramuka yeguye, Keir Starmer yaba abaye undi muminisitiri w&#8217;intebe w’Ubwongereza uvuye ku butegetsi mu gihe gito, nyuma ya Rishi Sunak weguye muri Nyakanga 2024.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-21_12_22_38-ftcms_d4eb56f8-00e2-4166-a853-c0ebe603a2f8_1064_599_.png"
				length="1043503"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title> Akarere ka Gasabo karasaba Leta gutunganya amanegeka agahinduka &#8216;Ntuye Neza'</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/Inkuru-Zicukumbuye/article/akarere-ka-gasabo-karasaba-leta-gutunganya-amanegeka-agahinduka-ntuye-neza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/Inkuru-Zicukumbuye/article/akarere-ka-gasabo-karasaba-leta-gutunganya-amanegeka-agahinduka-ntuye-neza</guid>

		<dc:date>2026-06-21T04:39:17Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Inkuru Zicukumbuye
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubuyobozi bw’Akarere ka Gasabo bwabwiye Komisiyo ya Sena y’Ububanyi n’Amahanga, Ubumwe bw’Abanyarwanda n’Umutekano ko buhangayikishijwe no guhora bwimura abaturage batuye ahashyira ubuzima bwabo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1> Akarere ka Gasabo karasaba Leta gutunganya amanegeka agahinduka ‘Ntuye Neza’</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284634 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-21_06_27_42-amanegeka-2_jpg_800_538_.png' width="802" height="537" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mudaheranwa Regis, Umuyobozi Nshingwabikorwa w’Akarere ka Gasabo, yabwiye iyo komisiyo ko iyo urebye imiterere y’Umujyi wa Kigali usanga “ahatari ku musozi haba ari mu gishanga,” bityo ko icyakoroha ari ugutunga imisozi igaturwaho kuko ikiguzi cyo guhora bimura abaturage babahungisha ibiza ari kinini.</p>
<p>Yatanze urugero aho nko muri Gasabo gusa, kugeza ubu hari ruhurura makumyabiri n’enye (24) zikeneye kubakwa kuko zishyira ubuzima bw’abaturage mu kaga, ndetse hakaba n’ibiraro mirongo inani na bibiri (82), na byo bikeneye kubakwa.</p>
<p>Ashaka kugaragaza ko imibare y’ibikenewe gukorwa mu rwego rwo kwirinda Ibiza birenze ibyo kure, yagize ati “Ibyo kandi ni ibihangayikishije cyane kurushaho (ibiri critical).”</p>
<p>Kuva muri 2023-2026, imibare yatanzwe n’urwego rushinzwe imicungire y’ibiza mu Karere ka Gasabo igaragaza ko muri aka karere hamaze kwimurwa imiryango ibihumbi 2 na Magana 8 na 69  (2,869).</p>
<p>Gusa, aka karere kabwiye abasenateri ko gahangayikishijwe no kuba abimurwa badakurwa muri sisitemu y’imisoro ugasanga bakomeza gusoreshwa kandi n’imibereho yabo imeze nabi “ku buryo ntaho babona bayakura.”</p>
<p>Umukozi ushinzwe Imibereho y’Abaturage mu Murenge wa Gatsata yatanze urugero aho kuva muri 2026 Leta yagiye ivuga ko igiye kwimura abatuye ku Musozi wa Gatsata ikabanza kuhatunganya bagatura neza, ariko kugeza ubu n’abo yimuye bakaba bagifite umugogoro w’imisoro.</p>
<p>Yagize ati “Na n’uyu munsi abimuwe muri 2022 ubutaka bukibanditseho bubateza imbogamizi mu misoro, byitwa ko bafite imitungo batagira icyo babyaza. Byaba byiza mudukuroreye ubuvugiza uwimuwe n’imisoro ikajya ihita imukurwaho.”</p>
<p>Ni ikibazo cyababaje Senateri Charles Murigande, wabaye nk’ushaka kugaragaza ko niba abaturage bamaze iyo myaka yose bimuwe bakaba bagisoreshwa kand batanagira aho baba, haba harimo uburangare bw’ubuyobozi.</p>
<p>Senateri Murigande yagize ati “Ubwo se niba abaturage muyoboye bahura n’ikibazo nk’icyo kandi banabayeho nabi kuko batarabona aho batura, nk’abayobozi babo mwaba mubamariye iki? Iyo se mwebwe nka Gasabo, Kicukiro na Nyarugenge mugejeje iki kibazo ku Kigo cy’Igihugu cy’Imisoro n’Amahoro (RRA) babwira iki?”</p>
<p>Umuyobozi Nshingwabikorwa w’Akarere ka Gasbo, Regis Mudaheranwa, yamusubije ko ahanini ari ikibazo cy’amategeko, kuko ngo haba hagomba kubaho itegeko riteganya uko bigenda ku bantu bose bimuwe ku mpamvu runaka.</p>
<p>Cyakora, yamwijeje ko barimo kubikurikirana kuko n’uyu munsi ngo bari bategereje igisubizo cy’aho bigeze.</p>
<p>Ibi byashimangiwe  na Senateri Hadija Murangwa, na we wahamije ko RRA igendera ku itegeko gusa, akaba ari ryo ishyira mu bikorwa, bityo ko ahubwo iyo nzira ikwiye kwihutishwa abaturage bakarenganurwa.</p>
<p>Ibi biganiro Komisiyo ya Sena y’Ububanyi n’Amahanga, Ubumwe bw’Abanyarwanda n’Umutekano yagiranaga n’inzego zitandukanye mu Karere ka Gasabo, byari bigamije kugenzura uko ingamba zo gukumira ingaruka ziterwa n’ibiza zishyirwa mu bikorwa muri ako karere.</p>
<p>Senateri Hadidja Ndangiza Murangwa, ariko yanagarutse ku kibazo kijyanye no kuba mu bice byinshi by&#8217;igihugu, abakuwe mu manegeka bubakirwa inzu nziza ziramba, ariko izubakiwe abatishoboye ugasanga zubakwa bisa no kwikiza zigasenyuka mu myaka 2, ubuyobozi bw&#8217;Akarere ka Gasabo na bwo bwemeza ko, koko icyo kibazo gihari.</p>
<p>Bwavuze ko ibyo bituruka ku kuba abaturage baba bagereranya inzu bubakirwa n’imidugudu Leta yubakira abimurwa mu nyungu rusange, kuko usanga iba igizwe n’inzu nziza kandi zirambye, ariko ko abubakirwa mu rwego rw’abatishoboye cyangwa abimuwe n’ibiza mu buryo butunguranye usanga inzu bubakirwa ari iza make kandi akenshi zikubakwa mu bushobozi buba bakusanyijwe mu baturage n’abafatanyabikorwa.</p>
<p>Gusa, Akarere ka Gasabo kijeje abasenateri ko inzu bari kubakira abatishoboye muri iki gihe, ziba zikomeye kandi ari nziza kuko “ziba zifite umusingi ukomeye kandi zubakishije amatafari ahiye.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-21_06_27_42-amanegeka-2_jpg_800_538_.png"
				length="735013"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urebeye mu gikombe cy'isi 2026: Ni iyihe 'ngobyi' yahetse abakinnyi benshi kurusha izindi?</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/urebeye-mu-gikombe-cy-isi-2026-ni-iyihe-ngobyi-yahetse-abakinnyi-benshi-kurusha-izindi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/urebeye-mu-gikombe-cy-isi-2026-ni-iyihe-ngobyi-yahetse-abakinnyi-benshi-kurusha-izindi</guid>

		<dc:date>2026-06-19T13:24:23Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ni Impamo da!
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-019
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-019-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubusesenguzi bwakozwe n’Ikinyamakuru The Athletic bugaragaza ko Ubufaransa ari cyo gihugu cyavukiyemo abakinnyi benshi bitabiriye Igikombe cy’Isi cya 2026, bukurikirwa n’u Buholandi n’u Bwongereza.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urebeye mu gikombe cy&#8217;isi 2026: Ni iyihe &#8217;ngobyi&#8217; yahetse abakinnyi benshi kurusha izindi?</h1>

			https://www.kigalitoday.com/IMG/logo/whatsapp_image_2026-06-19_at_14.11_48_3_.jpg?1781885049

			

			<div class='spip_document_284601 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-19_at_14.11_48_3_.jpg' width="1029" height="1280" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi mibare ishingiye ku gihugu buri mukinnyi yavukiyemo, hatitawe ku gihugu akinira mu marushanwa.</p>
<p>Igaragaza uburyo ibihugu bimwe bikomeje kuba ikiriri cy&#8217;impano z&#8217;umupira w&#8217;amaguru ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Ubufaransa buza ku mwanya wa mbere n&#8217;abakinnyi 98 bavukiye muri icyo gihugu bari mu Gikombe cy&#8217;Isi cya 2026. U Buholandi bukurikiraho n&#8217;abakinnyi 67, mu gihe u Bwongereza buza ku mwanya wa gatatu bufite 49.</p>
<p>U Budage buza ku mwanya wa kane n&#8217;abakinnyi 48, bukurikirwa na Espagne na Belgique bifite abakinnyi 36 buri gihugu.</p>
<p>Suède ifite abakinnyi 34 bavukiye muri icyo gihugu bitabiriye iri rushanwa, Austria ikagira 31, mu gihe Suisse na Argentine bifite abakinnyi 30 buri gihugu.</p>
<p> Iyi mibare kandi igaragaza ko umugabane w&#8217;u Burayi ukomeje kugira uruhare runini mu gutanga abakinnyi bari ku rwego rwo hejuru, kuko ibihugu icyenda mu icumi bya mbere ari ibyo ku mugabane w&#8217;u Burayi.</p>
<p> Argentine ni yo gihugu rukumbi kitari cyo mu Burayi cyinjiye kuri uru rutonde.</p>
<p>N&#8217;ubwo igihugu umukinnyi yavukiyemo kidahita gisobanura igihugu akinira, iyi mibare itanga ishusho y&#8217;aho impano nyinshi z&#8217;umupira w&#8217;amaguru zikomoka ndetse n&#8217;uburyo isi y&#8217;umupira yarushijeho kuba mpuzamahanga kurusha mbere.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-19_at_14.11_48_3_.jpg"
				length="143373"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dr Eugene Rwamucyo yari umwirasi usuhuza akakwihorera - Ubuhamya mu Rukiko i Paris</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/imanza/article/dr-eugene-rwamucyo-yari-umwirasi-usuhuza-akakwihorera-ubuhamya-mu-rukiko-i-paris</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/imanza/article/dr-eugene-rwamucyo-yari-umwirasi-usuhuza-akakwihorera-ubuhamya-mu-rukiko-i-paris</guid>

		<dc:date>2026-06-19T10:52:53Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Imanza
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rubanza rwa Dr Eugène Rwamucyo rukomeje mu bujurire mu Rukiko rwa Rubanda i Paris mu Bufaransa, kuri uyu wa 18 Kamena, umutangabuhamya wize mu Ishami ry’Ubuvuzi bw’Abantu muri Kaminuza Nkuru&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dr Eugene Rwamucyo yari umwirasi usuhuza akakwihorera - Ubuhamya mu Rukiko i Paris</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284559 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-19_at_12.22_19.jpg' width="588" height="333" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu buhamya bwe, yavuze ko yigishijwe na Dr Rwamucyo isomo ry’ubuvuzi bw’akazi (médecine du travail) mu gihe yari umunyeshuri muri UNR.</p>
<p>Yagize ati “Yari umuntu ukora akazi ke kinyamwuga. Ntabwo yavuganaga n’abantu cyane. Iyo twahuriraga mu nzira ntiyadusuhuzaga, n&#8217; iyo twamusuhuzaga yaratwihoreraga.”</p>
<p>Uyu mutangabuhamya yakomeje avuga ko Dr Rwamucyo yari umwarimu wafataga akazi ke nk’ikintu gikomeye cyane, ariko ko uburyo yitwaraga bwatumaga bamwe bamufata nk’umuntu w’umwirasi.</p>
<p>Ati “Yari umwarimu ukomeye kandi ukomeye ku kazi, ariko kubera ko atari umuntu washoboraga kwiyegereza byoroshye, wasangaga bamwe bamubona nk’umwirasi. Yarangizaga kwigisha agahita agenda.”</p>
<p>Uyu mutangabuhamya yabajijwe kandi niba yarigeze abona cyangwa yumva imyitwarire y’ivangura rikorerwa abanyeshuri b’Abatutsi ivugwa na bamwe mu bahoze bigana na Dr Rwamucyo, asubiza ko nta makuru abifiteho kuko atigeze abibona cyangwa ngo abyumve.</p>
<p>Ubu buhamya bwatangiwe imbere y’Urukiko rwa Rubanda rwa Paris, aho Dr Eugène Rwamucyo akurikiranwe ku byaha bifitanye isano na Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.</p>
<p>Muri 2024, Urukiko rwa Rubanda rwa Paris rwari rwahamije Dr Rwamucyo w’imyaka 65, ibyaha bya Jenoside rumukatira igifungo cy&#8217;imyaka 27.</p>
<p>Dr Rwamucyo wahoze ari muganga ku bitaro bya Kaminuza y’u Rwanda i Butare (bizwi nka CHUB) anigisha mu Ishami ry&#8217;Ubuvuzi bw&#8217;abantu mu Kaminuza Nkuru y&#8217;u Rwanda (UNR), yahamijwe mu byaha yahamijwe  harimo ubufatanyacyaha cya jenoside, kubiba urwango rwangisha Abatutsi, ubufatanyacyaha mu byaha byibasiye inyoko muntu, n&#8217;ubufatanyacyaha mu gutegura ibyo byaha.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-19_at_12.22_19.jpg"
				length="20526"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kuva muri 2003-2006 mu Karere ka Gasabo konyine hamaze kwimurwa imiryango 2869 kubera ibiza.</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kuva-muri-2003-2006-mu-karere-ka-gasabo-konyine-hamaze-kwimurwa-imiryango-2869-kubera-ibiza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kuva-muri-2003-2006-mu-karere-ka-gasabo-konyine-hamaze-kwimurwa-imiryango-2869-kubera-ibiza</guid>

		<dc:date>2026-06-18T10:58:03Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubuyobozi bw’Akarere ka Gasabo bwabwiye Komisiyo y’Ububanyi n’Amahanga, Ubumwe bw’ Abanyarwanda n’Umutekano ya Sena ko muri ako karere hari ahantu 102 ibiza byibanda (hotspots).
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kuva muri 2003-2006 mu Karere ka Gasabo konyine hamaze kwimurwa imiryango 2869 kubera ibiza.</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284472 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kibiraro.jpg' width="1078" height="659" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ubuyobozi bw&#8217;Akarere ka Gasabo bukaba bwasabye abo basenateri ubuvugizi kugira ngo hatunganywe ku misozi igize ako karere abaturage bahatuzwe aho guhora babimura kuko "Muri Kigali ahatari ku misozi usanga ari mu bishanga."</p>
<p>Aka karere kanagaragaje ko hari ibikorwa byinshi bikeneye ingengo y&#8217;imari mu rwego rwo kwirinda ibiza, birimo inzira z&#8217;amazi, ibiraro bigera muri 82 n&#8217;ibindi.</p>
<p>Banavuze ko bahangayikishwa n&#8217;abaturage bimurwa ku misozi bivugwa ko igiye gutunganywa kugira ngo babone uko bahatuza abaturage neza ariko hagashira imyaka n&#8217;imyaka bidakorwa, nyamara umuturage ntibanabumukureho agakomeza kubusoreshwa.</p>
<p>Senateri Charles Murigande, na we yavuze ko icyo kibazo gihangayikishije ababaza icyo iyo bavuganye n&#8217;Ikigo cy&#8217;Igihugi cy&#8217;Imisoro n&#8217;Amahoro bababwira.</p>
<p>Ati "Ubwo se waba uri muyobozi ki, abaturage bawe bakomeje guhura n&#8217;ikibazo nk&#8217;icyo gikora ku mibereho yabo ugaceceka."</p>
<p>Senateri Murigande avuga ko icyo kitagakwiye kuba kinanirana.</p>
<p>Ubuyobozi bw&#8217;Akarere ka Gasabo bwo bwavuze ko bica mu nzira ndende, birimo no kwemeza ko bahimuwe.</p>
<p>Ubuyobozi ariko buvuga ko "abo baturahe bakabaye nta n&#8217;icyo bishyuzwa kuko ngo bamerewe nabi."</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kibiraro.jpg"
				length="394392"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwohereje mu mahanga ibikomoka ku buhinzi byinjije Miliyari 15 Frw mu minsi itanu</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwohereje-mu-mahanga-ibikomoka-ku-buhinzi-byinjije-miliyari-15-frw-mu-minsi-itanu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwohereje-mu-mahanga-ibikomoka-ku-buhinzi-byinjije-miliyari-15-frw-mu-minsi-itanu</guid>

		<dc:date>2026-06-17T14:53:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo cy’Igihugu gishinzwe guteza imbere ibyoherezwa mu mahanga bikomoka ku buhinzi n’ubworozi (NAEB) cyatangaje ko hagati ya tariki ya 8 na 12 Kamena 2026, u Rwanda rwohereje mu mahanga ibikomoka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwohereje mu mahanga ibikomoka ku buhinzi byinjije Miliyari 15 Frw mu minsi itanu</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284430 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bella_flowers-2.jpg' width="1536" height="1536" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nk&#8217;uko imibare ya NAEB ibigaragaza, muri iyo minsi itanu ibicuruzwa byoherejwe mu mahanga byageze kuri toni 9,946, bikaba byarimo ikawa, icyayi, imboga, imbuto, indabo, ibihingwa bitandukanye ndetse n’amatungo n’ibiyakomokaho.</p>
<p>NAEB igaragaza ko ibindi bihingwa bitandukanye byoherezwa mu mahanga, byoherejwe ku rugero rwa toni 7,846 zifite agaciro ka miliyari 7.6 Frw.</p>
<p>Muri rusanga, ibikomoka ku buhinzi  byoherejwe mu mahanga byagiye cyane cyane muri Bangladesh, Oman no mu bihugu bitandukanye byo ku Mugabane wa Afurika.</p>
<p>Ikawa yoherejwe mu mahanga ingana na toni 383 ifite agaciro ka miliyari 3.4 Frw, mu gihe icyayi cyoherejwe kingana na toni 825 gifite agaciro ka miliyari 3.3 Frw.</p>
<div class='spip_document_284431 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bella_flowers_2.jpg' width="1920" height="1080" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>NAEB igaragaza kandi ko imboga zoherejwe mu mahanga zingana na toni 312 zinjije miliyoni 522 Frw, mu gihe imbuto zingana na toni 323 zinjije miliyoni 326 Frw.</p>
<p>Ni mu gihe indabo zoherejwe mu mahanga ari toni 14 zifite agaciro ka miliyoni 114 Frw, naho amatungo n’ibiyakomokaho byoherejwe bikangana na toni 243 bifite agaciro ka miliyoni 399 Frw.</p>
<p>Muri rusange, ibyinshi muri bicuruzwa bikomoka ku buhinzi n&#8217;ubworozi byoherejwe ku masoko yo mu Burasirazuba bwo Hagati, u Burayi, Aziya ndetse no mu bihugu byo ku Mugabane wa Afurika.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bella_flowers-2.jpg"
				length="286581"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwihariye 20% by'amabuye y'agaciro ya Tungsten akoreshwa muri Amerika</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ishoramari/article/u-rwanda-rwihariye-20-by-amabuye-y-agaciro-ya-tungsten-akoreshwa-muri-amerika</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ishoramari/article/u-rwanda-rwihariye-20-by-amabuye-y-agaciro-ya-tungsten-akoreshwa-muri-amerika</guid>

		<dc:date>2026-06-17T13:39:59Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ishoramari
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Sosiyete icukura amabuye y’agaciro ya Trinity Metals ikorera mu Rwanda yatangaje ko umusaruro wa Tungsten uva mu kirombe cya Nyakabingo ugeze ku rwego rwo gutanga hafi 20% bya tungsten y’ibanze&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwihariye 20% by&#8217;amabuye y&#8217;agaciro ya Tungsten akoreshwa muri Amerika</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284429 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-17_15_38_29-group-photo1-1024x683_jpg_1024_683_.png' width="950" height="632" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byatangajwe nyuma y’uko kuva muri Kanama 2025, sosiyete ya Global Tungsten &amp; Powders (GTP) yo muri Amerika itangiye kwakira tungsten iva mu Rwanda binyuze mu masezerano yagiranye na Traxys, umufatanyabikorwa wa Trinity Metals mu kugurisha umusaruro wayo.</p>
<p>Trinity Metals yavuze ko kugeza ubu hamaze koherezwa muri Amerika toni zirenga 320 za Tungsten y’umwimerere ifite ubuziranenge bwo hejuru, yacukuwe mu kirombe cya Nyakabingo mu Rwanda.</p>
<p>Iyo Tungsten itunganyirizwa mu ruganda rwa GTP ruherereye muri Pennsylvania, ikavamo ifu ya t<br class='autobr' />
Tungsten ikoreshwa cyane mu nganda no mu rwego rw’umutekano muri Amerika.</p>
<p>Iyi sosiyete yavuze ko umubare wa Tungsten woherezwa muri GTP wikubye kabiri ugereranyije n’iyoherezwaga mbere, bituma umusaruro wa Nyakabingo ugeza ku rugero rwa 20% by’ibikenerwa na Amerika buri kwezi.</p>
<p>Umuyobozi w’Inama y’Ubutegetsi ya Trinity Metals, Shawn McCormick, yavuze ko ubusabe bwa Tungsten muri Amerika bukomeje kwiyongera cyane, cyane cyane mu nganda no mu bikorwa by’umutekano.</p>
<p>Yagize ati “Amerika ikomeje gukenera Tungsten nyinshi mu nganda no mu rwego rw’ingabo, nyamara umusaruro wayo imbere mu gihugu uri ku rwego rwa zeru. Mu gihe u Bushinwa bugenzura hejuru ya 80% by’umusaruro wa Tungsten ku isi kandi bukomeje kugabanya iyoherezwa ryayo hanze, tlTungsten iva mu Rwanda irushaho kugira akamaro ku mutekano wa Amerika n’ibihugu biyifatanya na yo.”</p>
<p>Yakomeje agira ati "Nk&#8217;ikigo cya mbere (kinini) gicukura amabuye y&#8217;agaciro mu Rwanda kikanayohereza mu nahanga, Trinity Metals yishimira uruhare rw’u Rwanda mu gufasha Amerika kubona amabuye y’agaciro afatwa nk’ingirakamaro mu bukungu no mu mutekano."</p>
<p>Yanavuze ko hari amahirwe yo gusinyana amasezerano yihariye hagati y’u Rwanda na Amerika ajyanye n&#8217;ubucuruzi bw&#8217;amabuye y’agaciro y’ingenzi (critical minerals) nk&#8217;uko Amerika yabigenje kuri bimwe mu bihugu bya Afurika.</p>
<p>Ku ruhande rwa Traxys, umuyobozi ushinzwe ubucuruzi bw’amabuye y’agaciro muri iyo sosiyete, Ioannis Kallinikos, yavuze ko bishimira gufasha Trinity Metals kugeza umusaruro wayo ku masoko mpuzamahanga.</p>
<p>Yagize ati “Twishimiye  kuba ari twe twabaye umusemburo wo gufasha umusaruro wa Nyakabingo, kimwe mu birombe bya Tungsten bikomeye muri Afurika, kugera ku bakiliya bakomeye bo muri Amerika no mu Burayi.”</p>
<p>Trinity Metals ni sosiyete ikomeye mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro mu Rwanda.<br class='autobr' />
Yashinzwe mu 2022 nyuma yo guhuza ibirombe bitatu byari bisanzwe bikora birimo Nyakabingo Tungsten Mine, Rutongo Tin Mine na Musha Tin and Tantalum Mine.</p>
<p>Kuri ubu ni yo sosiyete nini icukura amabuye y’agaciro yemejwe ko adafitanye isano n’intambara cyangwa ikoreshwa ry’abana mu kazi mu Rwanda.</p>
<p>Iyo sosiyete ikoresha abakozi barenga 6.500 kandi iherutse no kuvumbura  ubutare bwa Lithium ahitwa Ntunga mu gace ka Musha.</p>
<p>Mu mwaka wa 2024, Trinity Metals yabaye ikirombe cya mbere gikora muri Afurika cyabonye inkunga y’Ikigo cya Leta Zunze Ubumwe za Amerika gishinzwe gutera inkunga ibikorwa by’iterambere (DFC), aho cyahawe inkunga ya miliyoni 3,865 z’amadolari ya Amerika yo gufasha mu bikorwa bya tekiniki.</p>
<p>Ikirombe cya Nyakabingo gifite ubuso bwa hegitari 1.600, kikaba giteganya ko gifite ubushobozi bwo kubonekamo toni zirenga 30.000 za tungsten ishobora gucukurwa, mu gihe ubushakashatsi bukomeje bwerekana ko iyo mibare ishobora kwiyongera.</p>
<p>Kuri ubu, umusaruro wacyo urenga toni 100 za wolframite buri kwezi, ikaba irimo hagati ya 65% na 70% bya Tungsten trioxide (WO3).</p>
<p>Iki kirombe gikora ku ruhushya rw’igihe cy’imyaka 25 rwatangiye mu mwaka wa 2015.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-17_15_38_29-group-photo1-1024x683_jpg_1024_683_.png"
				length="1389857"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubukoloni n'ubukene byatije umurindi Jenoside yakorewe Abatutsi - Padiri Hildebrand Karangwa mu rubanza rwa Rwamucyo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ubukoloni-n-ubukene-byatije-umurindi-jenoside-yakorewe-abatutsi-padiri-hildebrand-karangwa-mu-rubanza-rwa-rwamucyo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ubukoloni-n-ubukene-byatije-umurindi-jenoside-yakorewe-abatutsi-padiri-hildebrand-karangwa-mu-rubanza-rwa-rwamucyo</guid>

		<dc:date>2026-06-17T06:56:49Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rubanza rw’ubujurire rwa Dr Eugène Rwamucyo ushinjwa ibyaha bya Jenoside, Padiri Hildebrand Karangwa, umuhanga mu mateka akaba n’umupadiri, yatanze ubuhamya bwibanze ku mateka n’imiterere&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubukoloni n’ubukene byatije umurindi Jenoside yakorewe Abatutsi - Padiri Hildebrand Karangwa mu rubanza rwa Rwamucyo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284413 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-17_at_08.14_51.jpg' width="1280" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ubuhamya yabutangiye mu Rukiko rwa Rubanda rw’Ubujurire i Paris mu Bufaransa ruri kuburanisha Rwamucyo.</p>
<p>Uyu mutangabuhamya, mu mpera z&#8217;icyumweru gishize, yabwiye urukiko ko Jenoside yakorewe Abatutsi ifite umwihariko ugereranyije n’izindi Jenoside zabaye ku isi, bitewe n’ubwinshi bw&#8217;abaturage benshi bayigizemo uruhare.</p>
<p> Yavuze ko, ashingiye ku mibare yakomotse mu nkiko Gacaca, hafi 60% by’Abahutu bafite imyaka iri hagati ya 15 na 60 bagize uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi, ibintu yavuze ko bitigeze biboneka mu zindi Jenoside zamenyekanye mu mateka.</p>
<p>Padiri Karangwa yasobanuye ko imizi y’ibi bibazo igaragara mu mateka y’ubukoloni, yibutsa ko u Rwanda rwatangiye gukolonizwa n’u Budage mu 1897 mbere yo kujya mu maboko y’u Bubiligi nyuma y’Intambara ya Mbere y’Isi.</p>
<p>Yavuze ko abakoloni n’abamisiyoneri bagize uruhare mu gukoresha no gushimangira amacakubiri hagati y’Abahutu n’Abatutsi.</p>
<p>Agaruka ku byabaye mu 1959, yavuze ko ihirikwa ry’ubwami ryashyigikiwe n’ubutegetsi bw’abakoloni b’Ababiligi, bwatumye abaturage bayoborwa mu guhangana n’Abatutsi aho guhangana n’abakoloni ubwabo.</p>
<p>Uyu mupadiri yavuze kandi ko nyuma y’ubwigenge, ubutegetsi bushya bwakomeje gushyira imbere urugamba rwo kurwanya ubwami kurusha urwo kurwanya ubukoloni.</p>
<p>Yanagarutse ku bikorwa byo guheza Abatutsi byabaye mu 1973, aho benshi birukanwe mu mashuri, muri za kaminuza no mu nzego za Leta.</p>
<p>Yakomeje avuga ko bamwe mu rubyiruko rwagize uruhare muri ibyo bikorwa ari bo nyuma bagarutse mu bayoboye cyangwa bagashyira mu bikorwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.</p>
<p>Yibukije kandi ko, ku butegetsi bwa Perezida Juvénal Habyarimana hashyizweho politiki y&#8217;iringaniza yagabanyaga umubare w’Abatutsi bemererwaga kwiga no gukora mu nzego za Leta, aho batagombaga kurenza 10%.</p>
<p>Abajijwe ku bisobanuro by’amoko y’Abahutu n’Abatutsi, Karangwa yavuze ko ayo mazina atazanywe n’abakoloni cyangwa abamisiyoneri, ahubwo ko, bo bayakoresheje kandi bakayaha ibisobanuro byimakaza amacakubiri mu nyungu zabo.</p>
<p>Yavuze ko imbaraga za gikoloni mu bya gisirikare, mu muco no mu mitekerereze byatumye abaturage benshi bemera iyo myumvire.</p>
<p>Ati “Nshobora kugaragara nk’Umututsi, ariko imbere muri njye ndi Umunyarwanda mbere ya byose.”</p>
<p>Ku ruhare rw’amadini mu gihe cya Jenoside, Karangwa yavuze ko abantu benshi bahungiye mu nsengero kuko mu bihe byari byarabanje bazibonagamo ubuhungiro.</p>
<p>Cyakora, yavuze ko mu 1994 hari bamwe mu bayobozi b’amadini n’abihaye Imana bashyigikiye Jenoside, ibintu byatumye hari abatari bake bahicirwa.</p>
<p>Asubiza ikibazo cy’impamvu Jenoside yashobotse mu gihe gito kandi ikagirwamo uruhare n’abaturage benshi, Padiri Karangwa yavuze ko ubukoloni n’ubukene biri mu byagize uruhare rukomeye mu gutuma umubare munini w&#8217;abahutu wijandika muri Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Ati "Bamwe bashukishwaga amasambu n’amatungo by’Abatutsi bicwaga, mu gihe ubutegetsi bwakoresheje inzego zabwo zirimo ingabo, polisi n’itangazamakuru mu gukwirakwiza ingengabitekerezo ya Jenoside."</p>
<div class='spip_document_284412 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-17_at_08_16.03.jpg' width="876" height="654" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yagarutse kandi ku ruhare rw’abize n’abanyabwenge, avuga ko bamwe bagize uruhare mu gutegura no gushyigikira ibitekerezo byagejeje kuri Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p> Yongeyeho ko hari n’Abahutu barwanyije ayo mahame, ariko na bo bakicwa hamwe n’imiryango yabo.</p>
<p>Abunganira Dr Rwamucyo basaga n&#8217;abagaragaza ko Umukiliya wabo atari kurangwa n&#8217;imitekerereze n&#8217;imigirire iganisha ku kurimbura abatutsi kandi igihe kinini yarabaye mu mahanga, Padiri Karangwa yavuze ko kuba umuntu yarabaye imyaka myinshi mu mahanga bidakuraho imyemerere cyangwa imyumvire yakuriyemo.</p>
<p>Ati “Intera umuntu aba ariho itandukanye n’urwego rw’imyumvire ye. Ashobora kuba ari kure ariko mu mitekerereze ye akaguma aho yakuriye.”</p>
<p>Ubuhamya bwa Padiri Hildebrand Karangwa bwibanze ku gusobanura amateka n’imiterere ya sosiyete nyarwanda mbere ya Jenoside, ndetse n’uruhare rw’ubukoloni mu gutuma Jenoside yakorewe Abatutsi iba.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-17_at_08_16.03.jpg"
				length="96829"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda mu bihugu 15 bizaba bifite ubukungu bwihuta kurusha ubundi ku Isi mu 2026</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-mu-bihugu-15-bizaba-bifite-ubukungu-bwihuta-kurusha-ubundi-ku-isi-mu-2026</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-mu-bihugu-15-bizaba-bifite-ubukungu-bwihuta-kurusha-ubundi-ku-isi-mu-2026</guid>

		<dc:date>2026-06-16T06:57:06Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Nubwo Ikigega Mpuzamahanga cy’Imari (IMF) giherutse kugabanya imibare y’izamuka ry’ubukungu ku bihugu bimwe na bimwe bya Afurika, uyu mugabane uracyihagazeho mu kuyobora ibihugu bizagira ubukungu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda mu bihugu 15 bizaba bifite ubukungu bwihuta kurusha ubundi ku Isi mu 2026</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284354 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-16_at_06_02.03.jpg' width="864" height="1080" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Raporo y’iki kigega igaragaza ko Afurika ifitemo ibihugu 12 muri 15 bya mbere biteganyijwe kuzagira izamuka rikomeye ry’ubukungu, aho u Rwanda na rwo ruri kuri urwo rutonde.</p>
<p>U Rwanda rukomeje gushimwa ku rwego mpuzamahanga kubera uburyo rwashyize imbaraga mu guteza imbere serivisi, ikoranabuhanga, ubukerarugendo, ibikorwa remezo ndetse no guteza imbere ishoramari.</p>
<p> IMF iteganya ko izi gahunda zizakomeza gufasha ubukungu bw’igihugu kuzamuka ku muvuduko ushimishije mu 2026, kuko igaragaza ko ubukungu bwarwo buzazamuka ku gipimo cya 7,2%.</p>
<p>Ibindi bihugu bya Afurika biri kuri uru rutonde birimo Senegal, Niger, Ethiopia, Benin, Côte d’Ivoire, Uganda, Tanzania, Djibouti, Libya, Togo na Zambia. Hanagaragaraho ibihugu bike byo hanze ya Afurika birimo igihugu cya Guyana cyo muri Amerika y’Amajyepfo gikomeje kuzamuka kubera ubukungu bushingiye kuri peteroli.</p>
<p>Senegal iri mu bihugu biteganyijwe kuzagira izamuka rikomeye cyane kubera ibikorwa bishya byo gucukura peteroli na gaz. Ethiopia na Côte d’Ivoire byo bikomeje kungukira mu ishoramari ry’ibikorwa remezo n’inganda.</p>
<p>Nubwo IMF itagaragaza imibare ya mbere n’iyagabanyijwe kuri buri gihugu ku rutonde rwose, ariko raporo zayo zigaragaza ko ibihugu byinshi bya Afurika byagabanyirijweho hagati ya 0.1% na 1% bitewe n’ibibazo by’ubukungu bw’Isi, imyenda, ihindagurika ry’ikirere n’umutekano mucye.</p>
<p>Ku Rwanda, urugero, IMF yari yabanje guteganya izamuka riri hejuru gato ya 7.5%, nyuma iza kurigabanya rishyirwa kuri 7.2%.</p>
<p>Ethiopia yo yari hafi ya 9.5% mbere yo kugabanywa ikagera kuri 9.2%, mu gihe Uganda yari yitezweho hafi 7.8% mbere yo kujya kuri 7.5%.</p>
<p>Nubwo habayeho kugabanya imibare, Afurika yakomeje kuyobora urutonde rw’ibihugu bifite ubukungu buzazamuka cyane kurusha ubundi ku Isi mu 2026.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-16_at_06_02.03.jpg"
				length="96183"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>FIFA irashaka ko umukino ufungura Igikombe cy'Isi cy'Abatarengeje imyaka 15 uzahuza Palestine na Israel</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/imikino/basketball/article/fifa-irashaka-ko-umukino-ufungura-igikombe-cy-isi-cy-abatarengeje-imyaka-15-uzahuza-palestine-na-israel</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/imikino/basketball/article/fifa-irashaka-ko-umukino-ufungura-igikombe-cy-isi-cy-abatarengeje-imyaka-15-uzahuza-palestine-na-israel</guid>

		<dc:date>2026-06-15T20:22:46Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Basketball
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Uyu munsi, ibitangazamakuru mpuzamahanga byacitse ururondogoro, nyuma y’uko FIFA itangaje ko abana ba Palestine n’aba Israel ari bo bagomba gufungura Igikombe cy’Isi cy’abana bari munsi y’imyaka 15.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>FIFA irashaka ko umukino ufungura Igikombe cy&#8217;Isi cy&#8217;Abatarengeje imyaka 15 uzahuza Palestine na Israel</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284348 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="62" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-15_at_16.59_49.jpg' width="962" height="650" alt="Infantino agerageza guhuza intumwa ya Israel n'iya Palestine" title="Infantino agerageza guhuza intumwa ya Israel n'iya Palestine" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Infantino agerageza guhuza intumwa ya Israel n&#8217;iya Palestine</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Iri rushanwa rizabera muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika muri Nzeri 2026.</p>
<p> Rizitabirwa n’amashyirahamwe y&#8217;ibihugu y&#8217;umupira w&#8217;amaguru yose agize FIFA uko ari 211, harimo n’u Burusiya bumaze imyaka ine butemerewe amarushanwa ya FIFA kubera intambara bwashoje muri Ukraine mu 2022.</p>
<p>Uyu mukino uteganyijwe hagati ya Israel na Palestine uje nyuma y’uko Perezida wa FIFA, Gianni Infantino, ananiwe guhuza abayobozi b’amashyirahamwe y’umupira w’amaguru y’ibi bihugu byombi ngo bahane umukono ndetse bifate hamwe mu nama ya FIFA yabaye muri Mata 2026.</p>
<p>Muri iyo nama, Perezida w’Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru muri Palestine, Jibril Rajoub, yanze guhagararana na Basim Sheikh Suliman, visi perezida w’Ishyirahamwe rya Israel, nubwo Infantino yagerageje kubabwira ko bakwiye kwerekana ubutumwa bw’amahoro.</p>
<p>Rajoub yavuze ko “barimo kubabara”, agaragaza ko ikibazo cya politiki n’umutekano hagati y’impande zombi kigikomeye.</p>
<p>Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru muri Israel ryatangaje ko ryiteguye gukoresha umupira w’amaguru nk’inzira yo guteza imbere amahoro n’ubusabane hagati y’abaturage b’impande zombi.</p>
<p>Iri rushanwa rishya rya FIFA rizajya rikinirwa ku bibuga bito, amakipe agizwe n’abakinnyi bari hagati ya barindwi na icyenda, ndetse rikazajya rikoresha igihe kigufi cy’umukino.</p>
<p>FIFA yatangaje ko, uyu mwaka rizitabirwa n’abahungu gusa, ariko mu mwaka utaha hazongerwamo n’amakipe y’abakobwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-15_at_16.59_49.jpg"
				length="68554"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abakinnyi 11 bahembwa neza kurusha abandi mu gikombe cy'isi 2026</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/imikino/football/article/abakinnyi-11-bahembwa-neza-bitabiriye-igikombe-cy-isi-2026-bahembwa-menshi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/imikino/football/article/abakinnyi-11-bahembwa-neza-bitabiriye-igikombe-cy-isi-2026-bahembwa-menshi</guid>

		<dc:date>2026-06-13T14:47:13Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Football
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-018
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-018-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe Igikombe cy’Isi 2026 cyirimbanyije, mu bakinnyi bakitabiriye harimo 11 bahembwa amafaranga menshi kurusha abandi, haba mu mishahara bahabwa n’amakipe bakinamo ndetse no mu masezerano&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abakinnyi 11 bahembwa neza kurusha abandi mu gikombe cy&#8217;isi 2026</h1>

			https://www.kigalitoday.com/local/cache-vignettes/L696xH458/2026-06-13_17_35_52-_kigali_today_abakinnyi_11_bahembwa_neza_kurusha_abandi_mu_gikombe_cy_isi_2026-a6c43.png?1784039332

			

			<div class='spip_document_284225 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/fotogrid_20260613_164559225.jpg' width="4096" height="3309" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Aba bakinnyi 11 batondetswe n&#8217;ikinyamakuru Forbes bose hamwe binjije asaga miliyoni 950 z’Amadolari ya Amerika mu mezi 12 ashize mbere y’itangira ry’iri rushanwa.</p>
<p>Umunya-Portugal Cristiano Ronaldo ni we uza ku mwanya wa mbere, aho Forbes ivuga ko yinjije miliyoni 300 z’Amadolari. Uyu rutahizamu w’imyaka 41 akomeje kuba umwe mu bakinnyi binjiza amafaranga menshi ku Isi, cyane cyane kubera umushahara ahabwa na Al-Nassr yo muri Arabie Saoudite ndetse n’amasezerano menshi yo kwamamaza.</p>
<div class='spip_document_284213 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/20260613_155148.jpg' width="1109" height="1387" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku mwanya wa kabiri haza Lionel Messi wa Argentine winjije miliyoni 140 z’Amadolari. Messi akomeje kwinjiza amafaranga menshi binyuze mu ikipe ya Inter Miami ndetse no mu masezerano y’ubucuruzi afitanye n’ibigo bikomeye nka Adidas.</p>
<div class='spip_document_284215 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/20260613_155308.jpg' width="3671" height="2739" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kylian Mbappé w’u Bufaransa aza ku mwanya wa gatatu n’amafaranga abarirwa muri miliyoni 95 z’Amadolari nyuma y’igihe cyiza yagize muri Real Madrid.</p>
<div class='spip_document_284214 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/20260613_155325.jpg' width="1365" height="2048" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Erling Haaland wa Norvège ari ku mwanya wa kane n’amafaranga miliyoni 80 z’Amadolari, mu gihe Vinicius Jr. wa Brésil ari ku mwanya wa gatanu n’amafaranga miliyoni 60.</p>
<div class='spip_document_284216 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/20260613_162636.jpg' width="1365" height="2048" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mohamed Salah wa Misiri yinjiye miliyoni 55 z’Amadolari, naho Sadio Mané wa Sénégal yinjiza miliyoni 54, cyane cyane kubera amafaranga menshi atangwa muri shampiyona ya Arabie Saoudite.</p>
<div class='spip_document_284217 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/webp/57u5xk62vrc4npkat7j3j3huly.webp' width="800" height="533" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Jude Bellingham w’u Bwongereza aza ku mwanya wa munani n’amafaranga miliyoni 44 z’Amadolari nyuma yo gukomeza kwitwara neza muri Real Madrid.</p>
<div class='spip_document_284218 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/3690.jpg' width="930" height="744" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umukinnyi watunguye benshi ni Lamine Yamal wa Espagne uri ku mwanya wa cyenda n’amafaranga miliyoni 43 z’Amadolari. Nubwo afite imyaka 18 gusa, amaze kuba umwe mu bakinnyi bakurura ibigo byinshi byamamaza ku Isi, harimo Coca-Cola, Visa na McDonald’s.</p>
<div class='spip_document_284221 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/webp/spain-v-egypt-international-friendly-3-1536x1005.webp' width="1536" height="1005" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Harry Kane w’u Bwongereza ari ku mwanya wa 10 n’amafaranga miliyoni 41 z’Amadolari, mu gihe Neymar wa Brésil asoza uru rutonde n’amafaranga miliyoni 38.</p>
<div class='spip_document_284224 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/4038.jpg' width="930" height="744" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Forbes ivuga ko uru rutonde rugaragaza uburyo amafaranga ava mu kwamamaza no kwamamazwa akomeje kugira uruhare runini mu bukungu bw’umupira w’amaguru ku rwego mpuzamahanga</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/3690.jpg"
				length="26540"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umudepite aribaza impamvu ibihugu by'ubutayu birusha u Rwanda umusaruro w'ubuhinzi-bworozi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/umudepite-aribaza-impamvu-ibihugu-by-ubutayu-birusha-u-rwanda-umusaruro-w-ubuhinzi-bworozi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/umudepite-aribaza-impamvu-ibihugu-by-ubutayu-birusha-u-rwanda-umusaruro-w-ubuhinzi-bworozi</guid>

		<dc:date>2026-06-13T08:06:41Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuhinzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Depite Uwamohoro yagaragarije Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi (Minagri) n’ibigo biyishamikiyeho, abafatanyabikorwa mu buhinzi ndetse n’abahinzi bagarariye abandi, ko ingengo y’imari y’igihugu,&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umudepite aribaza impamvu ibihugu by&#8217;ubutayu birusha u Rwanda umusaruro w&#8217;ubuhinzi-bworozi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284149 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="41" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/uwamahoro_prisca_use.jpg' width="1000" height="667" alt="Depite Uwamahoro Prisca - Photo archive" title="Depite Uwamahoro Prisca - Photo archive" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Depite Uwamahoro Prisca - Photo archive</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Hari mu kinganiro nyunganabitekerezo inzego za Leta zishinzwe ubuhinzi n’abafatanyabikorwa bazo, barimo abashoramari mu buhinzi, amashuri yigisha ubuhizi n’abahinzi ubwabo bagiranye n’abasenateri, kuri uyu wa 12 Kamena barebera hamwe uruhare rw’ikoranabuhanga mu guteza imbere ubuhinzi.</p>
<p>Nyuma yo kumva gahunda zitangaje z’ikoranabuhanga mu buhinzi zirimo uburyo bwo kuhira imyaka, yagize ati “Ese turebye izi gahunda nziza mwatubwiye, mu by’ukuri turimo kuzihuza n’ingengo y’imari dutekereza yava kuri Leta cyangwa ku bandi bafatanyabikorwa ku buryo uyu munsi twatangira kwizeza Abanyarwanda koko umusaruro wenda dufashe igihe gito mwanagarutseho kijyanye na NST2 izarangirana na 2029 aho Abanyarwanda bazaba bashobora kwihaza mu biribwa 100%?”</p>
<p>Ibi Depite Uwamahoro yabibajije ashingiye kuri gahunda z’ikoranabuhanga mu buhinzi zirimo gutera imiti yica udukoko, gutera amafumbire mu myaka no kugenzura ubuhehere bw’ubutaka hifashishijwe utudege tutagira abapilote tuzwi nka durone.</p>
<p>Afatiye kuri uru rugero no ku byanya bigenga by’ubuhinzi byuhirwa, Depite Uwamohoro avuga ko babisuye kandi ko babonye ko ibyinshi biri imusozi, ariko ko izindi gahunda zo kuhira zitagera henshi, akibaza niba muri iki gihe cy’imyaka itatu isigaye ngo gahunda ya kabiri y’imyaka itanu yo kwihutisha iterambere (NST2) irangire, intego yo kwihaza mu biribwa 100% yaba yagezweho.</p>
<p>Depite Uwamahoro akaba yagise abaza Minagri n’abafatanyabikorwa ingamba zihari zifatika zatuma Abanyarwanda bahinga badategereje imvura uko bazijyanisha n’ubushobozi buhari kandi zigatanga umusaruro.</p>
<p>Yatanze urugero aho “mu bihugu by’ubutayu usanga hari ibihugu byateye imbere mu buhinzi kandi bakoresha amazi make,mu gihe twebwe amazi y’imvura atubana menshi ahubwo akanadusenyera ibikorwaremezo.”</p>
<p>Yasabye Minagri kugaragaza uko ayo mazi yatanga umusaruro mu bushobozi buhari ku buryo abahinzi bazajya babona amazi yo gukoresha mu gihe imvura yabatengushye.</p>
<p>Umunyamabanga wa Leta muri Minagri, Dr Solange Uwituze, yavuze ko mu rwego rwo gukomeza kongera umusaruro, ubu Minagri yashyizeho impuguke mu buhinzi zigenga (agronomes) bahorana n’abafashamyumvire b’ubuhinzi basanga abahinzi mu mirima bakabagira inama, ndetse avuga ko babikoze cyane cyane mu buhinzi bw’ibigori byagaragaje umusaruro.</p>
<p>Minisitiri Uwituze avuga kandi ko guhuza izi gahunda zo kwegereza abahinzi abagoronomo no kongera ikoranabuhanga mu buhinzi cyane cyane irijyanye no kuhira imyaka hifashishijwe ikoranabuhanga.</p>
<p>Bumwe mu buryo avuga bizagerwaho, ni ukongera ubuso buvomererwa ahatagerwa n’amashanyarazi asanzwe hakifshishwa ingufu zikomoka ku zuba.</p>
<p>Yavuze ko ubu u Rwanda rurimo kureba uko, bafatanyije n’abikorera, amazi y’umuvu w’imvura yajya afatirwa mu manga z’imisozi noneho akifashishwa mu kuhira mu bice bihakikije, aho kugira ngo azajye yangiriza abantu anasenye ibikorwaremezo.</p>
<p>Izi gahunda z&#8217;ikoranabuhanga mu buhinzi, zijyana na gahunda isanzwe yo guhuza ubutaka, ndetse n&#8217;iyo gushyiraho ibyanya bigega.</p>
<p>Ibi byose bikaba byitezweho kuzahura ubuhinzi bw&#8217;u Rwanda bukava mu mikorere ya gakondo, hagakorwa ubuhinzi bujyanye n&#8217;igihe butuma u Rwanda rwihaza ku musaruro w&#8217;ubuhinzi kandi rugasagurira amasoko mpuzamahanga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/uwamahoro_prisca_use.jpg"
				length="207696"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urubyiruko rurasaba koroherezwa gushora imari mu ikoranabuhanga ry'ubuhinzi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/urubyiruko-rurasaba-koroherezwa-gushora-imari-mu-ikoranabuhanga-ry-ubuhinzi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/urubyiruko-rurasaba-koroherezwa-gushora-imari-mu-ikoranabuhanga-ry-ubuhinzi</guid>

		<dc:date>2026-06-12T10:57:36Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuhinzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Gasabo
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe u Rwanda rukomeje gushishikariza urubyiruko kwinjira mu buhinzi bwa kijyambere, abakiri bato bafite imishinga y’ikoranabuhanga bavuga ko hakiri imbogamizi zibabuza kugera ku ntego, zirimo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urubyiruko rurasaba koroherezwa gushora imari mu ikoranabuhanga ry’ubuhinzi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284048 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/digital-technology-africa.jpg' width="1600" height="837" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho kuri uyu wa 12 Kamena 2026, mu kiganiro nyunguranabitekerezo cyahuje Abasenateri, inzego zishinzwe ubuhinzi n’abafatanyabikorwa, hagamijwe kurebera hamwe uko ikoranabuhanga ryarushaho kwifashishwa mu kunoza ubuhinzi bw’u Rwanda.</p>
<p>Marie Rose Sabine, washinze kompanyi Green Energy Technology, yavuze ko yatangije uwo mushinga nyuma yo kubona igihombo kinini gituruka ku musaruro wangirikira mu nzira z’isarura no kuwugeza ku isoko, cyane cyane imboga n’imbuto.</p>
<p>Ati “Hari igihe usanga umusaruro wangiritse kuko utabonye uko ugera ku isoko. Ariko nanone ugasanga turatumiza umusaruro uturutse hanze kandi hari uburyo uwo dufite mu gihugu wabikwa neza, bityo tugabanya icyo gihombo.”</p>
<p>Green Energy Technology ifasha abahinzi gukora ubuhinzi bwo mu mahema azwi nka greenhouses, ikanabubakira ibyumba bikonjesha umusaruro (cold rooms), ahanini bikoresha imirasire y’izuba. Ibyo byumba bifite ikoranabuhanga rya Internet of Things (IoT) rigenga ubushyuhe n’ubukonje bukenewe kugira ngo umusaruro umare igihe kirekire utarangiritse.</p>
<p>Iyo kompanyi kandi ifasha abahinzi kugeza umusaruro ku masoko bifashishije imodoka zikonjesha (refrigerated trucks), nazo zicungwa n’ikoranabuhanga rikurikirana ihindagurika ry’ubushyuhe.</p>
<p>Sabine avuga ko ubwenge buhangano (Artificial Intelligence) bwifashishwa mu gusesengura amakuru atangwa na IoT kugira ngo ibibazo bishobora gutuma umusaruro wangirika bimenyekane hakiri kare.</p>
<p>Ati “Dusesengura amakuru yavuye muri IoT kugira ngo tumenye ahakeneye kwitabwaho byihuse. Iyo ubushyuhe buzamutse kurenza uko bwari bukenewe muri cold room cyangwa mu modoka, dufata ingamba zo kubikosora mbere y’uko umusaruro wangirika.”</p>
<p>Yongeyeho ko ikoranabuhanga rifasha no guhuza umuhinzi n’umuguzi mu buryo bwihuse, bikagabanya uruhare rw’abamamyi basigaye batwara inyungu nyinshi ku musaruro.<br class='autobr' />
Ati “Iyo abamamyi bagiye hagati, umuhinzi ni we usigara atwara amafaranga make kandi ari we uba wakoze akazi kenshi.”</p>
<p>Nubwo yemeza ko ikoreshwa ry’ikoranabuhanga mu buhinzi rigenda ryiyongera, Sabine agaragaza ko hakiri urugendo. Avuga ko hafi 30% by’urubyiruko rukora ubuhinzi rusobanukiwe n’ikoranabuhanga rikoreshwa muri uru rwego, ariko ko abagera kuri 18,7% ari bo barikoresha byuzuye mu bikorwa byabo bya buri munsi.</p>
<p>Kuri we, ibyo bigaragaza ko hakenewe kongerwa imbaraga mu gufasha urubyiruko gukoresha ikoranabuhanga mu buhinzi kugira ngo rwongere umusaruro kandi rugabanye igihombo.</p>
<p>Yishimira ko urubyiruko rwamaze kwinjira mu guhanga udushya turimo ibyuma bipima ubushyuhe n’ubuhehere (sensors), utudege tutagira abapilote (drones) dukoreshwa mu kuhira no gutera imiti, ndetse n’ikoranabuhanga rya hydroponics ryo guhinga ubwatsi bw’amatungo hadakoreshejwe ubutaka.</p>
<p>Ati “Iri koranabuhanga hafi ya ryose usanga ari urubyiruko rurizana, rukarigerageza kandi rukigisha abandi uko barukoresha. Bigaragaza ko urubyiruko rushoboye guhanga udushya dufasha guteza imbere ubuhinzi.”</p>
<p>Nubwo hari gahunda zitandukanye zirimo Aguka Ideation, Hanga Hubs na Hanga Pitch zifasha urubyiruko kubona ubumenyi, ibikoresho no guhura n’abashoramari, Sabine asanga hakenewe indi ntambwe.</p>
<p>Asaba ko ibigo by’imari byatangira kwemera udushya tw’ikoranabuhanga, nka porogaramu (apps) ziba zarahanzwe n’urubyiruko, nk’ingwate zatuma rubona inguzanyo zo guteza imbere imishinga yarwo.</p>
<p>Yagize ati “Urubyiruko rufite ibitekerezo byinshi bishobora guhindura ubuhinzi bwacu. Ariko iyo rudafite igishoro, ibyo bitekerezo birahagarara. Turifuza ko udushya duhimbwa n’urubyiruko twajya twitabwaho nk’umutungo ushobora kurufasha kubona ubushobozi bwo gukura.”</p>
<p>Mu gihe u Rwanda rwifuza kubaka ubuhinzi bugezweho bushingiye ku ikoranabuhanga, uruhare rw’urubyiruko rugaragara nk’inkingi ya mwamba.</p>
<p>Umunyamabanga wa Leta muri Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi, Dr Solange Uwituze, yavuze ko bateganya kuganira n’ibigo by’imari bakamenya impamvu zigira impungenge yo kuguriza abahinzi, bityo bakabiganiraho bagahurira hagati ku buryo bagabanya gutinya kuguriza abashora mu mishinha y’ubuhinzi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/digital-technology-africa.jpg"
				length="315744"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ya nkubi y'umuyaga ya El Ni&#241;o yatangiye kandi ishobora guteza isi akaga</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ya-nkubi-y-umuyaga-ya-el-nino-yatangiye-kandi-ishobora-guteza-isi-akaga</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ya-nkubi-y-umuyaga-ya-el-nino-yatangiye-kandi-ishobora-guteza-isi-akaga</guid>

		<dc:date>2026-06-11T19:22:46Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo cya Leta Zunze Ubumwe za Amerika gishinzwe ubushakashatsi ku nyanja n’ikirere (NOAA) cyatangaje ko  inkubi y’imiyaga ya El Niño yamaze gutangira mu nyanja ya Pasifika, nyuma y’izamuka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ya nkubi y&#8217;umuyaga ya El Niño yatangiye kandi ishobora guteza isi akaga</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284010 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_18.27_08.jpg' width="1080" height="606" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Abahanga bavuga ko iyi El Niño ishobora kuba imwe mu zikomeye cyane zabayeho mu mateka, ndetse ikaba ishobora guteza undi mwaka ushyushye cyane ku isi, cyane cyane mu 2027.</p>
<p>NOAA yavuze ko ubushyuhe bw’amazi yo hagati no mu burasirazuba bwa Pasifika bwarenze urugero rwa dogere Celsius 0.5 hejuru y’impuzandengo, ari na rwo rwego rukoreshwa mu kwemeza ko El Niño yatangiye.</p>
<p>Iki kigo kivuga ko hari amahirwe angana na 63% ko hagati y&#8217; Ugushyingo na Mutarama hitezwe El Niño ikomeye cyane, ishobora kujya mu zikomeye zabayeho kuva mu 1950.</p>
<p> Izikomeye kurusha izindi zabaye mu 1982/83, 1997/98 na 2015/16.</p>
<p>Abashakashatsi bavuga ko ikibazo gikomeye ari uko iyi El Niño ije yiyongera ku bushyuhe isi isanzwe ifite buterwa n’imihindagurikire y’ikirere.</p>
<p>Prof. Adam Scaife wo mu Kigo cy’u Bwongereza gishinzwe iteganyagihe yabwiye BBC ko ubushyuhe buzaterwa na El Niño bushobora kugera ku rwego rutigeze rubaho mbere.</p>
<p>El Niño ikomeye ishobora kongera ubushyuhe bw’ikirere ku isi hafi ya dogere 0.2 Celsius, kuko ubushyuhe bubitse mu nyanja buzamuka bukajya mu kirere.</p>
<p>Nubwo El Niño yo mu 2024 itari ikomeye cyane, yafashije uwo mwaka kuba uwa mbere ushyushye cyane mu mateka.</p>
<p> Abahanga bavuga ko no mu mpera za 2026 ndetse no mu 2027 hashobora kongera kubaho ubushyuhe bukabije ku isi.</p>
<p>El Niño akenshi itera imyuzure mu bice bya Peru na Ecuador ndetse no mu Burasirazuba bwa Afurika, ariko ikanateza amapfa n’inkongi z’umuriro muri Australia, Indonesia no mu majyaruguru ya Amerika y’Amajyepfo.</p>
<p> Ibi bishobora kugira ingaruka ku buhinzi, ku biribwa no ku bukungu bw’ibihugu byinshi.</p>
<p>Mohamed Adow, uyobora umuryango Power Shift Africa, yavuze ko El Niño atari inkuru isanzwe y’iteganyagihe, ahubwo ari ikimenyetso giteye impungenge ku bantu benshi.</p>
<p>Yagize ati “Bisobanuye imvura itagwa neza, imyaka yangirika, ibiciro by’ibiribwa bizamuka n’imiryango myinshi ikarushaho kujya mu bibazo.”</p>
<p>El Niño iba hagati y’imyaka ibiri n’irindwi kandi akenshi imara hafi umwaka umwe.</p>
<p> Nubwo nta gihamya ihamye ko imihindagurikire y’ikirere ituma iba kenshi cyangwa ikarushaho gukomera, abahanga bavuga ko uko isi irushaho gushyuha ishobora gutuma ingaruka zayo zirushaho gukaza umurego.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_18.27_08.jpg"
				length="57691"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Inyubako ya Minisiteri y'Ingabo ya Amerika yafunzwe kubera ibyuka byangiza ikirere</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/inyubako-ya-minisiteri-y-ingabo-ya-amerika-yafunzwe-kubera-ibyuka-byangiza-ikirere</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/inyubako-ya-minisiteri-y-ingabo-ya-amerika-yafunzwe-kubera-ibyuka-byangiza-ikirere</guid>

		<dc:date>2026-06-11T18:54:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Amagorofa amwe yo mu nyubako y’Icyicaro cya Minisiteri y’Ingabo za Leta Zunze Ubumwe za Amerika, kizwi nka Pentagon, yashyizwe mu kato nyuma y’uko habonetse ikibazo cy’umwuka ushobora kuba wanduye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Inyubako ya Minisiteri y&#8217;Ingabo ya Amerika yafunzwe kubera ibyuka byangiza ikirere</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284009 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_19_15.00.jpg' width="1080" height="607" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ubuyobozi bwa Pentagon bwatangaje ko uburyo bw’ikoranabuhanga bukurikirana ubwiza bw’umwuka bwagaragaje ikibazo cyatumye hafatwa ingamba zo kwirinda mbere yo kumenya neza uburemere bwacyo.</p>
<p>Umuvugizi wa Pentagon, Sean Parnell, yavuze ko hashyizweho amabwiriza asaba abantu kuguma aho bari mu bice byibasiwe kugeza igihe ikibazo gisuzumiwe neza.</p>
<p>Yagize ati “Turimo gushyira mu bikorwa ingamba zisanzwe zo kurinda abantu, harimo no gusaba abari mu gace kateweho ikibazo kutahava.”</p>
<p>Urwego rushinzwe kuzimya inkongi no gutabara muri Arlington rwemeje ko ruri gukorana na Pentagon mu guhangana n’iki kibazo cy’ibintu bishobora guteza uburozi cyangwa guhungabanya ubuzima.</p>
<p>Ibinyamakuru byo muri Amerika byatangaje ko abapolisi bo muri Pentagon bagaragaye bambaye udupfukamunwa turinda imyuka yangiza ndetse n’imyambaro yihariye ikoreshwa mu bihe by’imyuka cyangwa ibinyabutabire bishobora guteza ibyago.</p>
<p>Mbere gato ya saa tanu z’amanywa, ku isaha y’i Washington, ubuyobozi bushinzwe umutekano muri Pentagon bwohereje ubutumwa busaba abakozi bari mu mihanda imwe y’iyo nyubako kuva ku igorofa rya kabiri kugeza ku rya gatanu kuguma aho bari.</p>
<p>Abakozi banasabwe guhagarika inama zihabera imbonankubone, ahubwo bagakoresha uburyo bw’ikoranabuhanga.</p>
<p>Pentagon iri muri Leta ya Virginia hafi y’umujyi wa Washington DC, ikaba ari icyicaro cya Minisiteri y’Ingabo za Amerika, ikoreramo abakozi ba Leta barenga ibihumbi 20.</p>
<p>Iki kibazo cy&#8217;imyuka yangiza ikirere kikanzwe muri Pentagon, mu gihe inzego zishinzwe ibijyanye no kugenzura ikirere n&#8217;imiyaga yo mu nyanja zatangaje, ko kuri uyu wa 11 Kamena hatangiye inkubi y&#8217;umuyaga ya El Niño.</p>
<p>El Niño izwiho guteza ibyago biturutse ku miyaga n&#8217;imyuka ishyushye cyane byo mu nyanja.</p>
<p>Ibi bikaba bishobora guteza imvura idasanzwe n&#8217;imyuzure mu bice bimwe, mu gihe mu bindi bice haba hari amapfa n&#8217;inkongi z&#8217;imiriro.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_19_15.00.jpg"
				length="111021"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abadepite baribaza impamvu nta ngengo y'imari yagenewe ubushakashati</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Abadepite-baribaza-impamvu-nta-ngengo-y-imari-yagenewe-ubushakashati</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Abadepite-baribaza-impamvu-nta-ngengo-y-imari-yagenewe-ubushakashati</guid>

		<dc:date>2026-06-11T14:53:19Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Muri iyi ngengo sinabonye ingengo y’imari yagenewe ubushakashatsi n’iterambere, kandi nyamara mu nzego zose iyo urebye usanga ahanini zikwiriye gushingira ku byavuye mu bushakashatsi kugira ngo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abadepite baribaza impamvu nta ngengo y&#8217;imari yagenewe ubushakashati</h1>

			

			

			<div class='spip_document_284002 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-11_16_10_07-c_9t5r_v0aqrody_680_453_.png' width="689" height="454" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi Depite Murora yabivuze kuri uyu wa 11 Kamena ubwo Minisitiri w’Imari n’Igendamigambi, Murangwa Yusouf yagezaga ko Nteko Ishinga Amategeko ingengo y’imari y’umwaka wa 2026/2027 n’ingamba zo mu gihe giciriritse kugira ngo Inteko Ishinga Amategeko ishobore kuyemeza.</p>
<p>Asa n’uhangayikishijwe n’uburyo abona ubushakashatsi butitaweho mu ngengo y’imari, yagize ati “Iyo tuvuze ingengo y’imari tuba tuvuze iterambere kandi rirambye,” akibaza uko byashoboka ibikorwa byose bidashingira ku byavuye mu bushakashatsi.</p>
<p>Depite Murora yatanze urugero aho mu ngendo abadepite baherutsemo basura ibikorwa by’ubuhinzi n’ubworozi no kureba uko byatezwa imbere kugira ngo bishobore kugira icyo bigeza ku muhinzi mworozi no ku Banyarwanda muri rusange, basabye ko hakorwa ubushakashatsi ku bijyanye n’ifumbire.</p>
<p>Yagize ati “Mu ngendo duherutsemo ubwo twarebaga ibijyanye n’inyongeramusaruro twagaragaje ko hakewe ubushakashatsi ku ifumbire duha ubutaka bwacu uyu munsi bishingiye ku karere, kuko usanga uyu munsi ifumbire duha ubutaka bwacu ari imwe kandi buri karere kaba gafite ubutaka butandukanye n’ubw’akandi.”</p>
<p>Avuga ko abahinzi babagaragarije ko imbuto yera mu karere kamwe atari yo yera mu kandi, ndetse n’imbuto ugasanga iyera hamwe atari yo yera ahandi.</p>
<p>Yasabye ko hakorwa ubushakashatsi ku ifumbire ndetse n’imbuto kugira ngo ibikorwa byose bijyane n’ibyagaragajwe n’ubushakatsi.</p>
<p>Depite Murora yageze n’aho atanga urugero ku byuma bizimya inkongi hifashishijwe utudege tutagira abapilote, asa n’aho agaragaza ko bishobora kuba byarashowemo amafaranga bidashingiye ku bushakashatsi, bityo “bityo ugasanga byahenda nta musaruro urenze uwo uburyo bwari busanzwe bukoreshwa.”</p>
<p>Ati “Nyakubahwa minisitiri nifuje kumva igishoro turimo guha ubushakashatsi, ayo iduha iryo terambere. Ntanze urugero ejo batubwiye ko hari kizimyamwoto zikoresha utudege tutagira abapilote, ni ikoranabuhanga rishya tutamenyereye, ariko urigereranyije na kizimyamwoto dusanzwe dukoresha ushobora gusanga rihenze kuzirusha.”</p>
<p>Iki kibazo cy’amafaranga y’ubushakashatsi cyongeye gushimangirwa na Depite Munyangeyo wavuze ko amafaranga yashorwa yose, adashingiye ku bumenyi ntacyo byamara.</p>
<p>Asubiza iki kibazo, Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi, Murangwa Yusouf yavuze ko n’ubwo amafaranga agenerwa ubushakashatsi atagaragara mu ngengo y’imari, ariko Leta ikora ubushakashatsi mbere yo kugira ibyo ikora.</p>
<p>Yatanze urugero aho Ikigo cy’Igihugu gushinzwe guteza imbere Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB) gikora ubushakashatsi ku bijyanye n’ifumbire ndetse n’ubutubuzi bw’imbuto z’indobanure.</p>
<p>Ingengo y’imari y’umwaka wa 2026/2027 ingana na miliyari 7,796.3 ikaba yariyongereyeho  miliyari 844,2 ugereranyije n’ingengo y’imari ivuguruye y’umwaka ushize.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-11_16_10_07-c_9t5r_v0aqrody_680_453_.png"
				length="663612"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umudepite uhagarariye urubyiruko mu Nteko Ishinga Amategeko y'u Rwanda yeguye</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umudepite-uhagarariye-urubyiruko-mu-nteko-ishinga-amategeko-y-u-rwanda-yeguye</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umudepite-uhagarariye-urubyiruko-mu-nteko-ishinga-amategeko-y-u-rwanda-yeguye</guid>

		<dc:date>2026-06-11T13:13:15Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ku wa 11 Kamena, Perezida w’Umutwe w’Abadepite yakiriye inyandiko y’ubwegure ku mwanya w’Ubudepite ya Bwana Icyitegetse Venuste ku mpamvu ze bwite. 

 Depite Icyitegetse yari yatowe nk’umudepite&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umudepite uhagarariye urubyiruko mu Nteko Ishinga Amategeko y&#8217;u Rwanda yeguye</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283990 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_15.04_26.jpg' width="945" height="1080" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku wa 11 Kamena, Perezida w’Umutwe w&#8217;Abadepite yakiriye inyandiko y’ubwegure ku mwanya w’Ubudepite ya Bwana Icyitegetse Venuste ku mpamvu ze bwite.</p>
<p>Depite Icyitegetse yari yatowe nk&#8217;umudepite uhagarariye urubyiruko, akaba yari mu badepite bagize Komisiyo y&#8217;Imari n&#8217;Umutungo wa Leta.</p>
<p>Uyu ni we mudepite wa mbere weguye wo muri Manda ya Gatanu y&#8217;Inteko Ishinga Amategeko, iva mu mwaka wa 2024-2029.</p>
<p>Icyakora, muri manda ya kane, heguye Abadepite batatu.  Ku wa 28 Ukuboza 2022, Ernest Kamanzi na we wari uhagarariye urubyiruko na we yareguye "ku mpamvu ze bwite", ariko bikavugwa ko yari amaze gutahurwaho ingeso y&#8217;ubusinzi.</p>
<p>Icyo gihe hari hashize icyumweru mugenzi we Dr. Mbonimana Gamariel na we yeguye ku mpamvu ze bwite. Icyakora, hari hamaze iminsi havuzwe amakuru y&#8217;umudepite wahoraga atonganya Abapolisi bo mu muhanda mu gihe bamuhagaritse yasinze.</p>
<p>Jean Pierre Celestin Habiyaremye na we yeguye muri uriya mwaka.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_15.04_26.jpg"
				length="72360"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Twicaye ku kirunga - Komiseri w'Umuryango w'Ubumwe bw'u Burayi nyuma yo gusura Congo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/twicaye-ku-kirunga-komiseri-w-umuryango-w-ubumwe-bw-u-burayi-nyuma-yo-gusura-congo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/twicaye-ku-kirunga-komiseri-w-umuryango-w-ubumwe-bw-u-burayi-nyuma-yo-gusura-congo</guid>

		<dc:date>2026-06-11T09:24:09Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komiseri w’Umuryango w’Ubumwe bw’u Burayi ushinzwe ubutabazi n’imicungire y’ibiza, Hadja Lahbib, yavuze ko isi iri mu kaga gashobora guterwa n’ikwirakwira rya Ebola ikomeje kwibasira Uburasirazuba&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Twicaye ku kirunga - Komiseri w’Umuryango w’Ubumwe bw’u Burayi nyuma yo gusura Congo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283981 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_11.11_08.jpg' width="1024" height="576" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Komiseri w’Umuryango w’Ubumwe bw’u Burayi ushinzwe ubutabazi n’imicungire y’ibiza, Hadja Lahbib, yavuze ko isi iri mu kaga gashobora guterwa n’ikwirakwira rya Ebola ikomeje kwibasira Uburasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), agereranya uko ibintu bihagaze no "kwicara ku kirunga gishobora kuruka igihe icyo ari cyo cyose."</p>
<p>Yabitangaje akubutse mu ruzinduko i Bunia, mu Ntara ya Ituri, ari ho habonetse umubare munini w’abanduye Ebola.</p>
<p>Mu kiganiro yagiranye na RFI, Lahbib yavuze ko icyorezo kiri gukwirakwira mu gace karimo amakimbirane, kwimuka kw’abaturage n’ibibazo by’ubutabazi, ibintu bituma kugikumira birushaho kugorana.</p>
<p>Yagize ati "Turicaye ku kirunga. Iyo virusi ntizi imipaka kandi ishobora gukwirakwira vuba mu gihe ingamba zitafashwe hakiri kare."</p>
<p>Umuryango w’Ubumwe bw’u Burayi watangaje ko wamaze gutanga inkunga irenga miliyoni 80 z’amayero yo gufasha ibikorwa by’ubutabazi n’ubuvuzi muri RDC, ndetse ukaba uherutse kongeraho andi miliyoni 5 y’amayero yo gushyigikira ibikorwa byo gukurikirana ubwandu, ubushakashatsi n’ibikorwaremezo by’ubuzima.</p>
<p>Mu ruzinduko rwe i Bunia, Lahbib yasuye ibigo byita ku barwayi ba Ebola ndetse anagirana ibiganiro n’abayobozi ba RDC, Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (OMS) n’abafatanyabikorwa mu rwego rw’ubutabazi.</p>
<p> Minisiteri y&#8217;Ubuzima muri RDC ivuga ko iki gihugu kimaze kubarura abanduye Ebola 635, mu gihe ababarirwa mu 127 bamaze guhitanwa n&#8217;iki cyorezo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-11_at_11.11_08.jpg"
				length="105209"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Mushikiwabo na Francophonie barifuza Internet kuri bose, mu ndimi zose</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/mushikiwabo-na-francophonie-barifuza-internet-kuri-bose-mu-ndimi-zose</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/mushikiwabo-na-francophonie-barifuza-internet-kuri-bose-mu-ndimi-zose</guid>

		<dc:date>2026-06-11T04:20:34Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umunyamabanga Mukuru w’Umuryango w’Ibihugu bikoresha Igifaranga (OIF), Madamu Louise Mushikiwabo, yavuze ko kutabona inyandiko nyinshi z’ikoranabuhanga  mu Gifaransa cyangwa mu zindi gakondo mu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Mushikiwabo na Francophonie barifuza Internet kuri bose, mu ndimi zose</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283976 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/louise_mushikiwabo-4.jpg' width="780" height="470" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabigarutseho kuri uyu wa 10 Kamena mu butumwa yatanze ku bijyanye n’akamaro ko guteza imbere indimi zitandukanye mu ikoranabuhanga n’itumanaho, agaragaza ko "abantu benshi ku Isi, cyane cyane abo muri Afurika, bagorwa no kubona amakuru n’ubumenyi bwo kuri internet bibafasha mu buzima bwa buri munsi kubera ikibazo cy’ururimi."</p>
<p>Mushikiwabo yavuze ko nubwo internet n’ikoranabuhanga bikomeje kugera henshi, hari abaturage benshi batabasha kubyungukiramo uko bikwiye kuko ibyinshi biboneka byanditse mu Cyongereza cyangwa izindi ndimi nke ziganjemo iz&#8217;ibihugu bikize.</p>
<p>Yagaragaje ko ibi bituma urubyiruko, abanyeshuri n’abandi bakoresha internet badahabwa amahirwe angana yo kubona ubumenyi, kwiga cyangwa gukora ubushakashatsi mu ndimi bumva neza.</p>
<p>Yanashimangiye ko Umuryango w’Ibihugu bikoresha Igifaransa ukomeje gushyira imbaraga mu guteza imbere inyandiko n&#8217;amakuru y&#8217;ikoranabuhanga mu Gifaransa ndetse no gushyigikira ikoreshwa ry’indimi z’ibihugu kugira ngo abantu benshi barusheho kwinjira mu Isi y’ikoranabuhanga.</p>
<p>Mushikiwabo kandi yagize ati  "Iterambere ry’ubwenge buhangano rikwiye kujyana no kubungabunga indimi n’umuco w’ibihugu, kuko ururimi ari kimwe mu bigize ubusugire n’akarango (identité) by’abaturage.</p>
<p>Yasabye ibihugu, ibigo by’ikoranabuhanga n’abafatanyabikorwa mpuzamahanga gufatanya kugira ngo internet ibe urubuga rufunguriwe bose, hatitawe ku rurimi bavuga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/louise_mushikiwabo-4.jpg"
				length="49671"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibikomoka ku mpu z'amatungo: Ibicuruzwa bishobora gutanga Miliyari 600 Frw, u Rwanda rubitangira Miliyari 44Frw</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ishoramari/article/ibikomoka-ku-mpu-z-amatungo-ibicuruzwa-bishobora-gutanga-miliyari-600-frw-u-rwanda-rubitangira-miliyari-44frw</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ishoramari/article/ibikomoka-ku-mpu-z-amatungo-ibicuruzwa-bishobora-gutanga-miliyari-600-frw-u-rwanda-rubitangira-miliyari-44frw</guid>

		<dc:date>2026-06-10T15:29:49Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ishoramari
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisiteri y’Ubucuruzi n’Inganda igaragaza ko u Rwanda rutakaza amahirwe yo kwinjiza arenga miliyoni 430 z’Amadolari ya Amerika (asaga miliyari 600 Frw) buri mwaka kubera kohereza mu mahanga impu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibikomoka ku mpu z&#8217;amatungo: Ibicuruzwa bishobora gutanga Miliyari 600 Frw, u Rwanda rubitangira Miliyari 44Frw</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283955 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="38" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-10_17_26_42-_15_rwanda_parliament_rwandaparliamnt___x.png' width="841" height="591" alt="Minisitiri Sebahizi Prudence(hagati)" title="Minisitiri Sebahizi Prudence(hagati)" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Minisitiri Sebahizi Prudence(hagati)</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Byatangajwe na Prudence Sebahizi, Minisitiri w’Ubucuruzi n’Inganda, kuri uwa 9 Kamena ubwo yagezaga ku Badepite gahunda y’Igihugu y’iterambere ry’inganda y’igihe kirekire (2024-2034).</p>
<p>Yagize ati “Uyu munsi u Rwanda ruri mu bihugu bifite impu zikunzwe ku isoko mpuzamahanga, ariko tuzohereza hanze zitaratunganywa. Iyo dukoze isesengura, dusanga zashoboraga kwinjiriza igihugu arenga miliyoni 450 z’Amadolari ya Amerika. Nyamara, iyo zoherejwe zidatunganyijwe, amafaranga twinjiza ntanagera kuri miliyoni 30 z’Amadolari.”</p>
<p>Minisitiri Sebahizi yavuze ko Guverinoma yiyemeje gukemura icyo cyuho binyuze mu kongerera agaciro ibikomoka ku mpu mbere y’uko byoherezwa ku masoko mpuzamahanga, bikaba biri mu bikorwa by’ingenzi biteganyijwe muri gahunda y’iterambere ry’inganda y’imyaka 10 (2024-2034).</p>
<p>Ikibazo cy’igihombo igihugu gihura na cyo kubera kudatunganya impu si gishya kuko na  Perezida Paul Kagame amaze igihe asaba inzego zibishinzwe gushaka uburyo bwo kubyaza umusaruro impu ziva ku matungo yororerwa mu Rwanda.</p>
<p>Ku wa 30 Mata 2022, ubwo yari mu Nteko Rusange ya 15 y’Umuryango FPR Inkotanyi, Perezida Kagame yasabye inzego zishinzwe ishoramari n’iterambere ry’Igihugu kwihutisha gahunda yo gushyiraho uruganda rukora inkweto zigezweho mu mpu, agaragaza ko impu z’u Rwanda zifite umwihariko ushimwa n’abakora inkweto ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Yagize ati “Abashinzwe ishoramari mu gihugu twese, twananijwe n’iki kuba u Rwanda rwakora inkweto? Impu turazifite kuko dufite inka n’andi matungo. Abantu barabaga amatungo bagashaka inyama, impu zikagurishwa cyangwa zikangirika, kandi hari isoko rinini ry’abakora inkweto.”</p>
<p>Perezida Kagame yanavuze ko mu ngendo yari yarakoreye mu bihugu bitandukanye byo muri Afurika y’Iburengerazuba mu myaka 20 ishize, yakunze kubwirwa ko impu zituruka mu Rwanda ziri mu zifite ubuziranenge bwo hejuru ku isi, bituma yibaza impamvu igihugu kitashora imari ihagije mu kuzitunganya no kuzikoramo ibicuruzwa byongerewe agaciro.</p>
<p>Nyuma y’iryo jambo rya Perezida Kagame, hatangajwe ko hari gukorwa inyigo y’uruganda rutunganya impu rwagombaga kubakwa mu Karere ka Bugesera. Icyakora, ubwo Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi yagezaga ku Nteko Ishinga Amategeko imbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026/2027 mu ntangiriro za Gicurasi 2026, yatangaje ko hamaze gukorwa inyigo nshya yimurira uwo mushinga mu Karere ka Gicumbi.</p>
<p>Minisitri Sebahizi yasobanuriye abadepite ko kuba ikibazo cy’ikaniro (uruganda rw’ibikomoka ku mpu) kimaze kuba agatereranzamba ari uko kubaka ikaniro bisaba ikoranabuhanga rihambaye kuko iyo bititondewe ibiriturukamo bihinduka uburozi ku bidukikije no ku bantu.</p>
<p>Yavuze ko ikibazo kimaze imyaka irenga 10 bashakisha uko bagikemura, ariko avuga ko gutinda kwacyo ahanini bituruka ku mikoro n’ubushobozi bidahagije,</p>
<p>Yaguze ati “Gutunganya ibikomoka ku mpu bisaba tekinoloji ihenze kandi inagoye kuyumva, ari na yo mpamvu mwumvise inganda zagiye zigerageza kubikora inyinshi zarafungaga kubera ko zitabashije kubahariza ibisabwa kugira ngo iyo tekinoloji itangiza ibidukikije cyangwa se idahumanya.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-10_17_26_42-_15_rwanda_parliament_rwandaparliamnt___x.png"
				length="949668"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amerika yasabye u Bubiligi gukumira abagenzi baturuka muri Congo kubera Ebola</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/amerika-yasabye-u-bubiligi-gukumira-abagenzi-baturuka-muri-congo-kubera-ebola</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/amerika-yasabye-u-bubiligi-gukumira-abagenzi-baturuka-muri-congo-kubera-ebola</guid>

		<dc:date>2026-06-10T12:00:20Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Leta Zunze Ubumwe za Amerika zasabye u Bubiligi gushyiraho itegeko ribuza cyangwa rigabanya kwinjira ku bagenzi baturuka muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), mu rwego rwo gukumira&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amerika yasabye u Bubiligi gukumira abagenzi baturuka muri Congo kubera Ebola</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283939 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-10_13_57_38-ebola_-_google_search.png' width="712" height="402" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ikinyamakuru De Morgen, muri iki gitondo, cyatangaje ko Ambasaderi wa Amerika mu Bubiligi, Bill White, ari we wagejeje icyo cyifuzo kuri Guverinoma y’u Bubiligi.</p>
<p>Raporo ivuga ko mu cyumweru gishize, abadipolomate ba Amerika bakorera mu bihugu by’u Burayi bahawe amabwiriza na Washington yo gushishikariza ibihugu bakoreramo gushyigikira ingamba za Amerika zo kugenzura ingendo, mbere y’itangira ry’Igikombe cy’Isi kizabera muri Amerika guhera muri iki cyumweru.</p>
<p>Bivugwa ko ibihugu bitazubahiriza izo ngamba bishobora guhura n’ibihano birimo gukumirwa kw’abagenzi babyo binjira muri Amerika.</p>
<p>Iki cyifuzo cya Amerika cyanasabaga ko abaturage b’u Bubiligi bazaba bavuye muri RDC bashyirwa mu kato igihe runaka kugira ngo hakurikiranwe ubuzima bwabo.</p>
<p>Cyakora, Minisitiri w’Ubuzima w’u Bubiligi, Frank Vandenbroucke, yavuze ko Ububiligi budateganya kubahiriza icyo cyifuzo, ahubwo akifuza gukomeza gukurikiza amabwiriza n’inama bitangwa n’Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (WHO).</p>
<p>Kuva hagati muri Gicurasi, Amerika yamaze gufatira ingamba abagenzi baherutse gusura RDC cyangwa Uganda, ibabuza kwinjira ku butaka bwayo.</p>
<p>Gusa izo ngamba ntizireba abaturage ba Amerika, abafite uburenganzira bwo kuhatura burundu, abasirikare, abayobozi ba Leta n’abagize imiryango yabo ya hafi.</p>
<p>Nubwo kugeza ubu nta murwayi wa Ebola uratangazwa muri Amerika, ubuyobozi bw’icyo gihugu buvuga ko bwiteguye gukumira ibyago byaterwa n’ubwinshi bw’abashyitsi biteganyijwe ko bazitabira Igikombe cy’Isi, bikaba bishobora kongera ibyago byo kwandura cyangwa gukwirakwiza iyo ndwara.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-10_13_57_38-ebola_-_google_search.png"
				length="606345"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umupilote wa Air Canada amaze Imyaka 17 atwara Indege z'abagenzi atagira ibyangombwa bibimwemerera</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/utuntu-n-utundi/article/umupilote-wa-air-canada-amaze-imyaka-17-atwara-indege-z-abagenzi-atagira-ibyangombwa-bibimwemerera</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/utuntu-n-utundi/article/umupilote-wa-air-canada-amaze-imyaka-17-atwara-indege-z-abagenzi-atagira-ibyangombwa-bibimwemerera</guid>

		<dc:date>2026-06-10T07:40:24Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Utuntu n'Utundi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Uwahoze ari umupilote mukuru w’indege za Air Canada yatawe muri yombi nyuma yo gushinjwa gutwara indege imyaka hafi 17 adafite uruhushya rumwemerera gutwara indege zitwara abagenzi.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umupilote wa Air Canada amaze Imyaka 17 atwara Indege z&#8217;abagenzi atagira ibyangombwa bibimwemerera</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283924 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-10_at_07.09_58.jpg' width="770" height="513" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Polisi yo mu gace ka Peel muri Ontario muri Canada yatangaje ko Geoffrey Wall w’imyaka 59 akurikiranyweho ibyaha birimo uburiganya no gukoresha inyandiko mpimbano, nyuma y’iperereza ryamaze amezi ane.</p>
<p>Abashinzwe umutekano bavuga ko hagati ya 2009 na 2025, Wall yaba yarakoze ingendo z’indege zirenga 900 z&#8217;imbere muri Canada n’izajya mu mahanga akoresheje ibyangombwa bituzuye.</p>
<p>Nubwo yari afite uruhushya rusanzwe rwemerera umuntu kuba umupilote w’indege z’ubucuruzi, ntabwo yari afite icyemezo cyo ku rwego rwo hejuru kizwi nka Airline Transport Pilot Licence (ATPL), gisabwa umuntu wese ushaka kuba kapiteni w’indege zitwara abagenzi.</p>
<p>Polisi ivuga ko Wall yaba yarabeshye Air Canada ndetse n’inzego zishinzwe iby’indege muri Canada ku bijyanye n’impamyabushobozi n’ibyangombwa bye mbere y’uko asezera ku kazi mu 2025.</p>
<p>Uyu mugabo akurikiranyweho ibyaha birimo uburiganya, gukoresha inyandiko mpimbano no gutunga ibirango byiganano.</p>
<p>Umuyobozi wa Polisi ya Peel, Nishan Duraiappah, yavuze ko iki kibazo gihangayikishije cyane kuko gishyira mu kaga icyizere abantu bafitiye urwego rw’indege n’umutekano w’abagenzi.</p>
<p>Yagize ati “Niba ibi byemejwe n’urukiko, bivuze ko abantu babarirwa mu bihumbi bashobora kuba baragiye mu ndege ziyobowe n’umuntu utari wujuje ibisabwa byose.”</p>
<p>Nubwo bimeze bityo, Air Canada yatangaje ko umutekano w’abagenzi utigeze uhungabana kuko abapilote bose basuzumwa buri mezi atandatu kandi bagakorerwa ibizamini by’umwaka kugira ngo harebwe ubushobozi bwabo bwo gutwara indege.</p>
<p>Iyi sosiyete yavuze kandi ko Wall yakoraga neza akazi ke kandi ko yajyaga atsinda amasuzuma yose yashyirwagamo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-10_at_07.09_58.jpg"
				length="19584"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Indwara zitandura ku mwanya wa mbere mu bihitana Abanyarwanda </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuzima/urusobe-rw-ubuzima/article/indwara-zitandura-ku-mwanya-wa-mbere-mu-bihitana-abanyarwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuzima/urusobe-rw-ubuzima/article/indwara-zitandura-ku-mwanya-wa-mbere-mu-bihitana-abanyarwanda</guid>

		<dc:date>2026-06-09T12:30:44Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Urusobe rw'ubuzima
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo cy’Igihugu cy’ Ibarurishamibare mu Rwanda (NISR) cyatangaje ko indwara zitandura kuri ubu ziza ku mwanya wa mbere mu guhitana umubare munini w’Abanyarwanda.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Indwara zitandura ku mwanya wa mbere mu bihitana Abanyarwanda </h1>

			

			

			<div class='spip_document_283885 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-09_14_28_26-the_best_type_of_hospital_bed_for_home_use___oak_tree_mobility.png' width="804" height="510" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Raporo y&#8217;iki kigo y&#8217;umwaka ushize, ku bijyanye n&#8217;ubuzima n&#8217;imibereho (Rwanda Vital Statistics Report 2025) igaragaza ko indwara zitandura zirimo umutima, diyabete na kanseri zihariye 49.5% by’impfu zose zabereye mu mavuriro yo mu Rwanda mu mwaka wa 2025.</p>
<p>Imibare ya NISR igaragaza ko hagati ya 2019 na 2025, impfu ziterwa n’indwara zandura zagabanutse cyane, ziva kuri 70% mu 2019 zigera kuri 40% mu 2025.</p>
<p>Mu gihe nk&#8217;iki (2019-2025), indwara zitandura zo zarazamutse ziva kuri 27.9% zigera hafi kuri kimwe cya kabiri cy’impfu zose.</p>
<p>Iyi mibare igaragaza impinduka zikomeye mu rwego rw’ubuzima mu Rwanda, aho igihugu cyagiye kigabanya indwara zandura nka malaria, igituntu na VIH/SIDA, ariko hakiyongera indwara zituruka ku mibereho n’imirire.</p>
<p>Abahanga mu buzima bavuga ko kwiyongera kw’indwara zitandura guterwa ahanini n’imibereho irimo kurya ibiribwa birimo amavuta n’isukari nyinshi, kudakora siporo, kunywa inzoga n’itabi, ndetse n&#8217;umuhangayiko ukobaje (stress).</p>
<p>NISR igaragaza kandi ko impfu zituruka ku mpanuka n’imvune, na zo zikomeje kwiyongera buhoro buhoro, aho zavuye kuri 2.1% mu 2019 zikagera kuri 10.5% mu 2025.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-09_14_28_26-the_best_type_of_hospital_bed_for_home_use___oak_tree_mobility.png"
				length="664551"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abaganga bo mu Bwongereza bavumbuye urukingo rwa Coronavirus y'ejo hazaza</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/abaganga-bo-mu-bwongereza-bavumbuye-urukingo-rwa-coronavirus-y-ejo-hazaza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/abaganga-bo-mu-bwongereza-bavumbuye-urukingo-rwa-coronavirus-y-ejo-hazaza</guid>

		<dc:date>2026-06-05T15:07:15Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ni Impamo da!
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-017
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-017-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abashakashatsi bo muri Kaminuza ya Cambridge mu Bwongereza batangaje ko bakoze urukingo rushya rwifashishije ubwenge buhangano (AI), bavuga ko rushobora kurinda abantu ubwoko bwinshi bwa virusi zo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abaganga bo mu Bwongereza bavumbuye urukingo rwa Coronavirus y&#8217;ejo hazaza</h1>

			https://www.kigalitoday.com/IMG/logo/whatsapp_image_2026-06-05_at_12.34_56.jpg?1780663171

			

			<div class='spip_document_283611 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-05_at_12.34_56.jpg' width="1080" height="607" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu cyegeranyo basohoye kuri uyu wa Kane, aba bashakashatsi bavuga ko iri koranabuhanga rifatwa nk’intambwe nshya mu bushakashatsi bw’inkingo, kuko ari bwo bwa mbere AI yakoreshejwe mu gukora igice cy’ingenzi cy’urukingo mbere yo kugeragerezwa ku bantu.</p>
<p>Aba bahanga bavuga ko icyo uru rukingo rwateguriwe kurinda abantu atari Covid-19 gusa n’ubwoko bwayo bwahindaguritse, ahubwo n’izindi coronavirus ziboneka mu nyamaswa zishobora kuzahaza abantu.</p>
<p>Prof. Jonathan Heeney uyoboye ubu bushakashatsi yavuze ko intego ari “ukubanziriza ibyorezo aho kubisubiza inyuma.”</p>
<p> Yavuze ko AI yashoboye gusesengura amakuru y’uturandaryi twa coronavirus zitandukanye, nyuma igakora icyo bise “super-antigen”, gifasha umubiri kwiga uburyo bwo guhangana n’iyo muryango wa virusi yose n’iyo yaba yarahindutse.</p>
<p>Mu busanzwe, inkingo zikorerwa ku bwoko bwa virusi buriho icyo gihe, ariko coronavirus n’izindi virusi nk&#8217;iy&#8217;ibicurane zihindagurika vuba, bigatuma inkingo zihora zivugururwa.</p>
<p> Aba bashakashatsi rero, bavuga ko ubu buryo bushya bushobora gutuma hakorwa inkingo ziramba kandi zifite ubushobozi bwo kurinda indwara zitaranagaragara.</p>
<p>Igerageza rya mbere ryakorewe ku bantu 39 rigamije kureba niba uru rukingo rufite umutekano.</p>
<p>Nubwo ubushakashatsi bugaragaza ko ubwirinzi bw’umubiri bwiyongereye ku rugero ruciriritse, abahanga bavuga ko ibisubizo bitanga icyizere gikomeye.</p>
<p>Uretse coronavirus, iri tsinda ririmo no gukora ubushakashatsi ku nkingo z’igihe kirekire z&#8217;ibicurane ndetse n’iza Ebola.</p>
<p>Kugeza ubu bakaba bemeza ko AI ishobora guhindura cyane uburyo inkingo zikorwamo no gufasha isi kwitegura ibyorezo bishya mu buryo bwihuse.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-05_at_12.34_56.jpg"
				length="41983"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>M23 irashaka guhindura imicungire y'ibidukikije muri Congo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/muri-afurika/article/m23-irashaka-guhindura-imicungire-y-ibidukikije-muri-congo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/muri-afurika/article/m23-irashaka-guhindura-imicungire-y-ibidukikije-muri-congo</guid>

		<dc:date>2026-06-05T11:58:28Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Muri Afurika
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umutwe wa AFC/M23 watangaje ko kurengera ibidukikije n’umutungo kamere wa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (DRC) bikwiye gushyirwa imbere mu rugendo rwo kubaka igihugu no guteza imbere&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>M23 irashaka guhindura imicungire y&#8217;ibidukikije muri Congo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283603 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-05_at_13.00_26.jpg' width="1080" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu butumwa wasohoye ku munsi mpuzamahanga wahariwe ibidukikije wizihizwa buri tariki ya 5 Kamena, AFC/M23 yavuze ko "Congo ifite umutungo kamere udasanzwe ugizwe n’amashyamba manini, inzuzi, pariki n’ibinyabuzima byinshi bifite uruhare runini ku isi yose."</p>
<p>Muri iryo tangazo wasohoye ku rubuga rwa X, uyu mutwe wagize uti "Ishyamba ry&#8217;icyogogo cya Congo ni kimwe mu bice bikomeye bifasha isi mu kurwanya ihindagurika ry’ikirere no kubungabunga ubuzima bw’ibinyabuzima."</p>
<p> AFC/M23 yavuze kandi ko uwo mutungo ukwiye gucungwa neza kugira ngo ube isoko y’iterambere rirambye aho kuba intandaro y’amakimbirane n’ubusumbane.</p>
<p>Mu bindi wagarutseho kuri uyu Munsi Mpuzamahanga w&#8217;Ibidukikije, harimo kurwanya itemwa ry’amashyamba rikabije, guhangana n’ikorwa ry’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro bukorwa mu kajagari, kurinda inzuzi n’ibindi bidukikije byangizwa n’ibikorwa bya muntu.</p>
<p>AFC/M23 ivuga kandi ko ifite icyerekezo cyo guteza imbere imiyoborere ishingiye ku kubazwa inshingano, gukoresha neza umutungo kamere no guteza imbere ishoramari ryubahiriza ibidukikije.</p>
<p>Igira iti "Umutungo kamere wa Congo ukwiye kugirira akamaro abaturage bose aho guteza imbere inyungu z’agatsiko gato."</p>
<p>Uyu mutwe wanahamagariye urubyiruko rwa Congo kugira uruhare mu bikorwa byo kurengera ibidukikije birimo gutera ibiti, kurinda inzuzi, guhangana n’umwanda no guteza imbere umuco wo kubungabunga kamere.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-05_at_13.00_26.jpg"
				length="134341"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title> Ambasade y'Ubuholandi mu Rwanda yunamiye abazize Jenoside yakorewe Abatutsi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ambasade-y-ubuholandi-mu-rwanda-yunamiye-abazize-jenoside-yakorewe-abatutsi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ambasade-y-ubuholandi-mu-rwanda-yunamiye-abazize-jenoside-yakorewe-abatutsi</guid>

		<dc:date>2026-06-04T16:05:44Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ambasade y’Ubwami bw’u Buholandi mu Rwanda, iyobowe na Ambasaderi Joan J. Wiegman, yifatanyije n’Abanyarwanda mu bikorwa byo Kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1> Ambasade y&#8217;Ubuholandi mu Rwanda yunamiye abazize Jenoside yakorewe Abatutsi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283582 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_16.33_40.jpg' width="1024" height="742" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni igikorwa cyabereye ku Rwibutso rwa Jenoside rwa Kigali, aho Ambasaderi Wiegman n’abakozi ba Ambasade y’u Buholandi bashyize indabo aharuhukiye imibiri y’abazize Jenoside, babunamira ndetse banazirikana inzirakarengane zirenga miliyoni bishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Nk&#8217;uko byatangajwe n&#8217;ubuyobizi bw&#8217;Urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwa Kigali ruherereye ku Gisozi, nyuma y’iki gikorwa, Ambasaderi Wiegman yavuze ko kwibuka ari inshingano ikomeye igamije gusigasira amateka no guha icyubahiro abazize Jenoside.</p>
<p>Yagize ati “Ntidushobora kwibagirwa ku bw’abatakaje ubuzima ndetse n’ababuze ababo. Kandi turi kumwe n’iki gihe ndetse n’ibisekuru bizaza. Tubikora tubyubashye cyane.”</p>
<div class='spip_document_283581 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_16.33_01.jpg' width="773" height="1024" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ambasaderi Wiegman, yakomeje agaragaza ko kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi bidafasha gusa guha icyubahiro abayizize, ahubwo binatanga isomo rikomeye ku isi yose ryo kurwanya urwango, ivangura n’ingengabitekerezo ya Jenoside.</p>
<p>Ibikorwa bya Kwibuka32 bikomeje hirya no hino mu Rwanda no mu mahanga, aho inshuti z’u Rwanda n’abafatanyabikorwa barimo ibihugu n’imiryango mpuzamahanga bakomeje kwifatanya n’Abanyarwanda mu kuzirikana amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi no gushyigikira urugendo rwo kwiyubaka no kubaka ubumwe bw’Abanyarwanda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_16.33_01.jpg"
				length="62164"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title> Paris: Dr Eugene Rwamucyo wahamwe n'ibyaha bya Jenoside agiye kuburana mu bujurire</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/paris-dr-eugene-rwamucyo-wahamwe-n-ibyaha-bya-jenoside-agiye-kuburana-mu-bujurire</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/paris-dr-eugene-rwamucyo-wahamwe-n-ibyaha-bya-jenoside-agiye-kuburana-mu-bujurire</guid>

		<dc:date>2026-06-04T15:45:14Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guhera ku wa kabari w’icyumweru gitaha, Urukiko rwa Rubanda rw’Ubujurire rwa Paris mu Bufaransa ruzatangira kuburanisha urubanza rwa Dr Eugène Rwamucyo wajuririye icyemezo cyamukatiye gufungwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1> Paris: Dr Eugene Rwamucyo wahamwe n&#8217;ibyaha bya Jenoside agiye kuburana mu bujurire</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283578 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_17.08_47.jpg' width="554" height="554" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iri buranisha riteganyijwe kugeza ku wa 17 Nyakanga 2026, rikaba rihanzwe amaso n’Abanyarwanda, ndetse n’imiryango iharanira ubutabera ku byaha bya Jenoside.</p>
<p>Dr Eugène Rwamucyo wahoze ari umuganga mu bitaro bya Kaminuza y’u Rwanda i Butare (CHUB), yakatiwe n’Urukiko rwa Rubanda rwa Paris nyuma yo guhamwa ibyaha birimo ubufatanyacyaha muri Jenoside, kubiba urwango rushingiye ku bwoko no kugira uruhare mu byaha byibasiye inyoko muntu.</p>
<p>Icyakora, urukiko rwamuhanaguyeho icyaha cyo gukora Jenoside ku giti cye ndetse n’ibindi byaha byibasiye inyoko muntu byasabaga ibimenyetso bifatika byerekana uruhare rwe rutaziguye mu bwicanyi.</p>
<p>Mu rubanza rwa mbere rwamaze iminsi 30 ruburanishwa, ubushinjacyaha bwagaragaje ko Rwamucyo yagize uruhare mu iyicwa ry’abarwayi n’abakomeretse bari bazanywe kwa muganga, ndetse no mu bikorwa byo gushyingura imibiri mu byobo rusange hagamijwe gusibanganya ibimenyetso bya Jenoside.</p>
<p>Abatangabuhamya benshi bamushinje gukorana n’abateguye  Jenoside yakorewe Abatutsi mu cyahoze ari Perefegitura ya Butare, mu gihe we yakomeje guhakana ibyo aregwa, avuga ko arengana ndetse ko nta tegeko na rimwe yigeze atanga ryo kwica abatutsi.</p>
<p>Ubushinjacyaha bwari bwasabiye Rwamucyo igifungo cy’imyaka 30, mu gihe abunganira abarokotse Jenoside bo basabaga igifungo cya burundu.</p>
<p>Nyuma y’icyemezo cy’urukiko, abunganira Rwamucyo bahise batangaza ko bajuriye, bavuga ko urubanza rutabaye urw’amateka nk’uko byari byitezwe.</p>
<p>Ku rundi ruhande, abunganira abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi bagaragaje ko icyemezo cyafashwe ari intambwe ikomeye mu rugendo rwo guharanira ubutabera no kurwanya abapfobya Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Urubanza rwa Rwamucyo ni rumwe mu manza zikomeye Ubufaransa bumaze kuburanisha ku bakekwaho uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi baba ku butaka bwabwo.</p>
<p>Ni urubanza rwakurikiye urwa Dr Sosthène Munyemana, na we wahoze ari umuganga muri CHUB, wakatiwe imyaka 24 y’igifungo mu 2023.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_17.08_47.jpg"
				length="18532"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abanyamuryango b'Umwarimu SACCO bazajya bemererwa inguzanyo mbere yo gutanga ingwate</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Abanyamuryango-b-Umwarimu-SACCO-bazajya-bemererwa-inguzanyo-mbere-yo-gutanga-ingwate</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Abanyamuryango-b-Umwarimu-SACCO-bazajya-bemererwa-inguzanyo-mbere-yo-gutanga-ingwate</guid>

		<dc:date>2026-06-04T09:25:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Koperative Umwalimu Sacco yashyizeho uburyo bushya bwo gukoresha igenagaciro ku basaba inguzanyo mu rwego rwo kurinda abanyamuryango igihombo.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abanyamuryango b&#8217;Umwarimu SACCO bazajya bemererwa inguzanyo mbere yo gutanga ingwate</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283556 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-04_11_21_34-umwalimu-sacco-1_jpg_603_398_.png' width="606" height="404" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi koperative ifatwa nka banki, ikaba n&#8217;Ikigo cy&#8217;imari, mu mpera z&#8217;icyumweru gishize, yatangaje ko yagiranye amasezerano n’abagenagaciro b’umwuga bazajya bakorera abanyamuryango bayo igenagaciro hashingiwe ku karere batuyemo, mu rwego rwo kurushaho kunoza serivisi zijyanye no gutanga inguzanyo.</p>
<p>Nk’uko iryo tangazo ribivuga, umunyamuryango uzajya ahabwa umugenagaciro n’ishami rya Umwalimu SACCO amaze kwemererwa inguzanyo, hanyuma akishyura ikiguzi mbere y’uko akorerwa igenagaciro.</p>
<p>Umwalimu SACCO yavuze kandi ko guhera ubu nta muntu wemerewe gukoresha umugenagaciro atahawe n&#8217;ishami yasabiyemo inguzanyo.</p>
<p>Ubuyobozi bw’iyi SACCO bwongeye kwibutsa abanyamuryango ko igenagaciro rikorerwa gusa umuntu wamaze kwemererwa inguzanyo, hagamijwe kwirinda igihombo gishobora guterwa n’uko hari abasaba inguzanyo zishobora kutemerwa kandi hakaba hakoreshejwe amafaranga mu igenagaciro.</p>
<p>Ubusanzwe, mbere yo kwaka inguzanyo, umunyamuryango wa banki yakoreshaga igenagaciro ry&#8217;umutungo ashaka kugwatiriza ngo ahabwe inguzanyo.</p>
<p>Iryo genagaciro ni ryo ryashingirwagaho mu kumenya niba yemererwa inguzanyo cyangwa atayihabwa, cyangwa se ahabwa amafaranga make ku yo yasabye.</p>
<p>Ibi bikaba byatumaga uwatse inguzanyo ashobora guhomba amafaranga yishyuye umugenagaciro, mu gihe Umwalimu Sacco yanze ubusabe bwe bw&#8217;inguzanyo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-04_11_21_34-umwalimu-sacco-1_jpg_603_398_.png"
				length="658813"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abadepite ba Amerika batoye umwanzuro uhagarika intambara ya Iran </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/abadepite-ba-amerika-batoye-umwanzuro-uhagarika-intambara-ya-iran</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/abadepite-ba-amerika-batoye-umwanzuro-uhagarika-intambara-ya-iran</guid>

		<dc:date>2026-06-04T07:41:25Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Inteko Ishinga Amategeko y’Amerika, Umutwe w’Abadepite (House of Representatives), igenzurwa n’Abarepubulikani, yatoye umwanzuro usaba Perezida Donald Trump guhagarika ibikorwa bya gisirikare muri&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abadepite ba Amerika batoye umwanzuro uhagarika intambara ya Iran </h1>

			

			

			<div class='spip_document_283555 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_06_41.07.jpg' width="1600" height="1066" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uwo mwanzuro watowe n&#8217;amajwi 215 kuri 208, aho Abarepubulikani bane bifatanyije n&#8217;Abademokarate.</p>
<p>Iyi ni inshuro ya mbere umwanzuro nk&#8217;uyu wo kugabanya ububasha bwa Perezida mu ntambara ya Iran utambutse muri iyi nteko nyuma y&#8217;uko indi myanzuro itatu yari yaratsinzwe mbere.</p>
<p>Umudepite umwe mu bashyigikiye uwo mwanzuro yavuze ko Kongere igomba kongera gukoresha ububasha ihabwa n&#8217;Itegeko Nshinga mu bijyanye no gutangaza intambara. Mu gihe abawushyigikiye bavuga ko intambara itigeze ihabwa uburenganzira bwa Kongere, ubutegetsi bwa Trump bwo buvuga ko Perezida afite uburenganzira bwo gutegeka ibikorwa bya gisirikare mu rwego rwo kurinda umutekano w&#8217;igihugu.</p>
<p>Nk&#8217;uko ibitangazamakuru bitandukanye birimo Washington Post na The New York Time byabitangaje, bamwe mu Badepite b&#8217;Abarepubulikani batangiye kugaragaza impungenge ku gihe intambara imaze, ku izamuka ry&#8217;ibiciro by&#8217;ibikomoka kuri peteroli, ndetse no ku ngaruka za politiki mbere y&#8217;amatora ateganyijwe mu mezi ari imbere.</p>
<p>Uyu mwanzuro utowe mu gihe Perezida Trump, na we yari yaciye amarenga ko arambiwe iyi ntambara agaragaza ko hari icyizere ko igiye kurangira, binyuze mu masezerano Amerika irimo kugirana na Iran.</p>
<p>Yari yagize ati “Bizarangira bigenze neza,” arongera mbere gato y’uko uyu mwanzuro utorerwa ati “Iyi ntambara ishobora kuzarangira muri weekend itaha.”</p>
<p>Ni mu gihe Depite Gregory Meeks, watangije uwo mwanzuro, yavuze ko intambara ya Iran “itubahirije amategeko kandi ihenze.”</p>
<p><strong>Ni iki gikurikiraho?<br class='autobr' />
</strong></p>
<p>Nubwo Inteko Ishinga Amategeko/Umutwe w’Abadepite yemeje uwo mwanzuro, ntibisobanuye ko intambara ihise ihagarara. Ubu ugomba kujyanwa muri Sena, na yo ikawutora.</p>
<p>N&#8217;iyo Sena yawemeza, Perezida Trump ashobora kuwanga kubera uburenganzira bita ubwa “veto” Perezida aba yemererwa n’Itegeko Nshinga, bityo Kongere ikaba yasabwa kugira ubwiganze bwa bibiri bya gatatu by&#8217;amajwi kugira ngo irushe imbaraga iyo veto.</p>
<p>Mu buryo bwa politiki, iri tora rifatwa nk&#8217;ikimenyetso gikomeye cy&#8217;uko bamwe mu bagize ishyaka rya Trump batangiye kutemeranya na we ku buryo intambara ya Iran ikomeje kuyoborwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-04_at_06_41.07.jpg"
				length="531126"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umuyaga wa El Ni&#241;o uri hafi kugaruka, ushobora gukora ibara</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/umuyaga-wa-el-nino-uri-hafi-kugaruka-ushobora-gukora-ibara</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/umuyaga-wa-el-nino-uri-hafi-kugaruka-ushobora-gukora-ibara</guid>

		<dc:date>2026-06-03T04:24:39Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umunyamabanga Mukuru w’Umuryango w’Abibumbye, Antonio Guterres, yaburiye abatuye isi ko mu mezi abiri ari imbere hitezwe inkubi  y’umuyanga karundura ya El Niño ishobora kuzasiga isibye byinshi ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umuyaga wa El Niño uri hafi kugaruka, ushobora gukora ibara</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283530 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-03_04_46_56-143db4e0-8cb0-41e1-81d5-3a3bff1889bc_w1023_r1_s_jpg_1023_575_.png' width="1022" height="571" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu butumwa bwatangajwe n’Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Bumenyi bw’Ikirere (WMO), kuri iki gicamunsi, Guterres yavuze ko El Niño izongera ibyago by’ibiza bikomoka ku mihandagurikire y’ikirere birimo amapfa, imyuzure, ubushyuhe bukabije n’inkubi z’umuyaga mu bihugu byinshi.</p>
<p>Guterres yasabye ibihugu n’inzego zitandukanye kwitegura hakiri kare, cyane cyane mu kurinda abaturage no gushimangira gahunda zo guhangana n’imihindagurikire y’ikirere.</p>
<p>Yavuze kandi ko isi ikwiye gukomeza gufata ingamba zigabanya imyuka ihumanya ikirere, kuko imihindagurikire y’ikirere irimo kugenda yongera ubukana bw’ibiza byibasira abaturage.</p>
<div class='spip_document_283531 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_jun_3_2026_04_49_38_am.png' width="1538" height="1023" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Inkubi y&#8217;umutaga wa El Niño ni ikiza kamere kiba mu Nyanja ya Pasifika kigira ingaruka ku kirere ku isi hose, aho gishobora gutuma hari ahagwa imvura nyinshi idasanzwe mu gihe ahandi habaho amapfa akomeye.</p>
<p>Abahanga mu by’ikirere bavuga ko El Niño y’uyu mwaka ishobora kuzana ubushyuhe buri hejuru cyane ku isi, nyuma y’uko iy&#8217;imyaka ishize na yo yaranzwe n’izamuka rikabije ry’ubushyuhe.</p>
<p>El Niño iheruka yabaye hagati ya 2023 na 2024 igira uruhare rukomeye mu gutuma umwaka wa 2024 uba umwaka waranzwe n&#8217;ubushyuhe bwinshi kurusha indi yose mu mateka y’isi.</p>
<p>Ibihugu byinshi bikomeje gukurikiranira hafi uko  iyo miyaga irimo kwitwara mu nyanja, mu gihe inzego mpuzamahanga zisaba ko hashyirwa imbaraga mu bikorwa byo gukumira no kwitegura ibiza bishobora guterwa n’imihindagurikire y’ikirere.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-03_04_46_56-143db4e0-8cb0-41e1-81d5-3a3bff1889bc_w1023_r1_s_jpg_1023_575_.png"
				length="1406334"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Nta jambo na rimwe nshaka gukura ku byo navugiye i Kigali - Macron ku ruhare rw'u Bufaransa muri Jenoside yakorewe Abatutsi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/nta-jambo-na-rimwe-nshaka-gukura-ku-byo-navugiye-i-kigali-macron-ku-ruhare-rw-u-bufaransa-muri-jenoside-yakorewe</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/nta-jambo-na-rimwe-nshaka-gukura-ku-byo-navugiye-i-kigali-macron-ku-ruhare-rw-u-bufaransa-muri-jenoside-yakorewe</guid>

		<dc:date>2026-06-02T19:33:38Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida w’u Bufaransa, Emmanuel Macron, yavuze ko igihugu cye cyagize uruhare mu mateka yagejeje kuri Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda mu 1994, asobanura ko ukuri ku byabaye gukwiye gukomeza&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Nta jambo na rimwe nshaka gukura ku byo navugiye i Kigali - Macron ku ruhare rw&#8217;u Bufaransa muri Jenoside yakorewe Abatutsi</h1>

			https://www.kigalitoday.com/local/cache-vignettes/L687xH624/2026-06-02_21_30_46-_kigali_today_nta_jambo_na_rimwe_nshaka_gukura_ku_byo_navugiye_i_kigali_-_macro-2fd98.png?1784035875

			

			<div class='spip_document_283524 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-02_at_19.52_37.jpg' width="960" height="1280" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabitangaje kuri uyu wa Kabiri i Paris mu muhango wo gutaha urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwubatswe mu Murwa Mukuru w’u Bufaransa.</p>
<p>Macron yavuze ko uru rwibutso rugaragaza intambwe ikomeye yagezweho mu rugendo rwo kumenya ukuri no guha agaciro amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Yibukije ko mu ruzinduko yagiriye i Kigali muri Gicurasi 2021 yemeye ku mugaragaro uruhare rw’u Bufaransa mu bikorwa n’imyitwarire byagize uruhare mu nzira yagejeje kuri Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Yaguze ati “Nta jambo na rimwe nshaka gukuraho mu byo navugiye i Kigali. Ni amabuye akomeza kubaka inzu y’ukuri twifuza gushinga.”</p>
<p>Macron yashimye Perezida Paul Kagame ku buryo yakiriye ayo magambo, avuga ko byafunguye inzira nshya mu mubano hagati y’ibihugu byombi.</p>
<p>Yavuze ko kuva icyo gihe, umubano hagati y’u Rwanda n’u Bufaransa wageze ku rwego rushya rushingiye ku kuri, kubahana no kureba hamwe ahazaza.</p>
<p>Perezida Macron yanashimangiye ko igihugu cye kizakomeza gushyigikira ubushakashatsi bw’amateka no gufungura inyandiko zifasha abashakashatsi gusobanukirwa neza ibyabaye.</p>
<p>Yavuze kandi ko ubutabera bw’u Bufaransa buzakomeza gukurikirana abantu bakekwaho kugira uruhare muri Jenoside bahungiye ku butaka bwabwo, ashimangira ko nta muntu uri hejuru y’amategeko kandi ko ibyaha byibasiye inyokomuntu bitazigera bisaza.</p>
<p>Yasoje avuga ko kuvuga ukuri ku mateka ari ngombwa kugira ngo amahoro arambye yubakwe hagati y’ibihugu n’abaturage.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-06-02_at_19.52_37.jpg"
				length="187611"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urwibutso rwa Paris ruzarinda ukuri kwa Jenoside kwibagirana &#8211; Kagame</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/urwibutso-rwa-paris-ruzarinda-ukuri-kwa-jenoside-kwibagirana-kagame</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/urwibutso-rwa-paris-ruzarinda-ukuri-kwa-jenoside-kwibagirana-kagame</guid>

		<dc:date>2026-06-02T18:01:09Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yavuze ko urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwatashywe i Paris ruzagira uruhare rukomeye mu kubungabunga amateka no kurinda ukuri kutazimira uko imyaka izagenda ishira.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urwibutso rwa Paris ruzarinda ukuri kwa Jenoside kwibagirana – Kagame</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283520 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_52_53-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="817" height="465" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu ijambo rye, Kagame yavuze ko abarokotse Jenoside ari bo nzibutso nyakuri kuko batwara ibimenyetso by&#8217;ibyababayeho ku mubiri no mu mutima, kandi bakabigeza ku bindi bisekuru binyuze mu buhamya bwabo.</p>
<p>Yavuze ko urwibutso rwubatswe i Paris rufite imbaraga zidasanzwe kuko "rushyira ukuri mu ibuye" rukarinda ko igihe n&#8217;abahakana Jenoside byarusibanganya.</p>
<div class='spip_document_283521 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_52_16-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="816" height="464" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Perezida Kagame yashimiye Umujyi wa Paris n&#8217;abayobozi bawo bagize uruhare mu gushyiraho uru rwibutso, avuga ko gushyira ahagaragara inshingano z&#8217;amateka bisaba ubutwari bukomeye ndetse n&#8217;ubumuntu.</p>
<p>Yongeyeho ko kuba uru rwibutso rwubatse ahantu h&#8217;icyubahiro mu murwa mukuru w&#8217;u Bufaransa ari ikimenyetso gikomeye cy&#8217;icyubahiro gihabwa amateka y&#8217;Abanyarwanda n&#8217;abazize Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<div class='spip_document_283522 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_53_25-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="820" height="454" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_52_53-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png"
				length="654610"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abanyarwanda bafite uruhare rwa mbere mu kubaka ejo hazaza hatarangwamo Jenoside - Perezida Kagame</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/abanyarwanda-bafite-uruhare-rwa-mbere-mu-kubaka-ejo-hazaza-hatarangwamo-jenoside-perezida-kagame</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/abanyarwanda-bafite-uruhare-rwa-mbere-mu-kubaka-ejo-hazaza-hatarangwamo-jenoside-perezida-kagame</guid>

		<dc:date>2026-06-02T17:47:53Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yavuze ko n’ubwo Jenoside yakorewe Abatutsi yagizwemo uruhare n’abari hanze y’u Rwanda, inshingano ya mbere yo kuyisobanukirwa no kubaka igihugu kitazongera kuyisubiramo iri&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abanyarwanda bafite uruhare rwa mbere mu kubaka ejo hazaza hatarangwamo Jenoside - Perezida Kagame</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283519 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_43_43-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="819" height="458" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu muhango wo gutaha urwibutso rwa Jenoside rwubatswe i Paris, Kagame yavuze ko rimwe mu masomo akomeye u Rwanda rwakuye muri Jenoside ari uko uruhare nyamukuru rw&#8217;ibyabaye rwari mu muryango nyarwanda ubwawo.</p>
<p>Yagize ati  "Abandi bagize uruhare, ariko ntushobora kubaryozwa kurusha uko twe ubwacu twibiryozwa."</p>
<p>Yasobanuye ko "iyo myumvire yafashije Abanyarwanda kureba mu mateka yabo no mu ndangagaciro zabo kugira ngo babone ibisubizo byafasha kubaka igihugu cyiza kuri bose."</p>
<p>Kagame yavuze ko u Rwanda rukomeje kwigisha urubyiruko amateka ya Jenoside no kurutoza kubungabunga ibyagezweho kugira ngo Jenoside itazongera kubaho ukundi.</p>
<p>Yashimangiye kandi ko gutotezwa cyangwa "igitutu icyo ari cyo cyose gituruka aho ari ho hose bituma Abanyarwanda barushaho gukomera no kurinda ibyo igihugu cyagezeho."</p>
<p>Yasoje avuga ko ubutwari bwa politiki n&#8217;ubushake bw&#8217;impande zose ari byo bizatuma amahoro n&#8217;ubwumvikane biramba ku bisekuru bizaza.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_43_43-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png"
				length="753647"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame yashimiye Macron umwete yagize mu kugaragaza uruhare rw'u Bufaransa muri Jenoside yakorewe Abatutsi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/perezida-kagame-yashimiye-macron-umwete-yagize-mu-kugaragaza-uruhare-rw-u-bufaransa-muri-jenoside-yakorewe-abatutsi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/perezida-kagame-yashimiye-macron-umwete-yagize-mu-kugaragaza-uruhare-rw-u-bufaransa-muri-jenoside-yakorewe-abatutsi</guid>

		<dc:date>2026-06-02T17:29:31Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yashimiye mugenzi we w’u Bufaransa Emmanuel Macron ku butwari n’ubumuntu yagaragaje mu kwemera ko igihugu cye cyagize uruhare mu makosa yabaye mu gihe cya Jenoside yakorewe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame yashimiye Macron umwete yagize mu kugaragaza uruhare rw&#8217;u Bufaransa muri Jenoside yakorewe Abatutsi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283515 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_23_44-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="816" height="458" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivugiye mu muhango wo gutaha urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwubatswe i Paris mu Bufaransa.</p>
<p>Kagame yavuze ko imyaka itanu ishize Macron yafashe icyemezo gikomeye cyo gusura u Rwanda nyuma y&#8217;itangazwa rya raporo ebyiri zigenga zasesenguye uruhare rw&#8217;u Bufaransa muri Jenoside.</p>
<p>Yavuze ko izo raporo zagaragaje ko u Bufaransa bwari bufite ubushobozi bwo guhagarika Jenoside ariko ntibubikore.</p>
<div class='spip_document_283517 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_30_43-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="825" height="465" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yibukije ko icyo gihe yavuze ko amagambo ya Macron yari afite agaciro karenze gusaba imbabazi kuko yari ashingiye ku kuri.</p>
<p>Perezida Kagame yanashimiye uwahoze ari Perezida w&#8217;u Bufaransa Nicolas Sarkozy watangiye uwo murongo mu ruzinduko yagiriye mu Rwanda mu 2010, aho yemeye ko igihugu cye cyakoze amakosa akomeye kandi ntikigire icyo gikora ngo gihagarike Jenoside.</p>
<div class='spip_document_283518 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_28_04-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png' width="823" height="467" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yashimangiye ko n&#8217;ubwo hakiri abatanyuzwe n&#8217;inyandiko zemewe ku ruhare rw&#8217;u Bufaransa, urugendo rwo kugera ku kuri rwatangiye kandi rudashobora gusubira inyuma.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-06-02_19_23_44-_39_live___umuhango_wo_gutaha_urwibutso_rwa_jenoside_yakorewe_abatutsi_1994_.png"
				length="705465"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibihugu bizakira Igikombe cy'Isi byanenzwe kugira Ebola intwaro yo gukumira Abanyafurika</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ibihugu-bizakira-igikombe-cy-isi-byanenzwe-kugira-ebola-intwaro-yo-gukumira-abanyafurika</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ibihugu-bizakira-igikombe-cy-isi-byanenzwe-kugira-ebola-intwaro-yo-gukumira-abanyafurika</guid>

		<dc:date>2026-05-29T04:35:05Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abantu batandukanye b’imihanda yose banenze icyemezo cya Amerika, Canada na Mexico ku ngendo z’Abanyafurika bashaka kujya kureba igikombe cy’isi (World Cup 2026).
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibihugu bizakira Igikombe cy&#8217;Isi byanenzwe kugira Ebola intwaro yo gukumira Abanyafurika</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283215 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_6wytyu6wytyu6wyt.png' width="1408" height="768" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Bifashishije urubuga rwa X bagaragaje impungenge n’uburakari nyuma y’itangazo Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Canada na Mexico basohoye kuri uyu wa 28 Gicurasi, rivuga ko ibyo ibihugu bitatu bizakira Igikombe cy&#8217;Isi byafashe “ingamba zihuriweho z’ubuzima” ku bantu baturuka mu bice bya Afurika bifite ibyago byinshi bya Ebola, mu gihe hitegurwa igikombe cy’Isi cya FIFA 2026.</p>
<p>Iri tangazo ryashyizwe hanze n’Umuvugizi wa Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga ya Amerika, rivuga ko izo ngamba zigamije kurinda abaturage n’abazitabira igikombe cy’Isi, harimo abafana, abakinnyi na ba mukerarugendo bashaka kujya kureba imikino y&#8217;Igikombe cy&#8217;Isi muri Amerika, Canada na Mexico.</p>
<p>Nyuma y’iri tangazo, bamwe mu Banyafurika n’abakoresha imbuga nkoranyambaga banenze uburyo ryatanzwemo, bavuga ko rishobora guteza ivangura cyangwa guha isura mbi Afurika yose.</p>
<p>Uwitwa Brian Kiza yavuze ko ibihugu bya Afurika bishobora no kwanga kwitabira iryo rushanwa niba abazaryitabira bazafatwa nk’abateye ikibazo.</p>
<p>Yagize ati “Ibihugu bya Afurika bishobora kuboyikota (guhagarika kwitabira) iri rushanwa. Si itegeko kwitabira igikorwa kizaba cyuzuyemo guha isura mbi Abanyafurika, cyane cyane abaturuka mu bihugu bitari mu bice byibasiwe.”</p>
<p>Mu gihe iryo tangazo ritasobanuraga neza izo ngamba, undi ukoresha X witwa Achilleus CFR yabajije ibisobanuro birambuye by’izo ngamba, ati “None se izo ‘ngamba zihuriweho z’ubuzima ku ngendo’ ni izihe?”</p>
<p>Hari kandi uwitwa Dha Ogol wanditse ubutumwa burebure bunenga uburyo iri tangazo ryatanzwe, avuga ko Ebola atari ikibazo gishya ku Isi ku buryo cyagakwiye gutangazwa nk’ikintu gitunguranye mbere y’igikombe cy’Isi.</p>
<p>Yagize ati “Ebola imaze kumenyekana kuva mu 1976, kandi amakipe ya Afurika amaze imyaka yitabira Igikombe cy’Isi, nta bihugu byakira amarushanwa byigeze bisohora amatangazo akomeye nk’aya.”</p>
<div class='spip_document_283216 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_6wytyu6wytyu6wyt_1_.png' width="1408" height="768" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yakomeje avuga ko ibihugu bikomeye bisanzwe bifite uburyo bwo guhangana n’indwara z’ibyorezo, bityo gutangaza ibi mbere y’irushanwa bikaba bishobora gufatwa nk’ubutumwa bugamije gutera ubwoba no gushyira igitutu ku Banyafurika.</p>
<p>Hari n’abagaragaje ko amakipe menshi ya Afurika azitabira Igikombe cy’Isi cya 2026, bityo ko hakenewe ubwitonzi mu buryo ubutumwa nk’ubu butangazwa kugira ngo budateza impungenge cyangwa ivangura.</p>
<p>Nubwo bimeze bityo, Amerika, Canada na Mexico byavuze ko izi ngamba zigamije gusa kurinda ubuzima bw’abaturage no gukomeza ubucuruzi n’ingendo bikorwa mu buryo busanzwe mu gihe hitegurwa kimwe mu bikorwa bya siporo bizaba bikurikiwe cyane ku Isi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_6wytyu6wytyu6wyt.png"
				length="2555577"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>DRC yashinje OMS gutangaza amakuru ya Ebola mu buryo butera urujijo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuzima/indwara/article/drc-yashinje-oms-gutangaza-amakuru-ya-ebola-mu-buryo-butera-urujijo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuzima/indwara/article/drc-yashinje-oms-gutangaza-amakuru-ya-ebola-mu-buryo-butera-urujijo</guid>

		<dc:date>2026-05-28T05:58:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Indwara
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma ya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (DRC) yanenze Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (OMS/WHO), irishinja gutangaza amakuru ajyanye n’icyorezo cya Ebola mu buryo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>DRC yashinje OMS gutangaza amakuru ya Ebola mu buryo butera urujijo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283132 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ebola-14.jpg' width="860" height="572" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu butumwa bwatangajwe na Patrick Muyaya, Umuvugizi wa Guverinoma ya DRC akaba na Minisitiri ushinzwe Itangazamakuru n’Itumanaho, yavuze ko amakuru yatangajwe na OMS ku bijyanye n’ubwandu bwa Ebola atajyanye n’ukuri ku rwego rwemewe n’inzego z’ubuzima za Congo.</p>
<p>Yavuze ko igihugu cye gisanzwe gifite ubushobozi n’ubunararibonye mu guhangana n’icyorezo cya Ebola, bityo ko amakuru nk’ayo akwiye kubanza guhuza n’inzego zibishinzwe mbere yo kujya hanze. Yongeyeho ko gutangaza amakuru adafite ibisobanuro bihagije bishobora kugira ingaruka ku bukungu, ku ngendo mpuzamahanga ndetse no ku isura y’igihugu.</p>
<p>Ibi bibaye nyuma y’aho OMS itangaje impungenge ku bwandu bushya bwa Ebola bwagaragaye mu bice bimwe bya DRC, ibintu byatumye ibihugu bimwe bitangira gukaza ingamba zo kugenzura abagenzi baturuka muri ako karere.</p>
<p>DRC ni kimwe mu bihugu byahuye kenshi n’icyorezo cya Ebola mu myaka yashize, ariko ubuyobozi bwaho buvuga ko bwashyizeho uburyo bukomeye bwo gukurikirana no gukumira ikwirakwira ryacyo.</p>
<p>Aya makimbirane hagati ya Guverinoma ya DRC na OMS agaragaza uko amakuru ajyanye n’indwara z’ibyorezo akomeje kuba ikibazo gikomeye mu itumanaho hagati y’inzego mpuzamahanga n’ibihugu birebwa n’izo ndwara.</p>
<p>Kugeza ubu, inzego z&#8217;ubuzima muri DRC zivuga ko abarenga 1,000 bakekwaho kwandura Ebola, barimo ababarirwa muri 220 bikekwa ko yaba yarahitanye.</p>
<p>Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (OMS/WHO) ryo ryatangaje ko muri iki gihugu (DRC) hamaze kubarurwa abantu 1,077 bakekwaho kwandura Ebola, harimo 238 bikekwa kwa yaba yarahitanye.</p>
<p>Gusa, OMS ivuga kandi ko abantu 121 ari bo bamaze kwemezwa ko banduye Ebola hashingiwe ku bizamini bya laboratwari, muri bo 17 bakaba bamaze kwitaba Imana.</p>
<p>Iyi Ebola irimo guterwa n’ubwoko bwa virusi buzwi nka Bundibugyo virus, kandi ikomeje gukwirakwira byihuse cyane cyane mu ntara za Ituri, Kivu y’Amajyaruguru na Kivu y’Amajyepfo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ebola-14.jpg"
				length="259487"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Iran yihimuye ku gitero cya Amerika</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/iran-yihimuye-ku-gitero-cya-amerika</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/iran-yihimuye-ku-gitero-cya-amerika</guid>

		<dc:date>2026-05-28T05:51:54Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Hanze y'igihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ingabo zirinda ubutegetsi bwa Iran zizwi nka Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) zatangaje ko zagabye igitero ku birindiro bya gisirikare bya Leta Zunze Ubumwe za Amerika, zisobanura ko ari&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Iran yihimuye ku gitero cya Amerika</h1>

			

			

			<div class='spip_document_283130 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-28_at_6.10_38_am.jpg' width="1080" height="607" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibiro ntaramakuru Tasnim byo muri Iran byabitangaje ko IRGC yavuze ko icyo gitero cyari ubutumwa bukomeye bwo kwerekana ko Iran itazemera ibikorwa yise “ubushotoranyi” bikorerwa ku butaka bwayo cyangwa ku nyungu zayo mu karere.</p>
<p>Izi ngabo zanaburiye ko igikorwa icyo ari cyo cyose cy’inyongera cyaturuka kuri Amerika cyangwa abafatanyabikorwa bayo kizahura n’igisubizo “gikomeye kandi kirenze icyo abantu biteze.”</p>
<p>Aya makuru aje mu gihe umwuka mubi hagati ya Tehran na Washington ukomeje kuzamuka, cyane cyane mu karere k’Uburasirazuba bwo Hagati aho impande zombi zimaze igihe zishinjanya ibikorwa byo guhungabanya umutekano.</p>
<p>Bandar Abbas ni umwe mu mijyi ikomeye ya Iran ku bijyanye n’ubwikorezi bwo mu nyanja no ku bikorwa bya gisirikare, bityo ibikorwa byabereye hafi yaho bikaba byafashwe nk’ikibazo gikomeye n’ubuyobozi bwa Iran.</p>
<p>Kugeza ubu, Leta Zunze Ubumwe za Amerika ntiziragira icyo zitangaza ku mugaragaro kuri ibi birego bya IRGC. Abasesenguzi mpuzamahanga bavuga ko gukomeza guterana amagambo no kugabana ibitero hagati y’impande zombi bishobora gukomeza guteza impungenge ku mutekano w’akarere ndetse no ku bukungu bw’isi, cyane cyane ku bijyanye n’ibikomoka kuri peteroli binyura mu nyanja ya Hormuz.</p>
<div class='spip_document_283131 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-28_at_6.11_31_am.jpg' width="1080" height="1042" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni ibitero bigabwe mu gihe isi yose yari yiteze ko amahoro agiye kugaruka muri kari karere, kuko impande zombi zari zatangaje ko zamaze kumvikana ku masezerano y&#8217;amahoro hasigaye kuyasinya gusa.</p>
<p> Byavugwaga ko ayo masezerano yagombaga gusinywa muri iyi minsi ibiri ishize.</p>
<p>Ibihugu byinshi n’imiryango mpuzamahanga bikomeje guhamagarira Iran na Amerika kwirinda ibikorwa bishobora gukomeza kuzamura ubushyamirane no gushyira abaturage mu kaga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-28_at_6.10_38_am.jpg"
				length="97286"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Canada yafashe ingamba zikomeye ku bagenzi bava muri RDC na Uganda kubera Ebola</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuzima/indwara/article/canada-yafashe-ingamba-zikomeye-ku-bagenzi-bava-muri-rdc-na-uganda-kubera-ebola</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuzima/indwara/article/canada-yafashe-ingamba-zikomeye-ku-bagenzi-bava-muri-rdc-na-uganda-kubera-ebola</guid>

		<dc:date>2026-05-27T04:32:34Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Indwara
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma ya Canada yatangaje ko yashyizeho ingamba zidasanzwe ku bagenzi baturuka muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) no muri Uganda, mu rwego rwo kwirinda ikwirakwira&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Canada yafashe ingamba zikomeye ku bagenzi bava muri RDC na Uganda kubera Ebola</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282995 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ebola-13.jpg' width="1180" height="664" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibiro Ntaramakuru by&#8217;Abongereza ,Reuters, byatangaje ko abaturage baturuka muri ibyo bihugu batemerewe kwinjira muri Canada mu gihe cy&#8217;iminsi 90 uhereye kuri uyu wa gatatu.</p>
<p>Izi ngamba zije nyuma y’ impungenge ku bwandu bwa Ebola bwongeye kugaragara mu bice bimwe na bimwe bya DRC na Uganda.</p>
<p>Minisiteri y’Ubuzima ya Canada yavuze ko icyemezo cyafashwe hagamijwe kurinda abaturage bayo no gukomeza gukaza ubwirinzi ku mipaka, cyane cyane ku bibuga by’indege byakira abagenzi mpuzamahanga benshi.</p>
<p>Reuters yatangaje ko abantu bageze muri Canada baturutse mu bihugu byugarijwe na Ebola bashobora gukorerwa igenzura rikomeye, gusabwa amakuru y’ingendo bakoze no gukurikiranwa n’inzego z’ubuzima mu gihe runaka.</p>
<p>Ebola ni indwara yandura binyuze mu gukorana hafi n’amaraso cyangwa amatembabuzi y’umuntu wanduye. Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (OMS) rikomeje gukorana n’ibihugu bitandukanye mu guhangana n’iki cyorezo no gukumira ko cyakwirakwira mu buryo mpuzamahanga.</p>
<p>Uganda na RDC byombi byagiye bihura n’ibihe bitandukanye bya Ebola mu myaka yashize, aho iyi ndwara yahitanye abantu benshi ndetse ikanagira ingaruka ku buhahirane, ubukerarugendo n’ingendo mpuzamahanga.</p>
<p>Canada yavuze ko izakomeza gukurikirana uko ikibazo gihagaze no gufata izindi ngamba igihe bibaye ngombwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ebola-13.jpg"
				length="190896"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Leta igiye kongera amafaranga yo kubakira abarokotse Jenoside</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/leta-igiye-kongera-amafaranga-yo-kubakira-abarokotse-jenoside</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/leta-igiye-kongera-amafaranga-yo-kubakira-abarokotse-jenoside</guid>

		<dc:date>2026-05-26T03:51:29Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Nyuma y’ubuvugizi bw’Inteko Ishinga Amategeko, Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi (MINECOFIN) yongeye kugenera ingengo y’imari ibikorwa byo kubakira abatishoboye barokotse Jenoside yakorewe Abatutsi.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Leta igiye kongera amafaranga yo kubakira abarokotse Jenoside</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282946 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="105" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/genocide_survivors_houses.png' width="854" height="600" alt="Inzu zatujwemo abarokotse Jenoside batagiraga aho baba, Akarere ka Nyagatare, foto Anonciata Byukusenge" title="Inzu zatujwemo abarokotse Jenoside batagiraga aho baba, Akarere ka Nyagatare, foto Anonciata Byukusenge" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Inzu zatujwemo abarokotse Jenoside batagiraga aho baba, Akarere ka Nyagatare, foto Anonciata Byukusenge</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ibi byatangajwe ku wa 25 Gicurasi, ubwo Abadepite bemezaga ibitekerezo bya Sena ku mbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026–2027 n’ingamba zo mu gihe giciriritse kugeza mu 2029.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta, Odette Uwamariya, yavuze ko ibiganiro bagiranye na MINECOFIN byagaragaje ko ibikorwa byo kubakira abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi byongeye kwitabwaho mu ngengo y’imari y’umwaka utaha.</p>
<p>Yagize ati “Mu biganiro na MINECOFIN, byagaragaye ko ibijyanye no kubakira abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi byitaweho muri iyi ngengo y’imari. Uturere twose twagenewe ingengo y’imari irenga miliyari 5 Frw, usibye akarere kamwe kari kararangije kubaka izo nzu.”</p>
<p>Ibi bibaye nyuma y’uko Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta igaragaje impungenge ko mu mbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026–2027 nta mafaranga yari ateganyijwe yo kubakira abatishoboye barokotse Jenoside yakorewe Abatutsi no gusanira abafite inzu zangiritse.</p>
<p>Ubwo yitabaga iyi komisiyo ku wa 12 Gicurasi 2026, Minisitiri w’Ubumwe bw’Abanyarwanda n’Inshingano Mboneragihugu muri MINUBUMWE, Dr Jean Damascène Bizimana, yavuze ko iyo minisiteri, ifatanyije n’izindi nzego zirimo MINALOC na MINECOFIN, zafashe umwanzuro ko gahunda zo kubakira abarokotse Jenoside zizajya zijyanishwa na gahunda rusange zo kubakira abandi Banyarwanda batishoboye.</p>
<p>Ibi byakurikiye impungenge zagaragajwe n’Abadepite ku mibereho y’abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi bagituye mu nzu zishaje cyangwa badafite aho kuba, basaba ko hakongerwa imbaraga mu kububakira no gusana inzu zangiritse.</p>
<p>Depite Mukampunga Epiphanie yavuze ko imibare ihari igaragaza ikibazo gikomeye, aho inzu 29,232 z’abarokotse zikeneye gusanwa, mu gihe abandi 6,973 bagikeneye kubakirwa.</p>
<p>Nubwo iki kibazo cyakemutse, mu kwemeza ibitekerezo bya Sena ku ngengo y’imari y’umwaka utaha n’ingamba zo mu gihe giciriritse kugeza mu 2029, Abadepite basabye MINECOFIN kwita no ku bindi bibazo byagaragajwe n’inzego zitandukanye ko bikeneye kongererwa ingengo y’imari.</p>
<p>Mu byasabiwe kongererwa ingengo y’imari harimo ibikorwa by’ubwikorezi, by’umwihariko kubaka, gusana no kubungabunga imihanda yunganira ubuhinzi n’ubworozi (feeder roads).<br class='autobr' />
Harimo kandi imishinga ya Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi, RAB, RICA, gahunda z’amazi za WASC, RDB, Minisiteri y’Ubucuruzi ndetse n’ikorwa ry’amashanyarazi.</p>
<p>Icyakora, MINECOFIN yabwiye Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta ko imwe muri iyi mishinga yamaze kugenerwa amafaranga mu ngengo y’imari y’umwaka utaha, indi na yo ikazagenda yitabwaho mu gihe cy’ingamba z’igihe giciriritse.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/genocide_survivors_houses.png"
				length="588627"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ikigo Mpuzamahanga gisesengura inguzanyo cyasanze kuguriza u Rwanda ari ukwiteganyiriza</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ikigo-mpuzamahanga-gisesengura-inguzanyo-cyasanze-kuguriza-u-rwanda-ari-ukwiteganyiriza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ikigo-mpuzamahanga-gisesengura-inguzanyo-cyasanze-kuguriza-u-rwanda-ari-ukwiteganyiriza</guid>

		<dc:date>2026-05-26T03:49:47Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi (MINECOFIN) yatangaje ko ikigo mpuzamahanga gishinzwe gusesengura ubushobozi bw’ibihugu mu kwishyura imyenda, S&amp;P Global Ratings, cyemeje ko u Rwanda&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ikigo Mpuzamahanga gisesengura inguzanyo cyasanze kuguriza u Rwanda ari ukwiteganyiriza</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282951 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="56" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/wetland-3.png' width="1024" height="683" alt="Umushinga wo kubungabunga ibishanga mu Mujyi wa Kigali" title="Umushinga wo kubungabunga ibishanga mu Mujyi wa Kigali" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Umushinga wo kubungabunga ibishanga mu Mujyi wa Kigali</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Mu itangazo ryashyizwe ahagaragara ku wa 25 Gicurasi 2026, S&amp;P yavuze ko iki gipimo gishingiye ku mikorere ihamye y’ubukungu bw’u Rwanda, uburyo igihugu gikomeje gucunga neza umutungo wa Leta ndetse n’ingamba zo gukomeza iterambere.</p>
<p>Raporo igaragaza ko ubukungu bw’u Rwanda bwazamutse ku kigero cya 9.3% mu mwaka wa 2025, buvuye kuri 7.2% bwariho mu 2024. Iri zamuka ryatewe ahanini n’iterambere ryagaragaye mu buhinzi, inganda na serivisi.</p>
<div class='spip_document_282950 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/wetland-2.png' width="1024" height="683" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iki kigo giteganya ko mu 2026 izamuka ry’ubukungu rizagera hafi kuri 6.8%, bitewe n’ingaruka z’ibiciro by’ibikomoka kuri peteroli ku isoko mpuzamahanga ndetse n’ibibazo by’umutekano mu Burasirazuba bwo Hagati.</p>
<p>Gusa biteganyijwe ko hagati ya 2027 na 2029 ubukungu buzongera kuzamuka ku mpuzandengo ya 7.1%.6</p>
<div class='spip_document_282949 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/wetland.png' width="1024" height="683" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iri tangazo kandi rinagaruka ku mishinga minini igihugu gikomeje gushoramo imari, cyane cyane Ikibuga Mpuzamahanga cy’Indege cya Kigali kirimo kubakwa mu Bugesera; gifatwa nk’umushinga uzafasha kongera ubuhahirane, guteza imbere ubukerarugendo no kwagura ibikorwa by’ubucuruzi mu karere.</p>
<p>S&amp;P yavuze kandi ko uburyo u Rwanda rwafashe imyenda y’amahanga butanga icyizere, kuko hafi 89% by’iyo myenda yatanzwe ku nyungu nto kandi ifite igihe kirekire cyo kwishyurwa.</p>
<p>Iki kigo kikavuga ko ibi byafashije igihugu gukomeza kugumana ubushobozi bwo kwishyura imyenda hadateje ikibazo ku bukungu.</p>
<div class='spip_document_282948 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="46" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/nyabarongo_hydropower_plant_as_of_february_2026.png' width="859" height="666" alt="Urugomero rw'amashanyarazi rwa Nyabarongo II" title="Urugomero rw'amashanyarazi rwa Nyabarongo II" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Urugomero rw&#8217;amashanyarazi rwa Nyabarongo II</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Nubwo raporo igaragaza ko ibibazo by’ubukungu ku rwego rw’isi ndetse n’amakimbirane ari mu Burasirazuba bwo Hagati bishobora kugira ingaruka ku biciro bya peteroli, ku ifaranga no ku bucuruzi, S&amp;P yemeza ko u Rwanda rufite ubushobozi bwo guhangana n’izo ngaruka bitewe n’ingamba rwashyizeho zirimo kongera ibigega bya peteroli no gushaka ahandi igihugu cyavana ibikomoka kuri peteroli.</p>
<p>MINECOFIN yavuze ko iki cyemezo cya S&amp;P gikomeza kugaragaza icyizere amahanga afitiye ubukungu bw’u Rwanda ndetse n’ubushobozi bwabwo bwo gukomeza gukurura ishoramari no guteza imbere ibikorwa by’ubucuruzi, serivisi no guhanga udushya.</p>
<div class='spip_document_282947 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="37" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/ruhengeri_referral_hospital.png' width="900" height="450" alt="Ibitaro bya Ruhengeri by'ejo hazaza" title="Ibitaro bya Ruhengeri by'ejo hazaza" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Ibitaro bya Ruhengeri by&#8217;ejo hazaza</strong></div></div>
</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/wetland-3.png"
				length="1231636"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Rulindo: Umurambo wa Twizerimana wagwiriwe n'ikirombe na wo wabonetse</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/imbere-mu-gihugu/article/rulindo-umurambo-wa-twizerimana-wagwiriwe-n-ikirombe-na-wo-wabonetse</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/imbere-mu-gihugu/article/rulindo-umurambo-wa-twizerimana-wagwiriwe-n-ikirombe-na-wo-wabonetse</guid>

		<dc:date>2026-05-25T18:26:31Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Imbere mu gihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Rulindo
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Amakuru atangwa n’Ubuyobozi bw’Umurenge wa Ntarabana mu Karere ka Rulindo, aravuga ko umurambo wa Isaie Twizerimana wari ugishakishwa na wo wabonetse.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Rulindo: Umurambo wa Twizerimana wagwiriwe n&#8217;ikirombe na wo wabonetse</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282945 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-25_at_14_32_02.jpg' width="960" height="540" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umunyamabanga Nshingwabikorwa w&#8217;uyu Murenge wa Ntarabana, Theophile Nizeyimana, yatubwiye ko ahagana mu ma saa kumi n&#8217;imwe z&#8217;uyu mugoroba ari bwo bawubonye.</p>
<p>Yagize ati "Urwego rw&#8217;Igihugu rw&#8217;Ubugenzacyaha rwaje rukora inyandiko ko ruwubonye ruhita ruwutwara ku Bitaro bya Rutongo."</p>
<p>Twizerimana w&#8217;imyaka 28, wari waturutse mu Murenge wa Nduba mu Karere ka Gasabo, yaguye muri icyo kirombe cya gasegereti giherereye munsi ya Santere ya<br class='autobr' />
Rusine mu gace k’Akagari ka Kajevuba mu Murenge wa Ntarabana w’Akarere ka Rulindo.</p>
<p>Yari kumwe na Jacques Gasore w&#8217;imyaka 25 wo Mu Murenge wa Masoro mu Karere ka Rulindo, ariko uyu we, umurambo we wabonetse mu gitondo cy&#8217;uyu munsi ndetse uhitwa unashyingurwa mu Irimbi ryo mu Kanyatsi, mu Murenge wa Masoro mu Karere ka Rulindo.</p>
<p>Aba bombi, byamenyekanye, mu gitondo cyo kuri uyu wa 25 Gicurasi, ko baguye muri icyo kirombe giherereye ku Mugezi witwa Akagera ugabanya imirenge ya Masoro na Ntarabana y&#8217;Akarere ka Rulindo n&#8217;uwa Nduba na Rutunga yo mu Karere ka Gasabo. Bivugwa ko bari bagiye muri icyo kirombe ku mugoroba ku wa 24 Gicurasi.</p>
<p>Cyakora, ubu bucukuzi butemewe, bukorerwa ku duce tw&#8217;imirenge ya Ntarabana, Masaro na Nduba.</p>
<p>Ni ubucukuzi bumaze igihe buhangayikishije abaturage bahatuye, kuko bahora batakambira inzego z&#8217;ubuyobozi n&#8217;iz&#8217;umutekano, ko birenga gucukura amabuye y&#8217;agaciro bikagera no mu bikorwa by&#8217;urugomo bikorerwa abaturage.</p>
<p>Hari hashize amezi, Polisi y&#8217;u Rwanda ikora uburinzi muri ako gace, kinjiriwe n&#8217;insoresore abaturage bavuga ko zimwe muri zo batazi aho zituruka, zahavumbuye gasegereti.</p>
<p>Ubuyobozi bw&#8217;Umurenge wa Ntarabana bukaba buvuga ko bugiye gukora ubukangurambaga mu baturage bubiyama ibi bikorwa by&#8217;ubucukuzi butemewe, ndetse bugahamya ko bugiye gukaza uburinzi bw&#8217;iki gice bufatanyije n&#8217;inzego z&#8217;umutekano kugira ngo burengere ubuzima bw&#8217;abaturage, dore ko "aho hantu ari ku mugezi ufite ubutaka bworoshye cyane, ku buryo byoroshye ko bwatengukira hejuru y&#8217;abishoye muri ibyo bikorwa."</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-25_at_14_32_02.jpg"
				length="74705"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Rulindo: Ikirombe cyagwiriye babiri umwe ahasiga ubuzima, undi aracyashakishwa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/rulindo-ikirombe-cyagwiriye-babiri-umwe-ahasiga-ubuzima-undi-aracyashakishwa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/rulindo-ikirombe-cyagwiriye-babiri-umwe-ahasiga-ubuzima-undi-aracyashakishwa</guid>

		<dc:date>2026-05-25T12:55:54Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			I Rusine mu gace k’Akagari ka Kajevuba mu Murenge wa Ntarabana w’Akarere ka Rulindo, uyu munsi baramukiye mu kiriyo nyuma y’ikirombe cyagwiriye abasore babiri, umwe yitaba Imana, mu gihe usigaye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Rulindo: Ikirombe cyagwiriye babiri umwe ahasiga ubuzima, undi aracyashakishwa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282937 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-25_at_14.32_49_1_.jpg' width="960" height="540" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byabaye kuri iki cyumweru, iya 24 Gicurasi, aho abo basore bacukuraga amabuye y&#8217;agaciro mu kirombe ku buryo butemewe n&#8217;amategeko.</p>
<p>Santere ya Rusine ikora ku mirenge ya Natarabana na Masoro yo mu Karere ka Rulindo, ihana imbibi n&#8217;Umurenge wa Nduba mu Karere ka Gasabo. Ubu bucukuzi butemewe bukaba bukorerwa muri iyo mirenge uko ari itatu mu Mugezi bita Akagera no mu bice biwukikije.</p>
<p>Gasore Jacques, w&#8217;imyaka 25 witabye Imana, arashyingurwa kuri iki gicamunsi mu irimbi ryo mu Kanyatsi, mu gihe hagishakishwa Twubahimana Isaie, w&#8217;imyaka 28 waje gucukura aha aturuka mu Murenge wa Nduba mu Karere ka Gasabo.</p>
<div class='spip_document_282936 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-25_at_14.32_02.jpg' width="960" height="540" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi mpanuka yabereye kuri uwo "Mugezi w&#8217;Akagera," ahamaze amezi arenga atatu abitwa Abapari (abakora ubucukuzi butemewe) bacukura bavuga ko bahavumbuye Gasegereti.</p>
<p>Ni ibintu byari bisanzwe bizwi n&#8217;abaturage bahaturiye bahora bataka ikibazo cy&#8217;umutekano muke giterwa n&#8217;abasore benshi banakigiriragamo urugomo.</p>
<p>Inzego z&#8217;umutekano (Polisi), mu gihe gishize zari zahashyize uburinzi, ariko muri iyi minsi, ubuciukuzi bwari bwarongeye kugaruka.</p>
<p>Theophole Nizeyimana, Umunyamabanga Nshingwabikorwa w&#8217;Umurenge wa Ntarabana yagize ati "twahawe amakuru y&#8217;uko babiri baguyemo, umwe dushobora kumukuramo yapfuye, turacyashakisha undi. Turabifashwamo na Rutongo Minining ari na yo isanzwe ifite uburenganzira bwo gucukura amabuye y&#8217;agaciro muri iki cyanya."</p>
<p>Yasabye abaturage kwirinda kwishora mu bucukuzi bw&#8217;amabuye y&#8217;Agaciro butemewe, icyakora avuga ko aha hantu hazashyirwa uburinzi, kugira ngo ibintu nk&#8217;ibi bitazasubira.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-25_at_14.32_02.jpg"
				length="74705"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ingendo hagati ya Goma na Butembo zahagaritswe kubera Ebola</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuzima/indwara/article/ingendo-hagati-ya-goma-na-butembo-zahagaritswe-kubera-ebola</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuzima/indwara/article/ingendo-hagati-ya-goma-na-butembo-zahagaritswe-kubera-ebola</guid>

		<dc:date>2026-05-22T15:25:30Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Indwara
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubuyobozi bw’Intara ya Nord-Kivu muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo bwatangaje ko guhera ku wa Gatandatu tariki ya 23 Gicurasi 2026, ingendo zitwara abantu hagati y’Umujyi wa Goma n’uwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ingendo hagati ya Goma na Butembo zahagaritswe kubera Ebola</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282585 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/butembo_goma.jpg' width="1023" height="575" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi bikubiye mu itangazo ryashyizwe ahagaragara n’Ibiro bya Guverineri wa Nord-Kivu ku wa 22 Gicurasi 2026.</p>
<p>Iryo tangazo rivuga ko imodoka zitwara abagenzi zizwi nka “Leo-Leo” zitemerewe gukomeza gukora izi ngendo kugeza hafashwe ikindi cyemezo.</p>
<p>Nubwo bimeze bityo, ubuyobozi bwavuze ko gutwara ibicuruzwa n’ibindi bikoresho bikenewe bizakomeza, ariko imodoka zizajya zitwarwa n’umushoferi n’umwungiriza we gusa.</p>
<p>Ubuyobozi bw&#8217;Intara ya Nord-Kivu bwavuze ko izi ngamba zigamije kugabanya ibyago byo gukwirakwiza Ebola hagati y’imijyi no kurinda ubuzima bw’abaturage.</p>
<p>Meya w’Umujyi wa Goma hamwe n’abayobozi b’uturere bireba basabwe gukurikiranira hafi ishyirwa mu bikorwa ry’iki cyemezo.</p>
<p>Abaturage basabwe kubahiriza aya mabwiriza no gufatanya mu rwego rwo kurinda ubuzima rusange.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/butembo_goma.jpg"
				length="89370"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubwoba ni bwose nyuma y'itwikwa ry'Ikigo cya Ebola muri Congo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ubwoba-ni-bwose-nyuma-y-itwikwa-ry-ikigo-cya-ebola-muri-congo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ubwoba-ni-bwose-nyuma-y-itwikwa-ry-ikigo-cya-ebola-muri-congo</guid>

		<dc:date>2026-05-22T11:56:10Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Kuva ku mugoroba wo kuri uyu wa 21 Gicurasi, impungenge z’uko icyorezo cya Ebola gishobora gukomeza gukwirakwira mu Burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (DRC) no mu bihugu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubwoba ni bwose nyuma y’itwikwa ry’Ikigo cya Ebola muri Congo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282564 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-22_at_12.11_36.jpg' width="1200" height="800" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibyo bikorwa by’urugomo byatumye abarwayi bari bari mu kato bahunga bakwirakwira mu bice bitandukanye, ibintu inzego z’ubuzima zigaragaza ko bishobora gutuma iki cyorezo gifata indi ntera mu minsi iri imbere.</p>
<p>Imibare iheruka yatanzwe n’Ishama rya Loni ryita ku Buzima (WHO) igaragaza ko mu Ntara ya Ituri hamaze kuboneka abantu barenga 575 bakekwaho Ebola, abarenga 51 bamaze kuyemezwa, mu gihe abantu benshi bamaze guhitanwa n’iki cyorezo.</p>
<p>Uduce twa Mongbwalu, Rwampara, Bunia na Nyakunde ni two twibasiwe cyane. Iki cyorezo kandi cyamaze kugera no mu ntara za Nord-Kivu na Sud-Kivu.</p>
<p>Ikindi gikomeje guteza impungenge ni ukutizerana hagati y’abaturage n’inzego z’ubuzima muri DRC. Bamwe mu batuye i Rwampara bavuga ko Ebola itabaho, bagashinja abaganga gukoresha icyo cyorezo kugira ngo babone amafaranga menshi.</p>
<p>Iyo myumvire ni yo yatumye abaturage batwika ikigo cy’ubuvuzi ndetse banatwara abarwayi bari barashyizwe mu kato, ibintu bishobora gutuma abantu benshi bahura n’abo barwayi batabizi.</p>
<p>Ingaruka z’ibi bikorwa zatangiye kugaragara ku rwego rw’ubuvuzi muri Congo. Amavuriro yo mu bice bya Mongbwalu na Bunia yamaze kwakira umubare munini w’abarwayi, bituma habaho impungenge ko n’abaza kwivuza izindi ndwara bashobora kwanduriramo Ebola.</p>
<p>Hari kandi impungenge zikomeye ku bihugu bihana imbibi na Congo birimo Rwanda, Uganda n’Burundi.</p>
<p>Nubwo ku ruhande rw’u Rwanda inzego z’ubuzima zatangaje ko hashyizweho ingamba zikomeye zo kugenzura abinjira mu gihugu, abaturage bavuga ko bafite ubwoba bwo kuba abarwayi bahunze ibigo by’akato bashobora kwinjira mu buryo butemewe.</p>
<p>Umwe mu baturage batuye mu Karere ka Rubavu yabwiye itangazamakuru ati “Nyuma yo gutwika ikigo cya Ebola abarwayi bagakwirakwira hirya no hino, ubu hari impungenge nyinshi ku mipaka, kandi bamwe mu Bakongomani bazaga gukora mu Rwanda ntibabashije kwambuka.”</p>
<p>Ni mu gihe mu gitondo cyo kuri uyu wa Kane, Urwego rw’Ubuvugizi bwa Guverinoma y’u Rwanda rwari rwatangaje ko imipaka ihuza u Rwanda na Congo ikomeje gukora, ariko ko hafashwe ingamba zikomeye zirimo gupima umuriro ku bagenzi no gukaza igenzura ku bantu baturuka mu duce twibasiwe cyane.<br class='autobr' />
Uwo muturage akaba yagize ati “Oya, ubu imipaka irafunze Abakongomani bakora mu Rwanda ntibaje, n’abacuruzi bambukaga bajyayo bababujije.”</p>
<p>Ku ruhande rwa Uganda, Guverinoma yatangaje ko yahagaritse ingendo z’indege hagati yayo na Congo ndetse inafunga urujya n’uruza rw’abagenzi ku mipaka ihuza ibi bihugu, mu rwego rwo gukumira ikwirakwira rya Ebola yo mu bwoko bwa “Bundibugyo strain”.</p>
<p>Ubu bwoko bwa Ebola buri kwibasira abaturage nta rukingo rwihariye burabonerwa kugeza ubu, ibintu bituma uburyo bwo kuyirinda bushingira cyane ku gukaza ingamba zo gukumira ikwirakwira ryayo no gukoresha ibikoresho by’ubwirinzi.</p>
<p>Imiryango mpuzamahanga irimo WHO na Project HOPE yatangiye kohereza ibikoresho byihutirwa birimo uturindantoki, udupfukamunwa, imyambaro yabugenewe n’ibindi bikoresho byo kurinda abakozi bo kwa muganga.</p>
<p>Mu masaha 72 gusa, OMS yohereje toni zisaga 11 z’ibikoresho by’ubuvuzi mu Ituri kugira ngo ifashe mu guhangana n’iki cyorezo.</p>
<p>Impuguke mu buzima zikomeje kuburira ko niba abaturage bakomeje guhunga ibigo by’akato no kutizera abaganga, Ebola ishobora gukwira mu buryo bwihuse mu karere k’Ibiyaga Bigari, bityo igashyira mu kaga ubuzima bw’abaturage bo muri Congo no mu bihugu biyikikije.</p>
<p>Ingendo hagati ya DRC n’ibindi bihugu zimo gusubikwa</p>
<p>Uganda, na yo yaraye itangaje ingamba nshya zikomeye zigamije gukumira ikwirakwira ry’icyorezo cya Ebola yo mu bwoko bwa “Bundibugyo strain”.</p>
<p>Muri izo ngamba harimo guhagarika ingendo zose z’indege hagati ya Uganda na DRC, ndetse no guhagarika ubwikorezi bw’abagenzi ku mipaka ihuza ibi bihugu byombi.</p>
<p>Ni mu gihe Ubuhinde n’Umuryanga w’Ubumwe bw’Ibihugu bya Africa (AU) kuri uyu wa Kane batangaje ko basubitse Inama y’Ihuriro ry’Ubuhinde na Afurika (India-Africa Forum Summit) yari iteganyijwe kuba mu cyumweru gitaha i New Delhi, kubera “imiterere y’ikibazo cy’ubuzima kiri kuvuka muri Afurika.”<br class='autobr' />
Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga y’Ubuhinde yavuze ko iki cyemezo gifitanye isano n’impungenge ziterwa n’ikwirakwira ry’icyorezo cya Ebola kiri kwibasira ibice bimwe bya Afurika.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-22_at_12.11_36.jpg"
				length="209289"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Afite inzozi zo gukora imashini ifasha abahinzi kuhira ku giciro gito</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/munyakazi/article/afite-inzozi-zo-gukora-imashini-ifasha-abahinzi-kuhira-ku-giciro-gito</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/munyakazi/article/afite-inzozi-zo-gukora-imashini-ifasha-abahinzi-kuhira-ku-giciro-gito</guid>

		<dc:date>2026-05-21T22:00:00Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Munyakazi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-015
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Parfaite Anita Imena ni umukobwa wakuriye akunda ubuhinzi, aho yatangiye kubwitaho akiri muto akiga amashuri abanza, abikesha amatsinda y’ubuhinzi yo mu cyaro iwabo. Icyakora, yababazwaga no&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Afite inzozi zo gukora imashini ifasha abahinzi kuhira ku giciro gito</h1>

			https://www.kigalitoday.com/IMG/logo/img-20260520-wa0059.jpg?1779553243

			

			<div class='spip_document_282777 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/img-20260520-wa0059.jpg' width="2080" height="1387" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Inzozi za Imena zigaragara nk’iziri mu nzira yo kugerwaho kuko, guhera mu mpera z’umwaka ushize, ari umunyeshuri mu Ishuri ry’Icyitegererezo ry’Ubuhinzi n’Ubworozi rya RICA, ryibanda ku buhinzi bubungabunga ubutaka.</p>
<p>Iri shuri riherereye mu Murenge wa Gashora mu Karere ka Bugesera, rikaba ryarubatswe ku nkunga y’umunyemari w’Umunyamerika Howard Buffett, uzwi nk’umushoramari wiyeguriye ibikorwa by’ubuhinzi n’ubworozi ndetse akaba n’inshuti ya Perezida Paul Kagame.</p>
<p>Imena ati “Numvaga mbabazwa cyane no kubona abahinzi bashora imbaraga nyinshi mu kazi kabo, ariko bikarangira bagikennye. Hari igihe wasangaga ibyo bashoye mu buhinzi biruta ibyo bungutse.”</p>
<p>Avuga ko kuba ubuhinzi ari “umugongo w’ubukungu bw’u Rwanda”, ariko ababukora bagakomeza kubaho nabi, ari byo byamuteye kugira umuhate wo gushaka ibisubizo.</p>
<p>Ati “Narebaga imibereho y’abahinzi nkumva birababaje cyane. Kubona urubyiruko rwakwicara ntirugire icyo rukora kuri icyo kibazo numvaga bidakwiye.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko yahisemo kwiga muri RICA kugira ngo azabe umwe mu batanga ibisubizo ku bibazo bitandukanye abahinzi bahura na byo.</p>
<div class='spip_document_282779 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/img-20260523-wa0088.jpg' width="1066" height="1600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu bibazo ashaka gukemura harimo uburyo imbaraga n’amafaranga abahinzi bashora mu buhinzi byajyana n’umusaruro babona, ndetse no gushaka uburyo bworoshye bwo gukoresha amazi mu kuhira imyaka, cyane cyane mu bice bikikijwe n’ibiyaga cyangwa imigezi ariko bikabura uburyo bwo kuhira.</p>
<p>Ati “Usanga hari aho abantu batuye begereye amazi menshi, ariko imyaka yabo ikabura amazi yo kuhira. Twifuza gushaka uburyo bworoshye bwo gufasha abo bahinzi.”</p>
<p>Kuri ubu, Imena n’itsinda ry’abo bigana bari gukora ubushakashatsi bwo gukora imashini yuhira imyaka ku giciro gito ugereranyije n’izisanzwe zikoreshwa ubu. Avuga ko bafite icyizere cyo kuzaba barangije uwo mushinga barangiza amasomo yabo muri RICA.</p>
<p>Ati “Imashini zuhira zisanzwe zirahenze kandi zikoresha amazi menshi. Twatekereje gukora akamashini gato, gahendutse, umuhinzi wese yabasha kubona, kandi gakoresha ingufu z’imirasire y’izuba.”</p>
<p>Imena kandi yishimira ubumenyi amaze kungukira muri RICA, cyane cyane mu bijyanye n’ubuhinzi bubungabunga ubutaka. Avuga ko yamenye uburyo bwo guhinga hadakomeretswa ubutaka.</p>
<div class='spip_document_282778 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/img-20260520-wa0060.jpg' width="2080" height="1387" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati “Mu bikorwa byacu bya buri munsi, dushyira mu bikorwa ibyo twigishwa. Dukoresha uburyo bwo guhinga budasenya ubutaka cyane, kandi tugahinduranya ibihingwa mu mirima.”</p>
<p>Asobanura ko niba bahinze ibigori muri iki gihembwe, mu gihembwe gikurikiraho batera ikindi gihingwa kugira ngo ubutaka bubashe kwisubiranya no kongera intungamubiri.</p>
<p>Ubu buryo bwo guhinga bubungabunga ubutaka bukubiyemo guhinga hadakomeretswa cyane ubutaka no kubusasira ibisigazwa by’ibihingwa cyangwa ibyatsi kugira ngo butuma.</p>
<p>Impuguke zo muri RICA zivuga ko abahinzi bakoresha ubu buryo bagaragaza ko umusaruro wabo wiyongera ku kigero cya 60% ugereranyije n’uwo babonaga mbere, ndetse bikagabanya n’ibiciro by’ikorwa ry’ubuhinzi, kuko imirimo iremereye iba ari iyo gutegura ubutaka.</p>
<p>Izi mpuguke zikomeza zivuga kandi  ko niba isambu yahingagwa hifashishijwe abahinzi hagati ya 30 na 40, uburyo bwo guhinga ubungabunga ubutaka, butuma bagabanuka hagati ya 60% na 70%, ku buryo usigara ushobora gukoresha abahinzi hagati ya batanu n’umunani, kandi noneho n’umusaruro ukazamuka cyane kuko buba bwarabitse amazi, ndetse n’ifumbire.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/img-20260520-wa0060.jpg"
				length="188376"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Inkuru y'u Rwanda ku buringanire ntishingira ku mibare gusa &#8211; Dr. Fatmata, uhagarariye UNDP mu Rwanda</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/inkuru-y-u-rwanda-ku-buringanire-ntishingira-ku-mibare-gusa-dr-fatmata-uhagarariye-undp-mu-rwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/inkuru-y-u-rwanda-ku-buringanire-ntishingira-ku-mibare-gusa-dr-fatmata-uhagarariye-undp-mu-rwanda</guid>

		<dc:date>2026-05-21T11:31:44Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			U Rwanda rukomeje kwandikwa mu mateka ku Isi nk’icyitegererezo mu guteza imbere uburinganire n’ubwuzuzanye hagati y’abagore n’abagabo. Ibi bikunze kugarukwaho binyuze mu mibare igaragaza ko&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Inkuru y’u Rwanda ku buringanire ntishingira ku mibare gusa – Dr. Fatmata, uhagarariye UNDP mu Rwanda</h1>

			

			

			<p>Nyamara, Dr. Fatmata Lovetta Sesay, uhagarariye Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Iterambere (UNDP) mu Rwanda,  yavuze ko inkuru nyayo y’u Rwanda ku buringanire itagomba kugarukira ku mibare gusa, ahubwo ko igomba kureberwa mu mpinduka uburinganire bwazanye mu miyoborere n’imibereho y’abaturage.</p>
<div class='spip_document_282543 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="229" data-legende-lenx="xxx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-21_at_1.24_28_pm.jpg' width="1600" height="1347" alt="Perezida w'Umutwe w'Abadepite mu Nteko Ishinga Amategeko y'u Rwanda, Kazarwa Gertrude (wambaye indorerwamo), aganira na Dr. Fatmata Lovetta Sesay, uhagarariye Ishami ry'Umuryango w'Abibumbye ryita ku Iterambere (UNDP) mu Rwanda" title="Perezida w'Umutwe w'Abadepite mu Nteko Ishinga Amategeko y'u Rwanda, Kazarwa Gertrude (wambaye indorerwamo), aganira na Dr. Fatmata Lovetta Sesay, uhagarariye Ishami ry'Umuryango w'Abibumbye ryita ku Iterambere (UNDP) mu Rwanda" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Perezida w&#8217;Umutwe w&#8217;Abadepite mu Nteko Ishinga Amategeko y&#8217;u Rwanda, Kazarwa Gertrude (wambaye indorerwamo), aganira na Dr. Fatmata Lovetta Sesay, uhagarariye Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Iterambere (UNDP) mu Rwanda</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Yabigarutseho kuri uyu wa 21 Gicurasi 2026, mu kiganiro nyunguranabitekerezo ku ihame ry’uburinganire, inshingano nyabutatu z’umuyobozi, kwinjiza ihame ry’uburinganire mu igenamigambi no mu ngengo y’imari, ndetse no mu ishyirwa mu bikorwa rya Gahunda ya Kabiri y’Igihugu yo Kwihutisha Iterambere (NST2), cyateguwe n’Urugaga rw’Abagore bari mu Nteko Ishinga Amategeko (FFRP).</p>
<p>Iki kiganiro cyahuje abasenateri, abadepite, abayobozi mu nzego za Leta, abafatanyabikorwa mu iterambere ndetse na bamwe mu bahagarariye amashami ya Loni mu Rwanda.</p>
<p>Dr. Fatmata yavuze ko intambwe u Rwanda rwateye mu myaka isaga 30 ishize ari imwe mu nkuru zidasanzwe ku Isi mu bijyanye n’iterambere ry’uburinganire n’uruhare rw’umugore mu buyobozi.</p>
<p>Yibukije ko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, abagore bari bafite 23% gusa by’intebe mu Nteko Ishinga Amategeko mu gihe cy’inzibacyuho, ariko ko uyu munsi u Rwanda rwabaye igihugu cya mbere ku Isi gifite abagore benshi mu Nteko Ishinga Amategeko.</p>
<p>Ku bwa Dr Fatmata, kuba Inteko Ishinga Amategeko y’u Rwanda ifite umubare munini w’abagore kurusha izindi ku isi “si ibintu ni ikintu gikomeye.”</p>
<p>Gusa, yashimangiye ko agaciro nyako k’iyo mibare kari mu buryo yahinduye imikorere y’inzego z’imiyoborere n’uburyo zisubiza ibibazo by’abaturage, kuko “Ibyagezweho n’u Rwanda ntabwo ari imibare gusa. Intsinzi nyakuri iri mu buryo byahinduye imiyoborere ubwayo.”</p>
<div class='spip_document_282545 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-21_at_1.33_30_pm.jpg' width="1600" height="1071" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yakomeje avuga ko uruhare rw’abagore mu buyobozi rwagutse kuko rufasha mu kwita ku mibereho myiza y’abaturage no ku bibazo bireba imiryango, ndetse rukanazamura imiyoborere ishingiye ku muturage.</p>
<p>Yagize ati “Ntabwo turi kuvuga imibare cyangwa kugira abagore mu Nteko gusa. Turavuga ibibazo biganirwaho uyu munsi mu Nteko n’ingaruka bifite ku buzima bw’abantu.”</p>
<p>Dr. Fatmata yanagarutse cyane ku kamaro k’ingengo y’imari ishingiye ku ihame ry’uburinganire, avuga ko atari ugushyiraho ingengo y’imari yihariye y’abagore, ahubwo ko ari uburyo bwo kureba niba umutungo wa Leta ugirira akamaro abaturage bose mu buryo bungana.</p>
<p>Yavyze ko ingengo y’imari ishingiye ku ihame ry’uburinganire atari ugushyiraho ingengo y’imari yihariye y’abagore, ahubwo ari ukubaza ibibazo by’ingenzi bituma buri wese ayisangamo</p>
<p>Kugira ngo abyumvikanishe neza, yabajije ibibazo bigira biti “Ni nde ugenerwa inyungu? Ni nde usigara inyuma? Ni ibihe bikenewe bihabwa agaciro kurusha ibindi?”</p>
<p>Yongeyeho ko ingengo y’imari idakwiye gufatwa nk’inyandiko ya tekiniki cyangwa imibare gusa, ahubwo ko iba igaragaza ibyo igihugu cyahisemo gushyira imbere n’uburyo abayobozi babazwa inshingano zabo.</p>
<p>Ati “Ingengo y’imari ni icyifuzo cya Leta ku byo yifuza gukora mu mwaka umwe. Igituma ishyirwa mu bikorwa rikora neza ni ugukurikirana no kureba niba ibyo byagenewe abaturage koko bibageraho.”</p>
<p>Dr Fatmata yashimye kandi uruhare rw’Inteko Ishinga Amategeko, cyane cyane komisiyo zitandukanye n’Urugaga rw’Abagore bari mu Nteko Ishinga Amategeko, mu kugenzura no gukurikirana imikoreshereze y’umutungo wa Leta.</p>
<div class='spip_document_282546 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-21_at_1.34_30_pm_1_.jpg' width="1600" height="1067" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yagize ati “Inteko Ishinga Amategeko ni yo igena niba umutungo wa Leta ukoreshwa mu buryo bungana kandi bugirira abaturage bose akamaro.”</p>
<p>Mu gusobanura akamaro ko kurebera ibintu mu ndorerwamo y’uburinganire, yakoresheje urugero rw’umwana uhabwa indorerwamo ziboneye nyuma yo kutabona neza mu ishuri.</p>
<p>Ati “Mbere yo guhabwa indorerwamo ziboneye, umwana abona ibintu bicuramye. Ariko iyo amaze kuzambara, ishuri ryose ritangira kugaragara neza, ndetse akabona ibintu byari bisanzwe bihari ariko atarashoboraga kubona.”</p>
<p>Yasobanuye ko ari na ko bigenda mu miyoborere, aho isesengura rishingiye ku ihame ry’uburinganire rifasha inzego kubona ibibazo n’ubusumbane byari bisanzwe bihari ariko bitarabonekaga neza.</p>
<p>Ati “Ibibazo byahoragaho. Ibikenewe byahoragaho. Ariko abantu ntibabibonaga neza ngo babikemure.”</p>
<p>Mu gusoza, Dr. Fatmata yavuze ko uburinganire nyabwo butagerwaho gusa igihe abagore bafite imyanya mu buyobozi, ahubwo ko bugerwaho igihe inzego ubwazo zitanga ibisubizo bingana kandi bifitiye akamaro buri wese.</p>
<p>Yagize ati “Uburinganire nyabwo ntibugerwaho gusa igihe abagore bicaye ku meza y’ifatwa ry’ibyemezo, ahubwo bugerwaho igihe inzego ubwazo zitanga ibisubizo bingana kuri bose.”</p>
<p>UNDP yongeye gushimangira ubushake bwayo bwo gukomeza gufasha u Rwanda kubaka imiyoborere idaheza no guteza imbere imicungire y’umutungo wa Leta ishingiye ku ihame ry’uburinganire.</p>
<p>Ati: “Uruhare rwacu ntabwo ari ugufasha gusa mu ivugurura rya tekiniki. Ni ugufasha kubaka uburyo bw’ubukungu bukorera abantu kandi bugabanya ubusumbane.”</p>
<div class='spip_document_282547 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-21_at_1.34_30_pm.jpg' width="1600" height="1067" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-21_at_1.34_30_pm.jpg"
				length="690123"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ingufu za Nikeleyeri ntizikangwa n'ibihe, cyangwa ibibazo biva mu baturanyi - Dr. Donald Kaberuka</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ingufu-za-nikeleyeri-ntizikangwa-n-ibihe-cyangwa-ibibazo-biva-mu-baturanyi-dr-donald-kaberuka</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ingufu-za-nikeleyeri-ntizikangwa-n-ibihe-cyangwa-ibibazo-biva-mu-baturanyi-dr-donald-kaberuka</guid>

		<dc:date>2026-05-19T18:47:20Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Impuguke mu bukungu, Dr. Donald Kaberuka yavuze ko imwe mu mbogamizi zikomeye Afurika ifite mu rwego rw’ingufu ari uko byinshi mu bikorwa byayo byo gutanga amashanyarazi bishingira ku miterere&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ingufu za Nikeleyeri ntizikangwa n&#8217;ibihe, cyangwa ibibazo biva mu baturanyi - Dr. Donald Kaberuka</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282517 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-19_20_36_59-_20_kaberuka_-_search___x.png' width="888" height="591" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu nama mpuzamahanga yiga ku ngufu za Nikeleyeri iri kubera i Kigali, Dr Kaberuka yavuze ko amashanyarazi akomoka ku mazi, ku muyaga cyangwa ku mirasire y’izuba akenshi ashingira ku mutungo kamere uri ahantu runaka.</p>
<p>Yatanze urugero ko Afurika y’Iburengerazuba yishingikiriza cyane ku nzuzi zituruka muri Guinea, Afurika y’Iburasirazuba ikungukira cyane ku misozi ya Ethiopia, mu gihe Afurika yo hagati ifite amahirwe menshi mu kibaya cya Congo.</p>
<p>Ku bwe, ibi bituma ibihugu byinshi bishingira ku mutungo kamere uri hanze yabyo cyangwa bikibasirwa n’imihindagurikire y’ikirere ishobora kugabanya umusaruro w’ingufu.</p>
<p>Icyakora yavuze ko ingufu za Nikeleyeri zo zitandukanye n’andi masoko y’ingufu kuko zitagengwa cyane n’aho igihugu giherereye. Yasobanuye ko igihugu gishobora kubaka uruganda rwa Nikeleyeri hafi aho ari ho hose, bigatuma kigira ubwigenge mu bijyanye no kubona amashanyarazi.</p>
<p>Yagize ati “Iyo ni imwe mu mpamvu nyamukuru zituma izi ngufu zishobora kuba igisubizo gikomeye kuri Afurika.”</p>
<p>Dr. Kaberuka ariko yanihanangirije abantu batekereza ko ikoranabuhanga rya “Mmall Modular Reactors” cyangwa “micro-reactors” ryoroshye cyangwa rihendutse. Yavuze ko nubwo iri koranabuhanga rigira ibikorwa remezo byitwa bito, urebye ku ngano yabyo, rikeneye ishoramari rinini cyane, amategeko akomeye ndetse n’inzego zigenga zizewe.</p>
<p>Yibanze cyane ku kamaro ko kubaka inzego zifite ubwigenge n’ubushobozi bwo gukurikirana umutekano w’izo nganda, imicungire y’imyanda ya nucléaire ndetse no gushyiraho uburyo bwo kugena ibiciro by’amashanyarazi mu buryo bwizewe ku bashoramari no ku baturage.</p>
<p>Yanagaragaje ko icyizere cy’abaturage ari ingenzi cyane mu mishinga ya Nikeleyeri, kuko umutekano n’imicungire y’igihe kirekire ari byo bituma abashoramari n’ibihugu babyinjiramo bafite icyizere.</p>
<p>Ku bwe, Afurika ishobora gukoresha ingufu za Nikeleyeri nk’inkingi yo kwihutisha inganda no kongera ubushobozi bwo kwigira mu rwego rw’ingufu, ariko ashimangira ko ibyo bizagerwaho gusa niba ibihugu bibanje kubaka inzego zikomeye, amategeko ahamye n’imiyoborere itanga icyizere.</p>
<p> Dr. Kaberuka yavuze ko Afurika ikwiye kurushaho kwizera ubushobozi bwayo mu gushora imari no kubaka ibikorwa remezo, aho gukomeza gutegereza inkunga z’amahanga gusa.</p>
<p>Yashimangiye ko igihe Afurika yaba ifite inzego zikomeye n’ubushake bwa politiki, ishobora gukurura imari mpuzamahanga no kubaka urwego rw’ingufu rushobora guhindura ejo hazaza h’umugabane.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-19_20_36_59-_20_kaberuka_-_search___x.png"
				length="913435"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urwego rw'ingufu muri Afurika rwadidinjwe n'imiyoborere - Dr Donald Kaberuka</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/urwego-rw-ingufu-muri-afurika-rwadidinjwe-n-imiyoborere-dr-donald-kaberuka</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/urwego-rw-ingufu-muri-afurika-rwadidinjwe-n-imiyoborere-dr-donald-kaberuka</guid>

		<dc:date>2026-05-19T18:07:54Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe Afurika ikomeje gushaka ibisubizo birambye by’ikibazo cy’ingufu z’amashanyarazi, Dr. Donald Kaberuka yavuze ko ikibazo cy’uyu mugabane kitari ukubura imishinga cyangwa ikoranabuhanga,&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urwego rw&#8217;ingufu muri Afurika rwadidinjwe n&#8217;imiyoborere - Dr Donald Kaberuka</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282516 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-19_19_52_20-_20_kaberuka_-_search___x.png' width="840" height="559" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabigarutseho mu kiganiro cyibanze ku hazaza h’ingufu za Nikeleyeri muri Afurika, kuri uyu wa 19 Gicurasi, aho yagaragaje ko umugabane wa Afurika ugifite ubushobozi buke cyane bwo gutanga amashanyarazi ugereranyije n’ibindi bice by’isi, nyamara ukaba ufite abaturage benshi n’umutungo kamere uhagije.</p>
<p>Dr. Kaberuka yatanze urugero rw’Ubuhinde, avuga ko ari igihugu gifite ubuso bungana hafi na 10% bya Afurika, ariko kikaba gifite ubushobozi bwo gutanga amashanyarazi burenze inshuro ebyiri ay’umugabane wa Afurika wose.</p>
<p>Yagize ati “Iyo mibare irerekana urugendo rurerure Afurika igifite mu rwego rw’ingufu.”</p>
<p>Dr Kaberuka wigeze kuba Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi w’u Rwanda, akahava ajya kuba Umuyobozi wa Bank Nyafurika y’Iterambere, ubu akaba ahagarariye Umuryango w’Afurika Yunze Ubumwe mu Kigega cy’Isi cy’Amahoro, agaragaza iki cyuho mu by’ingufu, yavuze ko Ubuhinde buhifite Gigawatts 560 z’amashanyarazi mu gihe Afurika yose ifite Gigawatt 254 gusa.</p>
<p>Mu kugaragaza ko Afurika ishobora gukora imishinga minini igihe habayeho ubushake bwa politiki, yatanze urugero rw’urugomero rwa Grand  Renaissance  rwa Ethiopia, avuga ko rwubatswe ahanini hakoreshejwe ubushobozi bw’Abanyetiyopiya ubwabo n’inkunga z’imbere mu gihugu.</p>
<p>Icyakora, yavuze ko imishinga myinshi y’ingufu muri Afurika ikunze guhura n’ibibazo bikomeye bishingiye ku miyoborere n’ubukungu. Yagaragaje ko hari aho ibiciro by’amashanyarazi bishyirwaho hagamijwe inyungu za politiki no gushimisha abaturage, aho kureba niba ibigo bishinzwe amashanyarazi bifite ubushobozi bwo gukomeza gukora no kwagura ibikorwa remezo.</p>
<p>Ibyo ngo bituma ibigo byinshi bishinzwe amashanyarazi bibura ubushobozi bwo kwishyura amadeni no gukurura abashoramari bashya.</p>
<p>Yanavuze ko ibibazo by’imikoranire hagati y’ibihugu nabyo bikomeje kudindiza imishinga migari y’akarere. Aha yatanze urugero rw’umushinga wa Grand Inga Dam umaze imyaka myinshi uvugwa nk’umushinga ushobora guha amashanyarazi ibice byinshi bya Afurika, ariko kugeza ubu ukaba utaragerwaho kubera ibibazo by’imicungire n’inyungu z’ibihugu bitandukanye.</p>
<p>Dr. Kaberuka yavuze ko ikibazo Afurika ifite atari ukubura umutungo kamere cyangwa amahirwe yo gutanga amashanyarazi, ahubwo ko hakenewe kubakwa inzego zikomeye zitanga icyizere ku bashoramari ndetse n’uburyo buhamye bwo gushora imari.</p>
<p>Yashimangiye ko Afurika ikwiye no gutangira gukoresha ubushobozi bwayo bw’imari imbere mu gihugu mbere yo gutegereza inkunga z’amahanga, kuko ibyo bishobora gutuma n’abashoramari mpuzamahanga barushaho kuyigirira icyizere.</p>
<p>Ku bwe, iterambere ry’ingufu muri Afurika rizashingira cyane ku miyoborere myiza, ku nzego zigenga zikomeye no ku mikoranire ihamye hagati y’ibihugu, aho kuba ikibazo cyo kubura ikoranabuhanga gusa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-19_19_52_20-_20_kaberuka_-_search___x.png"
				length="875225"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abaganga ba RSSB n'aba MINISANTE ntibavuga rumwe ku bipimo by'ubumuga bukomoka ku mpanuka</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuzima/ubuvuzi/article/abaganga-ba-rssb-n-aba-minisante-ntibavuga-rumwe-ku-bipimo-by-ubumuga-bukomoka-ku-mpanuka</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuzima/ubuvuzi/article/abaganga-ba-rssb-n-aba-minisante-ntibavuga-rumwe-ku-bipimo-by-ubumuga-bukomoka-ku-mpanuka</guid>

		<dc:date>2026-05-19T09:56:17Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuvuzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bagaragaje impungenge batewe n’imikoranire y’Urwego rw’Ubwiteganyirize mu Rwanda (RSSB) na Minisiteri y’Ubuzima (MINISANTE), bavuga ko hari abakozi bakora impanuka ariko ntibahabwe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abaganga ba RSSB  n’aba MINISANTE ntibavuga rumwe ku bipimo by’ubumuga bukomoka ku mpanuka</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282503 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="76" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/impanuka_3-12.jpg' width="700" height="525" alt="Ubumuga bukomoka ku mpanuka ntibuvugwaho rumwe hagati ya RSSB na MINISANTE" title="Ubumuga bukomoka ku mpanuka ntibuvugwaho rumwe hagati ya RSSB na MINISANTE" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Ubumuga bukomoka ku mpanuka ntibuvugwaho rumwe hagati ya RSSB na MINISANTE</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Izi mpaka zavutse ku wa 18 Gicurasi 2026, ubwo Komisiyo y’Abadepite y’Imibereho y’Abaturage yagezaga ku Nteko Rusange y’Abadepite raporo ku isesengura rya raporo y’igenzura ricukumbuye ryakozwe n’Urwego rw’Ubugenzuzi Bukuru bw’Imari ya Leta ku micungire y’urwego rwa pansiyo, kuva muri Nyakanga 2015 kugeza muri Werurwe 2025.</p>
<p>Depite Germaine Mukabalisa yavuze ko hari aho abaganga bemewe na Leta bagaragaza ko umuntu afite ubumuga buri ku kigero runaka, ariko abaganga ba RSSB bakabugabanya cyane cyangwa bakabuhakana burundu.</p>
<p>Yagize ati “Hari urugero rw’umuntu abaganga bemewe bagaragaza ko afite ubumuga bwa 80%, ariko abaganga ba RSSB bakavuga ko afite 30%. Hari n’aho bavuga ko afite 60%, RSSB ikavuga ko afite 30% cyangwa se 0%.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko Komisiyo yamenyeshejwe ko kimwe mu bitera icyo kibazo ari ukudakorana hagati y’abaganga ba RSSB na MINISANTE , ashimangira ko na byo ubwabyo ari ikibazo gikomeye.</p>
<p>Depite Mukabalisa yavuze kandi ko Komisiyo yagombye kuba yarahuye na MINISANTE kugira ngo isobanure impamvu idakorana na RSSB muri iki kibazo.</p>
<div class='spip_document_282504 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-18_at_11.58_30_pm.jpg' width="1600" height="1160" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yanasabye ko umwanzuro wa Komisiyo usaba gukurikirana ishyirwaho ry’Iteka rya Minisitiri rigena ibigenerwa abanyamuryango ba RSSB bagiriye ubumuga mu mpanuka z’akazi wahindurwa, ahubwo hagafatwa umwanzuro usaba Minisiteri kwihutisha ishyirwaho ry’iryo teka, kuko ari ryo rizatanga umurongo uhamye wo gukemura ikibazo.</p>
<p>Ibi kandi byashimangiwe na Depite Aimée Tumukunde, wavuze ko muri raporo hagaragaramo ko hakenewe Iteka rya Minisitiri kugira ngo ikibazo gikemuke, ariko hakaba hatasobanuwe aho rigeze ritegurwa.</p>
<p>Yagize ati: “Byanteye kwibaza uko abakenera izi serivisi babigenza muri iki gihe iri teka ritarajyaho. Ese koko nta cyuho gihari?”</p>
<p>Depite Tumukunde yanagaragaje ko bitumvikana ukuntu itegeko ryatowe mu Ukuboza 2025, ariko kugeza muri Gicurasi 2026 Iteka rya Minisitiri rigomba kurishyira mu bikorwa rikaba ritarashyirwaho.</p>
<p>Abadepite bagarutse kandi ku kibazo cy’abantu 5,849 batagaragara ko batangiwe ubwiteganyirize, bavuga ko biteye impungenge kuba aba bantu baramutse bagize impanuka z’akazi badafite ubwishingizi nta ndishyi bahabwa.</p>
<p>Depite Mukabalisa yagize ati  “Iki kibazo gikora ku muturage mu buryo buziguye, bityo hakwiye gufatwa umwanzuro wihuse. Komisiyo yasabye ko hagaragazwa inzira ikibazo kizakemukamo, ariko ibyo ntibihagije kuko aba bantu bashobora kugerwaho n’ibibazo batarateganyirijwe.”</p>
<div class='spip_document_282505 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-18_at_11.58_31_pm.jpg' width="1600" height="1046" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yakomeje avuga ko Komisiyo yagombaga gufata icyemezo gifasha abo bantu kumenyekanishirizwa imisanzu kugira ngo batangire kubona uburenganzira bwabo hakiri kare.</p>
<p>Ati “Iyo umuntu amaze kumenyekanishirizwa umusanzu, aba abonye uburenganzira bwe. Ni yo mpamvu iki kibazo gikwiye gukemurwa hakurikijwe amategeko.”</p>
<p>Ku ruhande rwe, Depite Veneranda Uwamariya, Perezida wa Komisiyo y’Abadepite y’Imibereho y’Abaturage, yavuze ko kuba Iteka rya Minisitiri ritarajyaho bidahita bisobanura ko ryatinze, kuko itegeko riteganya ko rishyirwaho mu gihe kitarenze amezi atandatu nyuma y’itorwa ry’itegeko.</p>
<p>Yagize ati “Ubu turi mu gihe cyo kugenzura niba iryo teka ryarashyizweho nk’uko biteganywa.”</p>
<p>Inteko Rusange y’Abadepite yasabye kandi Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi kugaragaza gahunda y’uko ibirarane by’imisanzu y’ubwiteganyirize bwa pansiyo bizishyurwa mu gihe kitarenze amezi atatu.</p>
<p>Mu bindi bibazo byagarutsweho harimo kudatanga no kutamenyekanisha imisanzu ya pansiyo ku gihe, ibirarane byinshi by’imisanzu, ndetse no kudakurikirana abakoresha batubahiriza amategeko.</p>
<p>Komisiyo yasanze ishami rya pansiyo rifitiwe ibirarane birenga miliyari 4 Frw hagati ya 2020 na 2024. Yanagaragaje ko igipimo cyo kwishyura ibirarane by’imisanzu ya pansiyo cyari hagati ya 35% na 61% buri mwaka, nyamara RSSB ifite ububasha bwo kwishyuza ku ngufu abakoresha batubahiriza amategeko no kubahana hakurikijwe amategeko abigenga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/impanuka_3-12.jpg"
				length="198713"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abadepite bagaragarijwe icyuho mu iyubakwa ry'ibitaro byagenewe amamiliyari</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abadepite-bagaragarijwe-icyuho-mu-iyubakwa-ry-ibitaro-byagenewe-amamiliyari</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abadepite-bagaragarijwe-icyuho-mu-iyubakwa-ry-ibitaro-byagenewe-amamiliyari</guid>

		<dc:date>2026-05-18T07:14:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe u Rwanda rukomeje gushora amafaranga menshi mu rwego rw’ubuzima no kongera umubare w’abaganga, hari imishinga minini yo kubaka no kuvugurura ibitaro ikomeje kudindira, nubwo yagenewe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abadepite bagaragarijwe icyuho mu iyubakwa ry’ibitaro byagenewe amamiliyari</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282428 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ibitaro-16.jpg' width="1024" height="683" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Imibare ya Minisiteri y’Ubuzima (MINISANTE) yagaragarije abadepite bagize Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta, igaragaza ko hari ibitaro bimwe na bimwe byari biteganyijwe kubakwa cyangwa kuvugururwa, ariko ishyirwa mu bikorwa ryabyo rikaba rikiri hasi cyane, ndetse hari n’aho ritaratangira.</p>
<p>Mu mishinga yagaragaje ubukererwe bukomeye harimo uwo kubaka Ibitaro bya Muhororo, wari waragenewe Miliyoni 463.7 Frw mu ngengo y’imari ya 2025/2026, ariko kugeza ubu ukaba utaratangira.</p>
<p>MINISANTE yavuze ko uyu mushinga watinze kubera kubanza kunoza inyigo, ibikorwa byo kubaka bikazatangira mu mwaka utaha w’ingengo y’imari.</p>
<p>Ni nako byagenze ku mushinga wo kuvugurura Ibitaro bya Kabgayi mu cyiciro cya kabiri (Phase II), aho Miliyoni 209.8 Frw zari zaragenewe imirimo yo kubivugurura, ariko ibikorwa bikaba bitaratangira, ishyirwa mu bikorwa rikaba riri ku gipimo cya 0%.</p>
<p>Ku rundi ruhande, umushinga wo kubaka Ibitaro bya Ruhengeri Referral Hospital, ufatwa nk’umwe mu mishinga minini igihugu gitezeho kongera ubushobozi bw’ubuvuzi, na wo uragenda gahoro ugereranyije n’ingengo y’imari yawugenewe.</p>
<p>Nubwo wari waragenewe Miliyari 10.4 Frw mu mwaka wa 2025/26, amafaranga amaze gukoreshwa ari ku kigero cya 13% gusa.</p>
<p>MINISANTE yasobanuye ko mbere yo gutangira ibikorwa nyirizina byo kubaka habanje kwimurwa serivisi z’ubuvuzi ndetse no gusenya inyubako zishaje, ibintu byatumye imirimo itinda gutangira neza. Gusa, ibikorwa byo kubaka biteganyijwe gutangira byuzuye muri Nyakanga 2026.</p>
<p>Mu mishinga yagaragaje intambwe ishimishije kurusha indi harimo uwo kubaka inyubako y’ababyeyi ya Kibagabaga (Kibagabaga Maternity Ward), aho ibikorwa byari bimaze kugera ku gipimo cya 68% nyuma yo kongera gusubukurwa.</p>
<p>Uku kudindira kw’imishinga kuje mu gihe u Rwanda rwitegura kwakira abaganga benshi bazarangiza amasomo guhera mu 2026, binyuze muri gahunda ya 4x4, yashyizweho mu rwego rwo gukuba inshuro enye umubare w’abaganga n’abakozi bo mu rwego rw’ubuzima mu gihe cy’imyaka ine.</p>
<p>Ni mu gihe Minisitiri w’Ubuzima, Dr Sabin Nsanzimana, yabwiye abadepite bagize Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta ko aherutse kugaragariza Guverinoma ko igomba gutangira gutegura amafaranga y’imishahara y’abo baganga bazinjira mu kazi, kuko umubare wabo uziyongera cyane.</p>
<p>Ibi bivuze ko nubwo Igihugu kirimo kongera abaganga, ikibazo gishobora kuvuka ari ukumenya niba ibitaro n’ibindi bikorwa remezo by’ubuzima bizaba byiteguye kubakira no gukoresha neza abo baganga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ibitaro-16.jpg"
				length="180497"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda ruri hafi kwihaza ku ngengo y'imari: Inkunga z'amahanga zigiye munsi y'icumi ku ijana</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-ruri-hafi-kwihaza-ku-ngengo-y-imari-inkunga-z-amahanga-zigiye-munsi-y-icumi-ku-ijana</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-ruri-hafi-kwihaza-ku-ngengo-y-imari-inkunga-z-amahanga-zigiye-munsi-y-icumi-ku-ijana</guid>

		<dc:date>2026-05-15T22:51:53Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri bashimye intambwe u Rwanda rukomeje gutera mu kwigira no kugabanya ubushobozi rushingira ku nkunga z’amahanga, nyuma y’uko imibare y’imbanzirizamushinga w’ingengo y’imari ya 2026/2027&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda ruri hafi kwihaza ku ngengo y’imari: Inkunga z’amahanga zigiye munsi y&#8217;icumi ku ijana</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282256 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_10_29_29-.png' width="593" height="572" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu Nteko Rusange ya Sena yateranye ku wa 14 Gicurasi 2026, hagaragajwe ko amafaranga yose azinjira mu gihugu mu mwaka wa 2026/2027 azagera kuri miliyari 7,796.3 Frw, akaba aziyongeraho 12.1% ugereranyije n’ingengo y’imari ivuguruye ya 2025/2026.</p>
<p>Muri ayo mafaranga, 65.8% azaturuka ku misoro n’ibitari imisoro by’imbere mu gihugu, avuye kuri 59% mu mwaka ushize.</p>
<p>Komisiyo ya Sena y’Ubukungu n’Imari yavuze ko ibi bigaragaza ubushobozi igihugu kigenda cyiyubakamo bwo kwishakamo ibisubizo no gushyira mu bikorwa gahunda zacyo kidategereje cyane inkunga z’amahanga.</p>
<p>Senateri Amandin Rugira yavuze ko hakwiye gushimangirwa uburyo igihugu kigenda kigabanya inkunga z’amahanga kuko bigaragaza intambwe mu kwigira.</p>
<p>Ati “Iyo urebye imibare ubona ko amafaranga igihugu kishakamo ageze kuri 90.6%, mu gihe inkunga z’amahanga ziri kuri 9.7%. Mu myaka iri imbere biranagabanuka kurushaho.”</p>
<p>Yavuze ko mu mwaka wa 2026/2027 inkunga z’amahanga zizaba zigeze kuri 7% gusa, mu gihe amafaranga igihugu kizishakamo azaba ageze kuri 93%.</p>
<p>Yibukije ko hari igihe inkunga z’amahanga zageraga hafi kuri 50% by’ingengo y’imari, ariko ubu igihugu kikaba kigenda kigabanya icyo cyuho.</p>
<p>Senateri Pelagie Uwera yashimye uruhare rw’abasora mu kongera ubushobozi bw’igihugu, ashimangira ko gutanga umusoro ari imwe mu nzira yo kwiyubakira igihugu.</p>
<p>Yagize ati: “Nubwo hari aho bigaragara ko inkunga zagabanutse, Abanyarwanda bari kwishakamo ibisubizo. Gutanga umusoro ni ukwiyubakira igihugu.”</p>
<p>Sena kandi yashimye ko ubukungu bw’u Rwanda bwakomeje kuzamuka, aho umusaruro mbumbe w’Igihugu wiyongereye ukava kuri 8.9% mu 2024 ugera kuri 9.4% mu 2025, urenga igipimo cya 7% cyari giteganyijwe.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_10_29_29-.png"
				length="661689"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abaganga bagiye kwiyongera, ndetse n'imishahara yabo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/abaganga-bagiye-kwiyongera-ndetse-n-imishahara-yabo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/abaganga-bagiye-kwiyongera-ndetse-n-imishahara-yabo</guid>

		<dc:date>2026-05-15T22:00:37Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ni Impamo da!
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-014
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umwaka utaha w’ingengo y’imari, abaganga bize muri gahunda  yo gukuba abaganga inshuro enye mu gihe cy’imyaka ine bise 4x4 bazatangira kurangiza amasomo yabo, Minisiteri y’Ubuzima ikaba yateguje&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abaganga bagiye kwiyongera, ndetse n&#8217;imishahara yabo</h1>

			https://www.kigalitoday.com/local/cache-vignettes/L602xH401/2026-05-15_23_58_41-cdnx.premiumread_com_600_400_-07c44.png?1784039332

			

			<div class='spip_document_282295 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_23_58_41-cdnx.premiumread_com_600_400_.png' width="602" height="401" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri w’Ubuzima, Dr Sabin Nsanzimana yatanze urugero aho abaganga b’indwara z’abagore gusa (Obstetrics and Gynecology) buri mwaka hasohokaga  abari munsi ya 25 mbere y’uko iyi gahunda itangira, none ubu umwaka utaha gusa hakaba hazasohoka 161. Ni ukuvuga ko nko muri urwego gusa, umubare wikubye inshuro umunani.</p>
<p>Ageza kuri Komisiyo y’Abadepite bagize Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta imbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya Minisante n’uko bakoresheje iyo bari bagenewe uyu mwaka,kuri uyu mugoroba, Dr Nsanzimana yagize ati “Akazi karahari ni kenshi mu mavuriro, abarwayi barahari, ariko abaganga ni bake.”</p>
<p>Yagaragaje ko abaganga bazarangiza muri gahunda ya 4x4 ari igisubizo cy’ikibazo cy’imirongo itarangira ku mavuriro, ateguza Guverinoma ko guhera umwaka imishahara y’abaganga izatangira kwiyongera.</p>
<p>Ati “Kuri twe ni igisubizo ku bitaro byose bibakeneye, ariko dutangire tubitegure tutazabura uko tubahemba.”</p>
<p>Gahunda ya 4x4 yatangijwe ku mugaragaro muri Nyakanga 2023, ubwo Inama y&#8217;Abaminisitiri yayemezaga nk&#8217;ingamba zigamije gukuba inshuro enye (quadruple) umubare w’abakozi n&#8217;abanyamwuga mu rwego rw’ubuzima mu gihe cy&#8217;imyaka ine, kugira ngo bazibe ikibura cy&#8217;abaganga kandi bazamure ireme ry&#8217;ubuvuzi mu gihugu.</p>
<p>Nubwo Minisante iteguza ko imishahara y’abaganga izatangira kwiyongera cyane umwaka utaha ariko, ihuriza n’abadepite ba Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta ko hari n’ikibazo cy’agahimbazamusyi gituma abaganga badashyira akarenge hamwe.</p>
<p>Depite Gloriose Mukamwiza, yaguze ati “Harimo itandukaniro cyane mu mitangire y’agahimbazamusyi no kuba gahindagurika mu bitaro bitandukanye ugasanga abakozi bahora bagenda ‘Bajya gushaka ahari umugati.”</p>
<p>Uyu mudepite akaba yasabye ko iki kibazo Inteko Ishinga Amategeko yafatanya na Minisante kugikorera ubuvugizi kugira ngo ibitaro bishobore guhamana abaganga kuko Minisante yari yagaragaje kiri mu bituma bahindura imirimo cyane, bigahungabanya ireme na serivisi by’ubuvuzi.</p>
<p>Agaragaza ko bagisanze mu mavuriro menshi ubwo bakoraga ingendo z’abaturage, akagira ati “Sinzi niba ari mwebwe iki kibazo nakibaza kandi namwe mwakigaragaje nk’ikibazo, ubwo turagifatanya dushake umuti.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_23_58_41-cdnx.premiumread_com_600_400_.png"
				length="582784"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Sena ntiyakiriye neza igabanuka ry'ingengo y'imari yagenewe ubwikorezi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/sena-ntiyakiriye-neza-igabanuka-ry-ingengo-y-imari-yagenewe-ubwikorezi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/sena-ntiyakiriye-neza-igabanuka-ry-ingengo-y-imari-yagenewe-ubwikorezi</guid>

		<dc:date>2026-05-15T09:38:13Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri bagaragaje impungenge ku igabanuka ry’ingengo y’imari yagenewe urwego rw’ubwikorezi mu mwaka wa 2026/2027, bavuga ko bishobora kudindiza ubucuruzi bw’umusaruro ukomoka ku buhinzi&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Sena ntiyakiriye neza igabanuka ry’ingengo y’imari yagenewe ubwikorezi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282259 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_11_35_31-.png' width="914" height="607" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni ibitekerezo byagaragajwe kuri uyu wa 14 Gicurasi 2026, mu Nteko Rusange ya Sena yateranye kugira ngo yemeze ibitekerezo bya Sena ku mbanzirizamushinga w’ingengo y’imari ya Leta ya 2026/2027 hamwe n’ingamba zo mu gihe giciriritse cya 2026/2027–2028/2029.</p>
<p>Komisiyo ya Sena y’Ubukungu n’Imari yagaragaje ko ingengo y’imari y’ubwikorezi yagabanutseho miliyari 18.4 Frw ugereranyije n’ingengo y’imari ivuguruye ya 2025/2026, ibintu bavuga ko bishobora kugira ingaruka ku mihanda y’imigenderano (feeder roads) ndetse n’ibiraro bikenewe mu korohereza ubuhahirane.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo Fulgence NSEGIYUMVA  yavuze ko mu ngendo abagize Inteko Ishinga Amategeko bakora basura abaturage, basanga hari ibice byinshi by’icyaro bikiri mu bwigunge kubera imihanda mibi n’ibiraro bitari nyabagendwa.</p>
<p>Ati “Hari aho usanga nta modoka zihagera kubera ikibazo cy’imihanda y’imigenderano. Ibyo bikabangamira urujya n’uruza rw’abantu n’ibintu, harimo no korohereza abahinzi kugeza umusaruro ku isoko.”</p>
<p>Sena ivuga ko nubwo Leta yashoye imbaraga mu kongera umusaruro w’ubuhinzi n’ubworozi, hakiri ikibazo cy’umusaruro wangirika kubera kubura uko ugezwa ku masoko.</p>
<p>Abasenateri kandi bagaragaje impungenge ku igabanuka ry’ingengo y’imari yo kugeza ibikorwaremezo mu byanya by’inganda, yagabanutse iva kuri miliyari 8.9 Frw igera kuri miliyari 7.1 Frw.</p>
<p>Bagaragaza ko ibura ry’amashanyarazi, amazi, imihanda n’uburyo bwo gutunganya imyanda mu byanya by’inganda bishobora gutuma abashoramari bacika intege.</p>
<p>Komisiyo yavuze ko kutihutisha ibikorwaremezo mu byanya by’inganda bishobora kubangamira intego ya NST2 yo kuzamura umusaruro w’inganda ku mpuzandengo ya 10.6% buri mwaka.</p>
<p>Gusa, Senateri Murangwa Ndangiza Hadija yasabye ko ikibazo cy’imihanda y’imigenderano cyarebwa n’ubushishozi, kuko hari aho ibikorwa bishobora kuba byaramaze gukorwa ku buryo kugabanya ingengo y’imari byaba bifite impamvu.</p>
<p>Yagize ati “Njyewe ntekereza ko ikizadufasha mu ngengo y’imari, ni ukuba abantu bafite ishusho y’uko ikibazo giteye, noneho mu gusaba ko hakwiriye kugira icyo twabikoraho mukoneramo ingengo y’imari.”</p>
<p>Yakomeje agira ati  “Tube dufite umubare ufatika kuko iyo urebye izi miliyari 300 bavuga ko zikwiye gufasha ibikorwaremezo bijyanye n’imihanda yorohereza abaturage, wenda ushobora gusanga ziriya miliyari zirenga 18 bagabanyijeho ari uko ibikorwaremezo byamaze gukorwa none ibikenewe gukorwa bikaba ari bikeya.”</p>
<p>Gusa, Umuyobozi wa Komisiyo, Senateri Nsengiyumva, mu kumusubiza yavuze ko ibyo bashyize mu bitekerezo bishingiye ku bikorwa bagenzuye neza mu ngendo z’abagize Inteko Ishinga Amategeko, bityo bikaba nta mpungenge zindi bakwiye kugira ko ahubwo bakwiye gushyikira ko Guverinoma ibishyira mu bikorwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_11_35_31-.png"
				length="939901"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Sena ntiyanyuzwe n'ingengo y'imari yagenewe kubaka amacumbi y'abarokotse Jenoside </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/sena-ntiyanyuzwe-n-ingengo-y-imari-yagenewe-kubaka-amacumbi-y-abarokotse-jenoside</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/sena-ntiyanyuzwe-n-ingengo-y-imari-yagenewe-kubaka-amacumbi-y-abarokotse-jenoside</guid>

		<dc:date>2026-05-15T09:11:05Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Sena yagaragaje ko idashimishijwe n’uko mu mbanzirizamushinga w’ingengo y’imari ya Leta ya 2026/2027 hari ibikorwa byo kubungabunga inzibutso za Jenoside yakorewe Abatutsi no kubakira abarokotse&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Sena ntiyanyuzwe n’ingengo y’imari yagenewe kubaka amacumbi y’abarokotse Jenoside </h1>

			

			

			<div class='spip_document_282258 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_11_07_15-abatuzwa_mu_midugudu_y_icyitegererezo_n_iyo_ku_rwego_rw_akarere_bagize_uruhare_m.png' width="753" height="501" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Byagarutsweho kuri uyu wa 14 Gicurasi 2026, ubwo Sena yemezaga ibitekerezo ku mbanzirizamushinga w’ingengo y’imari ya Leta ya 2026/2027.</p>
<p>Komisiyo ya Sena y’Ubukungu n’Imari yagaragaje ko mu mwaka wa 2026/2027, uturere tune gusa ari two twagenewe ingengo y’imari y’ibikorwa by’inzibutso za Jenoside yakorewe Abatutsi, ari two Kayonza, Rwamagana, Nyamasheke na Huye.</p>
<p>Sena yavuze ko ibi bitajyanye n’umwanzuro yari yafashe mu 2023 nyuma yo kugenzura gahunda yo guhuriza hamwe inzibutso za Jenoside, aho yasabye Guverinoma guteganya amafaranga yunganira uturere mu kubaka, kwagura no kubungabunga inzibutso.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo, Senateri Fulgence Nsengiyumva, yavuze ko hakwiye kurebwa uburyo utundi turere tutabonye ayo mafaranga na two twafashwa kugira ngo amateka ya Jenoside akomeze kubungwabungwa neza.</p>
<p>Ikindi cyagarutsweho ni igabanuka ry’ingengo y’imari yo kubakira no gusana amacumbi y’abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi batishoboye.</p>
<p>Mu ngengo y’imari ya 2025/2026, uturere 17 n’Umujyi wa Kigali byari byaragenewe amafaranga yo kubakira abarokotse Jenoside, ariko mu mwaka wa 2026/2027 ayo mafaranga yagabanutseho miliyoni zirenga 230 Frw.</p>
<p>Sena yavuze ko iki kibazo gikomeza kugaragara cyane cyane mu gihe cyo Kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi, aho abarokotse benshi bagaragaza ko bagituye mu macumbi ashaje cyangwa adakwiye.</p>
<p>Senateri Murangwa Ndangiza Hadija yavuze ko bidakwiye ko nyuma y’imyaka irenga 30 Jenoside yakorewe Abatutsi ibaye hakiri abaturage badafite amacumbi akwiye.</p>
<p>Ati “Birakwiye ko dushyira imbaraga mu kurangiza ikibazo cy’abarokotse Jenoside bashobora kuba badafite amacumbi cyangwa abafite amacumbi ashaje.”</p>
<p>Yanashimangiye ko kubungabunga inzibutso ari ingenzi kugira ngo amateka igihugu cyanyuzemo azakomeze kubikwa neza ku bazadukomokaho.</p>
<p>Ku bijyanye n’amacumbi y’abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi, ubwo Minisitiri w&#8217;Ubumwe bw&#8217;Abanyarwanda n&#8217;Inshingano Mboneragihugu, Dr. Jean Damascene Bizimana, yagezaga imbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026/2027 ku badepite bagize Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta,&nbsp;yavuze ko hafashwe ingamba ko kubakira abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi bizajya bijyanishwa no kubakira abandi Banyarwanda batishoboye muri rusange.</p>
<p>&nbsp;Bizimana, yavuze ko Leta yamaze kumvikana n’izindi nzego zirimo Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu (MINALOC) na Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi (MINECOFIN) kugira ngo gahunda zo kubakira abatishoboye zijye zijyana no gufasha abarokotse Jenoside batarubakirwa.</p>
<p>Ati “Twamaze kubyumvikanaho na MINALOC na MINECOFIN ko muri gahunda zose zo kubakira Abanyarwanda batishoboye, abarokotse Jenoside batagomba gusigara inyuma, ahubwo bikajyana.”</p>
<p>Dr Bizimana yavuze ko ubu buryo buzanafasha gukomeza kubaka ubumwe bw’Abanyarwanda, aho inkunga zigamije imibereho myiza zizatangwa hadashyizweho amatsinda yihariye mu buryo bushobora gutanya abaturage.</p>
<p>Ati “Ibi binakemura ikibazo cyo gukomeza kubaka Abanyarwanda no kubaka ubumwe bwabo, ntidukomeze gushyira icyiciro ukwacyo n’ikindi ukwacyo.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_11_07_15-abatuzwa_mu_midugudu_y_icyitegererezo_n_iyo_ku_rwego_rw_akarere_bagize_uruhare_m.png"
				length="562209"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Igabanuka ry'ingengo y'imari y'ibyanya by'inganda rizateza ikibazo cy'amadevize - Sena</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Igabanuka-ry-ingengo-y-imari-y-ibyanya-by-inganda-rizateza-ikibazo-cy-amadevize-Sena</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Igabanuka-ry-ingengo-y-imari-y-ibyanya-by-inganda-rizateza-ikibazo-cy-amadevize-Sena</guid>

		<dc:date>2026-05-15T08:41:59Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Sena yagaragaje impungenge ku igabanuka ry’ingengo y’imari yagenewe kugeza ibikorwaremezo mu byanya by’inganda, ivuga ko bishobora kudindiza iterambere ry’inganda, guca intege abashoramari no&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Igabanuka ry’ingengo y’imari y’ibyanya by’inganda rizateza ikibazo cy’amadevize - Sena</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282257 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_10_40_04-sm_1763392791.559553_jpg_1000_509_.png' width="1001" height="506" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Byagarutsweho kuri uyu wa 14 Gicurasi 2026, mu Nteko Rusange ya Sena yateranye kugira ngo yemeze ibitekerezo bya Sena ku mbanzirizamushinga w’ingengo y’imari ya Leta y’umwaka wa 2026/2027 hamwe n’ingamba zo mu gihe giciriritse cya 2026/2027–2028/2029.</p>
<p>Komisiyo ya Sena y’Ubukungu n’Imari yagaragaje ko ingengo y’imari yo kugeza ibikorwaremezo mu byanya by’inganda yagabanutseho arenga miliyari 1.7 Frw, iva kuri miliyari 8.9 Frw mu ngengo y’imari ivuguruye ya 2025/2026 igera kuri miliyari 7.178 Frw mu mwaka wa 2026/2027.</p>
<p>Abasenateri bagaragaza ko iri gabanuka rishobora kudindiza intego igihugu cyihaye yo guteza imbere urwego rw’inganda nk’imwe mu nkingi z’iterambere ry’ubukungu, ndetse no kongera ibicuruzwa byoherezwa ku masoko mpuzamahanga.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo ya Sena y’Ubukungu n’Imari yavuze ko mu igenzura ryakozwe n’abagize Inteko Ishinga Amategeko, hagaragaye ko hari ibyanya by’inganda bikigaragaramo ibibazo by’ibikorwaremezo bidahagije.</p>
<p>Ati “Usanga hari ibyanya by’inganda bitaragezwamo ibikorwaremezo nk’imihanda, amashanyarazi, amazi, uburyo bwo gutunganya imyanda n’ibindi, ndetse n’aho byagejejwe ugasanga bitarahagije.”</p>
<p>Yongeyeho ko hari inganda zamaze kuhagera ariko zigakomeza guhura n’imbogamizi zirimo ibura ry’amashanyarazi cyangwa gucika kwayo kenshi, ibintu bishobora kwangiza ibikoresho no kudindiza umusaruro.</p>
<p>Ati “Hari aho bavuga bati ‘imashini zacu zishobora kwangirika’ kubera amashanyarazi agenda acika, cyangwa ugasanga babuze umuriro burundu ntibabashe gukora.”</p>
<p>Sena ivuga ko kutihutisha ishyirwa ry’ibikorwaremezo mu byanya by’inganda bishobora gutuma abashoramari badashishikarira kubaka inganda nshya, bikabangamira intego ya gahunda ya kabiri yo kwihutisha iterambere (NST2) yo kuzamura umusaruro w’inganda ku mpuzandengo ya 10.6% buri mwaka.</p>
<p>Komisiyo ya Sena y’Ubukungu n’Imari isanga hakwiye kongerwa ingengo y’imari igenerwa ibyanya by’inganda kugira ngo bifashe kongera umusaruro w’inganda, cyane cyane uwoherezwa hanze y’igihugu.</p>
<p>Abasenateri bagaragaza ko guteza imbere inganda bifite uruhare rukomeye mu kugabanya ibitumizwa mu mahanga no kongera ibyoherezwa hanze, bityo igihugu kikabona amadovize menshi.</p>
<p>Bavuga ko kudindira kw’iterambere ry’inganda bishobora kugira ingaruka ku gaciro k’ifaranga ry’u Rwanda, kuko igihugu cyakomeza gukenera amadovize menshi yo gutumiza ibicuruzwa hanze, kurusha ayo kibona mu byoherezwa ku masoko mpuzamahanga.</p>
<p>Ibi byagarutsweho mu gihe Leta ikomeje gushimangira gahunda yo kongera uruhare rw’inganda mu musaruro mbumbe w’igihugu no guteza imbere ubucuruzi bushingiye ku kongerera agaciro umusaruro ukomoka ku buhinzi n’ubworozi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-15_10_40_04-sm_1763392791.559553_jpg_1000_509_.png"
				length="1230893"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame asanga Afurika ikoreye hamwe yagira ijambo rikomeye ku isi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-asanga-afurika-ikoreye-hamwe-yagira-ijambo-rikomeye-ku-isi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-asanga-afurika-ikoreye-hamwe-yagira-ijambo-rikomeye-ku-isi</guid>

		<dc:date>2026-05-14T08:17:40Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yavuze ko mu gihe isi iri kunyura mu mpinduka zikomeye zirimo gutuma gahunda mpuzamahanga yari isanzweho (world order) igaragara nk’iri gusenyuka, Afurika ikwiye kubifata&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame asanga Afurika ikoreye hamwe yagira ijambo rikomeye ku isi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282222 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-14_at_09.39_27.jpg' width="2560" height="2560" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabigarutseho ku wa 14 Gicurasi 2026, mu kiganiro yagiranye n’umunyamakuru wa CNBC, Hadley Gamble, mu nama ya Africa CEO Forum irimo kubera i Kigali, aho yabajijwe uko abona isi iri guhinduka n’uruhare Afurika ikwiye kugira muri iyo gahunda nshya y’isi.</p>
<p>Kagame yavuze ko ibibazo bya geopolitiki, ibihano n’igitutu Afurika ihura na byo bitari bikwiye gufatwa gusa nk’ikibazo, ahubwo nk’“ubukangurambaga” bushobora gutuma umugabane witekerezaho ukareba ubushobozi bwawo.</p>
<p>Yagize ati “Iyi mibereho y’igitutu ituruka ahandi ku isi, Afurika ikwiye kuyifata nk’icyo kuyibutsa kubyuka. Igitutu si kibi buri gihe, kuko gituma tureba imbere muri twe tukamenya icyo dukwiye gukora.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko Afurika ifite umutungo kamere, abantu n’ubushobozi bihagije byo kwihaza no kugira ijambo rikomeye ku rwego mpuzamahanga, ariko ikibazo kikaba ari uko ibyo ifite bitabyazwa umusaruro uko bikwiye.</p>
<p>Yatanze urugero rw’uko Afurika ifite hafi 60% by’ubushobozi bw’izuba (solar energy potential) ku isi, ikagira kandi amabuye y’agaciro akenerwa mu gukora batiri n’ikoranabuhanga rigezweho, ariko ikaguma inyuma mu nyungu zituruka kuri uwo mutungo.</p>
<p>Ati “Afurika ifite byinshi hafi ya byose, ariko ugasanga ikomeje kuba inyuma cyangwa ibihombo byinshi bikayivamo kubera kudakoresha neza ibyo ifite.”</p>
<p>Mu kiganiro cyagarutse no ku bibazo by’ibihano n’umwuka wa politiki mpuzamahanga, Kagame yavuze ko hari aho amategeko mpuzamahanga n’inzego mpuzamahanga bikoreshwa mu buryo bubogamye, aho ibihugu bikomeye bikurikiza inyungu zabyo kurusha ubutabera cyangwa ukuri.</p>
<p>Kagame yavuze ko Afurika idakwiye gukomeza guhangayikishwa cyane n’ibihugu bikomeye byumva ko “byigize ba nyiri isi”, ahubwo ikwiye gushyira imbere gukorera hamwe no gukoresha neza umutungo wayo.</p>
<p>Yagize ati “Hari byinshi Afurika yakora kugira ngo yizahure, ariko bisaba gukorera hamwe no kuva mu magambo menshi tujya mu bikorwa.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko Afurika ifite uruhare rukomeye ishobora kugira mu isi iri guhinduka, ariko ko bisaba ko ibihugu biyigize bihindura imyumvire, bikareka gutegereza ibisubizo biva hanze, ahubwo bikubakira ku byo bifite kugira ngo bigire ijambo rikomeye mu miterere mishya y’isi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-14_at_09.39_27.jpg"
				length="2007723"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>NAEB igiye gushora Miliyari 1.3 Frw mu kubaka no gusana ibyumba bikonjesha umusaruro w'ubuhinzi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/NAEB-igiye-gushora-Miliyari-1-3-Frw-mu-kubaka-no-gusana-ibyumba-bikonjesha-umusaruro-w-ubuhinzi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/NAEB-igiye-gushora-Miliyari-1-3-Frw-mu-kubaka-no-gusana-ibyumba-bikonjesha-umusaruro-w-ubuhinzi</guid>

		<dc:date>2026-05-13T08:54:10Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuhinzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rwego rwo gukemura ikibazo cy’igihombo gikomoka ku kwangirika k’umusaruro w’ubuhinzi n’ubworozi mbere yo koherezwa ku masoko mpuzamahanga, Ikigo cy’Igihugu gishinzwe guteza imbere ibyoherezwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>NAEB igiye gushora Miliyari 1.3 Frw mu kubaka no gusana ibyumba bikonjesha umusaruro w’ubuhinzi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282135 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/naeb-5.jpg' width="700" height="525" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi biri mu mushinga “Export Logistics Development” ugamije kongera ubushobozi bw’igihugu mu kubika neza umusaruro, kuwutunganya no kuwutwara ku isoko mpuzamahanga utangiritse cyangwa ngo hagire ubuziranenge bwawo buhungabana. Uyu mushinga ukaba waragenewe miliyari 1.31 Frw mu ngengo y’imari ya 2026/2027.</p>
<p>Ibikorwa bizibandwaho birimo kubaka no gusana ibyumba bikonjesha umusaruro (cold rooms) n’ahantu ho gutunganyiriza imyaka mbere yo koherezwa hanze, hagamijwe kubahiriza ibisabwa ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Nubwo hari iyi gahunda nshya, imibare ya Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi MINAGRI igaragaza ko mu mwaka wa 2025/2026 uyu mushinga wari waragenewe miliyari 1.92 Frw, ariko hamaze gukoreshwa miliyoni 835 Frw, bingana na 43% gusa, bikagaragaza ko ishyirwa mu bikorwa ritagenda nk’uko byari biteganyijwe.</p>
<p>Mu Nteko Ishinga Amategeko, kuri uyu wa 12 Gicurasi 2026, ubwo haterwaga imbanzirizamushinga y’ingengo y’imari y’umwaka utaha, bamwe mu badepite bagize Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta bagaragaje impungenge ku mikorere y’ibi byumba bikonjesha, bavuga ko hari ibyubatswe ariko bidakora neza cyangwa bidakoreshwa uko bikwiye.</p>
<p>Depite Sarah Kayitesi yavuze ko nko mu turere twa Musanze, Rulindo (mu Muyanza), ndetse n’ibiri mu cyanya cy’ubuhinzi cya Ngoma, hari cold rooms zidakora uko bikwiye, asaba ibisobanuro ku mikorere yabyo n’ingamba zo kubikosora.</p>
<p>Yagaragaje kandi ikibazo cy’inyubako zimwe zashyizwe mu maboko y’abikorera ntizikoreshejwe uko byari biteganyijwe, nk’iyo mu Karere ka Gatsibo, aho hari kampani ikodesha inyubako ariko icyumba gikonjesha umusaruro ntigikoreshwe.</p>
<p>Umunyamabanga Uhoraho muri MINAGRI, Dr. Olivier Kamana, yavuze ko hari ikibazo cy’uko zimwe muri cold rooms zashyizwe ahadakwiye cyangwa zifite ikoranabuhanga ritarahuye n’igihe, bigatuma zidatanga umusaruro uko bikwiye.</p>
<p>Yavuze ko hatangiye igenzura rigamije kureba imiterere y’ibi bibazo no gushaka ibisubizo birambye, birimo kwimura zimwe muri cold rooms cyangwa kuvugurura ikoranabuhanga ryazo kugira ngo zirusheho gukora neza no kubungabunga umusaruro w’ubuhinzi.</p>
<p>MINAGRI ivuga ko imyanzuro yafatiwe mu biganiro biherutse gukorwa izafasha kunoza imikorere y’ibi bikorwaremezo, hagamijwe kugabanya igihombo cy’abahinzi no kongera umusaruro ugera ku masoko mpuzamahanga.</p>
<div class='spip_document_282139 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="41" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/naeb_3-2.jpg' width="700" height="525" alt="Ibyumba bikonjesha umusaruro w'ubuhinzi" title="Ibyumba bikonjesha umusaruro w'ubuhinzi" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Ibyumba bikonjesha umusaruro w’ubuhinzi</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ni mu gihe Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, Dr. Telesphore Ndabamenye, yavuze ko hari ubufatanye buri gukorwa n’ikigo Africa Cooling Center mu kugeza ikoranabuhanga rishya muri ibyo byumba bikonjesha.</p>
<p>Yagize ati “Twumvikanye ko bashyiramo ikoranabuhanga rishya muri cold rooms, ndetse bagatangira kubikoresha kugira ngo n’abikorera batange umusaruro urushijeho.”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Ibyo twarabitanze, ubu turimo kubikurikirana. Twamaze no kubarura izi cold rooms zose, tureba izishobora kwimurwa n’izishobora kuvugururwa mu ikoranabuhanga, ku buryo tubona ari igikorwa kihutirwa kandi gikomeje.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/naeb-5.jpg"
				length="230455"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>MINAGRI yagaragaje icyuho cya miliyari 17 Frw muri nkunganire y'ifumbire</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/minagri-yagaragaje-icyuho-cya-miliyari-17-frw-muri-nkunganire-y-ifumbire</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/article/minagri-yagaragaje-icyuho-cya-miliyari-17-frw-muri-nkunganire-y-ifumbire</guid>

		<dc:date>2026-05-13T08:13:26Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuhinzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi (MINAGRI) yatangaje ko hakiri icyuho cy’ingengo y’imari kingana na miliyari 17.2 Frw muri gahunda ya nkunganire y’imbuto, ifumbire n’ishwagara, ibintu bishobora&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>MINAGRI yagaragaje icyuho cya miliyari 17 Frw muri nkunganire y’ifumbire</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282134 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/slow-release-fertilizer-01312017-3-adc64.jpg' width="1000" height="525" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni kimwe mu bibazo MINAGRI yagaragaje imbere ya Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta mu Nteko Ishinga Amategeko, mu kiganiro ku mbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026/2027, aho yavuze ko nubwo ubuhinzi bukomeje gushyirwamo imbaraga, hari gahunda zikomeye zishobora kudindira kubera amikoro adahagije.</p>
<p>Imibare ya minisiteri igaragaza ko umwenda uteganyijwe muri gahunda ya nkunganire y’imbuto, ifumbire n’ishwagara mu 2026 uzagera kuri miliyari 29.4 Frw, harimo miliyari 25.4 Frw zizakenerwa mu nkunganire y’ifumbire na miliyari 3.97 Frw z’imbuto.</p>
<p>Iki cyuho kigaragajwe mu gihe Leta ikomeje gushora imari mu kongera umusaruro w’ubuhinzi binyuze mu gukoresha inyongeramusaruro, hagamijwe kongera umusaruro no guhangana n’ikibazo cy’umutekano muke w’ibiribwa.</p>
<p>Mu mwaka wa 2026/2027, gahunda ya Leta yo kongera umusaruro w’ibihingwa (Crop Intensification Program - CIP), igamije gufasha no gukangurira abahinzi gukoresha inyongeramusaruro zirimo ifumbire n’imbuto, yateganyirijwe ingengo y’imari ya miliyari 83.9 Frw, ivuye kuri miliyari 54.2 Frw zari zateganyijwe mu mwaka wa 2025/2026.</p>
<p>Nubwo iyi ngengo y’imari yiyongereye, MINAGRI igaragaza ko icyuho kigihari gishobora kudindiza gahunda yo kugeza ifumbire ku bahinzi, cyane cyane mu gihe ubuhinzi bw’u Rwanda bugikomeje gushingira ku nkunganire ya Leta kugira ngo abahinzi babashe kubona inyongeramusaruro ku giciro kiboroheye.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta, Odette Uwamariya, yavuze ko iyo komisiyo izakorana na Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi (MINECOFIN) kugira ngo harebwe uko ibyifuzo bya MINAGRI byabona ubushobozi bwo gushyirwa mu bikorwa.</p>
<p>Yagize ati “Ibyo mwatweretse nk’imishinga mwumvaga mwakora ariko ntibonerwe ingengo y’imari, natwe tuzakomeza kuganira na MINECOFIN. Mwe mwagize umwanya wo kuganira, ariko natwe tuzagira uwacu wo kuganira.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko hakenewe gukomeza gushyira imbaraga mu rwego rw’ubuhinzi n’ubworozi, cyane ko ari imwe mu nkingi zitezweho kugira uruhare runini mu kuzamura ubukungu bw’igihugu no kugera ku ntego za Gahunda ya Kabiri y’Igihugu yo Kwihutisha Iterambere (NST2).</p>
<p><strong>Indi mishinga ishobora kudindira</strong></p>
<p>Uretse ikibazo cya nkunganire y’inyongeramusaruro, MINAGRI yagaragaje indi mishinga ishobora kudindira kubera ikibazo cy’ingengo y’imari.</p>
<p>Harimo gahunda yo kongera ubushobozi bwo guhunika imyaka, aho hakigaragara icyuho cya miliyari 7.26 Frw, amafaranga akenewe mu kubaka no kongera ibigega bifasha kugabanya igihombo cy’umusaruro nyuma y’isarura.</p>
<p>Hari kandi ikibazo cy’amafaranga yo kwishyura abaturage bazimurwa n’umushinga w’Icyanya cy’Ubuhinzi cya Gabiro uzwi nka Gabiro Agri-Business Hub, aho hakenewe miliyari 4.9 Frw zo gutanga indishyi ku bazagirwaho ingaruka n’ibikorwa byo kuhira imyaka muri uwo mushinga.</p>
<p>MINAGRI yanagaragaje ko hari indi mishinga ishobora kugenda gahoro kubera ubushobozi buke bw’ingengo y’imari, irimo uwo kwagura ubuhinzi bw’icyayi, gusazura ibiti bya kawa bishaje, guteza imbere uburyo bwo kugeza umusaruro ku masoko yo hanze, ndetse n’umushinga wa PSAC/IFAD agro-export ujyanye no kohereza mu mahanga umusaruro w’ibikomoka ku buhinzi.</p>
<p>Kwamamaza ubuhinzi no kongera umusaruro biri mu ntego za Leta zitezweho gufasha igihugu kongera umutekano w’ibiribwa no kuzamura uruhare rw’ubuhinzi mu iterambere ry’ubukungu, ariko ikibazo cy’amikoro gikomeje kugaragara nk’imbogamizi ku ishyirwa mu bikorwa rya zimwe muri gahunda z’ingenzi za MINAGRI.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/slow-release-fertilizer-01312017-3-adc64.jpg"
				length="121866"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abadepite banenga ko ibicuruzwa by'Abanyarwanda bibikwa muri Uganda kandi mu Rwanda hari ububiko budakoreshwa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/abadepite-banenga-ko-ibicuruzwa-by-abanyarwanda-bibikwa-muri-uganda-kandi-mu-rwanda-hari-ububiko-budakoreshwa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/abadepite-banenga-ko-ibicuruzwa-by-abanyarwanda-bibikwa-muri-uganda-kandi-mu-rwanda-hari-ububiko-budakoreshwa</guid>

		<dc:date>2026-05-12T20:50:18Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubucuruzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bagize Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta mu Nteko Ishinga Amategeko banenze kuba ibicuruzwa by’abacuruzi b’Abanyarwanda bakorera ku mupaka wa Cyanika bibikwa muri Uganda, mu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abadepite banenga ko ibicuruzwa by’Abanyarwanda bibikwa muri Uganda kandi mu Rwanda hari ububiko budakoreshwa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282119 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-12_at_10.30_59_pm.jpg' width="1600" height="1279" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho kuri uyu wa 12 Gicurasi 2026 ubwo Ikigo cy’Igihugu cy’Iterambere (RDB) cyagezaga kuri iyi Komisiyo imbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026/2027, gahunda y’igihe giciriritse kugeza nibura mu 2030, ndetse n’ishyirwa mu bikorwa ry’ingengo y’imari ya 2025/2026.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta, Depite Odette Uwamariya, yavuze ko bidakwiye kuba ibicuruzwa by’Abanyarwanda bijyanwa kubikwa muri Uganda kandi hari ibikorwa remezo byagakwiye kubafasha gukorera mu gihugu.</p>
<p>Yagize ati “Biragayitse kubona ibicuruzwa byo mu Rwanda bijya kubitswa muri Uganda, kandi byakabaye ari ikinyuranyo. Twakagombye kuba dufite ubushobozi bwo kwakira n’ibicuruzwa byo hanze aho kujya kubibika mu kindi gihugu.”</p>
<p>Abadepite bagaragaje ko ikibazo gifitanye isano n’inyubako y’umupaka ihuriweho n’u Rwanda na Uganda ku Cyanika, aho ku ruhande rw’u Rwanda hari inyubako yagombaga gufasha ubucuruzi bwambukiranya imipaka, ariko ikaba itaratangira gukora.</p>
<p>Nk’uko Komisiyo yabisobanuye, iyo nyubako yeguriwe rwiyemezamirimo wayishoyemo amafaranga arenga miliyari 7 Frw, ariko kugeza ubu akaba ataratangira gutanga serivisi kubera ibyo atarumvikanaho na RDB.</p>
<p>Depite Uwamariya yavuze ko uwo mushoramari, Mega Investment Company, yandikiye RDB abinyujije ku buyobozi bw’Akarere ka Burera, asaba koroherezwa gutangira ibikorwa, ariko kugeza ubu akaba atarabona igisubizo.</p>
<p>Yagize ati “Akarere ka Burera kadusabye ubuvugizi kugira ngo uwo mushoramari ahabwe igihe yifuza cyo gushora imari mu buryo burambye no gutangira gutanga serivisi.”</p>
<p>Komisiyo yasobanuye ko uwo mushoramari asaba amasezerano y’igihe kirekire, nibura imyaka 25, kugira ngo abashe kungukira ku ishoramari rye no gukomeza guteza imbere ibikorwa by’ubucuruzi kuri uwo mupaka.</p>
<p>Mu gusubiza ibi bibazo, Umuyobozi Mukuru wa RDB, Jean-Guy Africa, yavuze ko icyo kibazo batari bakakimenye mu buryo bwuzuye, ariko yizeza Abadepite ko RDB yiteguye kugikurikirana.</p>
<div class='spip_document_282120 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-12_at_10.32_24_pm.jpg' width="1600" height="1279" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yagize ati “Niba hari umushoramari ufite ikibazo nk’icyo, turiteguye kugikemura kuko dukeneye abashoramari byihuse kandi tugomba kubafasha gukora neza.”</p>
<p>Iki kibazo kije mu gihe ubucuruzi bwambukiranya umupaka wa Cyanika bukomeje kwaguka, ariko bamwe mu bacuruzi bagaragaza imbogamizi z’ibikorwa remezo n’imitangire ya serivisi bikiri hasi ku ruhande rw’u Rwanda, bigatuma bamwe bahitamo gukoresha serivisi zo muri Uganda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/rwanda_uganda-15.jpg"
				length="58577"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kubakira abarokotse Jenoside bigiye guhuzwa no kubakira Abanyarwanda batishoboye muri rusange</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kubakira-abarokotse-jenoside-bigiye-guhuzwa-no-kubakira-abanyarwanda-batishoboye-muri-rusange</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kubakira-abarokotse-jenoside-bigiye-guhuzwa-no-kubakira-abanyarwanda-batishoboye-muri-rusange</guid>

		<dc:date>2026-05-12T13:49:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Ubumwe bw’Abanyarwanda n’inshingabo Mboneragihugu yavuze ko hafashwe ingamba ko kubakira abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi bizajya bijyanishwa no kubakira abandi Banyarwanda&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kubakira abarokotse Jenoside bigiye guhuzwa no kubakira Abanyarwanda batishoboye muri rusange</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282105 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="53" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-12_15_45_55-umudugudu_w_ikitegererezo_wa_gishuro_jpg_700_466_.png' width="703" height="466" alt="Umudugudu w'ikitegererezo wa Gishuro muri Nyagatare" title="Umudugudu w'ikitegererezo wa Gishuro muri Nyagatare" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Umudugudu w&#8217;ikitegererezo wa Gishuro muri Nyagatare</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Yasubizaga impungenge Abadepite bagaragaje ku mibereho y’abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi bagituye mu nzu zishaje cyangwa badafite aho kuba, basaba ko hakongerwa imbaraga mu kububakira no gusana inzu zangiritse.</p>
<p>Byagarutsweho kuri uyu wa 12 Gicurasi, ubwo Minisiteri y’Ubumwe bw’Abanyarwanda n’Inshingano Mboneragihugu (MINUBUMWE) n’ibigo biyishamikiyeho byagezaga kuri Komisiyo y’Inteko Ishinga Amategeko ishinzwe ingengo y’imari raporo y’ishyirwa mu bikorwa ry’ingengo y’imari y’umwaka ushize n’iteganyabikorwa ry’umwaka utaha.</p>
<p>Depite Mukampunga Epiphanie yavuze ko imibare ihari igaragaza ko hakiri ikibazo gikomeye, aho inzu 29,232 z’Abarokotse zikeneye gusanwa, mu gihe abandi 6,973 bagikeneye kubakirwa.</p>
<p>Yagize ati “Hari uturere 16 n’Umujyi wa Kigali bigaragara ko byateganyirijwe ingengo y’imari yo kubakira abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi. Ariko hari utundi turere nka Kayonza, Nyanza, Rwamagana, Muhanga, Rusizi, Rubavu, Karongi, Nyamasheke, Rutsiro, Burera, Musanze na Gakenke tutagaragara muri iyi gahunda. Turibaza icyo muteganya kugira ngo na bo bagerweho.”</p>
<p>Depite Mukampunga yavuze ko ikibazo cyo kubakira Abarokotse gikwiye kureberwa mu buryo bwihariye, kuko hari aho usanga gahunda zo gutuza abatishoboye muri rusange zigeraho abandi ariko abarokotse Jenoside ntibabigiremo uruhare rungana.</p>
<p>Ati “Urasanga hari abatishoboye bavanwa mu manegeka bakubakirwa cyangwa bakimurirwa ahandi, ariko ugasanga hari abarokotse bo batabasha kugerwaho uko bikwiye. Ni ikibazo gikwiye kwitabwaho.”</p>
<p>Mu gusubiza iki kibazo, Minisitiri wa MINUBUMWE, Dr Jean Damascène Bizimana, yavuze ko Leta yamaze kumvikana n’izindi nzego zirimo Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu (MINALOC) na Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi (MINECOFIN) kugira ngo gahunda zo kubakira abatishoboye zijye zijyana no gufasha abarokotse Jenoside batarubakirwa.</p>
<p>Ati “Twamaze kubyumvikanaho na MINALOC na MINECOFIN ko muri gahunda zose zo kubakira Abanyarwanda batishoboye, abarokotse Jenoside batagomba gusigara inyuma, ahubwo bikajyana.”</p>
<p>Dr Bizimana yavuze ko ubu buryo buzanafasha gukomeza kubaka ubumwe bw’Abanyarwanda, aho inkunga zigamije imibereho myiza zizatangwa hadashyizweho amatsinda yihariye mu buryo bushobora gutanya abaturage.</p>
<p>Ati “Ibi binakemura ikibazo cyo gukomeza kubaka Abanyarwanda no kubaka ubumwe bwabo, ntidukomeze gushyira icyiciro ukwacyo n’ikindi ukwacyo.”</p>
<p>Yongeyeho ko hashyizweho ubufatanye hagati ya MINADEF, MININFRA na MINALOC kugira ngo uburyo bwo kubaka burusheho kugenda neza kandi amafaranga akoreshwe neza hashingiwe ku miterere y’akarere.</p>
<p>Yavuze ko ibiciro byo kubaka bitandukanye bitewe n’aho ibikorwa bikorerwa, atanga urugero rw’uko nk’umucanga ugurwa mu Karere ka Muhanga udashobora kugurwa ku giciro kimwe n’ugurwa muri Nyamasheke.</p>
<p>Ati “Agaciro k’inzu kazajya kagenwa hashingiwe ku miterere yayo, aho yubakwa ndetse n’abayituyemo. Hari n’uburyo bumwe bushobora kwifashishwa nko gukoresha umuganda cyangwa rwiyemezamirimo bo mu karere kugira ngo amafaranga agere kuri benshi.”</p>
<p>MINUBUMWE igaragaza ko ubu buryo bushya bwamaze kuganirwaho n’inzego z&#8217;abafatanyabikorwa, kandi ko biteze ko buzafasha kugabanya ikibazo cy’amacumbi ku barokotse Jenoside yakorewe Abatutsi bagikeneye ubufasha.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-12_15_45_55-umudugudu_w_ikitegererezo_wa_gishuro_jpg_700_466_.png"
				length="793062"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubushinwa bugiye gutera inkunga imurika koranabuhanga ku Mulindi w'Intwari </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ubushinwa-bugiye-gutera-inkunga-imurika-koranabuhanga-ku-mulindi-w-intwari</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ubushinwa-bugiye-gutera-inkunga-imurika-koranabuhanga-ku-mulindi-w-intwari</guid>

		<dc:date>2026-05-12T12:07:12Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ingoro Ndangamateka y’Urugamba rwo Kubohora Igihugu yo ku Mulindi w’Intwari igiye gushyirwamo ikoranabuhanga nk’iryo mu ngoro nk’iyo yo mu Bushinwa, rizafasha mu kumurika amateka ari muri iyo ngoro.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubushinwa bugiye gutera inkunga imurika koranabuhanga ku Mulindi w’Intwari </h1>

			

			

			<div class='spip_document_282104 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-12_14_05_20-img-20251004-wa0015_jpg_1024_682_.png' width="909" height="605" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byavuzwe na Amb Richard Masozera, Umuyobozi w’Inteko y’Umuco, ubwo Minisiteri y’Ubumwe bw’Abanyarwanda n’Uburere Mboneragihugu ndetse n’ibigo biyishamikiyeho bagezaga kuri Komite y’Inteko Ishinga Amategeko Ishinzwe Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta kuri uyu wa 12 Gicurasi 2026.</p>
<p>Amb Masozera yavuze ko kugeza ubu, bamaze gusinyana amasezerano n’Ingoro Ndangamurage y’Urugamba ryo Kubohora Igihugu (Revolutionary Meseum) yo mu Bushinwa, yo kubafsha gushyiramo imurikamateka bikozwe mu buryo bw’ikoranabuhanga.</p>
<p>Ati ‘Abashinwa kubera ubunararibonye, barimo kudufasha gushyiramo imurika koranabuhanga nk’uko bimeze muri ngoro ndangamurage yabo yo kubohora igihugu (revolutionary mesuem).”</p>
<p>Yavuze ko mu kwezi gutaha kwa Kamena 2026, hari impuguke zizaturuka mu Bushinwa zije gukora inyigo yose y’uburyo bizakomerwamo ndetse n’ingengo y’imari bizasaba.</p>
<p>Uyu mushinga uzakorwa mu gihe cy’imyaka ibiri, Amb Masozera yavuze ko, kwifashisha abatanyabikorwa b’Abashinwa biri mu buryo bwo gukemura ikibazo cy’ingengo y’imari bahuye na cyo. Aha akaba yavugaga ko abo Bashinwa bazabafasha gusa muri icyo gice kijyanye n’imicungire yayo, bashyiramo imurika rijyanye n’igihe hifashishijwe ikoranabuhanga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-12_14_05_20-img-20251004-wa0015_jpg_1024_682_.png"
				length="1515177"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amazi meza agiye kwiyongera i Kigali n'i Burasirazuba</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amazi-meza-agiye-kwiyongera-i-kigali-n-i-burasirazuba</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amazi-meza-agiye-kwiyongera-i-kigali-n-i-burasirazuba</guid>

		<dc:date>2026-05-11T15:12:41Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma y’u Rwanda iteganya gushora Frw 138.3 miliyari mu mishinga y’amazi isuku n’isukura mu mwaka w’ingengo y’imari wa 2026/27, mu rwego rwo kongera amazi meza ku baturage no kunoza&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amazi meza agiye kwiyongera i Kigali n&#8217;i Burasirazuba</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282019 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="62" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-11_17_10_27-psx201a9b2_jpg_655_364_.png' width="658" height="364" alt="Uruganda rutunganya amazi rwa Kanzenze mu Karere ka Bugesera" title="Uruganda rutunganya amazi rwa Kanzenze mu Karere ka Bugesera" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Uruganda rutunganya amazi rwa Kanzenze mu Karere ka Bugesera</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ni imishinga ikubiye mu mbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2026/27 izambukiranya uyu mwaka w’ingengo y’imari ikagera no 2028/29 iteganya gukemura burundu ikibazo cy’ibura ry’amazi kikigaragara mu bice bitandukanye by’igihugu, cyane cyane mu bihe by’izuba.</p>
<p>Mu mishinga izitabwaho cyane harimo gukomeza no kurangiza kubaka Uruganda rw’Amazi rwa Kanzenze,  rugamije kongera ubushobozi bwo gutunganya amazi meza no kuyageza ku baturage benshi, by’umwihariko mu Mujyi wa Kigali n’inkengero zawo.</p>
<p>Uru ruganda rutunganya amazi angana na Metero Kibe ibihumbi 40 ku munsi.</p>
<p>Hari kandi gahunda yo kuvugurura Uruganda rw’Amazi rwa Karenge muri Rwamagana, mu rwego rwo kongera ingano y’amazi atunganywa no korohereza uturere two mu Burasirazuba kubona amazi meza ahagije.</p>
<p>Uru ruganda rutanga amazi angana na Metero Kibe ibihumbi 12 ku munsi, nirumara kuvugururwa rukazatanga Metero Kibe ibihumbi 48 ku munsi. Ubushobozi bwarwo buzikuba inshuro enye.</p>
<p>Muri iyi ngengo y’imari kandi, Leta inateganya kwagura imiyoboro y’amazi mu mijyi no mu byaro, hagamijwe kugeza amazi meza ku baturage atageraho uko bikwiye.</p>
<p>Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi, Yusouf Murangwa, ubwo yagezaga badepite Imbanzirizamushinga w’Ingengo y’Imari ya 2026/2027, yavuze ko bazanasana imiyoboro y’amazi yangiritse cyane cyane mu byaro, kugira ngo ibashe kongera gukora neza no gufasha abaturage kubona amazi.</p>
<p>Umujyi wa Kigali ukoresha Metero kibe ibihumbi 140 by&#8217;amazi meza ku munsi, mu gihe ikeneye Mtero kibe ibihumbi 200 ku munsi. Mu yandi magambo, ku baturage bahari uyu munsi, Kigali ikeneye Metero Kibe ibihumbi 60 kugira ngo ibabonere amazi ahagije.</p>
<p>Mu rwego rw’isuku, Leta irateganya kubaka no kunoza ibikorwa remezo birimo Nduba Sanitary Landfill hamwe n’ibiyifasha, ndetse na Kigali Centralized Sewerage System, izafasha mu micungire myiza y’imyanda mu mujyi wa Kigali.</p>
<p>Muri rusange, Ingengo y’Imari ya Leta ya 2026/2027 ni ingana na miliyari ibihumbi 7 miliyoni 796 n’ibumbi 300 (miliyari7,796.3FRW).</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-11_17_10_27-psx201a9b2_jpg_655_364_.png"
				length="525776"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umuryango w'Abibumbye watinze kwishyura u Rwanda </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/article/umuryango-w-abibumbye-watinze-kwishyura-u-rwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/article/umuryango-w-abibumbye-watinze-kwishyura-u-rwanda</guid>

		<dc:date>2026-05-11T14:50:34Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Depite Christine Mukabunani yabajije Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi icyo Leta iteganya mu gutuma amafaranga Leta y’u Rwanda iba igomba kwishyurwa mu bikorwa by’ubutumwa bwo kubungabunga amahoro&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umuryango w&#8217;Abibumbye watinze kwishyura u Rwanda </h1>

			

			

			<div class='spip_document_282018 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_may_11_2026_04_47_38_pm.png' width="1402" height="1122" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi Depite Mukabunani yabibajije kuri uyu wa 11 Gucurasi 2026, ubwo Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi, Murangwa Yusouf, yagezaga ku Nteko Ishingwa Amategeko imbanzirizamushinga w’ingengo y’imari ya 2026/2027.</p>
<p>Yagize ati “Mu byateje gutinda ku ishyirwa mu bikorwa ry’ingengo y’imari, harimo gutinda kwishyurwa kw’amafranga aturuka mu Muryango w’Abibumbye agenewe ibikorwa by’ubutumwa bwo kubungaga amahoro ku isi.”</p>
<p>Ni ibisobanuro Depite Mukabunani yatangaga, asasira kugira ngo abaze Minisitiri Murangwa, icyo bakora kugira ngo ayo mafaranga kuri iyi nshuro azabonekere igihe, bityo bitazabangamira ingengo y’imari ya 2026/2027, nk’uko byagiye bigenda mu myaka ishize.</p>
<p>Ibi avivugira ko mu gihe Leta  itegura ingengo y’imari, ishyiramo n’amafaranga iba yaremerewe n’abafaranyabikorwa binyuze mu bikorwa bitandukanye ikorana n’amahanga n’imiryango mpuzamahanga, nyamara ugasanga hari ubwo ataziye igihe bumvikanye, bikagira ingaruka ku ngengo y’imari.</p>
<p>Nubwo na we yemeza ko bigira ingaruka ku ngengo y’imari koko, mu gusubiza Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi, Murangwa Yusouf, yabaye nk’ushaka kugaragaza ko atari ikibazo kiremereye, kuko ngo usanga batindaho amezi make, bityo igihe aziye Guverinoma ikaziba icyuho.</p>
<p>Yagize ati “Nta kibazo kibirimo, ni ibibazo duhora tubona mu bigo byinshi n’abo dufatanya benshi, hari igihe batinda bitewe n’imitangire y’amafaranga, bakaba barateganyije gutanga amafaranga hagati y’ukwezi kwa karindwi n’ukwa cumi n&#8217;abiri, bagatinda ho gato, akaza atinze, ibingibi ni ibisanzwe.”</p>
<p>Minisitiri Murangwa yavuze ko ibyo bidashobora kubuza Guverinoma gushyira gahunda zayo mu bikorwa, aho yagize ati “Iyo bayatanze dufite uko dukorana na bo tugashyira mu bikorwa ibyo tuba twarayateganyirije ku buryo nta kibazo biduteza.”</p>
<p>Aha icyakora, Minisitiri Murangwa yirinze gutangaza umubare w&#8217;Amafaranga ategerejwe muri iyi gahunda n&#8217;ubwo Depite Mukabunani yifuzaga kuyamenya.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_may_11_2026_04_47_38_pm.png"
				length="2110424"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibiciro by'ibikomoka kuri peteroli byatumye ibindi bicuruzwa bizamukaho 11.5%</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/ibiciro-by-ibikomoka-kuri-peteroli-byatumye-ibindi-bicuruzwa-bizamukaho-11-5</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/ibiciro-by-ibikomoka-kuri-peteroli-byatumye-ibindi-bicuruzwa-bizamukaho-11-5</guid>

		<dc:date>2026-05-11T13:30:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubucuruzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Urwego rw’Igihugu rw’Ibarurishamibare mu Rwanda (NISR) rwagaragaje ko ibiciro ku masoko byakomeje kuzamuka mu gihugu, aho imibare y’Igipimo cy’ihindagurika ry’ibiciro (Consumer Price Index-CPI) yo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibiciro by’ibikomoka kuri peteroli byatumye ibindi bicuruzwa bizamukaho 11.5%</h1>

			

			

			<div class='spip_document_282008 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ibicuruzwa-12.jpg' width="750" height="418" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Raporo ya NISR igaragaza ko hagati ya Mata 2025 na Mata 2026, ibiciro ku rwego rw’igihugu byiyongereyeho 11.5%, mu gihe mu mijyi byazamutseho 13%, naho mu cyaro byiyongera ho 10.6%. Ugereranyije na Werurwe 2026, ibiciro byo muri Mata byazamutseho 5.9% ku rwego rw’igihugu, aho mu mijyi byiyongereyeho 4.7%, mu gihe mu cyaro byageze kuri 6.8%.</p>
<p>NISR isobanura ko iki gipimo gikurikirana impinduka z’ibiciro ku bicuruzwa na serivisi abaturage bakoresha buri munsi, birimo ibiribwa, ubwikorezi, amazu, imyambaro n’izindi serivisi. Iyo ibiciro bizamutse, ubushobozi bwo kugura ku mafaranga abaturage bafite buragabanuka, cyane cyane ku bafite amikoro make.</p>
<p>Izamuka ry’ibiciro ry’uyu mwaka rishobora kuba rifitanye isano n’ihindagurika ry’ibiciro by’ibiribwa ndetse n’izamuka rikomeye ry’ibikomoka kuri peteroli, bikunze kugira ingaruka ku rwego rw’ibiciro muri rusange.</p>
<p>Muri Mata 2025, ibiciro by’ibiribwa n’ibinyobwa bidasembuye byari byazamutseho 8.2% ugereranyije na Mata 2024. Icyo gihe, ni byo byagize uruhare runini mu gutuma izamuka rusange ry’ibiciro rigera kuri 6.6% ku rwego rw’igihugu. Mu byiciro by’ibiribwa byazamutse cyane harimo inyama, imboga, amata n’amagi.</p>
<p>Ikindi cyagize uruhare ku izamuka ry’ibiciro ni igiciro cy’ibikomoka kuri peteroli, kigira ingaruka ku bwikorezi bw’abantu n’ibicuruzwa. Mu Mata 2025, litiro ya lisansi yaguraga amafaranga 1,633, mu gihe mazutu yari 1,647 Frw. Gusa, ibi biciro byagiye bizamuka uko amezi yagiye ashira.</p>
<p>Ku wa 3 Mata 2026, Ikigo gishinzwe kugenzura imirimo ifitiye igihugu akamaro (RURA) cyatangaje ibiciro bishya bya peteroli, aho lisansi yazamutse iva kuri 1,989 Frw igera kuri 2,303 Frw kuri litiro, naho mazutu iva kuri 1,948 Frw igera kuri 2,205 Frw. Ibi biciro byatangiye gukurikizwa ku wa 4 Mata 2026.</p>
<p>Iri zamuka ryakurikiye irindi ryabaye muri Werurwe 2026, ryatumye ibiciro by’ingendo byiyongera, bituma no gutwara ibicuruzwa mu gihugu birushaho guhenda. Iyo ubwikorezi buzamutse, akenshi ingaruka zabwo zigera ku bicuruzwa byinshi, cyane cyane ibiribwa biva mu byaro bijyanwa ku masoko yo mu mijyi.</p>
<p>Nubwo izamuka ry’ibiciro rishobora guterwa n’ubwiyongere bw’ibikenerwa ku isoko cyangwa impinduka ku rwego mpuzamahanga, inzobere mu bukungu zikunze  kugaragaza ko gukomeza gukurikirana ibiciro no gushyiraho ingamba zo kurengera ubushobozi bwo kugura bw’abaturage bikomeje kuba ingenzi, cyane cyane mu gihe ibiciro by’ibikomoka kuri peteroli n’ibiribwa bikomeje kuzamuka.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ibicuruzwa-12.jpg"
				length="82335"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Burya muri Karate ntibiga kurwana, biga guca bugufi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ati-iki/article/burya-muri-karate-ntibiga-kurwana-biga-guca-bugufi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ati-iki/article/burya-muri-karate-ntibiga-kurwana-biga-guca-bugufi</guid>

		<dc:date>2026-05-08T20:56:00Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ati iki?
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-013
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-013-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Iyo abantu benshi bumvise ijambo Karate, bahita batekereza umukino wo kurwana, gukubita cyangwa gutsinda uwo muhanganye. Ariko kuri Théophile Bazimaziki, Karate ni ishuri ry’ubuzima ryamwigishije&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Burya muri Karate ntibiga kurwana, biga guca bugufi</h1>

			https://www.kigalitoday.com/IMG/logo/whatsapp_image_2026-05-08_at_16.20_26_1_.jpg?1778259587

			

			<div class='spip_document_281874 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_15.40_11.jpg' width="1365" height="2048" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Sensei Bazimaziki, umaze imyaka 25 mu mukino wa Karate, avuga ko mbere yo gutangira kwiga Karate, yayibonaga nk’umukino ushingiye ku mirwano gusa. Yatekerezaga ko abantu bayikina baba bafite uburakari cyangwa bakunda intambara.</p>
<p>Gusa uko yagiye ayimenya, ni ko yasanze ifite indi sura itandukanye n’iyo yari azi, kuko akomeza agira ati “Nkirimo kuyiga nasanze yigisha kubaha, kwicisha bugufi, ikinyabupfura, kwihangana no gufasha abandi.”</p>
<p>Ati “Nasanze umuntu ushobora kuba umukinnyi mwiza wa Karate atari urwana cyane, ahubwo ari ugenzura neza amarangamutima n’imyitwarire ye.”</p>
<p>Uyu mutoza wa Karate avuga ko rimwe mu masomo akomeye yayikuyemo ari ukwirinda amakimbirane mbere yo kugera ku mirwano. Yibuka igihe yigeze guhura n’umuntu wari ufite uburakari bwinshi ashaka kumurwanya, ariko we, kubera indangagaciro za Karate akahikura neza.</p>
<div class='spip_document_281873 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_15.40_10.jpg' width="1446" height="2048" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Agira ati “Hari igihe nigeze guhura n’umuntu washakaga guteza ikibazo kubera uburakari. Mbere yo kwiga Karate, birashoboka ko nanjye nari guhita nsubiza nabi cyangwa nkamurwanya.”</p>
<p>Icyo gihe ngo yashoboraga gusubiza nabi cyangwa ikibazo kigafata indi ntera, ariko amasomo yakuye muri Karate amufasha gufata icyemezo gitandukanye.</p>
<p>Avuga ko icyo Karate yamwigishije cya mbere ari ukwirinda ikibazo mbere yo kurwana.</p>
<p>Agira ati “Nagerageje gutuza, mvuga make kandi mu bwubahane. Uwo muntu yaje gutuza ikibazo kirangira nta mirwano ibaye.”</p>
<p>Kuri we, uwo munsi ni bwo yumvise neza ko imbaraga nyazo za Karate zitagarukira ku gukoresha ingufu z’umubiri.</p>
<p>Ati “Aho ni ho nahise menya ko imbaraga za Karate nyazo atari ugukubita, ahubwo ari ukumenya kugenzura amarangamutima no gufata icyemezo cyiza mu gihe gikomeye.”</p>
<p>Bazimaziki avuga ko Karate ifasha umuntu kwigirira icyizere bigatuma amenya kwirinda igihe bibaye ngombwa, ariko ikanigisha ko intsinzi nziza ari ukwirinda imirwano idakenewe.</p>
<div class='spip_document_281872 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_15.40_10_1_.jpg' width="1526" height="2048" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ahamwa ko n’iyo hari umuntu ushaka kukurwanya, Karate iguha ‘confidence’ (icyizere) cyo kumenya ko ushobora kwirinda, ariko ikanigisha ko intsinzi nziza ari ukwirinda imirwano idakenewe.</p>
<p>Ku bwe, ikibazo gikomeye abantu benshi bafite ni uko bashingira ku byo babona iyo abakarateka bitoza uyu mukino cyangwa bari mu marushanwa bagatekereza ko Karate ari urugomo, we akavuga ko ntaho bihuriye, aho agira ati “Uyu munsi mbona Karate nk’ishuri ry’ubuzima kurusha uko ari sport gusa.”</p>
<p>Asobanura ko umuntu ukomeye atari ushobora gukubita cyangwa gutsinda abandi, ahubwo ko ari ushobora kwigenzura no gufata ibyemezo byiza mu bihe bitoroshye.</p>
<div class='spip_document_281871 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_15.54_42_1_.jpg' width="900" height="600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu mutoza wa Rapid Attack Academy Karate-Do yitoreza i Rusine mu Murenge wa Masoro mu Karere ka Rulindo akagira ati “Karate yanyigishije ko umuntu ukomeye atari uteye abandi ubwoba. Ahubwo ni ushobora kugenzura amarangamutima ye, uburakari bwe n’imyitwarire ye.”</p>
<p>Usibye kuba umutoza wa Karate, ubu Theophile Bazimaziki ni n’Umuhuzabikorwa w’Abakinnyi ba Karate mu Ntara y’Amajyaruguru y’u Rwanda.</p>
<div class='spip_document_281870 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_16.20_26.jpg' width="2048" height="1365" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_281869 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_15.54_42_2_.jpg' width="900" height="629" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-05-08_at_15.40_10.jpg"
				length="127664"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Afurika yahawe ijwi mu Muryango Mpuzamahanga uharanira Ubukungu Butangiza Ibidukikije (GGGI)</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ibidukikije/ibungabunga/article/afurika-yahawe-ijwi-mu-muryango-mpuzamahanga-uharanira-ubukungu-butangiza-ibidukikije-gggi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ibidukikije/ibungabunga/article/afurika-yahawe-ijwi-mu-muryango-mpuzamahanga-uharanira-ubukungu-butangiza-ibidukikije-gggi</guid>

		<dc:date>2026-05-07T10:07:40Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ibungabunga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Dr. Malle Fofana yagizwe Umuyobozi Mukuru Wungirije w’Umuryango GGGI, hashimangirwa uruhare rwa Afurika mu bikorwa byo kurwanya imihindagurikire y’ibihe. 

Umuryango Mpuzamahanga ushinzwe guteza&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Afurika yahawe ijwi mu Muryango Mpuzamahanga uharanira Ubukungu Butangiza Ibidukikije (GGGI)</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281785 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="17" data-legende-lenx=""
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/dr__malle_fofana.jpg' width="1650" height="1536" alt="Dr Malle Fofana" title="Dr Malle Fofana" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Dr Malle Fofana</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Gushyira umunyafurika wa mbere, Dr. Fofana, muri uyu mwanya bifatwa nk’intambwe ikomeye igaragaza uruhare Afurika igenda igira mu kuyobora ibikorwa byo guteza imbere iterambere rirambye no guhangana n’ingaruka z’imihindagurikire y’ibihe ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Umuyobozi Mukuru wa GGGI, Mr.&nbsp;Kim, yavuze ko uyu muryango wageze ku izamuka riri hafi ya 20 ku ijana mu mwaka ushize, nubwo habayeho ibibazo bikomeye by’ubukungu n’imibanire mpuzamahanga.</p>
<p>Yagize ati “Mu mwaka ushize, GGGI yageze ku izamuka riri hafi ya 20 ku ijana nubwo isi yari iri mu bihe bikomeye bya politiki n’ubukungu. Afurika yagize uruhare rukomeye muri iri terambere, igaragaza ubuyobozi n’ubushake mu guteza imbere ubukungu burengera ibidukikije.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko Dr. Fofana yagize uruhare rukomeye mu guteza imbere ibikorwa bya GGGI muri Afurika no mu bindi bice by’isi, ndetse ko kuzamurwa kwe bishimangira akamaro Afurika ifite mu cyerekezo cy’uyu muryango.</p>
<p>Dr. Fofana azwi cyane mu gushimangira ubufatanye hagati ya GGGI n’ibihugu bya Afurika, aho yafashije za guverinoma gushyira mu bikorwa gahunda zijyanye no guhangana n’imihindagurikire y’ibihe, cyane cyane izishobora gushorwamo imari kandi zigatanga umusaruro mu iterambere rirambye.</p>
<p>Uyu muyobozi yavuze ko kuba yagiriwe icyizere cyo kujya muri uyu mwanya bigaragaza uburyo Afurika igenda irushaho kugira ijambo mu bibazo bireba iterambere rirambye ku isi.</p>
<p>Ati “Iki ni ikimenyetso cy’uko Afurika igenda iba umuyobozi mu gutanga icyerekezo ku bikorwa byo guteza imbere ubukungu burengera ibidukikije. Imbaraga za GGGI zishingira ku bantu no ku bufatanye. Nishimiye guhagararira uyu muryango ndetse na Afurika mu gushaka ibisubizo byubakiye ku byo ibihugu bikeneye no guteza imbere imibereho y’abaturage.”</p>
<p>Kuba Dr. Fofana kandi ari muri uyu mwanya bitegerejweho gukomeza kongerera Afurika ijambo mu biganiro mpuzamahanga birebana n’iterambere rirambye n’ikorwa rya gahunda zo kurengera ibidukikije.</p>
<p><strong>Dr Fofana Malle ni muntu ki?</strong></p>
<p>Dr. Malle Fofana ni impuguke y’Umunya-Sénégal ifite ubunararibonye mu bijyanye n’iterambere rirambye, ubukungu burengera ibidukikije ndetse no guhangana n’imihindagurikire y’ibihe. Azwi cyane mu kazi yakoze mu Muryango Mpuzamahanga ushinzwe guteza imbere ubukungu butangiza ibidukikije (GGGI), aho yayoboye ibikorwa byinshi muri Afurika no mu bindi bice by’isi.</p>
<p>Mbere yo kugirwa Umuyobozi Wungirije Mukuru wa GGGI, Dr. Fofana yari asanzwe ari umwe mu bayobozi bakuru muri uwo muryango, ashinzwe cyane ibikorwa n’ubufatanye muri Afurika. Yagize uruhare mu gufasha ibihugu byinshi gushyiraho gahunda zijyanye n’iterambere rirambye, cyane cyane mu bijyanye no gushora imari mu mishinga irengera ibidukikije, ingufu zisubira ndetse n’ikorwa rya politiki zijyanye n’ihindagurika ry’ibihe.</p>
<p>Azwi kandi nk’umuntu ushyira imbere ubufatanye hagati ya za guverinoma, abaterankunga n’inzego mpuzamahanga kugira ngo Afurika ibashe kubona ibisubizo bihamye ku bibazo by’iterambere n’ibidukikije.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/dr__malle_fofana.jpg"
				length="507029"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibitabo birundanyije mu bubiko, amashuri akabura ibyo kwigishirizamo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/uburezi/article/ibitabo-birundanyije-mu-bubiko-amashuri-akabura-ibyo-kwigishirizamo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/uburezi/article/ibitabo-birundanyije-mu-bubiko-amashuri-akabura-ibyo-kwigishirizamo</guid>

		<dc:date>2026-05-06T22:22:26Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Uburezi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Raporo y’Urwego rw’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta igaragaza ibibazo bikomeye mu micungire no gukoresha ibitabo mu mashuri y’inshuke, abanza n’ayisumbuye, bigira ingaruka ku ireme ry’uburezi mu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibitabo birundanyije mu bubiko, amashuri akabura ibyo kwigishirizamo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281771 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/studio_20180502_151919-2.jpg' width="1280" height="894" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu igenzura ryakozwe mu rwego rw’igihugu rushinzwe uburezi (REB), hagaragaye ko n’ubwo Leta yashoye imari igura ibitabo byinshi, bidakoreshwa uko bikwiye.</p>
<p>Mu myaka itatu ishize kuva 2022 kugeza 2025, hatanzwe ibitabo bisaga miliyoni 3 mu mashuri abanza n’ayisumbuye, ariko mu mashuri 43 yasuye, Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta yasanze ibyinshi biguma mu bubiko ntibikoreshwe.</p>
<p>Raporo igaragaza ko ibitabo by’amasomo nk’ikinyarwanda, imibare n’icyongereza byakoreshwaga ku gipimo kiri hagati ya 29% na 49% gusa mu mashuri abanza n’icyiciro cya mbere cy’ayisumbuye . Ibi bivuze ko ibikoresho bihari bidafasha mu kuzamura ireme ry’uburezi nk’uko byari biteganyijwe.</p>
<p>Ikindi kibazo gikomeye cyagaragaye ni ugutinda kugeza ibitabo ku mashuri. Urugero, ibitabo 396,000 byagenewe abarimu b’amashuri y’inshuke byari bimaze amezi menshi mu bubiko, ubukererwe bukagera ku minsi 397 nta gahunda igaragara yo kubigeza ku mashuri .</p>
<p>Na none, ibitabo 616,000 byagenewe amashuri abanza n’ayisumbuye byari bikiri mu bubiko nyuma y’amezi arenga umunani, ubukererwe bugera ku minsi 240 .</p>
<p>Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta ati “Ibi byatumye amashuri menshi akomeza kubura ibitabo byo gukoresha mu myigire n’imyigishirize.”</p>
<p>Mu mashuri y’imyuga n’ubumenyingiro na ho, ikibazo si ukubura ibitabo ahubwo ni ukudakoreshwa kwabyo. Raporo igaragaza ko abarimu badakoresha ibitabo byateguwe (training manuals), aho 197 mu bitabo 336 bitigeze bikoreshwa nubwo byashyizwe ku rubuga rw’ikoranabuhanga .</p>
<p>Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, Alexis Kamuhire, ati “Ibi bibazo biterwa ahanini no kubura gahunda ihamye yo gukwirakwiza ibitabo no gukurikirana imikoreshereze yabyo mu mashuri.”</p>
<p>Mu myanzuro yatanzwe, REB yasabwe kwihutisha isaranganywa ry’ibitabo no gukurikirana ko bikoreshwa neza, mu gihe urwego rushinzwe imyuga n’ubumenyingiro (RTB) rwasabwe gushyiraho uburyo bwo kugenzura ikoreshwa ry’ibitabo mu mashuri.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/studio_20180502_151919-2.jpg"
				length="272157"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Hari ba rwiyemezamirimo bahabwa amafaranga badafite icyo bayakoresha</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hari-ba-rwiyemezamirimo-bahabwa-amafaranga-badafite-icyo-bayakoresha</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hari-ba-rwiyemezamirimo-bahabwa-amafaranga-badafite-icyo-bayakoresha</guid>

		<dc:date>2026-05-06T21:09:26Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Raporo y’Urwego rw’Ubugenzuzi Bukuru bw’Imari ya Leta igaragaza ko intege nke mu gutegura no gucunga amasezerano ari imwe mu mpamvu zituma imishinga myinshi ya Leta itinda cyangwa igahenda&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Hari ba rwiyemezamirimo bahabwa amafaranga badafite icyo bayakoresha</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281751 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-06_23_04_29-_20_the_new_times_rwanda_on_x___happening__auditor_general_alexis_kamuhire_pr.png' width="842" height="556" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Amurikira Inteko Ishinga Amategeko raporo y’ubugenzuzi bw’imari ya Leta y’umwaka warangiye ku wa 30 Kamena 2025, Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, Alexis Kamuhire yagaragaje ko habayeho gutinda gusinya amasezerano y’amasoko bikabangamira igenamigambi rya Guverinoma.</p>
<p>Muri iyi raporo, inzego 17 zatinze gusinya amasezerano 119 afite agaciro ka miliyari 684.56 Frw, ubukererwe bukagera hagati y’iminsi 50 na 514 .</p>
<p>Yagize ati “Ibi byatumye imirimo yari iteganyijwe gukorwa itangira itinze, bigira ingaruka ku igenamigambi n’ikorwa ry’imishinga.”</p>
<p>Si ibyo gusa, ahubwo hari n’ikibazo cyo gutinda gusesengura inyandiko z’ipiganwa. Raporo igaragaza ko amasoko 39 afite agaciro ka miliyari 61.56 Frw yatinze gusesengurwa, ubukererwe bukagera ku minsi 349 . Ibi byerekana intege nke mu igenamigambi ry’amasoko ya Leta.</p>
<p>Ikindi kibazo gikomeye ni uko hari aho ba rwiyemezamirimo bahabwa amafaranga y’imbanzirizamushinga (avansi) bataranahabwa aho bakorera imirimo. Urugero rugaragara ni avansi ya miliyari 15.07 Frw yahawe ba rwiyemezamirimo, ariko nyuma y’amezi 10 kugeza kuri 11 imirimo ikaba itaratangira . Ibi bivuze ko amafaranga ya Leta aba afunzwe nta nyungu atanga.</p>
<p>Raporo kandi igaragaza amasezerano 32 yarangije igihe cyayo ariko imirimo igikomeje, afite agaciro ka miliyari 177.14 Frw, ubukererwe bukagera ku myaka itandatu .</p>
<p>Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, Alexis Kamuhire, akagira ati “Ibi bituma ibiciro by’imishinga byiyongera, cyane cyane mu gukurikirana imirimo, aho amasezerano yo kugenzura ibikorwa yongereweho miliyari 4.76 Frw kubera gutinda.”</p>
<p>Mu mpamvu z’ibi bibazo, Senateri Dr Frank Habineza avuga ko harimo gutegura nabi imishinga, kudateganya neza ingengo y’imari y’ibikorwa nko kwimura abaturage, no kudakurikiranira hafi ishyirwa mu bikorwa ry’amasezerano.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-06_23_04_29-_20_the_new_times_rwanda_on_x___happening__auditor_general_alexis_kamuhire_pr.png"
				length="1097766"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urubanza Bucyibaruta aregwamo indishyi ruzasigira isomo ubutabera mpuzamahanga - Me Richard Gisagara</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/amakuru/Urubanza-Bucyibaruta-aregwamo-indishyi-ruzasigira-isomo-ubutabera-mpuzamahanga-Me-Richard-Gisagara</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/amakuru/Urubanza-Bucyibaruta-aregwamo-indishyi-ruzasigira-isomo-ubutabera-mpuzamahanga-Me-Richard-Gisagara</guid>

		<dc:date>2026-05-06T07:52:42Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Urubanza ruregwamo Laurent Bucyibaruta wahoze ari Perefe wa Gikongoro mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi rukomeje gutera impaka mu mategeko, cyane cyane ku kibazo cy’uko indishyi z’abahohotewe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urubanza Bucyibaruta aregwamo indishyi ruzasigira isomo ubutabera mpuzamahanga - Me Richard Gisagara</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281695 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="45" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bucyibaruta-2.jpg' width="640" height="480" alt="Laurent Bucyibaruta (wambaye agapfukamunwa)" title="Laurent Bucyibaruta (wambaye agapfukamunwa)" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Laurent Bucyibaruta (wambaye agapfukamunwa)</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Mu 2022, Urukiko rwa Paris rwakatiye Bucyibaruta igifungo cy’imyaka 20, rumuhamya icyaha cyo kugira uruhare muri Jenoside n’ibyaha byibasiye inyokomuntu.</p>
<p> Urukiko rwemeje ko yagize uruhare mu bwicanyi bwabereye ahantu hatandukanye muri perefegitura ya Gikongoro, harimo i Murambi, Cyanika na Kaduha.</p>
<p>Icyakora, nyuma yo kujurira, Bucyibaruta yaje kwitaba Imana mu 2023 mbere y’uko urukiko rusesengura ubujurire bwe rufata icyemezo cya nyuma.</p>
<p> Mu mategeko mpanabyaha, urupfu rw’uregwa rutuma urubanza ruhita ruhagarara, bityo ntihabeho kongera kumuburanisha cyangwa gufata icyemezo ku bujurire bwe.</p>
<p>Ariko ikibazo gikomeye kiri mu rwego rw’indishyi (civil). Abahohotewe bari barasabye ko bahabwa indishyi ku byaha bakorewe, ndetse urubanza kuri icyo gice rukaba rwari rwaratangiye kuburanishwa.</p>
<p>Urupfu rwa Bucyibaruta rwabaye mbere y’uko hafatwa umwanzuro kuri iki kibazo, bituma havuka impaka zikomeye mu mategeko: ese uburenganzira bw’abahohotewe ku ndishyi buzakomeza n’ubwo uregwa yapfuye?</p>
<p>Me Richard Gisagara, uburanira abaregera indishyi, avuga ko abacamanza bo mu Rukiko rwa Rubanda rwa Paris, batangaje ko badafite ububasha bwo gukomeza gusuzuma icyo kibazo cy’indishyi.</p>
<p>Yagize ati "Uyu munsi, Urukiko rw’Ubujurire rwa Paris rwasuzumye iyi ngingo, rukaba rugomba gufata icyemezo kizatangazwa ku wa 13 Ukwakira. Icyemezo kizafatwa gishobora kugira ingaruka zikomeye ku buryo ubutabera mpuzamahanga bufata ibirego by’indishyi mu gihe uregwa apfuye mbere y’uko imanza zose zirangira."</p>
<p>Ibi byateje impaka aho abunganira abaregera indishyi, bahise bajuririra icyo cyemezo, bavuga ko n’ubwo urubanza mpanabyaha rwahagaze, igice cy’indishyi kigomba gukomeza gusuzumwa kuko gifitanye isano n’ingaruka z’ibyaha byamaze kwemezwa n’urukiko rwa mbere.</p>
<p>Mu gihe amategeko mpanabyaha yibanda ku guhana uwakoze icyaha, ay’indishyi yo yibanda ku gusubiza icyubahiro n’uburenganzira abahohotewe. Iyo uregwa apfuye, igihano kirahagarara, ariko ingaruka z’ibyaha ku bahohotewe zo ntizisibangana.</p>
<p>Ikindi kiri kwibazwa ni niba urukiko rushobora gutegeka ko indishyi zitangwa n’umutungo wasizwe n’uregwa cyangwa n’abamuzungura. Ibi bisaba ko amategeko asobanura neza niba uburyozwe bw’indishyi bushobora gukomeza n’iyo uregwa atakiriho.</p>
<p>Ku baregera indishyi, iki si ikibazo cy’amategeko gusa, ahubwo ni n’ikibazo cy’ubutabera n’icyubahiro. Kuba urubanza rushobora kurangira nta mwanzuro ku ndishyi bishobora gufatwa nko kudahabwa ubutabera bwuzuye.</p>
<p>Icyemezo kizafatwa n’Urukiko rw’Ubujurire kizaba ari ikimenyetso gikomeye ku hazaza h’imanza zifitanye isano na Jenoside yakorewe Abatutsi ziri kuburanishwa hanze y’u Rwanda, cyane cyane mu Bufaransa, aho hari imanza nyinshi z’abakekwaho uruhare muri Jenoside.</p>
<p>Mu gusoza, uru rubanza rugaragaza ko nubwo ubutabera bushobora kugera ku guhamya ibyaha, inzira yo kugarurira abahohotewe uburenganzira bwabo ishobora kuba ndende kandi igoye, cyane cyane mu gihe uwaregwaga apfuye urubanza rutarangiye.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bucyibaruta-2.jpg"
				length="24872"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abacuruza umutungo koranabuhanga batabyemerewe bazajya bacibwa agera kuri Miliyoni ijana Frw</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Abacuruza-umutungo-koranabuhanga-batabyemerewe-bazajya-bacibwa-agera-kuri-Miliyoni-ijana-Frw</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Abacuruza-umutungo-koranabuhanga-batabyemerewe-bazajya-bacibwa-agera-kuri-Miliyoni-ijana-Frw</guid>

		<dc:date>2026-05-05T12:12:21Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bemeje umushinga w’itegeko rigenga ubucuruzi bw’umutungo koranabuhanga, ushyiraho ibihano bikomeye ku bantu ku giti cyabo cyangwa ibigo bikora ubu bucuruzi batabifitiye uruhushya.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abacuruza umutungo koranabuhanga batabyemerewe bazajya bacibwa agera kuri Miliyoni ijana Frw</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281664 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-05_14_09_08-_21_rwanda_parliament_rwandaparliamnt___x.png' width="844" height="561" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iri tegeko ryemejwe kuri uyu wa 5 Gicurasi 2025, riteganya ko umuntu ku giti cye uzafatwa akora ubucuruzi bw’umutungo koranabuhanga nta ruhushya ahanishwa amande ari hagati ya miliyoni 30 na miliyoni 50 z’amafaranga y’u Rwanda. Ku bigo, amande ashobora kugera hagati ya miliyoni 50 na miliyoni 100.</p>
<p>Ingingo ya 29 y’iri tegeko igena ko Ikigo cy’Isoko ry’Imari n’Imigabane (CMA) ari cyo gifite ububasha bwo kugenzura no gufatira ibihano abarenze kuri aya mabwiriza.</p>
<p>Umutungo koranabuhanga usobanurwa muri iri tegeko ugizwe n’ibice bitatu by’ingenzi: ifaranga koranabuhanga ridahindagurika (stablecoin), umutungo ufatika uhagarariwe na token (tokenized assets), ndetse n’umutungo koranabuhanga utishingiwe n’undi mutungo, aho agaciro kawo gashingira ku isoko.</p>
<p>Uretse ibihano by’amafaranga, CMA ishobora no gufata ibindi byemezo birimo kwihanangiriza mu nyandiko, gutegeka gukosora amakosa mu gihe cyagenwe, guhagarika by’agateganyo cyangwa burundu uruhushya, ndetse no guhagarika ibikorwa bimwe cyangwa byose by’ikigo.</p>
<p>Itegeko rinateganya ko igenzura rishobora gukorwa igihe icyo ari cyo cyose, hashingiwe ku byo uru rwego rubona ko bikenewe mu kurinda isoko.</p>
<p>Mu gufata ibihano, hazajya harebwa uburemere bw’ikosa, ingaruka zaryo, imyitwarire y’uwarikosheje mbere na nyuma y’ikorwa ry’icyaha, ndetse n’amateka ye mu kubahiriza amategeko.</p>
<p>Byongeye kandi, abakora ubu bucuruzi bazajya basabwa gutanga raporo z’imikorere yabo buri mezi atatu, hagamijwe kongera umucyo no gukurikiranwa hafi.</p>
<p>Ingingo ya 28 igaragaza ko kutubahiriza iri tegeko cyangwa amabwiriza arishyira mu bikorwa bifatwa nk’amakosa yo mu rwego rw’ubutegetsi, bigahanirwa mu buryo bw’ubuyobozi aho kuba ibyaha byo mu rwego rw’inshinjabyaha.</p>
<p>Ni mu gihe ingingo ya 30 ibuza kwamamaza cyangwa gushishikariza abantu kwinjira muri ubu bucuruzi nta ruhushya, mu rwego rwo gukumira uburiganya bukorwa hifashishijwe amatangazo ayobya.</p>
<p>Komisiyo y’Abadepite ishinzwe ubukungu n’ubucuruzi yagaragaje ko uru rwego rukorerwamo cyane ku masoko arenga 900 ku isi, kandi ko hari imbuga nyinshi za murandasi zibamo uburiganya.</p>
<p>Perezida w’iyi komisiyo, Theogene Munyangeyo, yavuze ko hari abantu benshi bashukwa n’imbuga biyita iz’umwuga kandi zemewe, nyamara ari iza magendu.</p>
<p>Yagize ati “Biroroshye ko abagana izo mbuga bakorerwa uburiganya, bakeka ko ari ibikorwa byemewe kandi byizewe.”</p>
<p>Yongeyeho ko iri tegeko rije gukumira uburiganya n’ubwambuzi bukorwa hifashishijwe imbuga mpimbano zivuga ko zitanga amahirwe y’ishoramari.</p>
<p>Imibare igaragaza ko muri Afurika y’Iburasirazuba, Kenya ifite abarenga miliyoni enye bakora ubu bucuruzi, Uganda ifite abarenga miliyoni ebyiri, Tanzania ifite abarenga miliyoni imwe n’igice, mu gihe mu Rwanda habarurwa abarenga ibihumbi 350.</p>
<p>Ubwo uyu mushinga w’itegeko watangizwaga, Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi, Yusuf Murangwa, yavuze ko ibihugu byinshi bishyiraho amategeko agenga umutungo koranabuhanga hagamijwe kurinda abawukoresha no gukumira ikoreshwa ryawo mu bikorwa binyuranyije n’amategeko.</p>
<p>Yagaragaje ko u Rwanda rufite intego yo kuba igicumbi cy’imari mu karere, rukaba rukeneye amategeko asobanutse ashobora gukurura abashoramari mpuzamahanga, nk’uko bikorwa mu bihugu nka Singapore, Dubai, Mauritius, Maroc, Afurika y’Epfo n’ahandi.</p>
<p>Raporo zagaragaje ko kuba nta tegeko ryihariye ryagengaga umutungo koranabuhanga byari byaratumye u Rwanda rudashyira mu bikorwa neza zimwe mu nama z’imiryango mpuzamahanga irwanya iyezandonke n’iterabwoba.</p>
<p>Mu gihe cyashize, Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha (RIB) rwakiriye ibirego 35 bifitanye isano n’uburiganya bwifashisha umutungo koranabuhanga, burimo ubwitwazo bwo gushora imari mu buryo bwa “pyramid scheme” n’ubundi buryo bwizeza inyungu z’ako kanya.</p>
<p>Ibi byateje igihombo gikomeye bamwe mu baturage, bishimangira akamaro ko gushyiraho amategeko arinda abaguzi, akazamura icyizere mu bucuruzi bw’imari ikoresha ikoranabuhanga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-05-05_14_09_08-_21_rwanda_parliament_rwandaparliamnt___x.png"
				length="1240362"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>RDC yemeje amasezerano y'amahoro n'u Rwanda nta mpaka</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/politiki/amakuru/article/rdc-yemeje-amasezerano-y-amahoro-n-u-rwanda-nta-mpaka</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/politiki/amakuru/article/rdc-yemeje-amasezerano-y-amahoro-n-u-rwanda-nta-mpaka</guid>

		<dc:date>2026-04-28T14:51:18Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Inteko Ishinga Amategeko ya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) yemeje imishinga ibiri y’amategeko arebana n’amasezerano mpuzamahanga, irimo ay’ubufatanye na Leta Zunze Ubumwe za&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>RDC yemeje amasezerano y&#8217;amahoro n’u Rwanda nta mpaka</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281184 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/assemblee_nationale.jpg' width="800" height="600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi mishinga yemejwe kuri uyu wa 27 Mata, nyuma yo gusuzumwa na komisiyo ihuriweho n’izishinzwe ububanyi n’amahanga, umutekano n’ingengo y’imari. Mu batoye 372, abagera kuri 371 bayishyigikiye, umwe arayirwanya, nta n’uwifashe, nk’uko imibare yatangajwe ibigaragaza.</p>
<p>Nubwo ari amasezerano akomeye ku rwego rw’akarere n’ubukungu, nta mpaka ndende zabayeho mbere yo kuyemeza.</p>
<p>Amasezerano hagati ya RDC na Amerika agamije guteza imbere ubufatanye mu nzego zirimo ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro y’ingenzi, ingufu, ibikorwa remezo n’umutekano. Ateganya kandi ishyirwaho ry’inzego zihuriweho zizakurikirana ishyirwa mu bikorwa ryayo, hubahirizwa ubusugire bwa RDC.</p>
<p>Ni mu gihe amasezerano y’amahoro hagati ya RDC n’u Rwanda, yo agamije guhagarika imirwano, kubahiriza ubusugire bw’ibihugu byombi no gushyiraho uburyo buhuriweho bwo gucunga umutekano mu rwego rwo kugarura amahoro arambye mu karere.</p>
<p>Mu biganiro byo kwakira iyi mishinga byabanje, bamwe mu badepite bagaragaje ko hakenewe gukaza ubugenzuzi no gusaba ko impande zombi zubahiriza ibikubiye mu masezerano, by’umwihariko ku ruhande rw’u Rwanda.</p>
<p>Iyi mishinga yombi yari yabanje kwakirwa n’Inteko ku wa 13 Mata, ihita yoherezwa muri komisiyo ngo iyisesengure.</p>
<p>Ni imishinga yari yagejejwe ku Nteko na Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa RDC, Thérèse Kayikwamba Wagner.</p>
<p>Nyuma yo kwemezwa n’Inteko Ishinga Amategeko, biteganyijwe ko iyi mishinga izasuzumwa na Sena mu cyiciro cya kabiri mbere yo kwemezwa burundu.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/assemblee_nationale.jpg"
				length="66338"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amazi meza mu duce tumwe na tumwe twa Rulindo bayumva mu makuru gusa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Amazi-meza-mu-duce-tumwe-na-tumwe-twa-Rulindo-bayumva-mu-makuru-gusa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Amazi-meza-mu-duce-tumwe-na-tumwe-twa-Rulindo-bayumva-mu-makuru-gusa</guid>

		<dc:date>2026-04-25T14:03:08Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ni mu gitondo kare, izuba rigitangira kurasa mu Kagari ka Shengampuli, mu Murenge wa Masoro, Akarere ka Rulindo. Abana, abagore n’abasore bake bake bitwaje amajerekani berekeza kuvoma ahitwa mu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amazi meza mu duce tumwe na tumwe twa Rulindo bayumva mu makuru gusa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_281043 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/enhanced_image_1.jpg' width="2048" height="1152" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Aha ni ku ivomo (kano) riherereye mu gishanga, aho bagera banyuze mu ishyamba ry’intururusu. Abenshi bavuga ko nubwo bajya kuvoma muri icyo gishanga, basize bafite amavomo iwabo mu ngo. Icyakora, ayo mavomo ngo amaze igihe kirekire adakora.</p>
<p>Uwimana Dative (izina twahinduye ku bw’umutekano we) agaragaza akababaro aterwa no kubura amazi, nyamara kuyageza iwe byaramugoye kuko yabanje kwishyura umuturanyi ngo afatire ku muyoboro we.</p>
<p>Agira ati “Ikimbabaza kurushaho ni uko n’aho bamariye kungereza amatiyo n’ivomo mu rugo, amazi yabaye ikibazo ku buryo hari n’igihe mara ukwezi kose ntayabonye.”</p>
<p>Akomeza avuga ko ikibazo cy’amazi kigira ingaruka ku mibereho yabo ya buri munsi, cyane cyane ku isuku, ndetse n’ababyeyi bagatinda ku mavomo rusange bikaba byakurura amakimbirane mu ngo.</p>
<p>Epimaque Nzabandora, wo mu Mudugudu wa Rusine, na we avuga ko iby’amazi afatirwa ku muyoboro rusange yabishyize ku ruhande kuko nta nyungu byigeze bimugirira.</p>
<p>Ati “Iby’amazi y’umuyoboro nabivuyemo kuko nta na rimwe nigeze nyabona bihagije. Mu myaka ibiri mpamaze hano, nta minsi 10 uyiteranyije nayabonye.”</p>
<p>Akomeza asobanura ko kubona amazi babifata nk’impanuka, kuko hari n’igihe byibuze yagendaga aza rimwe mu cyumweru, ariko ubu bikaba byarahagaze burundu.</p>
<p>Ati “Kuva mu mpeshyi y’umwaka ushize kugeza ubu, nta mazi arongera kugera mu kigega nari nayateganyirije.”</p>
<p>Muri aka gace, utabashije kujya kuvoma mu bishanga, bimusaba kuvomesha akishyura amafaranga 250 ku ijerekani, mu gihe ku mavomo rusange amazi yagombye kugura 20 Frw, ariko na ho akaba aboneka gake.</p>
<p>Ni mu gihe Emmanuel Ntihemuka, umuturanyi wabo, avuga ko amaze kubona ingorane ziri mu kubona amazi y’umuyoboro rusange, yahisemo kwishakira igisubizo kirambye.</p>
<p>Yifashishije umuryango utari uwa Leta (NGO) witwa Water Access ukora mu by’amazi, isuku n’isukura, umufasha gufata no gutunganya amazi y’imvura, ku buryo ubu afite amazi meza kandi ahagije.</p>
<p>Avuga ko yashoye mu bigega bibiri bifite ubushobozi bwa metero kibe 10, bifite agaciro ka miliyoni 2 n’ibihumbi 160 Frw, aho yishyura 50% (miliyoni 1 n’ibihumbi 80 Frw) andi akishyurwa na Leta binyuze muri gahunda ya nkunganire.</p>
<p>Ati “Nabonye amazi yo ku muyoboro adahagije kandi uburyo bwo kuyasaranganya butanoze, bushobora guteza amakimbirane. Nahisemo gushaka igisubizo gituma nigenga.”</p>
<p>Icyakora, Ntihemuka avuga ko ubu buryo buhenze ku buryo budashoboka kuri buri muturage, kuko uretse igiciro cyo kubwubaka, bisaba no guhindura utuyunguruzo buri mezi atandatu ku bihumbi 45 Frw, ndetse no kwishyura amashanyarazi akoreshwa n’imashini iyungurura amazi.</p>
<p>Ati “Muri rusange, nishyura hafi ibihumbi 18 Frw ku kwezi, mu gihe uwifashisha amazi y’umuyoboro yakishyura ibihumbi 10 Frw cyangwa munsi yayo.”</p>
<div class='spip_document_281042 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/enhanced_image_2.jpg' width="2048" height="1152" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nubwo ubuyobozi bw’Akarere ka Rulindo tutabashije kububona ngo bugire icyo bubivugaho, imibare buheruka gutanga mu mpera z’umwaka ushize igaragaza ko 86% by’abaturage bagerwaho n’amazi meza. Icyakora, mu Murenge wa Masoro, iki gipimo kiri kuri 75%.</p>
<p>Claver Kamali, umwe mu baturage ba Shengampuli, avuga ko umuyoboro w’amazi bafite wubatswe mu 2003, “ubwo aka gace kari gatuwe n’ingo zibarirwa muri 50.”<br class='autobr' />
Ati “Icyo gihe abaturage bari bake kandi amazi yari ahagije. Ubu, abaturage barenze 250, ariko turacyakoresha umuyoboro umwe.”</p>
<p>Kugeza ubu, aka kagari gatuwe n’ingo zirenga 250 zigizwe n’abaturage barenga 2,700, bivuze ko umubare w’abaturage wikubye inshuro zirenga eshanu, mu gihe ibikorwa remezo by’amazi bitajyanye n’iyo mpinduka.</p>
<p>Umwe mu bakozi ba kompanyi yishyuza amazi mu Karere ka Rulindo, COWBE, avuga ko ikibazo cy’amazi muri Masoro gishingiye ku bwiyongere bw’abaturage butajyanye n’ubushobozi bw’umuyoboro uhari.</p>
<p>Gusa, yizeza ko hari gahunda iri gutegurwa yo kwagura umuyoboro w’amazi, ku buryo mu gihe kiri imbere amazi azagera ku baturage bose kandi akabageraho uko bikwiye.</p>
<div class='spip_document_281029 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-24_at_20.06_29_1_.jpg' width="1600" height="1066" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-24_at_20.06_29_1_.jpg"
				length="689197"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda na Uganda byiyemeje kongera imbaraga mu bucuruzi n'ishoramari </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/eac/article/u-rwanda-na-uganda-byiyemeje-kongera-imbaraga-mu-bucuruzi-n-ishoramari</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/eac/article/u-rwanda-na-uganda-byiyemeje-kongera-imbaraga-mu-bucuruzi-n-ishoramari</guid>

		<dc:date>2026-04-20T09:43:09Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				EAC
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abayobozi bakuru bo mu nzego za Leta z’u Rwanda na Uganda bongeye gushimangira ubushake bwo guteza imbere ubucuruzi n’ishoramari hagati y’ibihugu byombi, mu nama y’abayobozi bakuru b’ibihugu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda na Uganda byiyemeje kongera imbaraga mu bucuruzi n’ishoramari </h1>

			

			

			<div class='spip_document_280676 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-20_at_11.18_58.jpg' width="1024" height="683" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Afungura iyi nama, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Uganda yavuze ko kugira ngo bigerweho, ibihugu byombi bigomba koroshya ubuhahirane, guteza imbere ubuhinzi, inganda, ubwubatsi ndetse n’ubukerarugendo. Ibi bihugu kandi, byemeranyije gukemura imbogamizi zikigaragara mu bucuruzi no kongera ubuhahirane mu rwego rw’akarere.</p>
<div class='spip_document_280673 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-20_at_11.19_01.jpg' width="1024" height="537" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Abitabiriye inama banasuzumye imyanzuro yafatiwe mu nama ya 11 ya JPC yabereye i Kigali mu 2023, banaganira ku mishinga mishya ishobora gukorwa ku bufatanye hagamijwe iterambere rirambye.</p>
<p>Iyi nama ya #UgandaRwandaJPC2026 igaragaza umubano wa kivandimwe hagati y’ibihugu byombi ndetse n’ubushake bwa politiki bwo gukomeza kuwuteza imbere. Yateguwe ku bufatanye bwa Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga ya Uganda, Uganda High Commission in Kigali n’inzego z’u Rwanda.</p>
<div class='spip_document_280675 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-20_at_11.18_59.jpg' width="1024" height="683" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Impande zombi zongeye gushimangira ubufatanye mu nzego zirimo umutekano n’ingabo, ibikorwa remezo byambukiranya imipaka, abinjira n’abasohoka, imikoranire ya polisi ndetse n’uburezi, byose bigamije guteza imbere ukwishyira hamwe kw’akarere.</p>
<p>Ibi bikorwa bijyana n’intego z’Umuryango wa Afurika y’Iburasirazuba East African Community ndetse n’icyerekezo cya Afurika cya African Union Agenda 2063, kigamije iterambere rirambye n’ubufatanye bwimbitse hagati y’ibihugu bya Afurika.</p>
<div class='spip_document_280674 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-20_at_11.19_02.jpg' width="1280" height="853" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi nama itegerejweho gutanga umusaruro mu kongerera imbaraga ubufatanye bw’u Rwanda na Uganda, no guteza imbere imibereho y’abaturage b’ibihugu byombi binyuze mu mishinga ihuriweho n’iterambere.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-20_at_11.19_01.jpg"
				length="71650"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urugo rwubatswe n'abataziranye rumeze nk'igorofa yubatswe n'Umuveterineri - Antoine Rutayisire</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ati-iki/article/urugo-rwubatswe-n-abataziranye-rumeze-nk-igorofa-yubatswe-n-umuveterineri-antoine-rutayisire</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ati-iki/article/urugo-rwubatswe-n-abataziranye-rumeze-nk-igorofa-yubatswe-n-umuveterineri-antoine-rutayisire</guid>

		<dc:date>2026-04-17T22:34:14Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ati iki?
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-010
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-010-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			U Rwanda rumaze igihe ruhangayikishijwe n’imyitwarire ihungabanya ingo, ku buryo usanga hirya no hino mu biganiro hari n’abadashidikanya kuvuga ko inyinshi ari iz’ihungabana, Ikigo cy’Igihugu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urugo rwubatswe n&#8217;abataziranye rumeze nk&#8217;igorofa yubatswe n&#8217;Umuveterineri - Antoine Rutayisire</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280598 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_apr_18_2026_12_28_58_am.png' width="1536" height="1024" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Raporo ya NISR ya 2025 igaragaza ko iyi mibare yagiye yiyongera kuva muri 2023 kuko muri uwo mwaka ingo zagize gatanya binyuze mu nkiko zari 782, mu 2024 zikazamuka zikagera ku 1,068 naho muri 2025 zirazamuka zigera ku 2,629. Bivuze ko muri iki gihe cy’imyaka 6 gatanya zikubye inshuro hafi esheshatu.</p>
<p>Pasiteri Antoine Rutayisire, umwe mu nararibonye mu kugira ingo inama, avuga ko izi gatanya zituruka ku mpamvu zigera muri eshanu:</p>
<p><strong>1.Ukutamenya</strong></p>
<p>Impamvu ya mbere Pasiteri Rutayisire agaragaza ni ukutamenya. Avuga ko hari abasore n’inkumi bajya gushakana bibwira ko kugira ubugabo cyangwa ubugore bihagije ngo bubake.</p>
<p>Mu buryo bumeze nko gushyenga, kubaka urugo utabanje kubyitegura, Pasiteri Rutayisire yabigereranyije no kubaka inzu zigeretse kandi utarize ubwubatsi, agaragaza ko iryo gorofa wakubaka ritarama.</p>
<p>Yagize ati “Wowe munyamakuru, uwaguha umwiko wagenda ugatangira kubaka igorofa? Izo ngo zubakwa n’abasore n’inkumi batabanje gutegurwa ngo bamenye ibyo bagiyemo zimeze nk’igorofa ryubatswe n’umuveterineri.”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Bamwe bajya kubaka kuko babonye ba se na ba nyine bubakanye, ariko se iyo bajyaga kujya mu buriri baraguhamagaraga bati ‘Ngino urebe!”</p>
<p><strong>2.Kujya mu rugo witeze ibidahari</strong></p>
<p>Pasiteri Rutayisire asanga indi mpamvu yihishe inyuma y’isenyuka ry’ingo zo mu Rwanda ari ukujya kubaka ukuruwe n’ibintu aho gukururwa n’urukundo.  Avuga ko iyo ugiye ukuruwe n’imitungo, iyo utayisanze uko wabitekerezaga biha icyuho ibigeragezo byaguhigaga.</p>
<p>Ati “Izi ngero mpura na zo cyane mu ngo ziza kungisha inama. Hari abagore benshi bagiye bageragezwa n’abagabo bubatse babashukisha ibintu, ugasanga akuruwe n’ibyo bamushukisha urugo rwe rugasenyuka.”<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
3.Ibigare</strong></p>
<p>Indi mpamvu yavuze ko iri mu zirindimuye ingo z’iki gihe, harimo kwishinga amatsinda y’abo mugendana cyangwa wita inshuti zawe mu buzima bwa buri munsi.</p>
<p>Pasiteri Rutayisire akavuga ko hari abashakanye usanga bakomeza gukururuka mu bigare kandi akenshi bahurira mu ngeso mbi, ati “Kandi akenshi usanga ibyo bigare ari iby’abagabo n’abagore basenye.” Ku bwe, agasanga ikigare nk’iki nta handi cyakugeza uretse ku gushora mu ngeso zituma na we urwawe rusenyuka.</p>
<p><strong>4.Smartphone<br class='autobr' />
</strong></p>
<p>Izi terefone zigezwe bamwe bita smarphones abandi bakazita “Touch”, na zo ngo ziri mu biri kurangiza ingo.</p>
<p> Pasiteri Rutayisire avuga ko ziri mu byamaze kwangiza ibiganiro hagati y’abagize umuryango kuko “Usanga umugabo n’umugore bahurira mu rugo, umwe akicara hariya agafata smartphone ye agatangira kuganira n’uri muri Australia undi na we agafata iye akaganira n’abari muri Amerika.”</p>
<p><strong>5.Aho dukorera n’abo dukorana</strong></p>
<p>Pasiteri Rutayisire avuga ko imiterere y’isi n’imirimo byo muri iyi minsi na byo bikururira ingo kwangirika. Yatanze urugero aho usanga umuntu atuye i Kigali ariko agakorera za Kirehe cyangwa Rusizi.</p>
<p>Ati “Iyo ugezeyo abandi bagore cyangwa abagabo baba bakureba, bityo bakaba bagufatiranira muri uko kutaba hafi y’umuryango.”</p>
<p>Kuri izo mpamvu ariko, Pasiteri Rutayisire avuga ko ikindi gikomeye gituma ingo zisenyuka ari “ingo zitubatswe na Yesu.”</p>
<p>Agira ati “Iyo Uwiteka atubatse urugo abubaka baba bubakira ubusa. Usanga hari abajya gusenga, ariko Imana yabo ikaba mu nsengero gusa ntibe mu ngo zabo.”</p>
<p><strong>Igisubizo cy’izi gatanya cyaba ikihe?</strong></p>
<p>Pasiteri Antoine Rutayisire avuga ko hari akazi gakomeye ko gukomeza gutegura no guherekeza ingo. Ku bwe, gutegura urugo byagombye kwigishwa guhera mu mashuri abanza kugeza muri kaminuza, umuntu agatangira gusobanurirwa icyo urugo ari cyo kuva akiri umwana muto.</p>
<p>Agira ati “Kandi inyigisho ntizihagararire mu kwigisha abantu batarashaka gusa, ahubwo na nyuma yo gushakana ingo zigakomeza gukurikiranwa zikagirwa inama.”</p>
<p>Ibi avuga ko byakorwa na Leta, ishyiraho abashinzwe gukurikirana no kugira inama imiryango cyane cyane ingo zikiri nto, ikabifatanyamo n’abanyamadini.</p>
<p>Nubwo imibare ya NISR igaragaza ko ku myaka itatu ishize gatanya zakomeje kuzamuka ku buryo kuba muri 2023 kugera mu mpera za 2025 zikubye hafi inshuri eshashatu ariko, ntitwabura kuvuga ko iyi mibare isa n’aho yagabanutse ugereranyije no muri 2019, aho hari hagaragaye gatanya 8,941.</p>
<p>Mu Nama y’Igihugu y’Umushyikirano ya 18, amakimbirane mu muryango, ari na yo akurura izi gatanya, ari mu byagarutsweho cyane, maze mu myanzuro bafashe uwa gatatu uba “Kubaka umuryango ushoboye kandi utekanye.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_apr_18_2026_12_28_58_am.png"
				length="2404716"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>'Mba ndoga Rudahigwa' indahiro yafatwaga nk'ukuri kudakuka mu butabera bw'u Rwanda</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/mba-ndoga-rudahigwa-indahiro-yafatwaga-nk-ukuri-kudakuka-mu-butabera-bw-u-rwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/ni-impamo-da/article/mba-ndoga-rudahigwa-indahiro-yafatwaga-nk-ukuri-kudakuka-mu-butabera-bw-u-rwanda</guid>

		<dc:date>2026-04-17T22:20:00Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ni Impamo da!
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-010
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-010-MAIN
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Nyuma y’Imana itarahirwa mu busa no mu binyoma nk’uko amategeko ya Kiliziya Gatolika abatoza abemera bayo, Umwami w’u Rwanda rudahigwa na we ntiyarahirwaga mu busa no mu binyoma ku buryo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>&#8217;Mba ndoga Rudahigwa&#8217; indahiro yafatwaga nk’ukuri kudakuka mu butabera bw’u Rwanda</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280611 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_rgri7mrgri7mrgri.png' width="928" height="1143" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Senateri Emmanuel Havugimana avuga ko Umwami Rudahigwa, yari umwami ukunzwe cyane, ariko bikaza kuba agahebuzo akuyeho ubuhake, kuko ari bwo bwari busigaye ari iturufu abazungu bakoresha mu gutanya Abanyarwanda.</p>
<p>Senateri Havugimana agira ati “Nyuma y’Intambara ya Kabiri y’Isi, abantu bari bamaze kubona ko abazungu na bo ubwabo batari hamwe noneho ibihugu byari bikoronijwe bitangira gusaba ubwigenge.”</p>
<p>Iyi nkundura yo gusaba ubwigenge yaje ikurikira ishingwa rya Loni, yagiyeho mu 1945 yashinzwe hagamijwe kugarura hamwe isi yari imaze igihe icagagurana mu Ntambara ya Kabiri y’Isi.</p>
<p>Mu gihe ibindi bihugu, harimo n’iby’Afurika byari bitangiye inzira zo gusaba ubwigenge, Ababiligi bari bararagijwe u Rwanda (ni ukuvuga bari basigaye bakoronijwe n’Ububiligi nyuma yo gutsindwa k’Ubudage mu Ntambara ya Kabiri y’Isi kandi ari bwo bwakoronizaga u Rwanda) bari basigaye bagendera ku iturufu yo gucamo ibice Abanyarwanda kugira ngo babone uko bakomeza kubakoroniza.</p>
<p>Senateri Havugimana avuga ko Umwami Rudahigwa “wari umuhanga cyane yabibonye atyo agahitamo kurangiza ubuhake kuko bwari mu ntwaro abakoroni bifashishaga.”</p>
<p>Agira ati “Yaravuze ati ‘umuhaka nafate 40% by’inka ze azihe umuhakwa amureke ajye kwiyubaka nawe,’ maze ubucakara abuca atyo.”</p>
<p>Akomeza avuga ko rwari urugendo rutari rworoshye kuko hari bamwe mu batutsi bari bafite abagaragu, barimo na Karemera wari umutware mu Bufundu (ni ukuvuga mu bice bya za Nyamagabe na Nyaruguru), ariko nyine bikarangira bibaye kuko byari iteka ry’umwami.</p>
<p>Ngo byatumye Abanyarwanda  mu bice bitandukanye by’igihugu kuva mu Bufundu kugeza mu mu Mutara w’Indorwa, no kuva mu Kanage (Rutsiro) no mu Murera kugeza mu Gisaka (icyahoze ari Kibungo) bakunda cyane Umwami Rudahigwa kuko yari azanye ubumwe n’ubutabera mu Banyarwanda.</p>
<p>Agira ati “Ni bwo hatangiye indahiro ‘Mba ndoga Rudahigwa’ ku buryo iyi ndahiro yari indahiro yemewe mu rukiko kugeza ahagana mu 1963.”</p>
<div class='spip_document_280612 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_m8lxrmm8lxrmm8lx.png' width="896" height="1199" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Senateri Havugimana avuga ko urwo rukundo Abanyarwanda bakundaga Umwami Rudahigwa n’uburyo yagiye avumbura amayeri y’Abakoloni babaga bashaka kuryanisha Abanyarwanda kugira ngo bakomeze kubakoroniza, ari byo byatumye atangira i Shyanga (mu mahanga) i Bujumbura mu Burundi yishwe n’Ababiligi kuko bivugwa ko yatewe urw’ingusho n’umuganga we w’Umubiligi.</p>
<p>Kugeza ubu Umwami Mutara III Rudahigwa washyizwe mu Ntwari z’u Rwanda mu cyiciro cy’Imena yibukirwa cyane ku mpinduka nyinshi yazanye mu mibereho y’Abanyarwanda agaca ubusumbane, akaba umwami wicisha bugufi kandi agaharanira ubwigenge bw’u Rwanda.</p>
<p>Kubera urukundo yakundaga u Rwanda n’Abanyarwanda mu bihe bikomeye ni we wafataga iya mbere agaha abandi urugero. Nko mu gihe cy’inzara ya Ruzagayura  yagabye inka ze kugira ngo Abanyarwanda bashobore kwigobotora iyo nzara.</p>
<p>Yaranzwe kandi no kwanga akarengane akarwanya yivuye inyuma ndetse aba Umucamanza Mukuru mu Rukiko rw’Umwami kubera ukuri, ubutabera n’ubunyangamugayo byamurangaga.</p>
<p>Bivugwa ko yakuyeho inka z’inkuku zakamirwaga Umwami, aca ubuhake, ubucakara n’indi myitwarire idakwiye yarangaga bamwe mu batware bo ku ngoma ye, byose bigamije kubona u Rwanda rufite abaturage bareshya.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_rgri7mrgri7mrgri.png"
				length="2187277"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ambasaderi w'Ubushinwa mu Rwanda yaganiriye n'Umugaba Mukuru wa RDF ku bufatanye mu bya Gisirikare</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ambasaderi-w-ubushinwa-mu-rwanda-yaganiriye-n-umugaba-mukuru-wa-rdf-ku-bufatanye-mu-bya-gisirikare</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ambasaderi-w-ubushinwa-mu-rwanda-yaganiriye-n-umugaba-mukuru-wa-rdf-ku-bufatanye-mu-bya-gisirikare</guid>

		<dc:date>2026-04-16T10:48:09Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ambasaderi w’u Bushinwa mu Rwanda, Gao Wenqi, kuri uyu gatatu yagiranye ibiganiro na Gen. MK Mubarakh, Umugaba Mukuru w’Ingabo z’u Rwanda (Rwanda Defence Force), mu ruzinduko rugamije gukomeza&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ambasaderi w&#8217;Ubushinwa mu Rwanda yaganiriye n&#8217;Umugaba Mukuru wa RDF ku bufatanye mu bya Gisirikare</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280501 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-16_at_12_38.03.jpg' width="680" height="533" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi biganiro byabereye ku cyicaro gikuru cy’Ingabo z’u Rwanda, aho impande zombi zagaragaje ubushake bwo kurushaho kunoza no gushimangira ubufatanye busanzwe hagati y’u Rwanda n’u Bushinwa, by’umwihariko mu rwego rw’umutekano n’igisirikare.</p>
<p>Mu byo baganiriyeho, hibanzwe ku kongera icyizere hagati y’ibihugu byombi, guteza imbere guhanahana ubumenyi n’ubunararibonye hagati y’ingabo zabyo, ndetse no kurushaho kwimakaza ubufatanye mu bikorwa mpuzamahanga byo kubungabunga amahoro n’umutekano.</p>
<p>Ambasaderi Gao Wenqi yashimangiye ko u Bushinwa bushyigikiye ubufatanye burambye n’u Rwanda, agaragaza kandi ko igihugu cye cyiteguye gukomeza gukorana bya hafi n’Ingabo z’u Rwanda mu nzego zitandukanye z’umutekano n’iterambere ry’ubushobozi.</p>
<p>Ku ruhande rwe, Gen. MK Mubarakh yagaragaje ko u Rwanda ruha agaciro kanini ubufatanye rufitanye n’u Bushinwa, cyane cyane mu bijyanye no kongerera ubushobozi ingabo, amahugurwa ya gisirikare ndetse n’ubufatanye mu bikorwa byo kubungabunga amahoro.</p>
<p>Impande zombi zemeranyije ko gukomeza kwimakaza ubu bufatanye mu bya gisirikare ari imwe mu nkingi z’ingenzi zubakirwaho umubano mugari w’ibihugu byombi, ndetse no kurushaho guteza imbere ubufatanye bwimbitse mu rwego rw’icyerekezo cy’ubufatanye bw’igihe kirekire (comprehensive strategic partnership).</p>
<p>Hashize igihe, Ingabo z’u Rwanda n’iza People&#8217;s Liberation Army zifitanye umubano ushingiye ku gusurana hagati y’abasirikare bo ku mpande zombi ndetse no kungurana ubumenyi n’inkunga mu bya tekiniki.</p>
<p>Uruhare rw’u Bushinwa mu mugabane wa Afurika rugenda rwiyongera, cyane cyane binyuze mu bikorwa byo kubungabunga amahoro by’Umuryango w’Abibumbye, aho u Rwanda na rwo ari kimwe mu bihugu bitanga ingabo nyinshi. Ibi byatumye habaho imikoranire ishingiye ku ntego zihuriweho mu bijyanye n’umutekano mpuzamahanga.</p>
<p>Ubufatanye hagati ya Rwanda Defence Force n’ingabo z’u Bushinwa bushingiye ku mubano w’ububanyi n’amahanga watangiye mu 1971, ariko bwaje gufata indi ntera nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, ubwo u Rwanda rwatangiraga kongera kubaka inzego zarwo za Leta, zirimo n’igisirikare.</p>
<p>Mu rwego rwo kwiyubaka no kwagura abafatanyabikorwa mpuzamahanga, u Rwanda rwifashishije u Bushinwa mu bijyanye n’amahugurwa ya gisirikare, uburezi mu bya gisirikare, ndetse no kongerera ubushobozi inzego z’umutekano.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-16_at_12_38.03.jpg"
				length="71569"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>France: Urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwangijwe n'abatahise bamenyekana</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/France-Urwibutso-rwa-Jenoside-yakorewe-Abatutsi-rwangijwe-n-abataramenyekana</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/France-Urwibutso-rwa-Jenoside-yakorewe-Abatutsi-rwangijwe-n-abataramenyekana</guid>

		<dc:date>2026-04-16T10:19:38Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe u Rwanda n’isi yose bibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi, Urwibutso ruri mu mujyi wa Rouen mu Bufaransa rwangijwe n’abataramenyekana.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>France: Urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwangijwe n&#8217;abatahise bamenyekana</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280500 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-16_at_12.07_44_1_.jpg' width="510" height="680" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umuryango Ibuka France ukaba usaba inzego z’ubuyobozi bw’Ubufaransa gukora iperereza ryimbitse kugira ngo hamenyekane ababigizemo uruhare, kandi bagezwe imbere y’ubutabera.</p>
<p>Ibuka France ivuga ko iki gikorwa gifite uburemere budasanzwe, kuko kwangiza ahantu ho kwibukira Jenoside ari ugusuzugura icyubahiro cy’abazize Jenoside yakorewe Abatutsi n’abarokotse, ndetse no gutesha agaciro urwibutso rusange n’indangagaciro z’ubumuntu.</p>
<p>Uyu muryango ukomeza uvuga ko inzibutso ari ingenzi mu kubungabunga amateka, ukuri no guhererekanya amateka ku bisekuru bizaza. Bityo, kuzonona ni nko kugerageza gusibanganya amateka akwiye kurindwa.</p>
<p>Nubwo bimeze bityo ariko, Ibuka France ishimangira ko nta gikorwa na kimwe cyo kwangiza inzibutso gishobora gusibanganya amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi, kuko akomeje kubikwa no kurindwa n’abayazirikana bose ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Uru rwibutso rumaze imyaka ibiri gusa mu Mujyi wa Rouen mu Bufaransa, kuko rwahashyizwe ku itariki 13 Mata 2024.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-16_at_12.07_44_1_.jpg"
				length="128389"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwabonye inguzanyo ya miliyari 300FRW yo guteza imbere ibikorwa remezo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwabonye-inguzanyo-ya-miliyari-300frw-yo-guteza-imbere-ibikorwa-remezo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwabonye-inguzanyo-ya-miliyari-300frw-yo-guteza-imbere-ibikorwa-remezo</guid>

		<dc:date>2026-04-15T12:46:28Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			U Rwanda rwagiranye amasezerano y’inguzanyo ingana na miliyoni 213 z’Amayero (arenga miliyari 300 Frw), mu buryo bw’imari ikomatanyije (blended finance), igamije gushyigikira gahunda z’iterambere&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwabonye inguzanyo ya miliyari 300FRW yo guteza imbere ibikorwa remezo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280415 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-04-15_14_32_49-.png' width="872" height="609" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu bijyanye n’urwego rw’imari, imari ikomatanyije bivuze ko iba ihuriweho na Leta ndetse n’ibigo by’abikorera.</p>
<p>Ni inguzanyo izishyirwa mu gihe cy’imyaka 15, harimo imyaka 6 yo gutangira kwishyura (grace period), bivuze ko u Rwanda ruzatangira kwishyura igishoro nyuma y’iyo myaka, bigamije koroshya uburyo bwo kwishyura imyenda.</p>
<p>Ubu buryo bwo kubona inguzanyo ni ni bumwe mu buryo u Rwanda rwifashisha mu gucunga neza imyenda, aho rukoresha ubufasha bw’ibigo mpuzamahanga mu kugabanya inyungu n’ibiciro by’inguzanyo, ndetse no kubona amafaranga ku buryo burambye.</p>
<p>Iyi nguzanyo ije ikurikira indi ya miliyoni 200 z’Amayero (abarirwa muri miliyari 260,000 RWF) u Rwanda rwabonye mu 2024, na yo yari ishingiye ku mahame y’imari irambye (ESG), yishingiwe n’Ikigega Nyafurika cy’Iterambere (African Development Fund).</p>
<p>Iyi nguzanyo rubonye ubu, yishingiwe n’Ikigo Mpuzamahanga gishinzwe Iterambere (IDA), kiri mu itsinda rya Banki y’Isi (Word Bank Group), ndetse n’Ikigo Mpuzamahanga gitanga ingwate ku ishoramari (MIGA); ibigo bisanzwe bitanga ubwishingizi ku bashoramari (guarantees), bigatuma u Rwanda rubona inguzanyo ku nyungu nto.</p>
<p>U Rwanda ni cyo gihugu cya mbere cyungukiye kuri ubu buryo bushya bwo guhuza ubwirinzi butangwa n’ibi bigo byombi, aho IDA itanga ubwishingizi bw’ibanze, MIGA igatanga ubwa kabiri, bikarushaho gutuma abatanga inguzanyo bagira icyizere.</p>
<p>Iyi nguzanyo yabonetse mu gihe isoko ry’imari ku rwego mpuzamahanga riri mu bihe bitoroshye bitewe n’ibibazo bya politiki n’umutekano ku isi, ariko u Rwanda rukaba rwarashoboye kuyibona ku nyungu nto, bigaragaza icyizere abashoramari mpuzamahanga barugirira.</p>
<p>Mu rwego rwo kwirinda ikibazo cyo kwishyura imyenda myinshi icyarimwe, Leta y’u Rwanda yumvikanye n’abayitanze ko izatangira kwishyura nyuma y’uko indi nguzanyo nini (Eurobond) irangiye, bityo ntizizahurirane mu kwishyura.</p>
<p>Amafaranga azava muri iyi nguzanyo azashyirwa mu ngengo y’imari ya Leta, akoreshwe mu bikorwa bitandukanye birimo guteza imbere ibikorwa remezo, ubuzima, uburezi, ubuhinzi, kurengera abatishoboye no guteza imbere inganda.</p>
<p>Ibi bibaye mu gihe u Rwanda rukomeje kugaragaza imbaraga mu micungire y’ubukungu, aho muri Werurwe 2026 ikigo Fitch Ratings cyahinduye icyerekezo cy’imyenda yarwo kikayigira “stable”, bikurikirwa na Moody&#8217;s nayo yemeje ko gihamye muri Mata 2026. Ibi bivuze ko u Rwanda rwavuye mu bihugu bifite ubukungu buhindagurika ku buryo bigoye kubwizera ngo bibe byahabwa inguzanyo.</p>
<p>Minisitiri w’Imari n’Igenamigambi, Yusuf Murangwa, yavuze ko iyi nguzanyo ari ikimenyetso cy’uko u Rwanda rukomeje gushyira imbere uburyo bushya kandi bunoze bwo kubona amafaranga.</p>
<p>Ati “Ubu buryo bw’imari ikomatanyije budufasha kubona inguzanyo z’igihe kirekire ku giciro gito, mu gihe tunakomeza kubungabunga ubushobozi bwo kwishyura imyenda no gushyigikira gahunda z’iterambere ry’igihugu.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-04-15_14_32_49-.png"
				length="1266898"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amerika yasabye Papa Leo XIV kwitondera imvugo ze</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/amerika-yasabye-papa-leo-xiv-kwitondera-imvugo-ze</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/amerika-yasabye-papa-leo-xiv-kwitondera-imvugo-ze</guid>

		<dc:date>2026-04-15T10:00:25Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Visi Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, JD Vance, yihanangirije Papa Leo XIV amusaba “kwitonda cyane” igihe atanga ibitekerezo ku bijyanye na tewolojiya, nyuma y’uko uyu mupapa anenze&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amerika yasabye Papa Leo XIV kwitondera imvugo ze</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280414 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="49" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_apr_15_2026_11_58_43_am.png' width="1536" height="1024" alt="Visi Perezida JD Vance na Papa Leo XIV-photo AI" title="Visi Perezida JD Vance na Papa Leo XIV-photo AI" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Visi Perezida JD Vance na Papa Leo XIV-photo AI</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Vance, usanzwe ari Umugatolika, yavuze ko Papa Leo XIV yibeshya mu kuvuga ko Yezu “ataba ku ruhande rw’abakoresha inkota cyangwa abatera ibisasu,” agaragaza ko hari ibihe amateka yagaragaje ko ibikorwa bya gisirikare bishobora kuba bifite ishingiro.</p>
<p>Mu ijambo yagejeje ku bitabiriye inama bise “Turning Point USA” (Guhindura icyerekezo) yabereye i Athens muri Georgia, Vance yagize ati “Ese Imana ntiyari ku ruhande rw’Abanyamerika babohoye u Bufaransa mu maboko y’Abanazi? Ese ntiyari ku ruhande rw’abarokoye imfungwa zo mu nkambi za Holocaust (Jenoside yakorewe Abayahudi)?” Akomeza avuga ko kuri we igisubizo ari “yego.”</p>
<p>Uyu muyobozi yavuze ko n’ubwo yubaha uruhare rwa Papa mu gutanga ibitekerezo ku bibazo nk’inda zitateganyijwe, abimukira ndetse n’intambara, hari aho batandukaniye mu bitekerezo.</p>
<p>Ati “Nk’uko ari ingenzi ko Visi Perezida wa Amerika yitonda mu magambo atanga ku politiki rusange, ni na ko bikwiye ko umupapa yitonda mu byo avuga ku bijyanye na tewolojiya.”</p>
<p>Ibi byatangajwe mu gihe umwuka ukomeje kuba mubi hagati ya Papa Leo XIV na Perezida wa Amerika, Donald Trump, aho bombi bamaze iminsi baterana amagambo ku mbuga nkoranyambaga no mu itangazamakuru.</p>
<p>Papa Leo XIV aherutse kunenga intambara iri kubera muri Iran, asaba amahoro ashingiye ku nyigisho z’Ivanjili. Mu gusubiza, Trump yamwise “umunyantege nke ku by’umutekano” ndetse avuga ko adafite ubushobozi mu bya politiki mpuzamahanga.</p>
<p>Mu kiganiro yagiranye n’itangazamakuru, Papa Leo XIV yavuze ko adatewe ubwoba n’ubuyobozi bwa Trump, anemeza ko azakomeza gusaba amahoro ku isi.</p>
<p>Aya makimbirane yakuruye impaka mu Bakirisitu Gatolika muri Amerika, aho bamwe mu bayobozi b’Itorero bashyigikiye Papa Leo XIV, bagaragaza ko amagambo ya Trump atari akwiye.</p>
<p>Byongeye kandi, aya makimbirane aje mu gihe Trump yari aherutse gushyira ku mbuga nkoranyambaga ifoto yakozwe hifashishijwe ikoranabuhanga rya AI imugaragaza nka Yezu Kristu, ibintu byateje impaka zikomeye. Nyuma y’igitutu cy’abamunenga, yaje kuyisiba, avuga ko yari igamije kumugaragaza nk’umuganga uri kuvura umurwayi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_apr_15_2026_11_58_43_am.png"
				length="2232472"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ingo zibarirwa mu bihumbi 100 zigiye guhabwa ibikoresho byo guteka bitangiza ibidukikije</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/article/ingo-zibarirwa-mu-bihumbi-100-zigiye-guhabwa-ibikoresho-byo-guteka-bitangiza-ibidukikije</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/article/ingo-zibarirwa-mu-bihumbi-100-zigiye-guhabwa-ibikoresho-byo-guteka-bitangiza-ibidukikije</guid>

		<dc:date>2026-04-13T16:27:49Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma y’u Rwanda igiye kugeza ku ngo zibarirwa mu bihumbi 100 ibikoresho byo guteka bitangiza ibidukikije, mu gihe izindi zibarirwa mu bihumbi 200 zizagezwaho amashanyarazi, mu rwego rwo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ingo zibarirwa mu bihumbi 100 zigiye guhabwa ibikoresho byo guteka bitangiza ibidukikije</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280349 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/img-20260413-wa0076.jpg' width="700" height="492" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umunyamabanga wa Leta muri Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi, Godefrey Kabera, kuri wa 13 Mata, yabwiye Abadepite ko ibi bizagerwaho hifashishijwe inguzanyo u Rwanda rwahawe na Banki ya Aziya ishinzwe gutera inkunga ishoramari rigamije ibikorwaremezo (AIIB), ingana na miliyari 14.8 z’Amayeni y’Ubuyapani, ni ukuvuga asaga miliyari 135 z’amafaranga y’u Rwanda.</p>
<p>Kabera yasobanuye ko iyi nguzanyo igamije kongera uburyo bwo kubona ingufu, by’umwihariko mu bice by’icyaro, ndetse no guteza imbere uburyo bwo guteka butangiza ibidukikije.</p>
<p>Yagize ati  “Ibi bizibanda cyane ku ngo no ku bikorwa by’iterambere, by’umwihariko mu bice by’icyaro, ahakigaragara cyane icyuho cy’amashanyarazi.”</p>
<p>Yongeyeho ko nubwo mu myaka 10 ishize igipimo cy’abagerwaho n’amashanyarazi cyazamutse, hakiri imbogamizi zirimo ubushobozi buke bw’imari, intera iri hagati y’imiyoboro n’abayikeneye, ndetse no kutabona uburyo bwo guteka butangiza ibidukikije.</p>
<p>Uyu mushinga uzashyirwa mu bikorwa mu byiciro bitatu by’ingenzi birimo kongera no kunoza imiyoboro y’amashanyarazi, kongera umubare w’abafatabuguzi haba abafatirwa ku muyoboro rusange n’abifashisha uburyo budafatiye ku muyoboro (off-grid), ndetse no guteza imbere uburyo bwo guteka butangiza ibidukikije.</p>
<p>Biteganyijwe ko uzafasha kugeza amashanyarazi ku ngo ibihumbi 200, ugafasha abacuruzi n’inganda 850 kubona umuriro, ndetse ukanaha amashanyarazi abagera ku bihumbi 50 bifashisha uburyo budafatiye ku muyoboro. Hari kandi gahunda yo gufasha ingo ibihumbi 100 kubona ibikoresho byo guteka bitangiza ibidukikije.\</p>
<p>Uyu mushinga uzanageza amashanyarazi ku mashuri n’amavuriro 310, ndetse unashyire amatara ku mihanda ireshya na kilometero 200 mu mijyi yunganira Umujyi wa Kigali.</p>
<p>Mu biganiro byabaye, Abadepite bagaragaje inyota yo kumenya uko iyi nguzanyo izafasha igihugu kugera ku ntego kihaye mu ikwirakwizwa ry’amashanyarazi.</p>
<p>Depite Murora yagaragaje ko mu ngendo bagiye bakora mu turere, babwiwe ko igihugu giteganya kugera nibura ku kigero cya 90% by’abagerwaho n’amashanyarazi muri uyu mwaka w’ingengo y’imari, abaza niba iyi nguzanyo izafasha kurenga icyo gipimo cyangwa kugera ku 100%.</p>
<p>Ati “Uturere twatubwiye ko tuzagera kuri 90% uyu mwaka. Ese iyi nguzanyo izadufasha kugera kuri 100%, cyangwa izadufasha gukomeza uwo mujyo?”</p>
<p>Minisitiri Kabera yavuze ko iyi nguzanyo iri mu zari zarateganyijwe mu bikorwa by’ingengo y’imari y’uyu mwaka, bityo ikaba ijyanye n’imihigo igihugu cyihaye, by’umwihariko mu kongera amashanyarazi mu baturage.</p>
<p>Mu gihe Depite Kanyange yabajije igihe Abanyarwanda bazashobora gutekera kuri gaz batanyuze ku miyoboro isanzwe, Minisitiri Kabera yasubije ko hari umushinga wa gaz metane uri gutunganywa uzifashishwa mu guteka no mu nganda, ukaba uteganyijwe kuzarangira mu 2028.</p>
<p>Imibare itangwa n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe iby’Ingufu (REG) igaragaza ko u Rwanda rwasoje umwaka wa 2025 abaturage bagerwaho n’amashanyarazi babarirwa ku gipimo cya 85.4%, aho 60.1% bari ari bo bari bari ku muyoboro mu gari naho 25.3% bakifashisha uburyo bw’amashanyarazi adafitiye ku muyoboro (off grid, cyane cyane akomoka ku mirasire y’izuba).</p>
<p>Biteganyijwe ko iyi nguzanyo izishyurwa mu gihe cy’imyaka 29, ikazatangira kubarwa nyuma y’imyaka itanu.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/img-20260413-wa0076.jpg"
				length="74725"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dore amazina y'abantu bahekuye Akarere bavukamo ka Ngororero</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/dore-amazina-y-abantu-bahekuye-akarere-bavukamo-ka-ngororero</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/dore-amazina-y-abantu-bahekuye-akarere-bavukamo-ka-ngororero</guid>

		<dc:date>2026-04-10T13:16:18Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Akarere ka Ngororero kagaragazwa nk’ahantu hafite amateka yihariye mu bijyanye na Jenoside yakorewe Abatutsi, aho ubwicanyi bwatangiye kare, mbere ya 1994, bugaragaza ko Jenoside itatangiranye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dore amazina y&#8217;abantu bahekuye Akarere bavukamo ka Ngororero</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280105 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_21.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho mu gikorwa cyo Kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi, cyabereye mu rwibutso rushyinguwemo imibiri isaga ibihumbi 14,500, harimo iy&#8217;abatwikiwe mu cyahoze ari Ingoro ya Muvoma n’indi yakuwe hirya no hino aho yajugunywe.</p>
<p>Depite mu Nteko Ishinga Amategeko Manirarora Annoncee, akaba ari Komiseri muri Ibuka, yavuze ko Ngororero ifite umwihariko wo kuba yaravuyemo bamwe mu bagize uruhare rukomeye muri Jenoside n’abakomeje gukwirakwiza ingengabitekerezo yayo, barimo Dr Leon Mugesera, Ingabire Umuhoza Victoire n’abandi bagaragajwe mu mitwe irimo FDLR yashatse guhungabanya umutekano w’u Rwanda.</p>
<p>Muri abo harimo Mudacumura, Gen Pacifique Ntawunguka, ndetse na Col Marcel Bivugabagabo.</p>
<div class='spip_document_280103 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_16.jpg.jpg' width="4560" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri abo harimo kandi Maj Aloys Ntiwiragabo, wagaragajwe n’Urukiko Mpuzamahanga mpanabyaha rwashyiriweho u Rwanda nk’umwe mu bagize uruhare mu gutegura Jenoside, ndetse akaba yaragize uruhare mu ishingwa rya FDLR.</p>
<p>Uyu Maj Ntiwiragabo, ikinyamakuru Mediapart cyo mu Bufaransa, cyanditse ko <a href="https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/maj-gen-aloys-ntiwiragabo-ushakishwa-n-ubutabera-yarabutswe-mu-bufaransa">cyamubonye yidegembya</a>, ndetse kiranamufotora, mu gihe ashakishwa n’ubutabara</p>
<p>Mu ijambo rye, Manirarora yagaragaje ko amateka ya Jenoside muri Ngororero agaragaza neza ko ubwicanyi bwatangiye kera, cyane cyane guhera mu Ukwakira 1990, ubwo urugamba rwo kubohora igihugu rwatangiraga. Icyo gihe, mu bice byari bigize Superefegitura ya Ngororero na Kabaya, Abatutsi batangiye kwicwa mu buryo bugaragara.</p>
<div class='spip_document_280107 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="28" data-legende-lenx=""
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55198735739_870f5ec5fa_c.jpg' width="800" height="640" alt="Depite Manirarora Annoncee" title="Depite Manirarora Annoncee" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Depite Manirarora Annoncee</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Yavuze ko ibi bihinyuza abavuga ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatewe n’ihanurwa ry’indege ya Perezida Habyarimana, ashimangira ko yari umugambi wari waratangiye gushyirwa mu bikorwa mbere y’aho.</p>
<p>Ati “Iyicwa ry’abatutsi muri Ngororero, rihinyuza abirirwa bavuga ko Jenoside yakorewe Abatutsi yatewe n’ihanurwa ry’indege ya Habyarimana.”</p>
<p>Mu yahoze ari Komini Kibirira, hagati ya tariki 10 na 13 Ukwakira 1990 hishwe Abatutsi bagera kuri 400, ubwicanyi bukomeza no mu 1992.</p>
<p>Ababigizemo uruhare ni Bernard Niyitegeka wari Superefe wa Ngororero, Nteziryayo Jean Baptiste wari Burugumesitiri wa Kibirira, Musabeyezu Thomas wari Assistant Burugumesitiri, Teganya Innocent  wari Umuyobozi wa MRND muri Kibirira, Tegera Pierre wari Perezida wa PNAP Ruhengeri na Uwanyirinka Berchmas wari Umuyobozi w’ishuri ribanza rya Kirengo, hakaba n&#8217;abandi barimo abarimu, abakonseye n’abaserire.</p>
<div class='spip_document_280101 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_13.jpg.jpg' width="3084" height="3084" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri Komini Satinsyi, Ramba na Gaseke, ubwicanyi bwagiye bukorwa mu bihe bitandukanye hagati ya 1990 na 1993, bugizwemo uruhare n’urutonde rurerure rw’abategetsi n’abayobozi batandukanye bo ku nzego z’ibanze.</p>
<p>Muri Satinsyi yavuzemo Joseph Habiyambere wari Perefe wa Gisenyi, Augustin Ndindiriyimana wari Umugaba Mukuru wa Jandarumori, Ildephonse Rukabukira wari Superefe wa Ngororero, Telesphore Kabarira wari Umugenzuzi w’amashuri, Mukaruziga Eugenie wari Visi Perezida wa CDR muri Satinsyi, ndetse na Ntungura Berchmas wari Umuyobozi wa MRND muri Kageyo.</p>
<div class='spip_document_280100 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_12.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri Ramba, harimo Dr Léon Mugesera, Ildephonse Rukabukira, Leonard Karasira wari Burugumesitiri, Michel Barakomera waru Agronome, akaba n&#8217;umukuru w’Interahamwe i Kageyo, Berchmas Ntungura, Telesphore Kabarira, Claude Nyandwi wari Perezida w’Interahamwe muri Kibirira ndetse n&#8217;uwari Diregiteri wa ADRI Ramba-Gaseke.</p>
<p>Muri Gaseke yagarutse kuri Niyonsenga wari Burugumesitiri ndetse na Konseye Zibukira, na Konseye Ntirugiribamba Zacharie.</p>
<p>Harimo kandi na Burigadiye wa Komini Eid Michel n’abapolisi yari ayoboye hamwe n&#8217;Abasirikare barindaga Perezida.</p>
<p>By’umwihariko, Manirarora yagaragaje uruhare rw’imvugo z’urwango mu gutegura Jenoside, atanga urugero rwa Dr Leon Mugesera wayoboye inama mu 1993 ashishikariza Abahutu kwica Abatutsi, amagambo yakurikiwe no kwica abatutsi.</p>
<p>Manirarora ati “Nyuma y’iyo nama ako kanya hishwe abagabo babiri barimo uwita Mbendegezi na Badehe.”</p>
<p>Yagaragaje ko Jenoside yo mu 1994 yabaye nko gusoza umugambi wari waratangiye, aho Abatutsi bari barahungiye ahantu hatandukanye nka Paruwasi ya Muhororo n’umusozi wa Kesho bagabweho ibitero bikomeye, bagakoreshwaho imbunda, gerenade ndetse bagatwikwa.</p>
<div class='spip_document_280098 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_10_jpg_1_.jpg' width="3137" height="3137" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku Musozi wa Kesho bamwe mu barokotse bagerageje kwirwanaho bifashishije amabuye n’ibikoresho gakondo, baganzwa n’abasirikare n’Interahamwe bakoresheje intwaro ziremereye. Hari aho Abatutsi bishwe mu buryo bw’agashinyaguro, barimo abahigishijwe imbwa cyangwa bagashumurizwa inzuki.</p>
<p>Aha yagize ati “Hari umuturage wazanye isorori irimo inzuki abeshya abatutsi ko abagemuriye, bafunguye zirabarya.”</p>
<p>Yanagarutse  ku bana bari baravutse kuri ba se b’abatutsi ba nyina ari abahutu, bishwe urw’agashinyaguro, aho bashorewe na ba sekuru na ba nyirarume bagezwa ku byobo aho bashyunguwe babona, agira ati “abo bana bashorewe na ba sekuru na ba nyirarume aho ba nyina bari barabahungirishirije mu miryango yabo babacukurira urwobo babahamba babona.”</p>
<p>Ati “Murumva intimba y’abo babyeyi, murumva urupfu rubi abo bana bapfuye.”</p>
<div class='spip_document_280097 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_9_jpg_1_.jpg' width="3493" height="3493" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yasoje asaba ababyeyi n’urubyiruko kureka no kurwanya ingengabitekerezo ya Jenoside, bakigisha ukuri amateka, bakimakaza indangagaciro z’Ubunyarwanda, ndetse bagashishikariza abafite ababo mu mitwe nka FDLR gutaha bagafatanya kubaka igihugu.</p>
<p>Yanaburiye abagaragaza imyitwarire irimo ingengabitekerezo ya Jenoside, nko kwiba inka z’abarokotse cyangwa kubabwira amagambo abakomeretsa, ko bakwiye kubireka, anasaba abazi aho imibiri y’abishwe yajugunywe kuhagaragaza kugira ngo ishyingurwe mu cyubahiro.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kt_kw32_20.jpg.jpg"
				length="5255270"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Gusoma umwanzuro w'urukiko mu rubanza ruregwamo Agathe Habyarimana byasubitswe</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/gusoma-umwanzuro-w-urukiko-mu-rubanza-ruregwamo-agathe-habyarimana-byasubitswe</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/gusoma-umwanzuro-w-urukiko-mu-rubanza-ruregwamo-agathe-habyarimana-byasubitswe</guid>

		<dc:date>2026-04-09T13:50:18Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Urukiko rwo mu Bufaransa rwasubitse icyemezo cyarwo ku kuba rwatera utwatsi cyangwa rukomeza gukurikirana dosiye ya Jenoside yakorewe Abatutsi iregwamo Agathe Kanziga, umugore wa nyakwigendera&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Gusoma umwanzuro w&#8217;urukiko mu rubanza ruregwamo Agathe Habyarimana byasubitswe</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280057 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-04-09_15_47_16-.png' width="837" height="603" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Icyemezo cyari gitegerejwe kuri uyu wa 8 Mata cyasubitswe, kikazatangazwa ku wa 6 Gicurasi, nyuma y’imyaka 18 ishize bakora iperereza.</p>
<p>Inkiko z’u Bufaransa zirimo gusuzuma niba Kanziga yaragize uruhare mu itsinda ry’abari hafi y’ubutegetsi bwa Perezida Juvenal Habyarimana rizwi nka “Akazu” bashinjwa gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, yahitanye abantu basaga miliyoni.</p>
<p> Nyuma y’iminsi mike Jenoside yakorewe Abatutsi itangiye, Kanziga yahise ava mu Rwanda afashijwe n’ingabo z’u Bufaransa, aza gutura muri icyo gihugu kuva mu 1998, nubwo u Rwanda rwagiye rusaba kenshi ko ashyikirizwa ubutabera.</p>
<p>Dosiye imukurikirana yafunguwe mu 2008, nyuma y’uko umuryango uharanira uburenganzira bw’abahohotewe, ukorera mu Bufaransa, utanze ikirego. Iyi dosiye imaze gufungwa inshuro eshatu bivugwa ko “nta bimenyetso bihagije byabonetse,” ariko buri gihe ubushinjacyaha cyangwa abatanze ikirego bagasaba ko yongera gusuzumwa.</p>
<p>Mu cyemezo giheruka gufatwa muri Kanama 2025 cyo kuyifunga, ubushinjacyaha bushinzwe iby’iterabwoba hamwe n’abareze basabye ko isubirwamo. Kuri ubu, Urukiko rw’Ubujurire rwa Paris rurimo kureba niba ruzemera ubujurire cyangwa rugafunga burundu uru rubanza.</p>
<p>Urubanza rwari ruteganyijwe gusomwa kuri uyu wa Gatatu, bukeye bw’umunsi mpuzamahanga wo kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi, ariko urukiko rufata icyemezo cyo kurusubika.</p>
<p>Cyakora, ku munsi w’isubikwa ry’icyemezo ku rubanza rwa Kanziga, Urukiko rw’Ubujurire rwa Paris rwatesheje agaciro icyemezo cyari cyafashwe cyo guhagarika iperereza kuri Cyprien Kayumba wahoze ari umusirikare mu ngabo z’u Rwanda, ushinjwa gutanga intwaro zakoreshejwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Ibi bivuze ko Kayumba azaburanishwa ku byaha by’ubufatanyacyaha muri Jenoside yakorewe Abatutsi n’ibyaha byibasiye inyokomuntu.</p>
<p>Nyuma ya Jenoside, benshi mu bayishinjwa bahungiye mu Bufaransa, igihugu cyari gisanzwe gifitanye umubano wa hafi n’ubutegetsi bwari buriho mbere ya 1994.</p>
<p>Bamwe muri bo bagejejwe imbere y’ubutabera hashingiwe ku ihame ry’ubutabera mpuzamahanga (universal jurisdiction), riha inkiko z’u Bufaransa ububasha bwo kuburanisha ibyaha byibasiye inyokomuntu byakorewe hanze y’imbibi zabwo.</p>
<p>Imanza za Agathe Kanziga na Cyprien Kayumba ziri mu zindi nyinshi zikurikiranwa n’umuryango w’abaregera inyungu rusange ku byaha bya Jenoside yakorewe Abatutsi, uzwi nka Collectif des Parties Civil  pour le Rwanda (CPCR), washinzwe mu 2001 ugamije gukurikirana abakekwaho uruhare muri Jenoside baba mu Bufaransa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-04-09_15_47_16-.png"
				length="1110116"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kwita Jenoside yakorewe Abatutsi izina ryayo nyaryo ni inshingano y'amateka-Ubufaransa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/kwita-jenoside-yakorewe-abatutsi-izina-ryayo-nyaryo-ni-inshingano-y-amateka-ubufaransa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/kwita-jenoside-yakorewe-abatutsi-izina-ryayo-nyaryo-ni-inshingano-y-amateka-ubufaransa</guid>

		<dc:date>2026-04-09T11:12:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gikorwa cyo kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi cyabereye i Paris ku wa 7 Mata, u Bufaransa bwongeye gushimangira ko bwiyemeje gukomeza kubungabunga amateka, guharanira ukuri no gutanga&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kwita Jenoside yakorewe Abatutsi izina ryayo nyaryo ni inshingano y’amateka-Ubufaransa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280045 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-09_at_12.00_05.jpg' width="1024" height="768" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho na Emmanuelle Blatmann, Umuyobozi ushinzwe Afurika n’Inyanja y’u Buhinde, wavuze mu izina rya Minisitiri w’u Bufaransa ushinzwe Uburayi n’Ububanyi n’Amahanga.</p>
<p>Blatmann yunamiye inzirakarengane zirenga miliyoni imwe zishwe mu 1994 bazira uko bavutse; ari Abatutsi, ndetse n’abishwe bazira ibitekerezo birwanya ubwo bwicanyi.</p>
<p>Yagize ati “Kwibuka si ukureba gusa ibyabaye kera, ni ukwanga ko amateka asibanganywa no kwanga ko yibagirana,” ashimangira ko kwita Jenoside yakorewe Abatutsi izina ryayo nyaryo ari inshingano y’amateka, iy’imyitwarire n’iya politiki.</p>
<p>Yihanangiriije abakomeza kugoreka amateka cyangwa kugabanya uburemere bwa Jenoside, avuga ko guceceka no gutanga inkuru zituzuye bishobora gutesha agaciro ukuri no kongera kubabaza abarokotse. Yashimangiye ko ari ngombwa gukomera ku kuri, ku nshingano n’ukwibuka.</p>
<p>Blatmann yanagarutse ku ntambwe u Bufaransa bumaze gutera mu kwireba mu ndorerwamo, harimo gufungura inyandiko z’ibanga (archives), gushyigikira ubushakashatsi no kwemera uruhare bwagize mu byagejeje kuri Jenoside, byatangajwe na Perezida w’u Bufaransa mu 2021.</p>
<p>Yavuze ko iyo nzira itasibanganya amateka, ahubwo ishyiraho inshingano yo kuyigisha, kuyisangiza abandi no gutanga ubutabera. Yifashishije amagambo ya Minisitiri Jean-Noël Barrot, ati “Nta bwiyunge bubaho hatari ubutabera, kandi nta butabera bubaho hatari ukuri.”</p>
<p>Yatangaje kandi ko uyu mwaka mu Bufaransa hazabera imanza z’abakekwaho uruhare muri Jenoside, ashimangira ko igihugu cyiyemeje kurwanya umuco wo kudahana. Yaburiye abakekwaho Jenoside bakekaga ko babonye ubuhungiro mu Bufaransa, avuga ko ubutabera buzatangwa nta kwihorera kurimo, ahubwo hubahirizwa amategeko.</p>
<p>Yanavuze ku mushinga wo kubaka urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi i Paris, ruzaba ahantu ho kwibukira abishwe, gufasha imiryango yabo n’Abanyarwanda baba mu mahanga, ndetse no kwigisha rubanda.</p>
<div class='spip_document_280044 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-09_at_11.56_55_2_.jpg' width="1024" height="715" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yagaragaje ko uru rwibutso ruzibutsa abazavuka ejo hazaza ko Jenoside itangizwa n’urwango, gucishwa bugufi ikiremwamuntu n’ikorwa ry’icengezamatwara mbere yo kugera ku bwicanyi.</p>
<p>Mu gusoza, yasabye isi yose guhangana n’abahakana Jenoside, abayigoreka n’abakwirakwiza ingengabitekerezo y’urwango.</p>
<p>Yasoje agira ati: “Kwibuka, kurwanya ibinyoma no gutanga ubutabera ni isezerano rimwe,” ashimangira ko u Bufaransa buzakomeza kuba hafi y’abarokotse Jenoside n’imiryango yabo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-09_at_11.56_55_2_.jpg"
				length="83580"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Nta gihugu gikwiye gutereranwa mu ntambara, igihe gihanganye n'urwango - Umuyahudi Dani Dayan</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Nta-gihugu-gikwiye-gutereranwa-mu-ntambara-igihe-gihanganye-n-urwango-Umuyahudi-Dani-Dayan</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Nta-gihugu-gikwiye-gutereranwa-mu-ntambara-igihe-gihanganye-n-urwango-Umuyahudi-Dani-Dayan</guid>

		<dc:date>2026-04-08T11:42:59Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ambasaderi Dani Dayan, yaburiye abakomeje kurebera ibikorwa biganisha ku rwango ruhembera Jenoside, abibutsa ko Jenoside idatangirira mu bikorwa ahubwo ihera mu bitekerezo n’amagambo.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Nta gihugu gikwiye gutereranwa mu ntambara, igihe gihanganye n&#8217;urwango - Umuyahudi Dani Dayan</h1>

			

			

			<div class='spip_document_280007 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-08_at_13.21_56.jpg' width="2560" height="2560" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Dani, Umuyahudi, akaba na Perezida w’Umuryango Yad Vashem utegura ibikorwa byo kwibuka Holaucost (Jenoside yakorewe Abayahudi), yabigarutseho mu nama mpuzamahanga irimo kubera i Kigali ku gukumira Jenoside, kuri uyu wa 8 Mata.</p>
<p>Yagaragaje ko u Rwanda rutakiri gusa igihugu cyanyuze mu mateka akomeye, ahubwo ari n’urugero rw’uko igihugu cyiyubaka kigashyira imbere ubumwe n’inshingano zo kurwanya ingengabitekerezo ya Jenoside.</p>
<p>Yagize ati “Jenoside itangirana n’amagambo, amagambo yambura abantu ubumuntu.”</p>
<p>Ibi abihuza  n’icyo u Rwanda rwita ingengabitekerezo ya Jenoside, aho urwango n’ivangura bitangira buhoro buhoro bikagera aho bihinduka ibikorwa by’ubwicanyi.</p>
<p>Yagarutse ku kuba amahanga yarananiwe gutabara ku gihe, haba muri Jenoside yakorewe Abayahudi ndetse no mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.</p>
<p>Nubwo isi yakunze kuvuga ko Jenoside itazongera kubaho, Dayan yagaragaje ko ibyo bitaragera ku ntego.</p>
<p>Ati “Urwango, ivangura n’ivanguramoko bikomeje kugaragara mu bice bitandukanye by’isi.”</p>
<p>Yavuze ko nubwo hahimbwe ijambo “Jenoside”, mu buryo bwo gusobanura ibikorwa by’itsembabwoko biba bigamije kurandura igice cy’abantu,  isi ifite amagambo n’amategeko ayisobanura, ariko ikibazo kikiri mu kuyikumira hakiri kare, maze agira ati “Ibi byerekana icyuho kiri hagati yo kumenya Jenoside no kuyirinda.”<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
Ihuriro ry’ububabare bw’Abatutsi n’Abayahudi n’inshingano</strong></p>
<p>Mu ijambo rye, Dayan yagarutse ku isano iri hagati y’amateka y’Abayahudi n’Abatutsi, atari uko asa neza, ahubwo kubera ingaruka Jenoside isigira abantu.</p>
<p>Yagereranyije ibi n’ububabare bw’urugingo umuntu acibwa bugakomeza kumurya (phantom pain), agaragaza ko nubwo Jenoside irangira, ingaruka zayo zikomeza kubaho mu mateka, mu mitekerereze no mu buzima bw’abayirokotse n’ababakomokaho.</p>
<p>Ati “Ibi byatumye u Rwanda na Israel bigirana ubufatanye mu kwigira hamwe no gusangira ubunararibonye ku bijyanye no kwibuka no kwirinda Jenoside.”</p>
<p>Dayan yashimye uburyo u Rwanda rwahisemo kwiyubaka nyuma ya Jenoside, avuga ko atari ibintu byizana, ahubwo ari icyemezo gikomeye cyafashwe.</p>
<p>Yagize ati “U Rwanda rwahisemo gukoresha amateka yarwo mu kubaka ubumwe aho kwimakaza amacakubiri.”</p>
<p>Dayan yagaragaje kandi ko kwibuka bidahagije, ahubwo bigomba kuvamo inshingano, maze yifashishije amagambo yo mu Kinyarwanda “Kwibuka” no mu Giheburayo “Zachor”, asobanura ko kwibuka atari ukwicara gusa, ahubwo ari inshingano yo kurinda ubuzima no kurwanya urwango.</p>
<p>Ati “Kwibuka gusa ntibihagije. Gukumira Jenoside bisaba kuba maso, kwigisha no kugira ubutwari bwo kuyirwanya hakiri kare.”</p>
<p>Dayan yabajije ikibazo ati mbese Kwibuka byaba bimaze iki biramutse bitagira ibikorwa, ese amahanga azakomeza kwibuka gusa, cyangwa azagira icyo akora?”</p>
<p>Yavuze ko kuba u Rwanda rwakira inama mpuzamahanga nk’iyi mu gihe cya Kwibuka32 bishimangira uruhare rwarwo nk’igihugu gifite ijwi rikomeye mu guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi.</p>
<p>Ati “Nta muntu cyangwa igihugu bikwiye kongera gusigara byonyine mu gihe bihanganye n’urwango.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-08_at_13.21_56.jpg"
				length="1422804"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda ntirwapfa kabiri - Perezida Kagame</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-ntirwapfa-kabiri-perezida-kagame</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-ntirwapfa-kabiri-perezida-kagame</guid>

		<dc:date>2026-04-07T11:42:00Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yijeje Abanyarwanda ko u Rwanda rutazongera gupfa ukundi kuko bidashoboka ko rushobora gupfa kabiri, bityo ko uwabigerageza bitamuhira.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda ntirwapfa kabiri - Perezida Kagame</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279918 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-07_at_12.42_58.jpg' width="2560" height="2560" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi Perezida Kagame yabivugiye ku Rwibutso rwa Jenoside rwa Kigali mu muhango wo gutangiza Kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Perezida wa Repubulika yashingiye ku buhamya bwari bumaze gutangwa na Theoneste Ngiruwosanga wari umaze kugaragaza ubuzima bw’inzitane yanyuzemo mu 1994 ngo ashobore kurokoka.</p>
<p>Ngirowansanga yarondoye inshuro nyinshi, ibihe bikomeye birenga bitanu yisanganga ahanganye n’urupfu amaso ku yandi, ariko ku bw’amahirwe akarokoka, ati “Ubwo mundeba aha ndi umurame.”</p>
<p>Kuva kuri ADPR Shangi kugera ku Cyobo bari barise kuri “Croix-Rouge” batwaragamo imibiri y’Abatutsi ibihumbi n’ibihumbi bari bamaze kwicirwa i Shangi, ndetse n’inkomere bajyaga kuhicira, Ngirowonsanga yisanze yahawe umwana biganye wari Interahamwe ngo amutware nagera kuri icyo cyobo amutere icumu mu mutima amwice amunagemo, ariko ku bw’amahirwe aho na ho, aca mu rihumye iyo nterahamwe.</p>
<p>Amaze kuyicika yisanze yasubiye mu babyeyi aho iyo nterahamwe yari imukuye n’ubundi, ariko ahageze ababyeyi bikanga ko Interahamwe nizigaruka zikahamusanga ziribubicane, ariko umugore wa se wabo wari muri abo bagore arababwira ati “Uyu mwana uvuye kuri kiriya cyobo akagaruka aha nimumureke.”</p>
<p>Ni uko uwo mubyeyi yambuye umugore bari bamaze kwica ibitenge byitwa “amakanga” aramukenyeza neza ahinduka nk’umwana w’umukobwa, mbese asa n’abo bose bari aho. Nyuma ngo haje kuza itegeko ko muntu wongera kwicwa, ariko ku bw’amahirwe make, Interahamwe zigaruka aho bari bari “imwe iravuga iti ‘wowe ndagutwara uzajye underera abana.”</p>
<p>Ngirowonsanga ati “Nibutse ko ndi umuhungu nahise numva ibyanjye noneho birangiye, ariko ninginga uwo mugore wa data wacu ngo anyingingire mushiki wanjye wari aho, yemere abe ari we ujyana n’iyo nterahamwe mu mwanya wanjye.”</p>
<p>Mu Kiniga kinshi, Ngirowonsanga wavuze ko uwo mushiki we na we yarokotse bakaba bari bazanye Kwibuk, ati “Iyo abyibutse, arambwira ati ‘Warantanze’.”</p>
<p>Ngirowonsanga yageze aho avuga ko umuntu wese warokokeye mu cyari Cyangungu ari “Inkirirahato” kuko ntiyiyumvisha ukuntu barokotse kandi ibihe bya Jenoside banyuzemo, bitari byoroshye, byarabaye birebire kurenza ahandi kubera Abafaransa bari muri “Zone Turquoise” batumye Inkotanyi zitinda kubageraho.</p>
<p>Ni ubuhamya bwakoze Perezida Kagame ku mutima, ku buryo akurikije ibyo yumvise yavuse ati “Theoneste n’ubundi yarapfuye, ntabwo yapfa kabiri.”</p>
<p>Perezida Kagame yabwiye abahakana Jenoside yakorewe Abatutsi ko bafite akazi gakomeye kugire ngo babe bashobora guhindura amateka nk’ayo uko babishaka.</p>
<p>Ati ‘Rero bafite ibyo bazahangana na byo kugira ngo amateka nk’ayo bayagire ukundi.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko ibihe bihinduka bityo akaba ntawe uzongera gupfa nk’uko “Theoneste yapfuye.”</p>
<p>Ati “Buriya yarapfuye, kuba ari ho ni nko kuzuka. Ariko ntawakongera gupfa kuriya.”</p>
<p>Perezida Kagame yibukije  abifuza gukomeza umugambi wa Jenoside yakorewe Abatutsi ko bidashoboka, ariko abaha gasopo ati “Ntabwo wakwica umuntu kabiri, ubigerageje azakwica mbere y’uko umwica.”</p>
<p>Perezida Kagame wavugaga atuje ariko ubona asa n’urakaye yabwiye abirirwa bavugira hanze birata ibyo gutera u Rwanda, ko batabishobora kuko u Rwanda rutakwihanganira gupfa kabiri.</p>
<p>Ati “Ubwo turi aha mutureba, bamwe bajya bashinyagura bavugira hanze, igihugu cyose, igihugu cy’u Rwanda ureba ntabwo gishobora gupfa kabiri. Mbere y’uko wakwica  u Rwanda ruzakwica.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko Abanyarwanda kandi baba abakuru, baba abana bahuriye kuri iyo myumvire ku buryo bitakorehera kurumeneramo uko wiboneye, abishimangira cyane, agira ati “Ntabwo wakwica abantu kabiri, ntibibaho ubwo utureba aha ntabwo twapfa kabiri. Ari twe bakuru ari abana bacu, ntawe uzabica kabiri, ntibishoboka ntabwo byakunda.”</p>
<p>Yakomeje abwiza abari aho ukuri akoresheje ururimi rw&#8217;Icyongereza, ko Abanyarwanda bazabaho nk’uko abantu bakwiriye kubaho, kandi nk’uko n’abandi bose babaho, kandi “Byanze bikunze, ntawe twabisaba, ntawe ntawe.”</p>
<p>Ati “Uko mbivuzi uku, hari ababyumva ukundi, hari abazabisubiramo ukundi, ariko uko mbuzivuze ni uko nguko abe ari ko mubitwara.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-04-07_at_12.42_58.jpg"
				length="907702"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umutungo wa Leta ntukwiye guharirwa abakire gusa &#8211; Abadepite</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umutungo-wa-leta-ntukwiye-guharirwa-abakire-gusa-abadepite</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umutungo-wa-leta-ntukwiye-guharirwa-abakire-gusa-abadepite</guid>

		<dc:date>2026-04-06T12:03:28Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bagaragaje impungenge ku mitangire y’amasoko ya Leta, bavuga ko akomeje guharirwa abantu bake bifite, bigatuma ba rwiyemezamirimo bato n’urubyiruko badafashwa kugera ku mahirwe yo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umutungo wa Leta ntukwiye guharirwa abakire gusa – Abadepite</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279898 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/abadepite_2_.jpg' width="1600" height="898" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi babigarutseho mu Nteko Rusange y’Umutwe w’Abadepite tariki 02 Mata 2026, ubwo hasuzumwaga raporo ya Komisiyo ishinzwe gukurikirana ikoreshwa ry’Imari n’Umutungo bya Leta (PAC) ku busesenguzi yakoze ku byagarutsweho na Rapaoro y’Ubugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta.</p>
<p>Raporo ya PAC ikaba igaragaza ibyuho mu Itegeko rigenga amasoko ya Leta, byatumye Inteko ifata umwanzuro ko rikwiye kuvugururwa, dore ko abadepite bagaragaje ko hari imikorere ituma amasoko menshi yiharirwa n’ibigo bimwe, ahanini bishingiye ku byuho biri mu mategeko n’imyitwarire ishobora gutiza umurindi ruswa.</p>
<p>Depite Theogene Munyangeyo yanenze imikorere iganisha ku guha amasoko umuntu umwe, ashingiye ku mpamvu zo kuvuga ko ari we watanze igiciro gito kurusha abandi.</p>
<p>Ati “Umuco waje wo gutanga amasoko ku muntu umwe mu gihugu hose ngo ni we uhendutse, nyamara ugasanga agurira ku ruganda. Ibi biba bimeze bite?”</p>
<p>Yanagaragaje ko bidasanzwe kubona Leta ari yo ihendwa mu masoko itanga, asaba ko hasobanurwa impamvu zibitera.</p>
<p>Ati “Ni gute usanga nk’isoko rya mudasobwa ritangwa ku muntu umwe gusa? Niba yaratsindiye isoko iki gihembwe, kuki mu kindi gihembwe hatajya habaho guha n’abandi amahirwe kugira ngo umutungo wa Leta usaranganywe?”</p>
<p>Ibitekerezo bye byashimangiwe na Depite Jean Paul Munyandamutse, wavuze ko ibisabwa mu gupiganira amasoko akenshi biremereye ku bigo bito n’urubyiruko, bigatuma badashobora gutsindira ayo masoko.</p>
<p>Ati “Izi mbogamizi zivuyeho, byaha urubyiruko amahirwe yo gupiganira amasoko, bikabafasha kwiteza imbere. Ibi bikwiye kwitabwaho cyane nk’uko n’izindi nzego zibigaragaza.”</p>
<p>Abadepite banagarutse ku kibazo cy’uko amasoko ya Leta akomeje kurangwa n’imyumvire ko Leta igomba guhendwa, bakavuga ko ari ikibazo gikomeye gikwiye guhagurukirwa.</p>
<p>Depite Munyandamutse yatanze urugero rw’ “amasoko yihutirwa”, agaragaza ko akenshi atangwa mu buryo butanoze, ndetse kwishyura abayatsindiye bikagorana, bigatuma bazamura ibiciro.</p>
<p>Ati “Iyo bazi ko bazishyurwa batinze, bazamura ibiciro ku buryo bo ubwabo batwibwiriye ko bakuba kabiri. Amasoko yihutirwa atangwa mu kajagari, na byo bikaba byatanga icyuho cya ruswa.”</p>
<p>Yanagaragaje ko hari aho ubuyobozi bwinjira mu mitangire y’amasoko, nyamara bugomba kujya mu bugenzuzi gusa, kuko kwinjira mu itangwa ry’amasoko bitera urwikekwe.</p>
<p>Ati “Abantu batangira gutekereza ko abo bayobozi babifitemo inyungu, bigatuma na ba rwiyemezamirimo bato bari muri ayo masoko bumva ko niba ubuyobozi bwarya ruswa, na bo bakwiye kuba barya iyo ku rwego rwabo ruciriritse.”</p>
<p>Perezida wa PAC, Depite Vakens Muhakwa, yemeje ko koko ba rwiyemezamirimo bato bagihura n’imbogamizi, nubwo Itegeko ry’Amasoko ya Leta rya 2022 ryari ryarashyizeho ingingo zigamije kubafasha.</p>
<p>Ati “Hari aho usanga ba rwiyemezamirimo bakiri bato basonerwa cyangwa badasabwa bimwe mu bipimo mu masoko mato, ariko hari inzego zitabyubahiriza.”<br class='autobr' />
Yasabye ko mu ivugururwa ry’iri tegeko, hazashyirwamo ingamba zisobanutse kandi zifatika, ku buryo zizajya zubahirizwa nta buryarya.</p>
<p>Mu bindi byagaragajwe nk’ibyihutirwa gukosorwa harimo kuba hari amasoko manini akomeje gutangwa mu buryo bumwe aho yagabanywamo ibice kugira ngo ahabwe benshi, ndetse no kuba hari amateka ya Minisitiri akenewe ngo itegeko rishyirwe mu bikorwa neza, ariko akaba atarashyirwa ahagaragara kugeza ubu.</p>
<p>Ayo mateka arimo agena imitangire y’amasoko mu ambasade no mu zindi nzego zihagarariye u Rwanda mu mahanga, agenga amasosiyete ya Leta n’ibigo bifite imiterere yihariye, ndetse n’arebana n’uburyo inyigo z’imishinga zikorwa.</p>
<p>Depite Muhakwa yagize ati “Ibi byose bigaragaza ko hari amateka yatinze gushyirwaho, nyamara itegeko ryaratangiye gushyirwa mu bikorwa kuva mu 2022.”</p>
<p>Abadepite bemeza ko kuvugurura iri tegeko no gukuraho ibyuho biririmo bizafasha mu gusaranganya umutungo wa Leta, gukumira ruswa no guteza imbere ba rwiyemezamirimo bato n’urubyiruko.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/abadepite_2_.jpg"
				length="429630"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umuturage yareze Ejo Heza kuri Perezida wa Repubulika </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umuturage-yareze-ejo-heza-kuri-perezida-wa-repubulika</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umuturage-yareze-ejo-heza-kuri-perezida-wa-repubulika</guid>

		<dc:date>2026-04-02T14:39:46Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Hari umuturage wabwiye Komisiyo y’Abadepite y’Imibereho Myiza y’Abaturage ko Ejo Heza yamwimye amafaranga yemererwa ku bwizigame bwe, ubu ngo akaba yaragejeje ikirego cye kuri Perezida wa Repubulika.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umuturage yareze Ejo Heza kuri Perezida wa Repubulika </h1>

			

			

			<div class='spip_document_279614 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="10" data-legende-lenx=""
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_76lk0f76lk0f76lk.png' width="1408" height="768" alt="Photo AI" title="Photo AI" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Photo AI</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ibi Komisiyo y’Abadepite y’Imibereho Myiza y’Abaturage yabigarutseho kuri uyu wa 2 Mata, mu gusobanura impamvu Itegeko rigenga Ejo Heza ari ngombwa ko rivugururwa, kugira ngo rijyanishwe n’ibyifuzo by’abaturage kuko “Bagaragaje ko nta kintu kinini ibamariye.”</p>
<p>Perezida w’iyi Komisiyo, Veneranda Uwamariye, yabwiye abadepite ko ubwo bari barimo gusuzuma uyu mushinga, hari terefone nyinshi z’abaturage zagiye zibahamagara zibabaza niba uriya mushinga warageze muri komisiyo.</p>
<p>Yagize ati "Hari n’uwatubwiye ko ageze mu biro bya Perezida wa Repubulika asaba ko yasubizwa amafaranga ye.”</p>
<p>Mu byo abaturage bavuga, ni uko ngo ushobore guhabwa ku bwizigame bwawe itegeko riteganya ari uko wujuje imyaka 55 yo gutangira guhabwa amafaranga y’ubwizigame bw’iza bukuru ya buri kwezi, igihe upfuye, igihe wagize ubumuga bwa burundu, igihe ushaka kubaka cyangwa kuvugurura inzu, igihe ushaka kwishyura amashuri cyangwa kuba uri umunyamahanga utagikorera mu Rwanda.</p>
<p>Abadepite bavuga ko izi mpamvu zituma bamwe  mu baturage batishimira iyi gahunda, ku buryo bamwe bashaka no gukuramo amafaranga yabo.</p>
<p>Kuva gahunda ya Ejo Heza yashirwaho muri 2017, imaze kugira abanyamuryango babarirwa muri miliyoni 4 n’ibihumbi 800, bakaba bamaze kwizigama angana na miliyari 63Frw, mu gihe umutungo mbumbe w’ikigega umaze kugera kuri miliyari 92FRW harimo inyungu n’inkunga ya Leta.</p>
<p>Abanyamuryango ngo bamaze guhabwa miliyari 8FRW.</p>
<p>Komisiyo yavuze ko, cyakora, imikorere y’iki kigega igifite imbogamizi zirimo: uruhare ruto rw’abanyamuryango mu gutanga umusanzu ku buryo buhoraho kuko ngo usanga benshi batanga inshuro imwe gusa bakarekera aho, hakaba n’abatanga ubwizigame mu buryo budahoraho.</p>
<p>Depite Veneranda Uwamariya, agira ati “Bituma abanyamuryango batayibonamo igisubizo ku bibazo by’ubukungu bahura na byo mu buzima bwabo bwa buri munsi.”</p>
<p>Kugeza ubu, abanyamuryango 76 gusa, ni bo bafite ubwizigame buri hejuru ya miliyoni 4FRW, mu gihe iyo ari yo ngano y’ubwizigame bubahesha uburenganzira ku mushahara w’ubwizigame bw’izabukuru (pension) bwa buri kwezi.</p>
<p>Ibi bituma kuva Ejo Heza yatangira kugeza uyu munsi, abahabwa umushahara w’ukwezi ku bwizigame bwabo ni abantu batanu gusa, cyakora ngo abandi bahisemo kutayahabwa mu gihe bagitegereje ko itangwa ryayo ryavugururwa.</p>
<p>Kubera imbogamizi ziri muri Ejo Heza, bigaragara ko abaturage bifashe mu gusaba uruhare bemererwa ku bwizagame bwabo ngo bagire ibibazo bikemurira.</p>
<p>Kugeza ubu, abamaze gusaba ubwizigama bwabo mu kubaka cyangwa kuvugurura icumbi ni batandatu gusa, mu gihe umwe gusa ari we wayasabye ngo yishyure amashuri.</p>
<p>Ishingiye kuri izi mbogamizi, Guverinoma yateguye umushinga w’Itegeko rivugurura iryo muri 2017 kugira ngo bashobore guhuza imikorere y’iki kigega n’imibereho y’abanyamuryango no gukomeza guteza imibere ubwizigame bw’igihe kirere bw&#8217;iza bukuru. <br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
Impinduka ziteganyijwe muri Ejo Heza</strong></p>
<p>Mu mpinduka z’ingenzi ziteganyijwe muri uyu mushinga w’itegeko wemejwe n’Intego harimo: guhindura ingingo ya 9 hakongerwamo igika cyemerera umunyamuryango gusaba igice cy’ubwizigame bwe kugira ngo agikoreshe mu bikorwa bimuteza imbere.</p>
<p>Uyu mushinga w’itegeko ukaba uteganya ko amabwiriza yihariye ku buryo bwo gutanga ibigenerwa umunyamuryango bizagenwa n’Iteka rya Minisitiri ufite imari mu nshingano  aho kuba urwego rugenzura imikorere ari rwoBanki Nkuru y’u Rwanda kugira ngo horoshywe ishyirwa mu bikorwa ry’iri tegeko.</p>
<p>Binyuze muri iryo teka rya Minisitiri, uyu mushinga uteganya ko ingano y’ubwizigame bwo guhabwa amafaranga y’ubwizigame bw’iza bukuru ya buri kwezi azava kuri miliyoni 4FRW akagirwa miliyoni 2FRW.</p>
<p>Umushinga kandi uzafungura uburyo bwari busanzwe bwo gufata ku bwizigame nyuma ko kuzuza imyaka 55 y’amavuko, busimburwe n’uburyo rusange bwemerera umunyamuryango gukoresha igice cy’ubwizigame bwe kitaranze 30% y’ayo afitemo akoreshwa nk’ingoboka ku mpamvu iyo ari yo yose.</p>
<p>Depite Icyitegetse yagize impungenge ko uku gufungura uburyo bwo guhabwa 30% gushobora kuzatuma abaturage bakuramo amafaranga yabo yose, ariko ajya inama ko hakorwa ubukangurambaga kugira ngo uyafashe atazajya amupfira ubusa.</p>
<p>Depite uyoboye Komisiyo y’Imibereho Myiza y’Abaturage yamusobanuriye ko nta mpungenge zagombye kubaho kuko umuturage ashobora gukoresha 30% mu buryo bw’ingoboka ariko 70% azajya aguma kuba ubwizigame bwe bw’iza bukuru mu buryo budakorwaho.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/gemini_generated_image_76lk0f76lk0f76lk.png"
				length="2174717"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kayonza: Abaturage batangije mituweli y'ubuvuzi bw'amatungo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/kayonza-abaturage-batangije-mituweli-y-ubuvuzi-bw-amatungo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/kayonza-abaturage-batangije-mituweli-y-ubuvuzi-bw-amatungo</guid>

		<dc:date>2026-04-02T14:16:03Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubworozi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rwego rwo guhangana n’ikibazo cy’ubuvuzi bw’amatungo buhenze, abaturage bo mu Karere ka Kayonza batangije ubwisungane mu kuvuza amatungo yabo, kuko sosiyete z’ubwishingizi zishingira impfu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kayonza: Abaturage batangije mituweli y’ubuvuzi bw’amatungo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279613 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/inka_1-21-3.jpg' width="700" height="525" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, Dr Telesphore Ndabamenye, yabibwiye abasenateri bamubazaga, ku wa 1 Mata 2026, icyo Guverinoma irimo gukora kugira ngo ibiciro by’imiti y’amatungo “bigaragara ko bihanitse kandi birimo akajagari, ku buryo buri muganga w’amatungo usanga agurisha imiti y’amatungo ku giciro yishakiye,” bihabwe amabwiriza abigenga.</p>
<p>Minisitiri Dr Ndabamenye, wasubizaga mu mwanya wa Minisitiri w’Intebe utari uhari, yagize ati “Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu irimo gukorana n’inzego z’ibanze ngo bishakemo ibisubizo aho dufite ingero, nko mu Karere ka Kayonza, abaturage bishyize hamwe bagatangira mituweli y’ubuvuzi bw’amatungo.”</p>
<p>Visi Perezida wa Sena ushinzwe Amategeko no kugenzura Ibikorwa bya Guverinoma, Solina Nyirahabimana, yavuze ko Sena yasanze nta mabwiriza ariho ashyiraho ibiciro by’imiti y’amatungo “bikaba bitanga icyuho ko hari bamwe mu bacuruza imiti y’amatungo bahenda aborozi.”</p>
<p>Ati “Sena irifuza kumenya impamvu hadashyirwaho amabwiriza agena ibiciro by’imiti y’amatungo nk’uko byakozwe ku miti yagenewe kuvura abantu.”</p>
<p>Yakomeje agaragaza ikibazo cyo kuba ubwishingizi bw’amatungo butaragera ku matungo yose kandi bukaba bwishingira impfu z’amatungo, hakaba hatishingirwa ubuvuzi bwayo.</p>
<p>Abenshi mu basenateri bafashe ijambo, batanze impuruza kuri iki kibazo cy’ubuvuzi bw’amatungo buhenze, no kuba nta mabwiriza bugenderaho bigatuma abacuruza imiti y’amatungo bunama ku baturage, basaba Guverinoma kureba uko mu bwingizi bw’amatungo hakongerwamo n’ubuvuzi bwayo.</p>
<p>Nka Senateri Fulgence Nsengiyumva yagize ati “Nasaba ko hatakwishingirwa gusa urupfu rw’itungo,  hakarebwa n’indwara zaryo kuko iyo ryishingiwe riba ritakiri umutungo wa nyiraryo wenyine, ahubwo aba arifatanyije n’ikigo cy’ubwishingizi.”</p>
<p>Minisitiri Ndabamenye yavuze ko, mu gukemura ikibazo cy’ubuvuzi bw’amatungo buhenze, Leta igeza ku borozi inkingo z’ibyorezo byibasira amatungo ku buntu, ikanatanga nkunganire ku nkingo zimwe na zimwe zigoye nk’ikibagarira, gasheshe n’izindi.</p>
<p>Yavuze kandi ko binyuze mu biganiro hagati ya MINAGRI na MINISANTE, barimo gutegura uburyo imiti y’amatungo yazajya itumizwa ku buryo bwihariye na Rwanda Medical Supply (DMS) isanzwe itumiza imiti y’abantu ikayishyikiriza amavuriro na za farumasi z’amatungo, ibi na byo ngo bakaba bizera ko byazagabanya igiciro cy’imiti y’amatungo.</p>
<p>Iki cyifuzo ariko, Abasenateri barimo Senateri Uwera na Senateri Evode Uwizeyimana, babaye nk’abagishidikanyaho babwira Minisitiri Ndabamenye ko iyi kompanyi ya DMS “isanzwe ikora nabi mu kugeza ku mavuriro n’amafarumasi imiti y’abantu,” bityo ko kuyongereraho inshingano zo gutumizaho imiti y’amatungo byateza ikibazo kurushaho bigatuma n’iby’imiti y’abantu yatumizagaho bizamba kurushaho.</p>
<p>Ni ibibazo Minisitiri Ndabemenye wabonaga asa n’udafitiye ibisubizo bihamye, ariko yizeza abasenateri, ko bizafasha mu kunoza igenamigambi ry’ibikorwa by’ubworozi, maze Perezida wa Sena, Dr François Xavier Kalinda, avuga ko Sena izakomeza kugenzura ko ibyo bemeranyijwe muri Sena ku muti w’ibibazo byugarije ubworozi, Sena izakomeza kugenzura ko bishyirwa mu bikorwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/inka_1-21-3.jpg"
				length="174690"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Aborozi b'ingurube muri Rusizi bahumurijwe: Drones zigiye gutangira kubagezaho intanga</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/aborozi-b-ingurube-muri-rusizi-bahumurijwe-drones-zigiye-gutangira-kubagezaho-intanga</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/aborozi-b-ingurube-muri-rusizi-bahumurijwe-drones-zigiye-gutangira-kubagezaho-intanga</guid>

		<dc:date>2026-04-02T12:49:33Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubworozi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma y’u Rwanda yijeje aborozi b’ingurube bo mu turere twa Rusizi na Nyamasheke bari bameze nk’abibagiranye mu kugezwaho intanga z’ingurube hifashishijwe utudege tutagira abapilote tuzwi nka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Aborozi b’ingurube muri Rusizi bahumurijwe: Drones zigiye gutangira kubagezaho intanga</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279612 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/image_750x_68b9c3d7a8a08.jpg' width="750" height="499" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni mu gihe hashize imyaka hafi itatu, aborozi bo mu Rwanda batangiye kugezwaho inkingo z’amatungo n’intanga hakoreshejwe drones kuko iyi gahunda yatangiye muri 2023, ariko aborozi batuye muri iki gice cy’Uburengerazuba bw’u Rwanda, akenshi kigerwamo ubanje kwambuka ishyamba rigari rya Pariki y’Igihugu ya Nyungwe, bo bari barategereje, amaso agahera mu kirere.</p>
<p>Muri Werurwe 2026, bari bongeye gutakambira abasenateri ubwo bari babasuye, babasaba ko babakorera ubuvugizi, na bo bakabona intanga z’ingurube.</p>
<p>Byatumye iki kibazo gishyirwa mu myanzuro y’ibibazo Guverinoma y’u Rwanda igomba gusobanura mu bibazo Abasenateri basanze bikibangamira iterambere ry’ubworozi.</p>
<p>Ubu noneho bashobora kwiruhutsa kuko ubwo yagezaga ku Nteko Rusange ya Sena gahunda Guverinoma ifite yo gukemura ibibazo bikidindiza iterambere ry’ubworozi, mu izina rya Minisitiri w’Intebe, Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, ku wa 1 Mata 2026, Dr Telesphore Ndabamenye yavuze ko guhera mu kwezi gutaha, ku bufatanye na Zipline isanzwe itanga izi serivisi za Drones, izatangira kubaka ikibuga cyazo i Karongi.</p>
<p>Yagize ati “Hari uturere tutajyana n’ikoranabuhanga rya drones bitewe n’imisozi, ariko Leta yegereye umufatanyabikorwa witwa Zipline, akaba agiye kubaka ikibuga gitwara drones mu Ntara y’Iburengerazuba, akaba yarafashijwe kubona ubutaka mu Karere ka Karongi.”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Imirimo yo kubaka ikibuga izatangira muri Mata uyu mwaka, muri Kamena uyu mwaka wa 2026 zizatangira guhagurikira kuri icyo kibuga i Karongi zitwara intanga mu Karere ka Rusizi no mu mirenge imwe n’imwe ya Nyamasheke itashoboraga kuzibona.”</p>
<p>Minisitiri Ndabamenye yibukije ko gahunda yo gutera intanga amatungo ikeneye inzobere nyinshi, ariko ko mu buryo bwo gukemura iki kibazo, guhera muri 2025 batangije gahunda bise “Veterinary Sanitary Mandate” ijyanye no kwigisha aborozi ndetse no kubafasha gukora ibirebana no kwita ku matungo.</p>
<p>Avuga ko ari gahunda y’abikorera, bazahabwa amahugurwa yo kongera ubumenyi bw’inzobere ibihumbi 2700 mu myaka itatu iri imbere, ariko mu mwaka w’ingengo y’imari utaha (2026-2027) hakazahugurwa abagera ku 1500 biyongera ku bari bahari bagera ku 1200.</p>
<p>Avuga ko iyi gahunda yatangiye kwiyubaka kuko hari abikorera bagera ku 1815 bari mu makoperative agera kuri 91 hirya no hino mu gihugu.</p>
<p>Ati “Tugomba kubaka iyi gahunda ya ‘Veterinary Sanitary Mandate nk’uburyo bw’umuyoboro wo kwegereza aborozi intanga no gukurikirana amatungo muri rusange.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/image_750x_68b9c3d7a8a08.jpg"
				length="59068"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umusenateri yabwiye Minisitiri ufite amatungo mu nshingano ko hari ibintu bisa no kubaragira</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Umusenateri-babwiye-Minisitiri-ufite-amatungo-mu-nshingano-ko-hari-ibintu-bisa-no-kubaragira</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Umusenateri-babwiye-Minisitiri-ufite-amatungo-mu-nshingano-ko-hari-ibintu-bisa-no-kubaragira</guid>

		<dc:date>2026-04-01T21:18:33Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Senateri Dr Charles Muligande yibuka ko ubwo yari akiri muri Guverinoma, uwari Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi yavuze ko  bagiye kubaka ubuhunikiro bw’imyaka bwa toni ibihumbi 20.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umusenateri yabwiye Minisitiri ufite amatungo mu nshingano ko hari ibintu bisa no kubaragira</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279593 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-04-01_23_11_40-_110881928_evodeuwizeyimana.jpg_webp_800_450_.png' width="798" height="451" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Icyo gihe ariko, Perezida Paul Kagame yamushubije ko atarebye kure, avuga ko hakenewe kubakwa ubuhunikiro bwa toni ibihumbi 300.</p>
<p>Kuva icyo gihe kugera uyu munsi hashize imyaka cumi n&#8217;itanu, ariko u Rwanda ruhunika ibibarirwa munsi gato ya toni ibihumbi 50.</p>
<p>Uyu munsi, Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, Dr Telesphore Ndabamenye na we yari muri Sena, mu izina rya Minisitiri w’Intebe, kugira ngo atange ingamba Guverinoma ifite zo gukemura ibibazo byagaragaye mu buhinzi n’ubworozi, kandi ikijyanye no guhunika cyongeye kugaruka.</p>
<p>Senateri Dr Muligande yavuze ko ibihunikwa ari bikeya, aho yagize ati “Ubundi tubishyize mu mibare ni bwo wakumva ukuntu ari bike. Turamutse tugize ibyago ntitugire icyo tweza hano mu Rwanda , iyi ‘stock’ yadutunga iminsi irindwi.”</p>
<p>Ati “Urumva rero ko dufite ibyo duhunitse bike cyane,”  akibaza niba uretse kubona ibyo guhunika hari n’aho kubihunika.</p>
<p>Gahunda  Minagri ifite ni ukubaka ubuhunikiro bwa toni ibihumbi 100 mu gihe cy’imyaka itatu iri imbere.</p>
<p>Aha ni ho Senateri Dr Muligande yahereye abaza Minisitiri Ndabamenye, ati “Ndashaka kumenya ingamba mufite zizafasha kubaka mu myaka itatu ubuhunikiro bwananiranye kubaka muri iki gihe cyose gishize.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko kugira ngo intego yo guhunika byinshi igerweho “byasaba kuba twakweza byinshi tukagira ibyo duhunika, ariko hakaba n’ibitumizwa mu mahanga.”</p>
<p>Iki kibazo cyaje gisanga icya Senateri Evode Uwizeyimana wagarutse ku birebana no kuba Guverinoma iteganya kwifashisha Kompanyi ya RMS (Rwanda Medical Supply)  itumiza mu mahanga imiti yifashishwa mu kuvura abantu, ikazaba ari na yo izajya itumizaho imiti y’amatungo.</p>
<p>Senateri Uwizeyimana ati “Ndagira ngo muze kuduha igihe bizakorwamo. Hari inzego ziza zikatubwira ibintu hano, nka nyuma y’imyaka itanu wabaza aho bigeze bakakubwira ngo batanze isoko, indi myaka itanu yashira bati ‘tugiye gusesa amasezerano na rwiyemezamirimo ntabwo ibintu byagenze neza.”</p>
<p>Ati “Ibintu bimeze nko kuturagira mbyumva kenshi, tuganira n’inzego nyinshi, ndagira ngo rero muduhe igihe bizakorerwa mutumare impungenge kuko RMS isanzwe ikora nabi.”</p>
<p>Ibi Senateri Evode yabishingiye ku kuba hari n’izindi ngendo Sena yigeze gukora isura amavuriro y’ibanze (Posts de Sante) mu gihugu hose, bakababwira ko imikorere y’iyi kompanyi mu gutumiza imiti y’abantu ikorwa nabi.</p>
<p>Asanga rero kubivanga no gutumiza imiti y’amatungo byatuma imikorere yayo noneho iba mibi kurushaho.</p>
<p>Ku kijyanye n’ubuhunikiro, Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi yemeranyije na Senateri Muligande ko guhunika imyaka yarengera Abanyarwanda bikiri hasi.</p>
<p>Ubundi ngo ku rwego mpuzamahanga, byitwa ko nta kibazo gihari iyo Igihugu gishobora kugaburira abaturage bacyo mu gihe nibura cy’amezi atatu haramutse habaye ikibazo.</p>
<p>Yavuze ko Minagri yamaze kugena aho ibyo bigega bizubakwa kugira ngo babashe kongera ubushobozi bw’ubuhunikiro, kandi ko batanze amasoko y&#8217;abazabwubaka.</p>
<p>Ubusanzwe ngo Igihugu cyagombye kuba gifite ubushobozi bwo guhunika 15% by’umusaruro, byatunga nibura 15% by’abaturage b’igihugu mu gihe cy’amezi atatu.</p>
<p>Naho ku bijyanye n’imiti y’amatungo bateganya ko yajya itumizwa na kompanyi itumiza imiti ivura abantu, Minisitiri Dr Ndabamenye yavuze ko bizasuzumanwa ubushishozi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-04-01_23_11_40-_110881928_evodeuwizeyimana.jpg_webp_800_450_.png"
				length="514236"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amande acibwa abatitabira umuganda akwiye gukoreshwa mu gusoza ibikorwa bitarangiye - Abasenateri</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Amande-acibwa-abatitabira-umuganda-akwiye-gukoreshwa-mu-gusoza-ibikorwa-bitarangiye</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Amande-acibwa-abatitabira-umuganda-akwiye-gukoreshwa-mu-gusoza-ibikorwa-bitarangiye</guid>

		<dc:date>2026-03-31T19:43:55Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe hirya no hino mu Gihugu hakomeje kugaragara abaturage batitabira umuganda nk’uko biteganywa n’amategeko, Senateri Charles Murigande yasabye ko amande ateganywa ku batubahiriza uyu muhigo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amande acibwa abatitabira umuganda akwiye gukoreshwa mu gusoza ibikorwa bitarangiye - Abasenateri</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279516 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/umuganda-35.jpg' width="800" height="534" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabitangaje mu biganiro nyunguranabitekerezo byabereye mu Nteko Ishinga Amategeko kuri uyu wa 31 Werurwe, aho hagarutswe ku bibazo bikibangamiye ishyirwa mu bikorwa rya politiki y’umuganda, birimo n’icyo kuba hari ibikorwa byinshi umuganda usozwa bitarangiye, hakaba harimo ibyangirika burundu bigatuma amaboko y’abaturage aba impfabusa.</p>
<p>Senateri Murigande yagaragaje ko nubwo itegeko rigena ko umuganda ugomba gukorwa n’abantu bose bafite hagati y’imyaka 18 na 65, hakigaragara ubwitabire buke cyane, cyane cyane mu mijyi.</p>
<p>Ati “Hano mu mujyi, iyo urebye abitabira umuganda, ntibarenze 20%. Urugero, mu mudugudu ntuyemo ufite ingo 227, ushobora kubara abantu barenga 450 bafite imyaka yo gukora umuganda, ariko abawitabira ntibagera kuri 50.”</p>
<div class='spip_document_279518 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/senate-4.jpg' width="1600" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yavuze ko ibi bigaragaza ko hari benshi badakurikiza amategeko, nyamara ingingo ya 13 y’itegeko rigenga umuganda iteganya ko utitabiriye acibwa amande atari munsi y’amafaranga y’u Rwanda ibihumbi bitanu.</p>
<p>Mu rwego rwo gukemura iki kibazo, yasabye ko ayo mande yakongerwa gushyirwa mu bikorwa, ndetse amafaranga avuyemo akajya afasha mu gusoza imirimo isigara itarangiye.</p>
<p>Ati “Ayo mafaranga akwiye kujya acibwa koko, hanyuma ibikorwa bitarangijwe bikifashisha ayo mafaranga bigasoza neza.”</p>
<p>Si we wenyine wagaragaje impungenge kuri iki kibazo. Abandi basenateri n’abitabiriye ibi biganiro, barimo n’abahagarariye inzego zitandukanye z’imiyoborere n’urubyiruko, bagarutse ku kibazo cy’uko hari abaturage bagisuzugura umuganda, mu gihe abandi baba bawukora.</p>
<p>Senateri Mureshyankwano na we yagaragaje ko hakenewe izindi ngamba ziherekeza amande, zirimo no gushyira ahagaragara urutonde rw’abagomba gukora umuganda mu midugudu, abawusiba bakajya babazwa mu ruhame.</p>
<div class='spip_document_279519 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/senat-3.jpg' width="1600" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati “Njyewe aho ntuye, iyo hari impamvu ituma ntabasha kwitabira umuganda, mbimenyesha umukuru w’umudugudu nkamusobanurira impamvu.”</p>
<p>Ku ruhande rwa Guverinoma, Minisitiri w’Ubutegetsi bw’Igihugu, Dominique Habimana, yemeye ko hari ibibazo bikigaragara mu ishyirwa mu bikorwa ry’umuganda, birimo n’ibikorwa umuganda usozwa bitarangiye bigasaba gutegereza uw’ukwezi gukuriyeho, bityo bikaba bishobora kwangirika bigateza igihombo.</p>
<p>Yasobanuye ko hari igihe biterwa n’ubuke bw’amikoro, aho ibikorwa bimwe bisaba ubushobozi burenze ububoneka mu muganda, bigatuma bisozwa nyuma n’inkunga z’uturere cyangwa gutegurwa undi muganda wo kubisoza.</p>
<p>Ati “Hari ibikorwa bimwe bisozwa bitarangiye kubera ikibazo cy’ubushobozi, ariko hari n’ibisigara hagati aho bikaba byakwangirika koko.”</p>
<div class='spip_document_279517 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/habimana-5.jpg' width="1600" height="952" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri Habimana yijeje ko Minisiteri ayoboye (MINALOC) igiye kongera imbaraga mu gukurikirana ishyirwa mu bikorwa ry’amategeko agenga umuganda, by’umwihariko harebwa uko amande ateganywa acibwa, ndetse amafaranga avuyemo agafasha mu kurangiza ibikorwa by’umuganda.</p>
<p>Ibi bikaba byitezweho kongera ubwitabire bw’abaturage, no gutuma ibikorwa by’umuganda bikorwa neza kandi bikarangira ku gihe, bityo bikagira uruhare rufatika mu iterambere ry’imibereho y’abaturage.</p>
<p>Minisitiri Habimana akaba yijeje ko uretse iki kibazo cy’abasiba umuganda, MINALOC igiye kwita no ku mitegurire y’umuganda, na yo yakemanzwe cyane noneho hakajyaho igenamigambi ry’ibikorwa by’umuganda ku buryo nibura buri mezi atatu abaturage bazajya baba bafite gahunda y’umuganda y’icyo gihe.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/umuganda-35.jpg"
				length="171268"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title> Umuganda waciwe intege n'abayobozi bakomeye batawitabira - Umuvugizi wa RDF Gen Rwivanga</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Umuganda-waciwe-intege-n-abayobozi-bakomeye-batawitabira-Umuvugizi-wa-RDF-Gen-Rwivanga</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Umuganda-waciwe-intege-n-abayobozi-bakomeye-batawitabira-Umuvugizi-wa-RDF-Gen-Rwivanga</guid>

		<dc:date>2026-03-31T13:53:30Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umuvugizi w’Ingabo z’u Rwanda (RDF), Gen Ronald Rwivanga, yabwiye Abasenateri ko umuganda waciwe intege n’abayobozi mu nzego zo hejuru batawukora kandi bakagombye kubera urugero abaturage.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1> Umuganda waciwe intege n’abayobozi bakomeye batawitabira - Umuvugizi wa RDF Gen Rwivanga</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279510 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-31_15_51_03-image-2120_png_700_486_.png' width="699" height="478" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivugiye mu biganiro nyunguranabitekerezo mu Nteko Ishinga Amategeko, umutwe wa Sena kuri Politiki y’Igihugu y’Umuganda kuri uyu wa 31 Werurwe.</p>
<p>Gen Rwivanga yagize ati “Ingabo aho ziri mu kazi mu bice bitandukanye zikora umuganda, tuba twambaye sivili ku buryo uwareba yagira ngo ntiduhari, ariko muri rusange ntabwo navuga ko bigenda neza.”</p>
<p>Gen Rwivanga, mu minota itagera kuri ibiri, ati “Natwe ntabwo tubyubahiriza 100% nk’abayobozi. Abaminisitiri, Abajenerali ntabwo twese turi muri ibi bikorwa.”</p>
<p>Gen Rwivanga yavuze ko abayobozi mu nzego nkuru z’ubuyobozi bwite bwa Leta n’ubw’inzego z’umutekano baramutse bitabiriye umuganda mu buryo bukwiye, n’abaturage bawitabira ukarushaho kugenda neza no gutanga umusaruro.</p>
<p>Ni ijambo ryakoze ku mutima Senateri Nkubana, wimyoje agihabwa ijambo ngo ashimangire ibyari bimaze kuvugwa na Gen Rwivanga, ati “Mu by&#8217;ukuri Gen Rwivanga akimara gutanga igitekerezo numvaga nahita ndekera aho simvuge kuko avuze ibintu bikomeye.”</p>
<p>Ati “Mu by’ukuri ntabwo umuturage yabona Generali cyangwa Komiseri wa Polisi mu muganda ngo we areke kuwukora.”</p>
<p>Mu mvugo yumvikanamo kuba yakozwe ku mutima, yakomeje agira ati “Umuganda usa n’uwaciwe imbaraga n’abayobozi cyangwa n’abitwa ko bajijutse kuko nk’uko Jenerali yari abivuze, ntabwo yajya mu muganda ari Jenerali cyangwa Komiseri wa Polisi ngo hagire umuntu arusha ipeti uguma mu rugo aryamye."</p>
<p>Yavuze ko abantu bize kimwe n’abandi “bitwa ko bajijutse” umuganda bawufashe nk’igikorwa cy’abaturage basanzwe gusa kandi ngo atari ko bikwiye kuba bimeze.</p>
<p>Ati “Umuganda ni igikorwa cyiza kuko umuganda uva ku muco, umuganda ni ubusabane kandi ni ho hanyuzwa na politiki z’Igihugu.”</p>
<p>Yashimangiye ko umuganda ari ikintu gikomeye kandi kiri mu itegeko, asaba ko abayobozi bakwiye kwisuzuma uhereye ku basenateri, abaminisitiri, abadepite, abaganga n’abandi bize kugira ngo abaturage babarebereho.</p>
<p>Ati “Ngira ngo wenda unatekereje aho utuye, ni abantu bangahe bakora mu nzego za Leta nk’abadepite, abasenateri cyangwa abaminisitiri baza mu muganda buri munsi? Ni twe rero dukwiye guherwaho kugira ngo iki gikorwa cyongere gihabwe agaciro.”</p>
<p>Yubakiye ku bikorwa bya gisirikare bizwi nka “Army Week” yibukije ko inzego z’umutekano zikwiye kureberwaho, zikigirwaho uburyo bwo gukora umuganda ushingiye ku byiciro by’ubumenyi nk’uko mu bihe bya Army Week abasirikare usanga bajya kuvura abaturage amaso, amenyo n’izindi ndwara, bakubakira abaturage, n&#8217;ibindi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-31_15_51_03-image-2120_png_700_486_.png"
				length="405524"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umuganda w'u Rwanda ushobora gusabirwa kwandikwa mu Murage w'Isi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umuganda-w-u-rwanda-ushobora-gusabirwa-kwandikwa-mu-murage-w-isi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umuganda-w-u-rwanda-ushobora-gusabirwa-kwandikwa-mu-murage-w-isi</guid>

		<dc:date>2026-03-31T12:40:49Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abagize Inteko Ishinga Amategeko y’u Rwanda basabye Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu (MINALOC) kwandikisha Umuganda w’u Rwanda mu Murage w’Isi.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umuganda w’u Rwanda ushobora gusabirwa kwandikwa mu Murage w’Isi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279506 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55120703999_f699e51114_c.jpg' width="800" height="550" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p> Bavuze ko bakurikije uburyo ukorwa haba mu Rwanda no mu mahanga binyuze mu nzego z’umutekano ziba zagiye mu butumwa bw’amahoro, uramutse utinzwe kwandikisha ari igitekerezo abandi bashobora kuzatwara u Rwanda.</p>
<p>Byasabwe na Senateri Emmanuel Havugimana, mu nama nyunguranabitekerezo Inteko Ishinga Amategeko yagiranye na Minaloc n’abafatanyabikorwa bayo ku ishirwa mu bikorwa rya Politiki y’Igihugu y’Umuganda kuri uyu wa 31 Werurwe 2026.</p>
<div class='spip_document_279505 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/52929790023_e3507df735_c.jpg' width="800" height="543" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Asima uruhare umuganda ugira mu iterambere ry’igihugu, aho yagize ati “Umuganda uri mu mateka yacu kandi wagize ikintu kinini ugeza ku gihugu cyacu.”</p>
<p>Ibi Senateri Havugimana yabivuze ashingiye ku mibare yatanzwe na Minisitiri wa Minaloc, Dominique Habimana, y’ibikorwa byakozwe n’umuganda mu gihe cy’amezi atandatu ashize n’uburyo wagiye ugira uruhare mu guhuza abantu haba mu Rwanda no mu maganga.</p>
<div class='spip_document_279504 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55120449661_ea0f7aae6d_c.jpg' width="800" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yakomeje agira ati “Kubera ko umuganda ari ikintu gifite inkomoko mu Rwanda, nifuzaga ko wakwandikishwa mu Murage w’Isi muri Unesco.”</p>
<p>Ati “Ngirango urabona ingabo zacu muri Centrafrica zirawukora, ejo bundi numvise muri Jamaica baririmba bati ‘umuganda’, narishimye cyane kumva ko abantu bo muri Jamaica ijambo umuganda barimenye bijyana n’ukuntu rifite akamaro kandi rihuza abantu, ugize ibyago bakamugeraho. Umuganda ni ikintu cyiza cyane gikwiye kubungwabungwa.”</p>
<div class='spip_document_279502 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55120839390_b4b16a0985_c.jpg' width="800" height="656" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri Habimana yijeje Inteko ko koko bigiye gusuzumwa hakarebwa ni umuganda wakwandikishwa mu Murage w’Isi.</p>
<p>Mu mezi atandatu ashize, binyuze mu muganda, hasanwe hakanahangwa imihanda ifite uburebure bureshya n’ibirometero 25,188, gusana inzu zibarirwa mu 125,965, kubaka ubwiherero 46,654, kubaka inzira z’amazi zireshya n’ibirometero 63,971, gutera ibiti birenga ibihumbi 40 n’ibindi.</p>
<div class='spip_document_279494 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55070305473_b1b64ee83d_c.jpg' width="800" height="534" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nubwo umuganda ushimwa gutyo kandi urugare rwawo mu iterambere ry’igihugu rukaba rudashidikanywaho ariko, abagize Inteko Ishinga Amategeko bagaragaje ko Politiki yawo igifite ibibazo birimo kuba udafite imitegurire ihamye ituma witabirwa na buri we, kuba hari ibikorwa ukora igice ntibikomeze bityo imbaraga z’abaturage zigapfa ubusa no kuba hakiri abanyamujyi n’urubyiruko bawupinga ntibawukore bibwira ko ari uw’abanyacyaro gusa.</p>
<div class='spip_document_279501 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/53127181275_3c793573e3_c.jpg' width="799" height="533" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_279500 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/53126776751_1bfd5a3183_c.jpg' width="800" height="557" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_279498 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/53127258773_e2c15f0196_c.jpg' width="799" height="597" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55120449661_ea0f7aae6d_c.jpg"
				length="330347"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Uwatura yatura i Gicumbi: Hari umwuka mwiza kurusha ahandi mu Rwanda</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ibidukikije/ibungabunga/Uwatura-yatura-i-Gicumbi-Hari-umwuka-mwiza-kurusha-ahandi-mu-Rwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ibidukikije/ibungabunga/Uwatura-yatura-i-Gicumbi-Hari-umwuka-mwiza-kurusha-ahandi-mu-Rwanda</guid>

		<dc:date>2026-03-30T17:13:15Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ibungabunga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Kuri Phoibe Mukandayisenga, umunyamakuru wabaye kandi agakorera mu Karere ka Gicumbi imyaka ikabakaba icumi, ikirere cya Gicumbi ni ikirere gihora gihehereye haba mu mpeshyi cyangwa mu gihe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Uwatura yatura i Gicumbi: Hari umwuka mwiza kurusha ahandi mu Rwanda</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279423 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/green-6.jpg' width="1200" height="700" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati “Iyo uhageze wumva uhumetse, ufite umwuka utandukanye n’uw’iyi Kigali twirirwamo. Mbese wahatuye ku bijyanye n’ikirere cyiza, uba wumva nta handi waba ngo hakunyure.”</p>
<p>Muri aka Karere k’imisozi miremire yambaye amashyamba, n’imirima iryoheye ijisho y’icyayi, ibirayi n’ibindi, Mukandayisenga ati “Haba ikirere kitagora umuntu uwo ari we wese usibye uwaba afite uburwayi budasanzwe bw’umwihariko.”</p>
<p>Claudine Nyirabakire, ucuruza imboga muri aka Karere, avuga ko itandukaniro aryibonera cyane iyo agiye mu Mujyi wa Kigali.</p>
<p>Ati “Iyo ngeze i Kigali amaso arandya, abana bagakorora nijoro. Ariko hano iwacu umwuka uroroha, umuyaga uva ku misozi ugatuma uhorana isuku.”</p>
<p>Ibyo aba bombi bavuga, bishimangirwa na Raporo y’ubushakashatsi bwakozwe n’ikigo mpuzamahanga cyo mu Busuwisi, IOAir, gifatanyije na ONU,  yashyize Akarere ka Gicumbi ku mwanya wa mbere mu Rwanda mu duce dufite umwuka mwiza, usukuye.</p>
<p>Iyi raporo yasohotse mu mpera z’icyumweru gishize igaragaza ko umwuka wo my Karere ka Gicumbi ari wo wanduye ku kigero cyo hasi kuko ifite ingano ntoya y’uduce tw’umukungugu duhumanya ikirere (fine particles) ipimwa mu ngero bita mikorogarama 38 kuri metero kibe (µg/m³).</p>
<p>Nubwo iki gipimo kikiri hejuru y’igiteganywa n’Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (OMS/WHO) cya cya mikorogarama eshanu (5 µg/m³), Gicumbi ni yo iza ku mwanya wa mbere mu Rwanda mu kugira umwuka mwiza.</p>
<p>Aya makuru ashingiye ku bipimo byakusanyijwe n’ibikoresho cumin a kimwe bipima ubuziranenge bw’umwuka biri hirya no hino mu gihugu, byaturutse ku masoko ane atandukanye arimo ibikoresho bya Leta n’ibindi bihendutse byifashishwa mu gukurikirana ireme ry’umwuka.</p>
<p>Nubwo u Rwanda rutangiye gutera intambwe mu gukurikirana ubuziranenge bw’umwuka, inzobere zigaragaza ko umubare w’ibikoresho bipima umwuka ukiri muto ugereranyije n’ibihugu bifite ubushobozi buhanitse.</p>
<p>Mu mpamvu iyi raporo ivuga ko zituma Gicumbi igira umwuka mwiza harimo: kuba iri ku butumburuke bwo hejuru, bigafasha umuyaga gukwirakwiza imyuka ihumanye, kuba ifite umubare muto w’imodoka n’inganda, gahunda zo gutera ibiti no kurengera ibidukikije ndetse n’uburyo bwiza bwo guhinga bubungabunga ubutaka, dore ko bahinga ku materasi y’indinganire.</p>
<div class='spip_document_279424 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/gicumbi-33.jpg' width="1500" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku rwego rw’igihugu, u Rwanda rufite impuzandengo y’umwanda w’umwuka igera kuri 34.5 µg/m³, inshuro hafi zirindwi hejuru y’igipimo cyemewe.</p>
<p>Mu Mujyi wa Kigali, ho umwuka ukunze kugaragara ko wanduye kurushaho, aho mu bihe bitandukanye wageze kuri 40 µg/m³ cyangwa ukarenga, bitewe ahanini n’imodoka nyinshi, ibikorwa by’ubwubatsi n’indi mirimo ijyanye n’iterambere ry’imijyi.</p>
<p>Ahandi nko mu Mujyi wa Muhanga na ho, iyi raporo yerekana ko hakunze kugaragara umwuka wanduye kurusha ahandi, bitewe n’ubucucike bw’abaturage, ubwikorezi bwinshi n’umukungugu.</p>
<p>Mu rwego rwo guhangana n’iki kibazo, Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Kubungabunga Ibidukikije (REMA) cyashyizeho amabwiriza akomeye yo kugenzura imyuka iva mu modoka.</p>
<p>Kuri ubu, imodoka zose zisabwa gutsinda ibizamini by’imyuka ihumanya ikirere mbere yo guhabwa uburenganzira bwo kugenda, hanashishikarizwa ikoreshwa ry’imodoka zikoresha amashanyarazi mu rwego rwo kugabanya imyuka ihumanya.</p>
<p>Mu Karere ka Afurika y’Iburasirazuba, ikibazo cy’umwuka wanduye kiracyari ingorabahizi. Ibihugu nka Uganda na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo bifite urugero ruri hejuru, mu gihe Kenya na Tanzania byo bifite ururi hasi ugereranyije, ariko na rwo rukiri hejuru y’igipimo cyemewe.</p>
<div class='spip_document_279437 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/fxwhmahxsae1j1j-2.jpg' width="1024" height="576" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku rwego rwa Afurika, ibihugu nka Chad na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo biri mu bifite umwuka wanduye cyane ku Isi.</p>
<p>Ku Isi hose, imibare igaragaza ko 14% gusa by’imijyi ari yo yujuje ibisabwa ku bwiza bw’umwuka, mu gihe 91% by’ibihugu birenga ku bipimo byemewe.</p>
<p>Abahanga bagaragaza ko kugera ku mwuka mwiza bishoboka, ariko bisaba guhuza politiki nziza, imiterere y’ahantu n’imyitwarire myiza y’abaturage.</p>
<p>Bakanaburira ko ubwiyongere bw’abaturage, ihindagurika ry’ibihe n’iterambere ry’ubukungu bishobora kongera umwanda w’umwuka mu gihe bidacungwa neza.</p>
<p>Ku baturage ba Gicumbi, kuba Akarere kabo kaza ku isonga si imibare gusa, ahubwo ni ubuzima bwabo bwa buri munsi, guhumeka neza, kugira ubuzima bwiza no kurengera ibidukikije.</p>
<div class='spip_document_279438 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/fxvmftrwyaeec6b-2.jpg' width="2048" height="1152" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_279439 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/gicumbi_3-14-3.jpg' width="1024" height="576" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_279440 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/gicumbi_2-14-2.jpg' width="1080" height="721" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_279441 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/maxresdefault-1-2048x1152.jpg' width="2048" height="1152" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/gicumbi_3-14-3.jpg"
				length="155444"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Indwara zitandura zagabanutse ku kigero kikubye inshuro zirenga eshatu</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/indwara-zitandura-zagabanutse-ku-kigero-kikubye-inshuro-zirenga-eshatu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/indwara-zitandura-zagabanutse-ku-kigero-kikubye-inshuro-zirenga-eshatu</guid>

		<dc:date>2026-03-26T09:21:45Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Intebe Dr Justin Nsengiyumva yagaragaje ko u Rwanda rumaze kwiyubaka mu kurwanya indwara zitandura, ku buryo mu myaka isaga itanu izi ndwara zagabanutse inshuro zirenga eshatu.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Indwara zitandura zagabanutse ku kigero kikubye inshuro zirenga eshatu</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279166 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-26_11_16_51-chuk_-_google_search.png' width="643" height="366" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu cyiciro cy’umuvuduko w’amaraso ukabije, imibare igaragaza ko abarwaye iyi ndwara bavuye ku 58,194 mu mwaka wa 2019 bagera ku 134,823 mu 2025. Ibi bisobanura ko mu gihe cy’imyaka mike gusa, abarwayi barenga kabiri biyongereye, bigaragaza impamvu hakenewe ingamba zihamye zo kuyirinda no kuyivura hakiri kare.</p>
<p>Ku rundi ruhande, diyabete nayo iri mu ndwara ziri kuzamuka cyane. Abayirwaye bavuye ku 11,891 mu 2019 bagera ku 21,164 mu 2025. By’umwihariko, ifoto igaragaza ko “1 kuri 2” by’abafite diyabete batazi ko bayirwaye, bikaba ikibazo gikomeye kuko bituma benshi bayivuriza igihe yaramaze gukomera.</p>
<p>Ku bijyanye na kanseri, imibare igaragaza ko abayirwaye bavuye ku 2,745 mu 2017 bagera ku 6,896 mu 2025. Ibi bigaragaza izamuka rikomeye, n’ubwo hari ingamba zigamije kuyikumira, zirimo gahunda yo kuyisuzuma hakiri kare no kuyivura. Intego ni uko mu 2027, 90% by’abangavu bazaba bakingiwe, 70% by’abagore bafite imyaka 30–49 basuzumwe, ndetse 90% by’abarwaye bakabona ubuvuzi.</p>
<p>Indwara zo mu mutwe nazo ziri mu ziyongera, aho abarwayi bavuye ku 35,000 mu 2017 bagera ku 50,000 mu 2025. Ibi byerekana ko ubuzima bwo mu mutwe bukwiye kwitabwaho cyane nk’izindi ndwara zose.</p>
<p>Muri rusange, indwara zitandura ziri kwiyongera ku buryo bugaragara mu Rwanda. Ibi bisaba kongera imbaraga mu bukangurambaga, kwisuzumisha hakiri kare, guhindura imibereho n’imirire, no kongera serivisi z’ubuvuzi, kugira ngo izi ndwara zigabanyuke mbere y’uko ziba ikibazo gikomeye kurushaho ku buzima rusange bw’Abanyarwandaa</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-26_11_16_51-chuk_-_google_search.png"
				length="524798"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame arifuza kubona &#8216;inkovu' z'abayobozi batuzuza inshingano</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-arifuza-kubona-inkovu-z-abayobozi-batuzuza-inshingano</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-arifuza-kubona-inkovu-z-abayobozi-batuzuza-inshingano</guid>

		<dc:date>2026-03-24T10:01:25Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame arambiwe abayobozi bicara bagapanga igenamigambi ry’ibikorwa, ariko rikarangirira mu nyandiko, n’ibikozwe ugasanga bikorwa mu buryo busa nk’ubwo kwikiza aho gukora ibikorwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame arifuza kubona ‘inkovu’ z’abayobozi batuzuza inshingano</h1>

			

			

			<div class='spip_document_279050 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55163641537_fb588c391d_k.jpg' width="2048" height="1365" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Asoza umwiherero w’abayobozi b’inzego z’ibanze n’abo ku rwego rw’Igihugu, mu Karere ka Bugesera, ku wa 23 Werurwe 2026, Perezida Kagame yavuze ko arambiwe kumva amagambo aho kwerekwa ibikorwa.</p>
<p>Ibi Perezida Kagame yabivugiye ko nyuma y’umwiherero abo bayobozi bakoze imyanzuro y’ibyo biyemeje, ariko ntibagaragaze uko izashyirwa mu bikorwa.</p>
<p>Yagize ati “Ntawe uzababaza, ntawe uzabakurikirana! N’ibi bwavugaga mugiye kwinenga, hari ikintu cya ngombwa cyangwa ibintu bya ngombwa muravuze, ntwabwo nigeze numva mu myanzuro, muvuga ukuntu muzakurikirana uko ibintu muvuye hano musezeranye bizashyirwa mu bikorwa.”</p>
<p>Perezida Kagame yagaraje ko imikorere nk’iyo iba igamije gusiga icyuho hagati, kugira ngo ibyo bimeje binadakorwa hazabure ubiryozwe, ati “Mugiye kuva aha gusa, buri wese yizeye undi, ko indirimbo mwaririmbye y’ukuntu ibi byose mwavuze mugiye kubihindura, mukaba bashya mukabikora..”</p>
<p>Ati “Nabyumvaga nk’indirimbo njyewe, indirimbo uhora wumva isubirwamo,” ababwira ko hari hakwiye kubamo umwanzuro ugaragaza ukuntu iyo myanzuro izasuzumwa ko yashyizwe mu bikorwa, utakoze icyo yagombaga gukora akabiryozwa.</p>
<div class='spip_document_279051 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55164202638_a1d898098d_k.jpg' width="2048" height="1517" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Perezida Kagame yageze aho ahagurutsa Minisitiri w’Ubutegetsi bw’Igihugu, Dominique Habimana, ngo asobanure uko iyo mwanzuro izashyirwa mu bikorwa, ariko undi amusubiza avuga ko bazajya bahura bakisuzuma, bakareba aho ibikorwa bigeze.</p>
<p>Iki gisubizo nticyanyuze Perezida Kagame wahise avuga ashaka kubona hari abayobozi baryozwa inshingano mbere y’uko bongera guteranya.</p>
<p>Yagize ati “Guhura gusa! Oya, ndashaka ‘casualities’. iyo umuntu ari ku rugamba, hari abaraswa bakagira inkovu, turashaka inkovu noneho. Hagomba kuba kuba ‘casualities’, kubibazwa bakabisubiza. Ntiwahagarika umushinga uri umuntu umwe, ikwiye kuba iha abantu ibihumbi bitandatu, icumi amazi gusa kubera ko umuntu yibagiwe.”</p>
<div class='spip_document_279053 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55164167128_d8d307ac46_k.jpg' width="2047" height="1592" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Agaragaza kutishimira imikorere y’abayozi nk’aho, Perezida Kagame yabwiye Minisitiri w’Ubutegetsi bw’Igihugu, ko mu gihe bazongera guhura ibyabyashwe nk’imyanzuro muri uwo mwiherero w’abayobozi bitarashyizwe mu bikorwa, na we azaba umwe mu baryozwa inshingano, akagira inkovu z’inshingano.</p>
<div class='spip_document_279054 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55164386455_b192e3c254_k.jpg' width="2048" height="1578" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_279052 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55163112862_e8fdbc9f62_k.jpg' width="2047" height="1365" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p><strong>Reba ibindi muri iyi Video: </strong></p>
<iframe width="100%" height="402" src="//www.youtube.com/embed/B8ohj_ytluA" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55164386455_b192e3c254_k.jpg"
				length="780155"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Guverinoma y'u Rwanda yagejeje ku Badepite impinduka yifuza mu matora</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/guverinoma-y-u-rwanda-yagejeje-ku-badepite-impinduka-yifuza-mu-matora</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/guverinoma-y-u-rwanda-yagejeje-ku-badepite-impinduka-yifuza-mu-matora</guid>

		<dc:date>2026-03-19T08:22:05Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma y’u Rwanda yagaragarije Abadepite impinduka zitandukanye yifuza gushyira mu mikorere y’amatora, zirimo guhindura uburyo bwo gutora ku nzego zimwe, kongera igihe cyo gusimbuza abayobozi&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Guverinoma y’u Rwanda yagejeje ku Badepite impinduka yifuza mu matora</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278737 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="56" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-19_at_7.36_06_am.jpg' width="1600" height="1067" alt="Minisitiri w'Ubutegetsi bw'Igihugu, Dominique Habimana" title="Minisitiri w'Ubutegetsi bw'Igihugu, Dominique Habimana" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Minisitiri w’Ubutegetsi bw’Igihugu, Dominique Habimana</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Izi mpinduka zagarutsweho na Minisitiri w’Ubutegetsi bw’Igihugu, Dominique Habimana, ubwo yagezaga ku badepite ishingiro ry’umushinga w’itegeko ngenga rigenga amatora, ugamije guhuriza hamwe amavugurura amaze imyaka akorwa muri iri tegeko.</p>
<p>Kimwe mu by’ingenzi bigaragara muri izi mpinduka ni uburyo bwo gutora abajyanama ku rwego rw’Akarere. Ubusanzwe, abajyanama umunani batorwaga mu buryo butaziguye n’abaturage bose, ariko Guverinoma irifuza ko bajya batorwa mu buryo buziguye, banyuze mu nteko zitora.</p>
<p>Minisitiri Habimana yavuze ko ubu buryo bugamije kugabanya ubwinshi bw’abaturage bajya mu matora icyarimwe, bityo ntibasiragizwe, ahubwo bagahagararirwa n’abo bitoreye mu nzego zo hasi. Yagaragaje ko ubu buryo bwigeze gukoreshwa mu matora yo mu 2021 mu gihe cya COVID-19, bukaba bwaragaragaje ko bushobora gutanga umusaruro.</p>
<p>Yagize ati “Kubatora mu buryo buziguye bizatuma abaturage badasiragizwa mu matora, ahubwo bagahagararirwa n’abo bitoreye.”</p>
<div class='spip_document_278739 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-19_at_7.37_15_am.jpg' width="1600" height="1067" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Indi mpinduka ikomeye ni ijyanye n’inteko zitora abayobozi ku nzego z’ibanze n’iz’Umujyi wa Kigali, aho zitezwe kujya zigenwa n’Iteka rya Perezida wa Repubulika, aho kuba mu itegeko ngenga nk’uko byari bisanzwe.</p>
<p>Iyi ngingo yateje impaka mu badepite, bamwe bagaragaza impungenge z’uko bishobora kugabanya uruhare rw’Inteko Ishinga Amategeko cyangwa bigatuma abaturage batamenya neza ibikubiye muri ayo mateka.</p>
<p>Mu gusubiza, Minisitiri Habimana yasobanuye ko intego ari ukugabanya guhindagura itegeko ngenga buri gihe habaye impinduka mu nzego z’ibanze, ashimangira ko Iteka rya Perezida rizagena izi nzego ryamaze gutegurwa.</p>
<p>Ku bijyanye n’imiyoborere, Guverinoma irifuza ko igihe cyo gusimbuza abayobozi bavuye mu nshingano cyongerwa. Ubusanzwe, amatora yo gusimbura uwavuye mu mwanya yakorwaga mu gihe gisigaye kitarenze amezi atandatu, ariko ubu hateganywa ko cyagurwa kikagera ku mwaka umwe.</p>
<p>Minisitiri Habimana yavuze ko impamvu ari uko amezi atandatu atari ahagije mu gutegura amatora mashya, cyane cyane iyo ahuriranye n’andi matora ateganyijwe. Gusa, yagaragaje ko mu gihe abayobozi benshi batagishoboye gukomeza inshingano ku buryo byabangamira imikorere y’inzego, bashobora gusimbuzwa hatitawe ku gihe cya manda gisigaye.</p>
<p>Hari kandi impinduka zigamije guhuza amategeko, hirindwa ko habaho kuvuguruzanya hagati y’itegeko ngenga rigenga amatora n’andi mategeko. Muri izo mpinduka harimo gukuraho zimwe mu ngingo zerekeye igihe abayobozi b’inteko bagombaga kumenyesha ko hari uwavuye mu nshingano, kuko ibyo bisanzwe biteganywa ahandi.</p>
<p>Mu biganiro byabaye, bamwe mu Badepite bagaragaje ko hari ibibazo bikwiye kwitabwaho, birimo n’abakandida biyamamaza batujuje ibisabwa bagatesha igihe inzego z’amatora. Depite Nizeyimana yatanze urugero rw’abajya gushaka kandidatire badafite ubushobozi buhagije bwo kuzuza ibisabwa.</p>
<div class='spip_document_278738 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-19_at_7.38_46_am.jpg' width="1600" height="1067" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri Habimana yasubije ko ibyo bitazakemurwa n’itegeko ngenga, ahubwo bizasobanurwa mu mabwiriza arishyira mu bikorwa, aho hazagaragazwa ibisabwa ku bakandida ndetse n’ibijyanye n’imikono isabwa.</p>
<p>Ku kibazo cy’uko amategeko agenga amatora yakomeje guhinduka kenshi, Depite Mukarusagara yagaragaje impungenge ku buryo iri vugurura rishya ryazatanga ituze rirambye. Minisitiri yavuze ko guhuriza hamwe amavugurura yose mu nyandiko imwe bizafasha kugabanya impamvu zo kongera kurihindura.</p>
<p>Nubwo izi mpinduka zikiri mu rwego rwo kwemezwa, Guverinoma igaragaza ko zigamije gutuma amatora arushaho gukorwa mu buryo bunoze, bworohereza abaturage kandi butuma inzego z’imiyoborere zikomeza gukora neza mu bihe byose.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-19_at_7.36_06_am.jpg"
				length="304856"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibikorwa remezo bishaje n'iterambere ry'ubukungu biri mu mpamvu z'ibura ry'amashanyarazi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibikorwa-remezo-bishaje-n-iterambere-ry-ubukungu-biri-mu-mpamvu-z-ibura-ry-amashanyarazi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibikorwa-remezo-bishaje-n-iterambere-ry-ubukungu-biri-mu-mpamvu-z-ibura-ry-amashanyarazi</guid>

		<dc:date>2026-03-18T22:44:49Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Ibikorwa Remezo, Dr Jimmy Gasore, yemeye ko mu Rwanda hakigaragara ikibazo cy’amashanyarazi abura cyangwa acika intege, cyane cyane mu masaha y’umugoroba, asobanura ko biterwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibikorwa remezo bishaje n’iterambere ry’ubukungu biri mu mpamvu z&#8217;ibura ry’amashanyarazi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278734 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/amashanyarazi.png' width="900" height="506" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iki kibazo cyagarutsweho mu gihe abaturage batandukanye bakomeje kugaragaza impungenge z’uko umuriro ucika cyangwa ugabanuka, bigahungabanya ibikorwa byabo bya buri munsi, by’umwihariko mu ngo no mu bucuruzi.</p>
<p>Ubwo yari yitabye abadepite ngo asobanure ibibazo basanze hirya no hino mu gihugu, mu ngendo baherutse gusuramo abaturage, Minisitiri Dr Gasore yagize ati “Koko muri iki gihe hari ikibazo cy’amashanyarazi abura, kandi umuriro ugatinda kugaruka, ariko biterwa ahanini n’ibikorwaremezo bishaje turimo kuvugurura.”</p>
<p>Dr Gasore yavuze ko kimwe mu bitera iki kibazo ari imiyoboro ishaje ikeneye gusimbuzwa cyangwa kwagurwa, ashimangira ko hari umushinga wo kuyivugurura watangiye gushyirwa mu bikorwa.</p>
<p>Yongeyeho ko mu gihe cy’imvura ari bwo ibibazo by’amashanyarazi bikunda kwiyongera bitewe n’ibiti bihuhwa n’umuyaga bikagwa ku miyoboro, ndetse n’ibindi bimera bikurira hafi yayo bikabangamira imikorere yayo.</p>
<p>Ati “Ibyo byose bituma umuriro ubura, hakiyongeraho n’uko inganda zacu zikoresha amashanyarazi ku kigero kiri hejuru cyane.”</p>
<p>Yasobanuye ko uko ubukungu bwiyongera, n’ibikenerwa by’amashanyarazi bigenda byiyongera ku buryo hari igihe inganda zikora ku bushobozi bwazo bwose, bityo ikibazo gito cyabaho kikagira ingaruka ku gihugu hose.</p>
<p>Yagaragaje ko ubusanzwe, sisitemu nziza y’amashanyarazi igomba kugira ubushobozi burenze ibyo igihugu gikenera (reserve capacity), ariko ko ubu hari imbaraga ziri gushyirwa mu kongera ishoramari mu nganda zitanga amashanyarazi, zimwe muri zo zikazatangira gukora mu mwaka wa 2027.</p>
<p>Mu rwego rwo gukemura ibi bibazo, Ikigo gishinzwe Ingufu (REG), gifatanyije n’abafatanyabikorwa barimo Banki y’Isi na Asian Infrastructure Development Bank, cyatangiye umushinga wo kuvugurura imiyoboro ishaje (network reinforcement). Uyu mushinga wasinywe muri Kanama 2024, ukazamara amezi 18, ukaba uzafasha kugabanya ikibazo cy’umuriro ucika intege cyane cyane nimugoroba.</p>
<p>Mu bikorwa biri gukorwa, harimo kuvugurura imiyoboro yo ku rwego rwa medium voltage ifite uburebure bwa kilometero 357 ku rwego rw’igihugu, aho i Kigali honyine harimo gukorwa kilometero 48. Hari kandi no kuvugurura imiyoboro mito (low voltage) ifite uburebure bwa kilometero 1600 igera ku ngo z’abaturage.</p>
<p>Byongeye kandi, hateganyijwe kugura transformers 290 zizashyirwa ahakunze kugaragara ibibazo by’umuriro mucye, cyane cyane mu duce twateye imbere vuba kurusha ubushobozi bw’ibikorwaremezo byari bihasanzwe.</p>
<p>Minisitiri Gasore yasabye abaturage kumenya ko ikibazo cy’umuriro mucye mu ngo kidafitanye isano n’ubwoko bw’amashanyarazi ya “monophasé” cyangwa “triphasé”, asobanura ko amashanyarazi akoreshwa mu ngo ari monophasé, mu gihe triphasé ikoreshwa ku mashini ziremereye.</p>
<p>Yasoje ashimangira ko imishinga iri gukorwa izafasha kugabanya ku buryo bugaragara ibibazo by’amashanyarazi acikagurika no kuzamura ubuziranenge bw’ingufu mu gihugu.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/amashanyarazi.png"
				length="482370"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abanyarwanda ntibazategekwa gutura mu nyubako zigeretse mbere ya 2050 </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abanyarwanda-ntibazategekwa-gutura-mu-nyubako-zigeretse-mbere-ya-2050</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abanyarwanda-ntibazategekwa-gutura-mu-nyubako-zigeretse-mbere-ya-2050</guid>

		<dc:date>2026-03-18T15:03:06Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisiteri y’Ibikorwa Remezo (MININFRA) irizeza Abanyarwanda ko nta gahunda ihari yo gutegeka abantu gutura mu nyubako zigeretse gusa, kuko nta mpungenge zihari z’uko ubutaka bwo guturaho&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abanyarwanda ntibazategekwa gutura mu nyubako zigeretse mbere ya 2050 </h1>

			

			

			<div class='spip_document_278703 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-18_at_12.05_42_am.jpg' width="1600" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho nyuma y’impungenge zagaragajwe na Depite Tumushime, wavuze ko yari azi ko politiki ya Leta y’imiturire ishishikariza abantu kubaka bajya hejuru mu rwego rwo kubungabunga ubutaka, akibaza impamvu hakigaragara inyubako nyinshi zitageretse cyangwa zigeretse rimwe gusa.</p>
<p>Uyu mudepite yagaragaje ko atishimiye imiterere y’imyubakire ikomeje kugaragara hirya no hino mu gihugu, cyane cyane mu Mujyi wa Kigali, aho abantu benshi bakomeje kubaka inzu zitageretse cyangwa zigeretse rimwe gusa, bigatuma ubutaka bukoreshwa nabi.</p>
<p>Yasabye Minisiteri y’Ibikorwa Remezo gufata ingamba zo guca intege bene izo nyubako, anajya inama ko hashyirwaho politiki isaba abashaka kubaka inzu zo guturamo kujya bishyira hamwe bakubaka inyubako zigeretse (apartments) mu buryo bwo kubungabunga ubutaka.</p>
<p>Ibi byatumye abaza Minisitiri w’Ibikorwa Remezo, Dr Jimmy Gasore, icyo barimo gukora kuri iki kibazo, ubwo yari yitabye Inteko Ishinga Amategeko ku wa 17 Werurwe 2026, asobanura ibibazo byagaragajwe n’Abadepite ku mitunganyirize y’imijyi n’imikoreshereze y’ubutaka.</p>
<p>Minisitiri Dr Jimmy Gasore yavuze ko Leta idafite gahunda yo gutegeka Abanyarwanda kubaka bajya hejuru, asobanura ko uko ibintu biteye ubu, ubutaka bwo guturaho buhagije kugeza nibura mu mwaka wa 2050.</p>
<p>Yagize ati “Igishushanyo mbonera cy’imiturire cyarabibaze neza, kandi niba gikurikijwe neza, nta kibazo cy’ubutaka bwo guturaho kizabaho mbere ya 2050.”</p>
<p>Yakomeje asobanura ko aho gutegeka abantu kubaka inyubako zigeretse, Leta yahisemo gushyira imbaraga mu kubaka izo nyubako ku giciro gito, nk’iziri mu duce twa Mpazi na Nyabisindu, hagamijwe kwimura abatuye mu kajagari no gutuma n’abandi bagenda babyitabira.</p>
<p>Yongeyeho ko gutura mu nzu zinyanyagiye zitageretse bituma ibikorwaremezo birimo imihanda, amazi n’amashanyarazi bibageraho bihenze bigatuma ikiguzi cy’ubuzima kibahenda.</p>
<div class='spip_document_278704 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-18_at_12.07_06_am.jpg' width="1600" height="999" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nubwo bimeze bityo, bamwe mu badepite bagaragaje ko batanyuzwe n’imikoreshereze y’ubutaka, banabaza impamvu Leta ikomeje kwemera ko hubakwa amashuri atageretse kandi ubutaka ari buto.</p>
<p>Depite Murora yavuze ko hari aho amabwiriza atangwa n’inzego zibishinzwe usanga adatanga amabwiriza yo  kubaka inyubako zigeretse kubera ikibazo cy’ingengo y’imari.</p>
<p>Ati “Ikibazo twabonye mu mashuri ya Leta ni uko n’uyu munsi hari ayubakwa adafite inyubako zigeretse, bitewe n’uko amabwiriza atangwa ashingiye ku ngengo y’imari idahagije.”</p>
<p>Minisitiri Gasore na we yemeje ko koko ikibazo cy’ingengo y’imari gihari, asobanura ko rimwe na rimwe bahitamo kubaka ibyumba byinshi by’amashuri byoroheje kugira ngo bakemure ikibazo cy’ubucucike, aho kubaka bike bihenze.</p>
<p>Ati “Byakabaye byiza kubaka tujya hejuru, ariko iyo urebye ubushobozi buhari n’ubucucike mu mashuri, hari aho usanga ari ngombwa kubanza kongera ibyumba kugira ngo abana batiga babyigana cyane.”</p>
<p>Yongeyeho ko bidashoboka gushyiraho politiki ibuza burundu kubaka amashuri atageretse, kuko byabangamira gahunda yo kongera ibyumba by’amashuri bikenewe cyane.</p>
<p>Abadepite banagaragaje impungenge ku Karere ka Kamonyi, bagaragaza ko gakomeje gushyirwa mu cyiciro cy’icyaro mu bijyanye n’imiturire, bikagabanya ubushobozi bwako bwo gutegura site z’imiturire zigezweho.</p>
<p>Basabye MININFRA gusuzuma niba igihe kitageze ngo Kamonyi ishyirwe mu mijyi yunganira Kigali, kugira ngo ibone ubushobozi bw’ibikorwa remezo.</p>
<p>Ikibazo cy’ingengo y’imari y’ibikorwa remezo kandi cyagaragajwe nk’intandaro y’imyubakire y’akajagari mu nkengero z’Umujyi wa Kigali, aho abadepite banasabye ko hakoreshwa ikoranabuhanga rya satelite mu gukurikirana abubaka batubahiriza amategeko, nk’uko bikorwa mu Mujyi wa Kigali.</p>
<p>Minisitiri w’Ibikorwa remezo yemeye ko koko site z’imiturire zirimo kuzamuka mu turere twegereye Kigali, nka Kamonyi, Bugesera na Rulindo, zirimo guteza igitutu cy’ibikorwa remezo, ariko ashimangira ko Leta irimo kugenda ishyira imbaraga mu kubaka imihanda n’inzira z’amazi kugira ngo ifashe izo site gutera imbere mu buryo bunoze.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-18_at_12.05_42_am.jpg"
				length="297532"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubucukuzi bw'amabuye y'agaciro butemewe buhumanya ibyo turya - Abadepite</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ibidukikije/ibungabunga/article/ubucukuzi-bw-amabuye-y-agaciro-butemewe-buhumanya-ibyo-turya-abadepite</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ibidukikije/ibungabunga/article/ubucukuzi-bw-amabuye-y-agaciro-butemewe-buhumanya-ibyo-turya-abadepite</guid>

		<dc:date>2026-03-13T14:31:45Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ibungabunga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Bamwe mu Badepite bahangayikishijwe no kuba hakiri abacukura amabuye y’agaciro mu buryo butemewe, kandi mu gucukura amabuye y’agaciro hifashishwa ibinyabutabire bikomeye bigira ingaruka ku buzima&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro butemewe buhumanya ibyo turya - Abadepite</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278429 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubucukuzi_rutsiro.jpg' width="448" height="336" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Depite Egide Nkuranga, mu buryo bwa siyansi, yavuze ko ubundi mu gucukura amabuye y’agaciro hifashishwa ikinyabutabire cya merikire (mercule), kandi kiba kifitemo uburozi bukomeye bushobora kugirira nabi abantu.</p>
<p>Yagize ati “Buriya abantu bakora ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro butemewe bakoresha ibinyabutabire bihumanya cyane. Nka merikire bakoresha iyo basukure zahabu barabivabga ubundi bagacanira bikaza kwitandukanya bagasigarana zahabu isukuye.”</p>
<p>Avua ko iyo bamaze kubona zahabu isukuye, ya merikire bayohereza mu mazi ikagenda ikanduza amazi, ikanduza ubutaka, ati “Ariko cyane igikomeye noneho, ahari amafi, amafi akayirya kuko ni ko bigenda, hanyuma rero natwe tuayarya, murumva ko bihita byinjira mu ruhererekane rw’ibiryo.”</p>
<p>Avuga ko ari ikibazo gikomeye cyane kuko iyo merikire ihita yinjira mu buzima bw’abantu muri rusange, aho yavugaga atsindagira ijwi ati “Ni ikibazo gikomeye cyane kuko merikire ni mbi, ntikora ari uko ari nyinshi n’ingano yayo nto iba mbi.”</p>
<p>Nkuranga akaba yari atewe impungenge n’uko abakoze ubusesenguzi batakitayeho kandi ari ikibazo cy’ubuzima rusange, anasaba ko komisiyo yazasaba Ikigo cya Peterori na Mine (RMB) bagakora ubushakashatsi ahakorerwa ubwo bucukuzi butemewe.</p>
<p>Asubiza Nkubana, Perezida wa Komisiyo y’Ububanyi n’Amahanga Ubutwererane n&#8217;Umutekano, Hope Tumukunde, wagaragarizaga Inteko Rusange y’Abadepite  kuri uyu wa 12 Werurwe, ubusesenguzi komisiyo yakoze  kuri ibi bibazo, yavuze ko ikibazo cyo komisiyo yibanzeho ari ukwanduza imigenzi bikagira ingaruka ku bidukikije.</p>
<p>Ati “ Hari aho twageraga tugasanga bashungura bakiriruka, ariko igitekerezo avuze cyo kuba RMB yakorana na kaminuza bagakora ubushakashatsi ni igitekerezo cyiza nibwira ko abantu yababwira.”</p>
<div class='spip_document_278430 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/amabuye-11.jpg' width="448" height="336" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Depite Tumukunde yongeyeho ko mu mbizi z’akazi kabo nk’inteko no mu biganiro amakomisiyo agirana, iyo babonye inama nk’izi ziba zigomba gutangwa, bityo icyo kwanduza uruhererekane rw’ibiryo na cyo bakaba bagomba kugikurikirana kikazakorerwa ubuvugizi.</p>
<p>Ati “Yabisonuye neza kabisa kuko n’uruhererekane rugenda buri wese bikamugeraho, no mu biryo tugaburirwa cyangwa tugura tukarya.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubucukuzi_rutsiro.jpg"
				length="75748"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abadepite batewe impungenge n'ibyobo byacukuwemo amabuye y'agaciro ku gihe cy'ubukoloni bitarasibwa</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abadepite-batewe-impungenge-n-ibyobo-byacukuwemo-amabuye-y-agaciro-ku-gihe-cy-ubukoloni-bitarasibwa</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abadepite-batewe-impungenge-n-ibyobo-byacukuwemo-amabuye-y-agaciro-ku-gihe-cy-ubukoloni-bitarasibwa</guid>

		<dc:date>2026-03-13T12:32:22Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bagaragaje ko batewe impungenge no kuba ibyobo bicukurwamo amabuye y’agaciro ntibitabwe bikomeje kwiyongera, ku buryo hari n’ibyacukuwe ku gihe cy’ubukoloni, ariko kugeza magingo aya&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abadepite batewe impungenge n’ibyobo byacukuwemo amabuye y’agaciro ku gihe cy’ubukoloni bitarasibwa</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278422 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ibirombe.jpg' width="960" height="540" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Komisiyo y&#8217;Ububanyi n&#8217;Amahanga, Ubutwererane n&#8217;Umutekano yasesenguye ibibazo biri mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro, yabwiye Inteko Rusange y’Abadepite ku wa 12 Werurwe 2026, ko bimwe muri ibyo byobo bisaba imbaraga zirenze iz’uturere kugira ngo bisibwe.</p>
<p>Depite Prisca Uwamohoro yabajije iyi komisiyo icyo yaganiriye n’inzego bireba ngo ibi byobo bisibwe mu maguru mashya, kuko biteje ikibazo cy’umutekano muri sosiyete.</p>
<p>Yagize ati “Batubwire ingamba zihari zo gukemura iki kibazo cy’ibisimu (ibyobo) bya kera, ariko njyewe ahubwo mbona kinakomeza kwiyongera, mu ngendo twakoze twasanze ahubwo hari ibisimu bishya bigenda bivuka, kandi na byo uturere tutabifitiye ubushobozi bwo kubisubiranya.”</p>
<p>Mugenzi we Rene Niyorurema, we yibajije impamvu hari ibirombe usanga byamburwa ababikoresha hagashira  igihe kirenga imyaka itatu bitarahabwa abandi kandi nyamara byakabaye bitunze abaturage babibonamo akazi.</p>
<p>Yagize ati “Ibirombe byambuwe amasosiyete atarakurikije amategeko, na byo hari aho usanga bigenda bikamara imyaka isaga itatu bitari byahabwa abandi, kandi inzego z’ibanze zigaragaza ko ababituriye byari bibatunze ku buryo batakiri no mu buhinzi.”</p>
<p>Depite Niyorurema avuga ko imikorere nk’iyi iri mu biha abaturage icyuho cyo kwishora mu bucukuzi butemewe, ari na bwo kenshi buba intandaro y’ibisimu bidasibwa.</p>
<p>Depite Rubagumya, na we yavuze ko ikibazo cy’ibyobo byacukuwe kera ntibisubiranywe ari ikibazo giteye inkeke, asaba ko  umwanzuro ujyanye na byo washyikirizwa inzego bireba zikabikoraho vuba.</p>
<p>Depite Hope Tumukunde, ukuriye iyi komisiyo, yagize ati “Hari ibisibwa n’uturere mu muganda n’abaturage, ariko hakenewe ishusho isobanutse yo kubikemura. Ntabwo uturere twabyishoboza, hari ibyobo bimeze nabi bitasibwa n’umuganda.”</p>
<p>Ku kijyanye n’ibirombe byamburwa abatubahiriza amategeko bigatinda guhabwa abandi, Hope Tumukunde, yavuze ko urwego rw’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro rufite amateka agoye ku buryo “rurimo akavuyo kenshi,” ariko avuga ko Ikigo cya Mine na Peteroli (RMB) kirimo kubishyira ku murongo kandi ko ubu nta kirombe kicyamburwa umuntu ngo hashire amezi arenga icyenda kitarahabwa undi ugikoreramo.</p>
<div class='spip_document_278423 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ikirombe-17.jpg' width="1000" height="600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Raporo zifashishijwe n’aba badepite zigaragaza ko kuva mu 2020, mu Rwanda hamaze gupfa abantu magana atatu na mirongo icyenda na bane (394) baguye mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro butemewe, naho 87 bakaba barakomeretse kubera ibyo bikorwa.</p>
<p>Ibi abadepite bagasaba ko byitabwaho bagakurikirana ku buryo akavuyo kari mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro karangira, bukajya bukorwa mu buryo bwujuje ibyangombwa.</p>
<p>Raporo y&#8217;Umugenzuzi Mukuru w&#8217;Imari ya Leta ya 2024/2025 igaragaza ko mu Rwanda hari ibyobo 994  byasizwe n&#8217;abacukura amabuye y&#8217;agaciro bikeneye gusibwa. Kugira ngo bisubiranywe hakaba hakenewe nibura Miliyari 26 Frw.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ibirombe.jpg"
				length="82380"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Hari abaturage bagifata ubucukuzi bw'amabuye y'agaciro nka gakondo yabo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hari-abaturage-bagifata-ubucukuzi-bw-amabuye-y-agaciro-nka-gakondo-yabo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hari-abaturage-bagifata-ubucukuzi-bw-amabuye-y-agaciro-nka-gakondo-yabo</guid>

		<dc:date>2026-03-13T05:39:27Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro mu Rwanda harimo urusobe rw’ibibazo bikibangamiye iterambere ry’uru rwego harimo no kuba hari abaturage badakozwa ibyo kureka ubucukuzi butemewe kuko bafata&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Hari abaturage bagifata ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro nka gakondo yabo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278412 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/amabuye_agaciro.jpg' width="1023" height="575" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu gucukumbura ibyo bibazo, bagendeye ku byo Raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta ya 2024-2025 yagaragaje bikibangamiye uru rwego ndetse n’umusaruro Igihugu cyakarukuyemo, Abadepite basanze harimo uruhererekane rw’ibibazo rushingiye ku myumvire, imibereho, magendu, ruswa no gukururuka mu iyubahirizwa ry’amategeko.</p>
<p>Mu gihe nka Depite Prisca Uwamahoro yavugaga ko ahanini kuba ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro butemewe budacika, biterwa no kuba ababukora bafite abahita bayagura, bityo agasaba ko harebwa uburyo bwo guca urwo ruhererekane ruri mu kugura ayacukuwe mu buryo butemewe.</p>
<p>Yagize ati “Nagiraga ngo numve kurushaho ingamba bababwiye zo guca burundu amasoko y’amabuye y’agaciro ava mu bucukuzi butemewe, akenshi aho usanga banagurirwa n’abafite ibyagombwa twavuga ko bakora ubucukuzi bwemewe.”</p>
<p>Depite Christine Mukabunani yashimangiye ko impamvu ubucukuzi butemewe budacika ari uko usanga ababurimo babona amafaranga menshi kurusha ababukora babifitiye uburenganzira.</p>
<p>Yagize ati "Kurwanya buriya bucukuzi bw&#8217;amabuye y&#8217;agaciro butemewe ntibyoroshye. Iyo uganiriye n&#8217;ababukora, bakubwira ko bagurirwa ku giciro kiri hejuru ku buryo hari n&#8217;abakubwira ko bakubirwa inshuro zirenze 10."</p>
<p>Mukabunani akavuga ko hakwihutishwa ishyirwaho ry&#8217;Ishami rishinzwe Ubucukuzi bw&#8217;Amabuye y&#8217;Agaciro mu Rugaga rw&#8217;Abikorera, nk&#8217;uko binagaragazwa muri raporo ya komisiyo.</p>
<p>Depite Hope Tumukunde ukuriye Komisiyo y’Ububanyi n’Amahanga, Ubutwererane n&#8217;Umutekano, yasesenguye ikanakurikirana ibyo bibazo, yemeranyijwe na we ko koko guca intege abagura amabuye y’agaciro yacukuwe mu buryo butemewe byaba kimwe mu bisubizo by’iki kibazo.</p>
<p>Yagize ati “Ariko na none, nagiraga ngo mumenye ko ibijyanye n’amabuye y’agaciro, bijya kumera nk’ibiyobyabwenge ku buryo uruhare rwa buri wese rukenewe.”</p>
<p>Yibukije ko kimwe mu bituma iki kibazo kirushaho kugorana ari uko hari aho usanga amabuye y’agaciro ari mu murima w’umuntu cyangwa mu rugo rwe, ku buryo usanga hari n’abamaze gufata ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro nka gakondo yabo, bivuze ko babikora ntawe babanje kubisabira uburenganzira.</p>
<p>Ati “Yego Ikigo cya Peteroli na Mine gikora ibyacyo, ariko n’uruhare rw’inzego z’ibanze n’izishinzwe umutekano rurakenewe, hakenewe imikoranire yazo.”</p>
<p>Ku bijyanye no gushyiraho Ishami Rishinzwe gukurikirana Ubucukuzi bw&#8217;Amabuye y&#8217;Agaciro, ariko Tumukunde yavuze ko ari ikibazo kireba Urugaga rw&#8217;Abikorera, PSF, ariko rwo bakaba batarashoboye kuganira na rwo. Cyakora yizeza ko byakurikiranwa bikazakorwa.</p>
<p>Tumukunde yibukije ko hari komite zashyizweho (task forces) ku rwego rw’Akarere zo gukurikirana ibibazo biri mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro, ariko ko kugeza ubu bitaranoga ku buryo zakora neza.</p>
<p>Mu bindi bibazo byatunzwe urutoki mu gutuma abaturage bishora mu bucukuzi bw’amabuye y’agaciro butemewe harimo kuba hari urubyiruko rudafite akazi, ibiciro by’amabuye y’agaciro bizamuka bya hato na hato bigatuma abantu babona ko harimo amafaranga menshi, hakaba no kuba sosiyete zicukura mu buryo bwemewe zidafite abarinda umutekano w’ibirombe bahagije.</p>
<p>Kuri ibi hiyongeraho no kuba ngo hari abaturage bafite ubumenyi mu by&#8217;ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro kurusha n’ababyigiye, kuba hari ibirombe bitagikoreshwa kandi bikirimo amabuye y’agaciro, ibyobo byacukuwemo amabuye ntibisibwe, abakozi bagiye bakora muri sosiyete akazi kakaza guhagarara, n’ibindi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/amabuye_agaciro.jpg"
				length="189600"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ikigo cy'Ubutasi mu by'Imari (FIC) kiraburira abishora mu gutera inkunga iterabwoba</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/imbere-mu-gihugu/article/ikigo-cy-ubutasi-mu-by-imari-fic-kiraburira-abishora-mu-gutera-inkunga-iterabwoba</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/imbere-mu-gihugu/article/ikigo-cy-ubutasi-mu-by-imari-fic-kiraburira-abishora-mu-gutera-inkunga-iterabwoba</guid>

		<dc:date>2026-03-12T16:10:27Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Imbere mu gihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Ubutasi ku Mari (FIC) cyasabye ibigo by’imari n’Abanyarwanda muri rusange kwitwararika ku bantu bari ku rutonde rw’ibihano mpuzamahanga, kibaburira ko gutanga&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ikigo cy&#8217;Ubutasi mu by&#8217;Imari (FIC) kiraburira abishora mu gutera inkunga iterabwoba</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278406 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/xpellu85_400x400.jpg' width="400" height="400" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi bikubiye mu itangazo FIC yashyize ahagaragara tariki 11 Werurwe 2026 rikubiyemo impinduka zakozwe n’Inama y’Umutekano y’Umuryango w’Abibumbye ku rutonde rw’abantu bafatiwe ibihano bijyanye n’umutwe w’Abatalibani.</p>
<p>Iri tangazo rivuga ko ku wa 10 Werurwe 2026, Inama y’Umutekano ya Loni yakoze impinduka ku mazina 22 yari asanzwe ku rutonde rw’abantu bafatiwe ibihano.</p>
<p>FIC ivuga ko ayo mazina mashya ashobora kuboneka ku rubuga rwa Loni rugaragaza urutonde rw’abafatiwe ibihano.</p>
<p>FIC yasabye ibigo by’imari n&#8217;inzego zibishinzwe kugenzura,.kandi n’abandi bantu bose babigira mu nshingano “gusuzuma amazina n’amaderesi y’abakiriya babo bagendeye ku rutonde rw’abantu bafatiwe ibihano kugira ngo harebwe niba hari uhuye n’ibiri kuri urwo rutonde.”</p>
<p>Iri genzura rigomba gukorwa mbere y’uko umuntu atangira imikoranire y’ubucuruzi n’ikigo runaka.</p>
<p>FIC ivuga ko mu gihe habonetse ko umuntu uri ku rutonde afite amafaranga cyangwa undi mutungo mu bigo by’imari, “ayo mafaranga cyangwa umutungo bigomba guhita bifatirwa bidategereje kubanza kubimenyesha uwo muntu,” hanyuma bigatangarizwa FIC.</p>
<p>Iri tangazo rinagaragaza ibikorwa bibujijwe burundu. Muri byo harimo gutanga amafaranga, umutungo cyangwa serivisi z’imari ku muntu uri ku rutonde rw’abafatiwe ibihano, yaba abihabwa ku buryo butaziguye cyangwa buziguye.</p>
<p>Hanabujijwe kandi gukorana mu buryo ubwo ari bwo bwose n’umutungo w’uwo muntu, harimo kuwucunga, kuwubika cyangwa kuwukoresha mu nyungu ze.</p>
<p>Ku rundi ruhande, FIC ivuga ko bibujijwe kwinjira mu bikorwa bijyanye no gukora, kugurisha, gutwara cyangwa gutanga intwaro n’ibikoresho bya gisirikare ku bantu bari ku rutonde rw’abafatiwe ibihano.</p>
<p>Harimo nko gutanga intwaro, amasasu, ibikoresho bya gisirikare, ibikoresho by’imitwe yitwara gisirikare ndetse n’ubujyanama cyangwa amahugurwa ajyanye n’ibikorwa bya gisirikare.</p>
<p>Iri tangazo rinabuza abantu bose gukoresha imodoka, ubwato cyangwa indege zivuye cyangwa zijya mu Rwanda, cyangwa indege n’ubwato bitwaye ibendera ry’u Rwanda biri hanze yarwo, mu gutwara intwaro cyangwa ibikoresho bya gisirikare bijya cyangwa biva ku bantu bafatiwe ibihano.</p>
<p>FIC ivuga ko kutubahiriza aya mabwiriza ari icyaha gihanwa n’amategeko, bityo bikaba byagukururira ibihano biteganywa n’Ingingo za 59, 60 na 61 z’Itegeko nº 001/2025 ryo ku wa 22 Mutarama 2025 ryerekeye gukumira no guhana iyezandonke, gutera inkunga iterabwoba no gutera inkunga ikwirakwizwa ry’intwaro za kirimbuzi.</p>
<p>FIC yasabye abantu bose guhora bakurikirana amakuru mashya ku rutonde rw’abafatiwe ibihano binyuze ku mbuga za Loni, Minisiteri y’Ubutabera n’urubuga rwa FIC kugira ngo birinde kurenga ku mategeko.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/xpellu85_400x400.jpg"
				length="42143"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Wari uzi ko mu kazu k'amazi hemerewe gucururizwa ubuconsho?</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/wari-uzi-ko-mu-kazu-k-amazi-hemerewe-gucururizwa-ubuconsho</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/wari-uzi-ko-mu-kazu-k-amazi-hemerewe-gucururizwa-ubuconsho</guid>

		<dc:date>2026-03-11T09:46:21Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubucuruzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu bice bimwe na bimwe by’Igihugu hari ahantu henshi usanga babuze uwiyemeza gufata ivomero cyangwa robinet ngo ajye afasha abandi kuvoma amazi meza, babibona nk’aho ari igikorwa kibatesha umwanya&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Wari uzi ko mu kazu k’amazi hemerewe gucururizwa ubuconsho?</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278347 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-10_at_7.39_28_pm.jpg' width="275" height="183" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku wa Kabiri tariki 10 Werurwe 2026, ubwo Abasenateri bagize Komisiyo y’Ubukungu n’Imari bagezaga ku Nteko Rusange ya Sena Raporo ku gikorwa cyo kugenzura ibikorwa bya Guverinoma byo kugeza amazi meza ku baturage, Abasenateri bavuze ko byagaragaye ko hari amavomero atageramo amazi.</p>
<p>Senateri Nkubana yagaragaje ko nko mu mudugudu yakoreyemo umuganda mu mpera z’umwaka ushize yahasanze amavomo abiri adakora, ariko abajije Ikigo cy’Igihugu cy’Amazi, Isuku n’Isukura (WASAC) bamubwira ko ahanini biterwa no kuba iyo ba rwiyemezamirimo bashinzwe amavomero bamaze kuyigeramo umwenda munini usanga bata amavomero bakigendera, maze abaza komisiyo icyo yagikozeho.</p>
<p>Yagize ati “Hari amavomero abiri adakora, ariko kudakora atari uko yapfuye ahubwo ari ukubera ba rwiyemezamirimo bambura WASAC, bakajyamo amafaranga menshi bakigendera, bamara kwigendera ivomero ubwo WASAC ikaza ikarifunga.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko ababajwe n’uko kugeza uyu munsi mbere y’Inteko Rusange y’uyu munsi yavuganye n’umuturage akamubwira ko ayo mavomero atarafungurwa.</p>
<p>Mu kumusubiza, iyi komisiyo na yo yemeye ko ikibazo cy’amavomero adakora kiri henshi mu gihugu nk’uko byanagaragajwe muri Raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, ariko isobanura ko impamvu banatinda kuyafungura, ari uko WASAC iba yakoranye n’inzego z’ibanze ngo bashake umuturage w’inyangamugayo bashinga iryo vomero bakamubura.</p>
<p>Visi Perezida wa Komisiyo y’Ubukungu n’Iterambere, Laetitia Nyinawamwiza, we yageze n’aho avuga ko bigenda bityo “nyamara na turiya tuzu tw’amazi bavomesherezamo baba bemerewe gukoreramo ubundi bucuruzi ku buntu.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-10_at_7.39_28_pm.jpg"
				length="9384"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kumenya niba amazi atakara, ameneka cyangwa apfa ubusa: Ihurizo ritoroheye Abasenateri</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kumenya-niba-amazi-atakara-ameneka-cyangwa-apfa-ubusa-ihurizo-ritoroheye-abasenateri</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kumenya-niba-amazi-atakara-ameneka-cyangwa-apfa-ubusa-ihurizo-ritoroheye-abasenateri</guid>

		<dc:date>2026-03-11T07:05:33Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri bahuye n’ihurizo ritoroshye ryo kwandika umwanzuro wo kugeza kuri Guverinoma urebana n’ingano y’amazi ava mu mavomo akagenda ntacyo amariye abakagombye kuyakoresha, bityo bigatera&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kumenya niba amazi atakara, ameneka cyangwa apfa ubusa: Ihurizo ritoroheye Abasenateri</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278339 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/amazi-71.jpg' width="1536" height="1024" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni umwanzuro ukubiye mu myanzuro ibiri ya raporo Komisiyo y’Ubukungu n’Imari ya Sena y’u Rwanda yakoze ku gikorwa cyo kugenzura ibikorwa bya Guverinoma mu kwegereza abaturage amazi meza ikaba yayigezaga ku Nteko Rusange ya Sena tariki 10 Werurwe 2026 ngo yemeze imyanzuro y’icyo yasanze gikwiye gukorwa ngo ibibazo birimo bikosorwe.</p>
<p>Uwo mwanzuro wagiraga uti “Kwihutisha imishinga yo kubaka inganda zitunganya amazi, ibikorwa byo kwagura no kuvugurura imiyoboro y’amazi, gusimbuza imashini zikurura amazi (pumping stations) zishaje no kwihutisha ishyirwa mu bikorwa ry’ingamba zo kugabanya igipimo cy’amazi meza yatunganyijwe atakara.”</p>
<p>Senateri Emmanuel Havugimana yabaye nk’usembura ibiganiro mpaka ku nyito ikwiye gukoreshwa, kuko ari we watse ijambo mbere agasaba ko inyito “amazi atakara” ikwiye kuva mu mwanzuro igasimbuzwa inyito “amazi ameneka” kuko ngo ubusanzwe amazi adatakara.</p>
<p>Ni ubugorarangingo butakiriwe na Perezida wa Komisiyo y’Ubukungu n’Imari, Fulgence Nsengiyumva, avuga ko amazi atakara atari amazi apfa ubusa gusa, aho yavuze ko hari amazi asohoka mu ruganda agasohoka akagera muri mubazi, ariko ntiyishyurwe.</p>
<div class='spip_document_278341 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-10_at_9.38_25_pm.jpg' width="1600" height="1067" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yifashishije urugero, yagize ati “Hari amazi asohoka mu ruganda akagenda akagera muri mubazi, mubazi bayinize agakoreshwa ariko ntiyishyurwe…kandi ntabwo yapfuye ubusa. Yakoreshejwe ariko ntiyishyuwe.”</p>
<p>Senateri Valentine Uwamariya yahise afata ijambo, abwira Inteko Rusange ya Sena ko ahubwo, icy’amazi akoreshwa atishyuwe kitari mu mwanzuro, bityo na we ahakana iyo nyito, asaba ko hakoreshwa inyito “Amazi ameneka” aho kuba “Amazi atakara” cyangwa  “Amazi apfa abusa.”</p>
<p>Aha Senateri Uwamariya, waje no kunganirwa na Senateri Havugimana, avuga ko bitaba ari byo kuvanga iby’amazi yibwa n’amaneka ataragera mu mavomero.</p>
<p>Byasabye iminota irenga icumi no gutangwaho ibitekerezo n’Abasenateri batanu kugira ngo Perezida wa Sena, ashobore gufata umwanzuro ko hakoreshwa imvugo “amazi apfa busa” muri uwo mwanzuro.</p>
<p>Ni umwanzuro yafashe nyuma yo kumva igitekerezo cya Senateri Cyprien Niyomugabo, wahakanye iyo mvugo yivuye inyuma, nyuma yo kumva ko Visi Perezida wa Komisiyo y’Ubukungu n’Imari, Laetitia Nyinawamwiza ashatse gutuma bayikoresha ku bisa n’igitugu yitwaje ko ari na yo mvugo ikoreshwa n’Ikigo cy’Igihugu cy’Amazi, Isuku n’Isukura (WASAC) ndetse akaba ari na yo ikoreshwa muri raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta ya 2024-2025.</p>
<p>Senateri Niyomugabo yahamije ko ubusanzwe amazi ameneka, ati “ariko na none ugereranyije n’ibivugwa, kumeneka ni akantu gatoya, byaba byiza hakoreshejwe ijambo ‘Amazi apfa abusa.”</p>
<p>Kugeza ubu mu Rwanda, amazi apfa ubusa ari ku kigero cya 39,5 mu gihe mu bipimo mpuzamahanga amazi meza apfa ubusa atagomba kurenga 25%, naho mu bihugu bifite ibikorwa remezo biteye imbere amazi apfa ubusa akaba ari munsi ya 15%.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/amazi-71.jpg"
				length="266381"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibyaha bifitanye isano n'ingengabitekerezo ya Jenoside biragenda bigabanuka kubera &#8216;Ndi Umunyarwanda'</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibyaha-bifitanye-isano-n-ingengabitekerezo-ya-jenoside-biragenda-bigabanuka-kubera-ndi-umunyarwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibyaha-bifitanye-isano-n-ingengabitekerezo-ya-jenoside-biragenda-bigabanuka-kubera-ndi-umunyarwanda</guid>

		<dc:date>2026-03-10T12:01:15Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ibiganiro bya ‘Ndi Umunyarwanda’ byatangiye gutanga umusaruro mu guhindura imyumvire y’urubyiruko, kuko ibyaha bifitanye isano n’ingengabitekerezo ya Jenoside bigenda bigabanuka muri icyo cyiciro&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibyaha bifitanye isano n’ingengabitekerezo ya Jenoside biragenda bigabanuka kubera ‘Ndi Umunyarwanda’</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278259 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_3_-3.jpg' width="1600" height="907" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Byagarutsweho ku wa Mbere tariki 9 Werurwe 2026, ubwo umuryango Unity Club Intwararumuri, ku bufatanye na Minisiteri y’Ubumwe n’Inshingano Mboneragihugu (MINUBUMWE), Minisiteri y&#8217;Urubyiruko n&#8217;Iterambere ry&#8217;Ubuhanzi (MoYA) ndetse na Minisiteri y’Uburezi (MINEDUC), batangizaga icyiciro cya gatanu cy’ibiganiro bigamije kwimakaza gahunda ya Ndi Umunyarwanda mu rubyiruko.</p>
<p>Ni ibiganiro bizibanda ku mashuri yisumbuye mu gihugu hose, nyuma y’uko ibiganiro byibanze cyane muri za kaminuza n’amashuri makuru mu byiciro byabanje.</p>
<p>Minisitiri w’Urubyiruko n’Iterambere ry&#8217;Ubuhanzi, Jean Nepo Abdallah Utumatwishima, yabwiye abanyeshuri ba Lycée de Kigali ko ibiganiro bya Ndi Umunyarwanda byatangiye gutanga umusaruro ugaragara mu kugabanya ibyaha bifitanye isano n’ingengabitekerezo ya Jenoside.</p>
<div class='spip_document_278260 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="84" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_6_-4.jpg' width="1024" height="640" alt="Minisitiri w'Urubyiruko n'Iterambere ry'Ubuhanzi, Jean Nepo Abdallah Utumatwishima" title="Minisitiri w'Urubyiruko n'Iterambere ry'Ubuhanzi, Jean Nepo Abdallah Utumatwishima" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Minisitiri w’Urubyiruko n’Iterambere ry&#8217;Ubuhanzi, Jean Nepo Abdallah Utumatwishima</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Yagize ati “Izi gahunda zirakomeje muri za kaminuza kandi umusaruro uragaragara. Ibyaha bifitanye isano n’ingengabitekerezo ya Jenoside biragenda bigabanuka.”</p>
<p>Minisitiri Utumatwishima yasobanuye ko gusobanukirwa amateka y’u Rwanda ari ingenzi mu gukumira amacakubiri. Yagaragaje ko hari igihe bamwe mu rubyiruko bagaragaza imyitwarire ishobora kuba ifitanye isano n’ingengabitekerezo ya Jenoside bitewe no kutamenya amateka neza cyangwa amakuru ayobya ava ku mbuga nkoranyambaga.</p>
<p>Yongeyeho ko amateka y’imiryango ashobora kugira uruhare mu mitekerereze y’abakiri bato aho “Abana bakomoka mu miryango y’abarokotse Jenoside bashobora kuba bafite ihungabana, mu gihe abaturuka mu miryango y’abakoze Jenoside na bo bashobora gukurana ibitekerezo by’urwango.”</p>
<div class='spip_document_278261 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_4_-3.jpg' width="1600" height="1050" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri Utumatwishima yatanze ubutumwa bwo gusigasira igihango cya Ndi Umunyarwanda, avuga ko ari umurage Igihugu kigomba gusigira abazabaho mu bihe biri imbere.</p>
<p>Abanyeshuri bitabiriye ibiganiro bavuga ko bibafasha kumenya neza amateka y’Igihugu no gusobanukirwa uruhare rwabo mu kurinda ubumwe bw’Abanyarwanda.</p>
<p>Delice Ishimwe, wiga mu mwaka wa kane w’amashuri yisumbuye muri Lycée de Kigali, yavuze ko ibiganiro bibafasha gusobanukirwa aho Igihugu cyavuye n’impamvu ubumwe ari ingenzi.</p>
<p>Naho mugenzi we witwa Julius Niyonshuti, wiga mu mwaka wa gatanu, ashimangira  ko gahunda ibibutsa ko ari bo bazakomeza urugendo rw’ubwiyunge.</p>
<p>Yagize ati “Ibi biganiro bidufasha kubahana no gukorera hamwe nk’Abanyarwanda.”</p>
<div class='spip_document_278264 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_9_.jpg' width="1024" height="578" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_278263 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_5_-2.jpg' width="1600" height="907" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_278262 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_1_-2.jpg' width="1600" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ndi_umunyarwanda_5_-2.jpg"
				length="429486"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo iyoboye abatishyura imisanzu ya EAC</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/eac/article/repubulika-iharanira-demokarasi-ya-congo-iyoboye-abatishyura-imisanzu-ya-eac</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/eac/article/repubulika-iharanira-demokarasi-ya-congo-iyoboye-abatishyura-imisanzu-ya-eac</guid>

		<dc:date>2026-03-09T18:53:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				EAC
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umuryango wa Afurika y’Iburasirazuba (EAC) wateye intambwe nshya mu guhangana n’ikibazo cy’imisanzu itishyurwa n’ibihugu bigize uyu muryango, ikibazo kimaze imyaka kinaniza imikorere y’inzego zawo.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo iyoboye abatishyura imisanzu ya EAC</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278190 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_mar_9_2026_08_52_28_pm.png' width="1024" height="1536" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kugeza mu ntangiriro za 2026, amafaranga ibihugu byari bitarishyura yari amaze kugera kuri miliyoni zirenga 89 z’amadolari ya Amerika (abarirwa muri 130,404,224,000FRW,  bituma ibikorwa by’uyu muryango bidindira, unanirwa kugera ku gihe ku ntego zawo z’iterambere.</p>
<p>Mu nama ya 25 isanzwe ihuza abakuru b’ibihugu bigize EAC yabereye i Arusha, muri Tanzania, mu mpera z’icyumweru gishize yemeje ko iyi ari inzitizi ikomeye, ihindura uburyo bwo kwishyuramo imisanzu y’uyu muryango.</p>
<p>Kugira ngo hakemurwe iki kibazo, abakuru b’ibihugu banzuye  ko guhera ku wa 1 Nyakanga 2026,  amafaranga ibihugu bitanga azagabanywa mu buryo bubiri bwa 50-50.</p>
<p>Ubu buryo buteganya ko kimwe cya kabiri kizajya gitangwa mu buryo bungana ku bihugu byose, naho ikindi gice kigashingira ku bushobozi bw’ubukungu bwa buri gihugu. Ibi bizatuma ibihugu bikize bigira uruhare runini mu gutunga umuryango, mu gihe ibifite ubukungu buto bizatanga make, bigendeye ku musaruro mbumbe (GDP) wa buri gihugu mu myaka itanu ishize.</p>
<p>Ubu buryo bushya bwa “50-50” bugamije gufasha EAC kubona ubushobozi bwo kwihaza mu by’imari, kugabanya kwishingikiriza ku baterankunga, no kongera imbaraga z’inzego zayo mu gushyira mu bikorwa gahunda z’ubufatanye bw’ubukungu mu karere ka Afurika y’Iburasirazuba n’iyo Hagati.</p>
<p>Abasesenguzi bavuga ko nubwo bishobora gutera impaka ku bihugu bifite ubushobozi buke, ari intambwe ikomeye mu gushimangira imiyoborere myiza no kubaka umuryango ushoboye gukemura ibibazo byawo mu buryo burambye.</p>
<p>Ikibazo cy’imisanzu idatangwa neza cyakomeje kugaragara mu myaka ishize, cyane cyane ku bihugu bifite ibibazo by’ubukungu cyangwa umutekano. Nka Repubulika iharanira Demokarasi ya Congo (DRC) yari ifite imyenda ingana na miliyoni $27 ungana na Miiliyari 39 na Miliyoni 561FRW, ikurikirwa n’u Burundi, Sudani y’Epfo na Somalia.</p>
<p>Ibi byatumaga EAC igorwa no gushyira mu bikorwa gahunda zayo z’iterambere ndetse n’imishinga y’inzego zayo nk’Ubunyamabanga Bukuru, Inteko Ishinga Amategeko y’Afurika y’Iburasirazuba (EALA) n’Urukiko rwa Afurika y’Iburasirazuba (EACJ).</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/chatgpt_image_mar_9_2026_08_52_28_pm.png"
				length="894838"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibiganiro kuri &#8216;Ndi Umunyarwanda' bigiye kugera mu mashuri 100 yisumbuye</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibiganiro-kuri-ndi-umunyarwanda-bigiye-kugera-mu-mashuri-100-yisumbuye</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/ibiganiro-kuri-ndi-umunyarwanda-bigiye-kugera-mu-mashuri-100-yisumbuye</guid>

		<dc:date>2026-03-09T11:14:53Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umuryango Unity Club Intwararumuri ku bufatanye na Minisiteri y’Ubumwe bw’Abanyarwanda n’Inshingano Mboneragihugu (MINUBUMWE) n’izindi nzego za Leta batangije icyiciro cya gatanu cy’ibiganiro “Ndi&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibiganiro kuri ‘Ndi Umunyarwanda&#8217; bigiye kugera mu mashuri 100 yisumbuye</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278152 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-09_12_43_09-cdnx.premiumread_com_600_398_.png' width="599" height="396" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi biganiro bigamije kongerera urubyiruko uruhare mu kubaka ubumwe bw’Abanyarwanda no gukomeza kwimakaza umuco w’ibiganiro byubaka bishimangira indangagaciro na kirazira by’umuco nyarwanda.</p>
<p>Insanganyamatsiko y’iki cyiciro igira iti “Ndi Umunyarwanda: Igitekerezo ngenga cy’ukubaho kwacu.”</p>
<p>Icyiciro cya gatanu gifite umwihariko kuko ibiganiro bizabera mu mashuri yisumbuye agera ku 100 hirya no hino mu gihugu. Ku ikubitiro, bizatangirira mu mashuri 26 aherereye mu Mujyi wa Kigali no mu Ntara y’Iburengerazuba.</p>
<p>Aba banyeshuri bazaganirizwa hifashishijwe Inyoborabiganiro yavuguruwe muri 2025, igaruka cyane ku mateka y’u Rwanda, indangagaciro z’umuco nyarwanda ndetse n’inzitizi zikibangamiye urubyiruko mu kubaka ubumwe n’ubudaheranwa.</p>
<p>Kuva mu 2019 kugeza mu 2025, mu byiciro bine byabanje, ibiganiro kuri gahunda ya Ndi Umunyarwanda byagejejwe mu mashuri makuru na kaminuza 41.</p>
<p>Muri ayo mashuri hashinzwe Amahuriro y’Ubumwe n’Ubudaheranwa, yahawe n’ubushobozi bwo gutegura ibikorwa n’imishinga bigamije guteza imbere Ndi Umunyarwanda mu mashuri bigamo, mu mashuri yisumbuye abakikije ndetse no mu baturage bo mu turere ayo mashuri aherereyemo.</p>
<div class='spip_document_278153 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-09_13_11_18-506805395_29878543398455887_1211958477495974613_n_jpg_3041_1378_.png' width="1342" height="597" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Igitekerezo cyo gushyira imbaraga mu kwimakaza Ndi Umunyarwanda mu rubyiruko cyavuye mu ihuriro ngarukamwaka rya 11 rya Unity Club Intwararumuri ryabaye ku wa 26 Ukwakira 2018, rifite insanganyamatsiko igira iti “Ndi Umunyarwanda: Inkingi yo kubaka amahoro mu muryango.”</p>
<p>Muri iryo huriro, Perezida wa Repubulika y’u Rwanda, Paul Kagame, yashimangiye akamaro ko gushyira urubyiruko muri ibi biganiro, agira ati “Nagira ngo nsabe ko ibi biganiro mujya mubizanamo urubyiruko, abantu bakiri bato, baze babyumve, kugira ngo tutazananirwa kurera abazakomeza iyi nyubako turimo twubaka.”</p>
<p>Unity Club Intwararumuri ni umuryango ugizwe n’abayobozi bari muri Guverinoma, abayihozemo ndetse n’abo bashakanye. Washinzwe muri Gashyantare 1996 ugamije kwimakaza umuco w’ubumwe n’amahoro nk’inkingi z’iterambere rirambye mu Rwanda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-09_12_43_09-cdnx.premiumread_com_600_398_.png"
				length="593412"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kuki kera umugore yagombaga gukama inka akikiye umwana w'umuhungu?</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/mbakumbuze/article/kuki-kera-umugore-yagombaga-gukama-inka-akikiye-umwana-w-umuhungu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/mbakumbuze/article/kuki-kera-umugore-yagombaga-gukama-inka-akikiye-umwana-w-umuhungu</guid>

		<dc:date>2026-03-06T21:01:53Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mbakumbuze
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-004
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu Rwanda rwo hambere mbere, umuco nyarwanda ntiwemereraga umugore gukama inka.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kuki kera umugore yagombaga gukama  inka akikiye umwana w&#8217;umuhungu?</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278053 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="30" data-legende-lenx=""
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-06_at_10.46_08.jpg' width="1280" height="960" alt="Uwimana B&#233;atha, umunyamateka" title="Uwimana B&#233;atha, umunyamateka" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Uwimana Béatha, umunyamateka</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Byafatwaga nk’ikirazira, ku buryo byabaga bigoye kubona umugore ari munsi y’inka ayikama cyangwa afata ibikoresho byifashishwaga mu kuyikama nk&#8217;injishi cyangwa inzingo.</p>
<p>Umushakashatsi mu muco nyarwanda Uwimana avuga ko izi kirazira zitari zashyizweho gusa kugira ngo zikumire abagore, ahubwo ko zari impamvu z’umuco.</p>
<p>Ati “Za kirazira z’umuco nyarwanda hari ibyo zabaga zigamije gukumira. Nubwo bitari ibintu byahita bigira ingaruka zigaragara, mu buryo bumwe cyangwa ubundi hari ibyo byafashaga kwirinda.”</p>
<p><strong>Kurinda ubwambure bw’umugore</strong></p>
<p>Uwimana asobanura ko imwe mu mpamvu nyamukuru abagore batemererwaga gukama ari uko muri icyo gihe imyambaro itari yarakwirakwira nk’ubu.</p>
<p>Mbere y’umwaduko w’abakoloni, abagore benshi bambaraga inkanda gusa. Iyo myambaro ntiyabonekaga nk’iyikwije neza umubiri wose, cyane cyane mu gihe umuntu yicaye cyangwa yunamye.</p>
<p>Ati “Umugore iyo yajyaga munsi y’inka ayikama, yabaga asa n’uwambaye ubusa kuko yabaga yambaye inkanda gusa. Hari n’igihe abantu bashoboraga guhinguka bakamubona cyangwa inka ikamutera umugeri akagwa, bikaba byatuma ubwambure bwe bugaragara.”</p>
<p>Avuga ko muri iki gihe ibintu byahindutse kuko abagore n’abakobwa basigaye bambara imyambaro ibikwiriye, harimo amapantaro, amakanzu ndetse n’udukabutura bambara imbere y’ibitenge.</p>
<p>Mu muco wa kera kandi, abakobwa bato batarageza igihe cyo gukura ntibahabwaga imyambaro yuzuye. Urugero ni uko umukobwa yatangiraga kwambara ishabure cyangwa uruyonga ari uko amaze gupfundura amabere.<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
Impamvu umugore yakamaga akikiye umwana w’umuhungu<br class='autobr' />
</strong></p>
<p>Nubwo byari kirazira ko umugore akama, hari igihe byabaga ngombwa ko abikora. Muri icyo gihe habagaho umuhango wo kuzirura, ni ukuvuga gukuraho iyo kirazira by’agateganyo.</p>
<p>Uwimana asobanura ko umugore wabaga agiye gukama yashyiraga umwana w’umuhungu ku bibero cyangwa akamwicaza imbere ye, uwo mwana agafata amaboko ya nyina, ariko mu by’ukuri nyina ari we wakamaga.</p>
<p>Ati “Byafatwaga nk’aho atari wa mugore urimo gukama, ahubwo ari wa mwana w’umuhungu urimo gukama. Uwo mwana yashushanyaga umugabo.”</p>
<p>Ibi bigaragaza ko mu muco wa kera, umuhungu yahabwaga agaciro gakomeye kurusha umukobwa, nk’uko byagaragaraga no mu mico myinshi yo ku isi.<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
Byagendaga bite ku mugore wapfakaye?</strong></p>
<p>Uwimana avuga ko mu muco nyarwanda wa kera, umugore atafatwaga nk’uw’umugabo we gusa, ahubwo yabaga ari uw’umuryango wose.</p>
<p>Ati “Mu muco nyarwanda nta mugore wapfakaraga wenyine. Iyo umugabo yapfaga, umugore yajyaga mu nshingano z’umuryango w’umugabo.”</p>
<p>Ibi byatumaga iyo uwo mugore yari afite inka ariko nta muhungu afite, abandi bagabo bo mu muryango w’umugabo we bafata inshingano zo kuzikama kugira ngo zitarara zitakamwa.</p>
<p>Muri icyo gihe kandi imiryango yabaga ituranye cyane ku buryo wasangaga abavandimwe batuye ku gasozi kamwe.</p>
<p><strong>Abagore bari bafite uruhe ruhare mu gukama?</strong></p>
<p>Nubwo abagore batemererwaga gukama, bari bafite indi mirimo ikomeye ijyanye n’amata n’ubworozi.</p>
<p>Uwimana avuga ko abagore bitwaga abakamisha.Umukamisha yabaga ari hafi y’umugabo cyangwa umuhungu uri gukama akamufasha inshingano zitandukanye, zirimo: gushishira inka kugira ngo idatera imigeri, kumuhereza icyansi, kubuganiza amata, kuyatereka no kuyacunda.</p>
<p>Gucunda ni igikorwa cyo kubuganiza amata amaze iminsi igera kuri irindwi kugira ngo avemo amavuta.</p>
<p>Ku ruhande rw’abagabo bo, bari bashinzwe indi mirimo irimo: gushaka ubwatsi bw’inka, kuzigishisha (kuzimurira ahandi hari ubwatsi), kuzitaho muri rusange.</p>
<p>Uwimana avuga ko muri iki gihe nta mpamvu n’imwe yatuma abagore babuzwa gukama, kuko imiterere y’ubworozi ndetse n’imyambaro byahindutse cyane.</p>
<p>Ati “Nta kibazo umugore yakama inka muri iki gihe. Umuco ujya utera imbere ujyana n’ibihe.”</p>
<p>Avuga ko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, abagore benshi bafashe inshingano zitandukanye zari zisanzwe zikorwa n’abagabo, bigaragaza ko bashoboye gukora imirimo yose igihe bibaye ngombwa.</p>
<p><strong>Imyitwarire ikwiye igihe cyo gukama</strong></p>
<p>Nubwo bimeze bityo, Uwimana asaba ko abagore cyangwa abakobwa bagiye gukama bagomba kubikora bubaha inka nk’uko umuco nyarwanda ubiteganya.</p>
<div class='spip_document_278047 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-06_16_37_16-miss_gukama_-_google_search.png' width="549" height="368" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Avuga ko bagomba kwambara imyambaro ibikwiriye, bakirinda gukama bambaye imyenda itabakwiriye nk’udukabutura twonyine cyangwa igitenge kitariho ikindi.</p>
<p>Ati “Ni byiza kwambara neza, ugashyiramo ikabutura cyangwa agakola imbere y’igitenge, kugira ngo n’iyo inka iguteye ukagwa ntihagire ubwambure bugaragara.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-06_at_10.46_08.jpg"
				length="126900"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Perezida Kagame yigeze kurambirwa abamubaza ubusa, abaza ubwenge bukorano icyo akwiye kubasubiza</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-yigeze-kurambirwa-abamubaza-ubusa-abaza-ubwenge-bukorano-icyo-akwiye-kubasubiza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/perezida-kagame-yigeze-kurambirwa-abamubaza-ubusa-abaza-ubwenge-bukorano-icyo-akwiye-kubasubiza</guid>

		<dc:date>2026-03-06T20:55:43Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida w’u Rwanda Paul Kagame yavuze ko hari abantu n’ibihugu bashyiraho ibipimo byo gupima agaciro k’ibindi bihugu bidafite ishingiro, ashimangira ko u Rwanda rudakwiye gupimwa hashingiwe ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Perezida Kagame yigeze kurambirwa abamubaza ubusa, abaza ubwenge bukorano icyo akwiye kubasubiza</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278070 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55127833657_e2348fa7d5_k.jpg' width="2048" height="1365" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ageza ijambo ku bahagarariye ibihugu n’imiryango mpuzamahanga, kuri uyu wa 6 Werurwe 2026, Perezida Kagame yagarutse ku myumvire bamwe bagaragaza ko igihugu kidafite umutungo kamere uhabwa agaciro ku rwego mpuzamahanga kidakwiye guhabwa umwanya ukomeye ku isi.</p>
<p>Kagame yavuze ko hari abavuga ko u Rwanda rudafite umutungo isi ikeneye cyane nk’amabuye y’agaciro cyangwa amashyamba, bityo bakarufata nk’igihugu kitari mu byagakwiye kwitabwaho cyane.</p>
<p>Yavuze ko iyo myumvire atari mishya, kuko hari n’igihe bamwe bagiye bavuga ko we ubwe atari “Umukirisitu uhagije”, cyangwa ko igihugu ayobora kitari “gikwiriye” ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Ati “Hari abavuga ko u Rwanda rudafite umutungo isi ikeneye, nk’amabuye y’agaciro cyangwa amashyamba. Hari n’abigeze kuvuga ko ntari Umukirisitu uhagije. Ubu noneho bavuga ko igihugu cyanjye kitari gikwiriye. Ariko se kuva ryari ibyo biba ibipimo byo kumenya ukuri n’ikinyoma?”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko nubwo hari abantu bashobora gutanga ibitekerezo nk’ibyo, u Rwanda rudakwiye kubishingiraho ngo rwumve ko rugomba kubaho ari uko rwemewe n’abandi.</p>
<p>Ati “Mu by’ukuri nifuzaga ko abantu nk’abo batampa umwanya wabo. Ibyo na byo ni byiza, kuko buri wese akora ibye. Nta muntu ukeneye kwibutswa buri gihe ko atari iki cyangwa kiriya.”</p>
<p>Mu kugaragaza uko abona iyo myumvire, Kagame yavuze ko rimwe yigeze kubaza porogaramu zishingiye ku bwenge buhangano (AI) ibibazo bimwe, maze zimusubiza mu buryo bw’umugani.</p>
<p>Uyu mugani wavugaga ku mwami w’ishyamba w’intare yashakaga inyamaswa zo kurya, mu gihe impongo yari ihugiye mu kurisha ibyatsi itazi akaga kari kuyegera. Hagati aho, akanyamasyo k’inararibonye kagashinjwa kurya imyaka y’umwami, nyamara uwo mwami azi neza ko yangirizwa n’abandi bari mu itsinda rye.</p>
<p>Uyu mugani, nk’uko Kagame yabisobanuye, werekana uko rimwe na rimwe hari abahabwa icyubahiro cyangwa bagashimirwa ibikorwa, mu gihe abandi bashinjwa amakosa batakoze.</p>
<p>Yavuze ko u Rwanda rushobora guhura n’ibihe nk’ibyo byo gushinjwa ibitagomba, ariko ko ruzakomeza kubyitwaramo rufite icyubahiro kandi rukora ibyarwo.</p>
<p>Ati “Aho turi ni ho hameze. Ariko tuzakomeza kwikorera umutwaro wacu kandi tubikore dufite icyubahiro.”</p>
<p>Perezida Kagame yashimangiye ko u Rwanda ruzakomeza gutera imbere rushingiye ku nyungu z’abaturage barwo, aho gushingira ku myanzuro cyangwa ibipimo bishyirwaho n’abandi bashaka kurugenera uko rukwiye kubaho.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55127833657_e2348fa7d5_k.jpg"
				length="516317"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda ntiruzirengagiza ibibangamira umutekano warwo - Perezida Kagame</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/imbere-mu-gihugu/article/u-rwanda-ntiruzirengagiza-ibibangamira-umutekano-warwo-perezida-kagame</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/imbere-mu-gihugu/article/u-rwanda-ntiruzirengagiza-ibibangamira-umutekano-warwo-perezida-kagame</guid>

		<dc:date>2026-03-06T20:32:32Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Imbere mu gihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida Paul Kagame yavuze ko u Rwanda rudashobora kwirengagiza ibibazo bibangamira umutekano warwo, cyane cyane ibituruka ku mutwe witwaje intwaro wa FDLR ukorera mu Burasirazuba bwa Repubulika&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda ntiruzirengagiza ibibangamira umutekano warwo - Perezida Kagame</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278066 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/diplomatic-luncheon-768x600.jpg' width="768" height="600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi Perezida Kagame yabivuze mu ijambo yagejeje ku bahagarariye ibihugu n’imiryango mpuzamahanga, Ambasaderi n’abahagarariye imiryango mpuzamahanga bakorera mu Rwanda, kuri uyu mugoroba aho yagarutse ku bibazo by’umutekano muke bimaze igihe mu Karere.</p>
<p>Yabanje gushimira abafatanyabikorwa mpuzamahanga ku ruhare bagize mu kongera kubaka no guteza imbere u Rwanda mu myaka ishize.</p>
<p>Ati “Ibyo twagezeho mu myaka myinshi ishize, dukorana n’ibihugu n’imiryango muhagarariye, ni ibintu bikomeye. Ubufatanye n’ubucuti byanyu byagize uruhare rukomeye mu kongera kubaka no guteza imbere u Rwanda.”</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko muri iki gihe isi iri guhinduka cyane mu bijyanye na politiki mpuzamahanga, ibintu bishobora kugira ingaruka ku bihugu byose birimo n’u Rwanda.</p>
<p>Yavuze ko n’ubwo hari impinduka nyinshi ziri kuba ku rwego mpuzamahanga, hari ikintu kitahinduka ari cyo “inshingano ya buri gihugu yo kurinda umutekano w’abaturage bacyo n’imipaka yacyo.”</p>
<p>Ati “Hari ikintu kimwe kitigeze gihinduka, ni inshingano n’uburenganzira bwa buri gihugu byo kurinda umutekano w’abaturage n’imipaka yabyo.”</p>
<p>Kagame yavuze ko nubwo bimeze bityo, hari aho u Rwanda rusabwa kwirengagiza ibibazo bibangamira umutekano warwo, cyangwa rukagabanya ubushobozi bwo kwirinda, ibintu yavuze ko bidashoboka.</p>
<p>Yagarutse ku kibazo cy’umutekano muke mu Burasirazuba bwa RDC, avuga ko atari ikibazo gishya kuko kimaze imyaka myinshi, kandi ko cyakomeje kubera uburangare bw’abari bafite ubushobozi bwo kugikemura.</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko impungenge z’u Rwanda zishingiye cyane ku gukomeza kubaho kwa FDLR, umutwe yasobanuye ko ufite ingengabitekerezo ya Jenoside.</p>
<p>Yibukije ko mu mpera z’imyaka ya 1990 uwo mutwe wagabye ibitero byambukiranyaga imipaka uvuye muri RDC, bigahitana Abanyarwanda benshi.</p>
<p>Yavuze kandi ko ubuyobozi bwa RDC bwagiye buha ubufasha bwa politiki n’ubw’amafaranga FDLR, ndetse ko uyu mutwe waninjijwe mu nzego za gisirikare z’icyo gihugu, aho ukora nta nkomyi.</p>
<p>Kagame yavuze ko u Rwanda rwagiye rugaragaza kenshi iki kibazo mu nama zitandukanye mpuzamahanga no mu biganiro n’abafatanyabikorwa, ariko akavuga ko akenshi ibitera amakimbirane mu Karere byirengagizwa.</p>
<p>Yashimangiye ko ingamba u Rwanda rufata zigamije kurinda imipaka yarwo n’abaturage, kandi ko nta kindi zigamije uretse umutekano w’igihugu.</p>
<p>Ati “U Rwanda, kubera amateka yarwo n’aho ruherereye, rukeneye imipaka irinzwe neza. Ibyo dukora byose bigamije iyo ntego gusa.”</p>
<p>Perezida Kagame yanavuze ko amasezerano y’amahoro akwiye kubahirizwa n’impande zose bireba mu buryo bungana, aho atagomba gushyirwa ku ruhande rumwe gusa.</p>
<p>Yagaragaje ko iyo ibyo bidakurikijwe, bituma habaho kumva ko hari uruhande rumwe rusabwa kwikorera umutwaro wose, ibintu yavuze ko bishobora kudatanga ibisubizo birambye ku bibazo by’umutekano mu Karere.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/diplomatic-luncheon-768x600.jpg"
				length="48175"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umuryango Mpuzamahanga uhangayikishijwe n'umutekano mucye mu Burasirazuba bwa RDC</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/umuryango-mpuzamahanga-uhangayikishijwe-n-umutekano-mucye-mu-burasirazuba-bwa-rdc</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/umuryango-mpuzamahanga-uhangayikishijwe-n-umutekano-mucye-mu-burasirazuba-bwa-rdc</guid>

		<dc:date>2026-03-06T10:57:14Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Hanze y'igihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Itsinda mpuzamahanga rikurikirana ibibazo byo mu Karere k’Ibiyaga Bigari (International Contact Group for the Great Lakes – ICG) ryagaragaje impungenge zikomeye ku bwiyongere bw’imirwano n’ibibazo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umuryango Mpuzamahanga uhangayikishijwe n’umutekano mucye mu Burasirazuba bwa RDC</h1>

			

			

			<div class='spip_document_278000 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-06_at_12.53_38_pm.jpg' width="1023" height="682" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu itangazo ryashyizwe ahagaragara n’iri tsinda, rivuga ko umutekano mucye uri muri ako gace ukomeje gutuma abaturage benshi bahunga ingo zabo, bigateza ibibazo bikomeye by’ubutabazi.</p>
<p>Iryo tangazo rigira riti: “Abagize Itsinda Mpuzamahanga rikurikirana ibibazo byo mu Karere k’Ibiyaga Bigari bagaragaje impungenge zikomeye ku bwiyongere bw’imirwano n’ihohoterwa rikomeje mu Burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, ndetse n’ingaruka zikomeye bifite ku mibereho y’abaturage.”</p>
<p>ICG yasabye impande zose ziri mu mirwano guhagarika ibikorwa by’intambara bidatinze, hagashakwa ibisubizo binyuze mu biganiro bya dipolomasi.</p>
<p>Iri tsinda ryagize riti: “ICG irasaba impande zose zihanganye guhagarika imirwano ako kanya no gusubira mu biganiro bya dipolomasi hagamijwe gushaka umuti w’amahoro.”</p>
<p>ICG yanashimangiye ko ishyigikiye ubusugire n’ubwigenge bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, inashishikariza ibihugu byo mu Karere gukomeza gukorana mu gushaka amahoro arambye.</p>
<p>Iryo tsinda riti: “Abagize iri tsinda bongeye gushimangira ko bashyigikiye byimazeyo ubusugire n’ubwigenge bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo.”</p>
<p>Mu itangazo ryayo, ICG yanagaragaje ko ishyigikiye inzira z’ibiganiro by’amahoro biri gukorwa mu rwego rw’Akarere, birimo ibiganiro bya Luanda n’ibya Nairobi, bigamije gushaka umuti urambye w’ibibazo by’umutekano mucye mu Burasirazuba bwa Congo.</p>
<p>Iri tsinda ryagize riti: “ICG ishyigikiye imbaraga ziri gushyirwa mu biganiro byo mu Karere, cyane cyane inzira z’ibiganiro bya Luanda n’ibya Nairobi, bigamije kugera ku gisubizo kirambye cy’aya makimbirane.”</p>
<p>ICG yasabye kandi ko impande zose zubahiriza amategeko mpuzamahanga arengera abasivili mu bihe by’intambara.</p>
<p>Iryo tangazo rigira riti: “Impande zose zifite intwaro zigomba kubahiriza amategeko mpuzamahanga agenga intambara no kurinda abasivili.”</p>
<p>Iri tsinda ryanagaragaje ko ari ngombwa ko imiryango itanga ubutabazi ihabwa uburyo bwo kugera ku baturage bakeneye ubufasha.</p>
<p>Riti: “Ni ngombwa ko imiryango itanga ubutabazi ihabwa uburyo bwo kugera ku baturage bakeneye ubufasha mu buryo bworoshye kandi butabangamiwe.”</p>
<p>International Contact Group for the Great Lakes igizwe n’ibihugu n’imiryango mpuzamahanga itandukanye birimo Leta Zunze Ubumwe za Amerika, u Bwongereza, u Bufaransa, u Budage, u Bubiligi, u Buholandi, u Busuwisi n’Umuryango w’Ubumwe bw’u Burayi. Ibi bihugu bikomeje kuvuga ko bizakomeza gukorana n’abafatanyabikorwa bo mu Karere mu gushaka ibisubizo by’amahoro arambye mu Karere k’Ibiyaga Bigari.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-06_at_12.53_38_pm.jpg"
				length="165066"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amatora y'u Rwanda ashyirwe mu murage w'isi - Senateri Niyomugabo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amatora-y-u-rwanda-ashyirwe-mu-murage-w-isi-senateri-niyomugabo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amatora-y-u-rwanda-ashyirwe-mu-murage-w-isi-senateri-niyomugabo</guid>

		<dc:date>2026-03-04T20:19:50Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri b’u Rwanda basanga imigendekere y’amatora mu Rwanda atari ikintu gikwiye kwihereranwa, ahubwo akwiye gushyirwa mu murage w’isi n’ibindi bihugu bikajya biza kureba.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amatora y&#8217;u Rwanda ashyirwe mu murage w&#8217;isi - Senateri Niyomugabo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277928 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-04_22_09_08-.png' width="874" height="610" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni kimwe mu bitekerezo byatanzwe nyuma y&#8217;ikiganiro ku busesenguzi bwa Raporo ya Komisiyo y’Igihugu y’Uburenganzira bwa Muntu ya 2024-2025 ndetse na gahunda y’ibikorwa by&#8217;iyi Komisiyo bya 2025-2026.</p>
<p>Avugana amarangamutima, Senateri Bideri John yashimye ko amatora yo mu Rwanda ari nk&#8217;ubukwe maze agira ati “Ibi ni ibintu dukwiye kwishimira kuko amatora ni uburyo bumwe butuma twubaka demokarasi ihamye, mu gihugu cyacu.”</p>
<div class='spip_document_277927 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-04_22_07_47-486808768_1096709445832195_1978430029723283293_n_jpg_2048_1366_.png' width="919" height="605" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi yabihuje n’ubwitabire mu matora ya Perezida wa Repubulika kuko bwari hejuri ya 96% mu matora aherutse, ngo bibaka bisobanuye ko iyo amatora akozwe hari umutekano “abaturage batishisha."</p>
<p>Byatumye Visi Pereza wa Komisiyo ya Sena y’Imibereho Myiza n’Uburenganzira bwa Muntu, Cyprien Niyomugabo we abishyira ku rundi rwego maze agira ati "Ubukwe ubundi bukorwa abantu  bamwenyura, baseka, bishimye. Aho bigana, ndabona amatora azaba kimwe mu byo tuzandikisha mu Murage w’Isi...uburyo amatora yacu akorwa abantu bakazajya baza kubyiga.”</p>
<div class='spip_document_277926 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-04_22_08_22-.png' width="915" height="611" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Icyakora abasenateri banenze ko amabwiriza y’indorerezi aba ari mu rurimi rw’Ikinyarwanda, kandi indorerezi zaturutse mu mahanga zitarwumva.</p>
<p>Basabye ko ubutaha ayo mabwiriza yajya ashyirwa mu ndimi buri ndorerezi yaje iba ishobora kumva, kugira ngo hatazagira uwibwira ko hari icyo u Rwanda ruba rushaka kubakinga.</p>
<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="in" dir="ltr">“Aho bigana, ndabona amatora azaba kimwe mu byo tuzandikisha mu murage w’Isi...uburyo amatora yacu akorwa abantu bakazajya baza kubyiga.”</p>
<p>Senateri Cyprien Niyomugabo, Visi Perezida wa Komisiyo ya Sena y’Imibereho Myiza n’Uburenganzira bwa Muntu, avuga ko amatora yo mu Rwanda… <a href="https://t.co/u8z1krn2EL">pic.twitter.com/u8z1krn2EL</a></p>
<p>&mdash; Kigali Today (@kigalitoday) <a href="https://twitter.com/kigalitoday/status/2029884773083095110?ref_src=twsrc%5Etfw">March 6, 2026</a></p>
</blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-03-04_22_08_22-.png"
				length="1281815"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abasenateri barashaka ko igikomo cyambikwa abagororwa gitangira gukoreshwa vuba na bwangu </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abasenateri-barashaka-ko-igikomo-cyambikwa-abagororwa-gitangira-gukoreshwa-vuba-na-bwangu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abasenateri-barashaka-ko-igikomo-cyambikwa-abagororwa-gitangira-gukoreshwa-vuba-na-bwangu</guid>

		<dc:date>2026-03-04T17:28:58Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri bavuze ko ubucucike bukigaragara mu magororero butari ngombwa mu gihe Igihugu cyemeje ikoranabuhanga ryafasha kurekura abagororwa bambaye igikomo bagakomeza gucungwa ntibacike ubutabera.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abasenateri barashaka ko igikomo cyambikwa abagororwa gitangira gukoreshwa vuba na bwangu </h1>

			

			

			<div class='spip_document_277918 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-04_at_18.21_12.jpg' width="800" height="534" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni igitekerezo cyatangiwe mu Nteko Rusange y&#8217;Umutwe wa Sena, imaze kumva  ubusesenguzi kuri Raporo ya Komisiyo y’Uburenganzirwa bwa Muntu ya 2024-2025 na gahunda y’Ibikorwa bya Komisiyo y’Igihugu y’Uburenzira bwa Muntu ya 2025-2025.</p>
<p>Muri iri sesengura, Komisiyo y’Imibereho Myiza n’Uburenganzira bwa Muntu ya Sena yabwiye inteko ko mu muri 2023, ubucucike mu magororero y&#8217;u Rwanda bwari 140,7%, bukagenda bugabanuka kugera ku 103% umwaka ushize.</p>
<p>Senateri Emmanuel Havugimana yagize ati "ukurikije intambwe u Rwanda rumaze gutera gutera mu ikoranabuhanga usanga hari abantu bari mu magororero atari ngombwa kuko bashobora kwambika igikomo nkoranabuhanga bagakurikiranwa bari hanze."</p>
<p>Ibi kandi yabihuriyeho na Senateri Pelagie Uwera n&#8217;abandi bagaragaje ko ubu bucucike ntibukwiye kubaho.</p>
<p>Havugimana avuga ko kurekura bamwe mu bagororwa bagakurikiranirwa hanze bishobora no kugira inyungu mu bifatika, aho agira ati "hariho abantu bashobora kujya hanze bakitunga aho kugira ngo babe umuzigo Leta, bajye batungwa n’imisoro y’abaturage."</p>
<p>Ubucucike kandi ngo bwageze no mu magororero y&#8217;ibanze(transit  centers), aho Komiisiyo y&#8217;Igihgu y&#8217;Uburenganzira bwa muntu yasanze hari abarenga ibihumbi umunani barengeje igihe kigenwe, ibi bikaba byarongereye ubucucike ku kigero cy&#8217;110%.</p>
<p>Abasenateri bagarutse no ku kibazo cy’abantu bafungirwa mu magororero y’ibanze cyangwa Transit Centers, bikarangira babagumanye bakerenza iminsi ubundi baba bateganyijwe kuhamara.</p>
<p>Abasenateri basabye ko hafatwa ingamba zituma, abarangije igihe  bagomba kumara mu magororero bazajya bahita barekurwa kuko ngo iyo batinze kubarekura bigira ingaruka ku mibereho yabo n’ubuzima bwo mu mutwe.</p>
<p>Perezida wa Komisiyo y’Imibereho Myiza n’Uburenganzira bwa Muntu ya Sena, Umuhire Adrie, yavuze ko ubundi ntawe uba ugomba kurenza amasaha 72 mu magororero y&#8217;ibanze.</p>
<p>Senateri Umuhire yibukije inteko ko abari mu magororero y’ibanze azwi nka Transit Centers, “bataba bafunze kuko nta byaha baba bakoze, ahubwo baba bagize imyitwarire ibangamiye sosiyete,” bityo ngo bakaba babajyanayo ngo babibigishe bahindure imyitwarire bagaruke muri</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-04_at_18.21_12.jpg"
				length="183109"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Nyagatare: Ubwanikiro bw'ibigori bwahindutse ibigega by'ubwatsi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/Nyagatare-Ubwanikiro-bw-ibigori-bwahindutse-ibigega-by-ubwatsi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubuhinzi/Nyagatare-Ubwanikiro-bw-ibigori-bwahindutse-ibigega-by-ubwatsi</guid>

		<dc:date>2026-03-03T19:28:18Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubuhinzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bagize Komisiyo y’Ubutaka, Ubuhinzi, Ubworozi n’Amashyamba bavuga ko batunguwe no gusanga mu Karere ka Nyagatare, ubwanikiro bw’ibigori bukoreshwa mu guhunika ubwatsi bw’amatungo.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Nyagatare: Ubwanikiro bw&#8217;ibigori bwahindutse ibigega by&#8217;ubwatsi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277876 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="65" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubwanikiro-6.jpg' width="1080" height="570" alt="Basanga ubwanikiro bw'ibigori bukwiye gukoreshwa icyo bwagenewe" title="Basanga ubwanikiro bw'ibigori bukwiye gukoreshwa icyo bwagenewe" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Basanga ubwanikiro bw&#8217;ibigori bukwiye gukoreshwa icyo bwagenewe</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>NI ikibazo cyagaragaaye mu gucukumbura ibibazo byagaragaye muri raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta ya 2025  ku gufata neza umusaruro w&#8217;umuceri n&#8217;ibigori no kuwuhuza n&#8217;isoko.</p>
<p>Iyi komisiyo yabihishuriye Inteko Rusange y’Abadepite kuri uyu wa Kabiri tariki 3 Werurwe 2026, ibagaragariza ko basanze mu bwanikiro ubwatsi bw’amatungo, nyamara hari mu gihe cy’isarura ry’ibigori.</p>
<p>Depite Muzana Alice, ukuriye Komisiyo yagize ati “Twaribajije tuti ‘Ni gute mu gihe cy’isarura ry’ibigori mu bwanikiro haba harimo ubwatsi aho kuba harimo ibigori?”</p>
<p>Depite Nyabyenda, we yibazaga icyo byaba bitwaye mu gihe ubwanikiro bwagira ibindi bukoreshwa, mu gihe atari mu gihe cy’isarura, ariko Depite Muzana amusubiza ko n’ubundi komisiyo yabajije iki kibazo.</p>
<p>Ministeri y’Ubunzi n’Ubworozi, MINAGRI, ibabwira ko n’ubundi bikorwa. Ko bemerera abahinzi kuba bagira ikindi bakorera mu bwanikiro mu gihe kitari icy’isarura.</p>
<p>Ni igisubizo kitanyuze iyi komisiyo y’abadepite kuko Depite Muzana avuga ko iyo ubwanikiro bukoreshejwe icyo butagenewe, bituma bishobora kwangirika.</p>
<p>Depite Muzana ariko yagaragaje ko ubusanzwe gahunda y&#8217;Igihugu ya kabiri yo kwihutisha Iterambere (NST2)  iteganya ko umusaruro wangirika mu gihe cy’isarura ugomba  kutarenga 5%, ariko ubu ukaba ukiri kuri 19%.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubwanikiro-6.jpg"
				length="140396"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Hari magendu mu buvuzi bw'amatungo - Senateri Alvera Mukabaramba </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/hari-magendu-mu-buvuzi-bw-amatungo-senateri-alvera-mukabaramba</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/hari-magendu-mu-buvuzi-bw-amatungo-senateri-alvera-mukabaramba</guid>

		<dc:date>2026-03-02T20:18:10Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubworozi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri barasaba ko habaho uburyo busobanutse bwo kugeza imiti y’amatungo ku borozi kubera ko aborozi babagaragarije ko bikigoranye kuyibona, ndetse hakaba n’impungenge z’ubuziranenge&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Hari magendu mu buvuzi bw’amatungo - Senateri Alvera Mukabaramba </h1>

			

			

			<div class='spip_document_277827 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="211" data-legende-lenx="xxx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-02_at_6.22_00_pm-2.jpg' width="1280" height="853" alt="Inteko Rusange ya Sena yagejejweho Raporo ku isurwa ry'ibikorwa by'ubworozi mu Turere. Abasenateri bashimye intambwe yatewe mu guteza imbere ubworozi ariko basanga hari imbogamizi zikigaraga zikwiye kwitabwaho" title="Inteko Rusange ya Sena yagejejweho Raporo ku isurwa ry'ibikorwa by'ubworozi mu Turere. Abasenateri bashimye intambwe yatewe mu guteza imbere ubworozi ariko basanga hari imbogamizi zikigaraga zikwiye kwitabwaho" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Inteko Rusange ya Sena yagejejweho Raporo ku isurwa ry&#8217;ibikorwa by&#8217;ubworozi mu Turere. Abasenateri bashimye intambwe yatewe mu guteza imbere ubworozi ariko basanga hari imbogamizi zikigaraga zikwiye kwitabwaho</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Senateri Mukabaramba yagize ati “Inka zacu ziracyavurwa magendu, kuko usanga abaveterineri baziha imiti batabanje kuzifata amaraso cyangwa amase ngo bazipime.”</p>
<p>Ibi yabivuze ashingiye ku kuba, mu ngendo bakoze hagati ya 20-28 Mutarama 2026, bareba iterambere ry’ibikorwa by’ubworozi n’ibibazo bikirimo bikwiye gushakirwa ibisubizo ngo ubworozi buteze imbere ababukora n’Igihugu muri rusange.</p>
<p>Aha bagaragaje ko nko mu Ntara y’Amajyaruguru nta laboratwari n’imwe y’amatungo ihari, bakavuga ko ari ikibazo gikomeye ku buzima bw’amatungo, anagaragaza ko farumasi z’imiti y’amatungo na zo zikiri nkeya, ukaba usanga abaturage bajya kwigurira imiti muri za Agrotec, bityo n’uburyo bayitwaramo cyangwa bayihamo amatungo bukaba butujuje ubuziranenge.</p>
<p>Nka Senateri Nkubana, we yagize ati “Ni ikibazo gikomeye kuko usanga hari abaturage barya inyama z’itungo ryapfuye bagahuma, cyangwa se banywa amata y’inka akabagiraho ingaruka.”</p>
<p>Ibi Senateri Nkubana, akabivugira ko akenshi izi ngaruka abaturage bahura na zo ziba zituruka ku miti itujuje ubuziranenge amatungo aba yahawe, na we agashimangira ko laboratwari z’amatungo zikwiye kongerwa.</p>
<p>Visi Perezida wa Sena ushinzwe Amategeko no kugenzura Ibikorwa bya Guverinoma, Senateri Solina Nyirahabimana, yemeranywa na Senateri Nkubana ko imiti y’amatungo itujuje ubuziranenge igira ingaruka ku bafungura ibikomoka kuri ayo matungo, na we avuga ko “ari ngombwa ko ubuziranenge bw’imiti y’amatungo bwitabwaho mu kurinda ubuzima bw’amatungo n’abantu.”</p>
<p>Abasenateri ariko bashimye kuba urubyiruko rwarinjiye mu buhinzi n’ubworozi ku bwinshi, avuga ko bigaragaza ko ari umusaruro w’amashuri y’imyuga n’ubumenyingiro, kuko ngo bigaragara ko ari yo bakesha ubuhanga mu buhinzi.</p>
<p>Mu bindi abasenateri basabye harimo ko abaturage bagomba gufashwa no korora amatungo menshi atandukanye, bityo bikongera imirire n’ubukungu by’Abanyarwanda byiyongera.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-02_at_6.22_00_pm-2.jpg"
				length="127201"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Mu Rwanda hari imashini ebyiri gusa zikora Azote ifasha mu kubika no gutwara intanga z'inka</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/mu-rwanda-hari-imashini-ebyiri-gusa-zikora-azote-ifasha-mu-kubika-no-gutwara-intanga-z-inka</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubuhinzi/ubworozi/article/mu-rwanda-hari-imashini-ebyiri-gusa-zikora-azote-ifasha-mu-kubika-no-gutwara-intanga-z-inka</guid>

		<dc:date>2026-03-02T17:36:11Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubworozi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abasenateri bakoze ingendo mu turere twose bareba uko ubworozi buhagaze mu gihugu n’uko umusaruro ubukomokaho ugira uruhare mu iterambere ry’abaturage n’Igihugu muri rusange, maze basanga mu&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Mu Rwanda hari imashini ebyiri gusa zikora Azote ifasha mu kubika no gutwara intanga z’inka</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277817 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="59" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/uruganda-10-2.jpg' width="700" height="525" alt="Mu ruganda imbere ahatunganyirizwa Azote ibikwamo intanga" title="Mu ruganda imbere ahatunganyirizwa Azote ibikwamo intanga" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Mu ruganda imbere ahatunganyirizwa Azote ibikwamo intanga</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ibi Solina Nyirahabimana, Visi Perezida wa Sena ushinzwe Amategeko no Kugenzura Ibikorwa bya Guverinoma,yabivuze kuri uyu wa 02 Werurwe 2026 ubwo yagezaga ku Nteko Rusange ya Sena Raporo y’ibyo babonye mu ngendo zo gusura ibikorwa by’ubworozi hagati ya 20-28 Mutarama 2026.</p>
<p> Senateri Nyirahabimana yagize ati “Aborozi basaba intanga z’inka ntabwo bazibonera igihe, imashini ikora Azote ifasha mu kubika no gutwara intanga yari yarapfuye, ariko muri aka kanya turashima ko yakozwe.</p>
<p>N’ubwo iyo mashini yari yarapfuye ariko, abasenateri bagaragaje ko kuba imashinzi zikora azote ari ebyiri gusa mu gihugu cyose ubwacyo ari ikibazo kuko ari nkeya, bagasaba ko zongerwa kandi “igize ikibazo bakihutira kuyikoresha kugira ngo ibura ry’azote ridakomeza kubera ikibazo aborozi.”</p>
<p>Umwe mu basenateri yanagaragaje ko aborozi bababwiye ko uretse no kuba Azote itaboneka, ngo n&#8217;iboneka iba itujuje ubuziranenge, ariko Visi Perezida wa Sena, Solina Nyirahabimana, abibutsa ko impuguke zabasobanuriye ko gufata kw&#8217;inka biterwa n’ibintu byinshi, “ku buryo dukwiye kwitondera kuvuga ko biterwa na Azote itujuje ubuziranenge.”</p>
<p>Ibura rya Azote ryagiye rigira ingaruka mu kubangurira inka, bityo bikoma mu nkokora umusaruro w’ubworozi. Iki kibazo ni kimwe mu byagarutse mu Nama y’Igihugu y’Umushyikirano w’uyu mwaka, maze Perezida wa Repubulika, Paul Kagame, asaba ko gikemurwa mu maguru mashya.</p>
<p>Icyo gihe, Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, Dr. Telesphore&nbsp;Ndabamenye, yabwiye Perezida Kagame ko hagiye kubakwa uruganda rwa Azote mu Karere ka Kayonza, mu rwego rwo gukemura icyo kibazo.</p>
<div class='spip_document_277818 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="109" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/azote-2.jpg' width="700" height="525" alt="Azote yifashishwa iba isukika, ariko iyo ivuye mu icupa igahura n'ubushyuhe bwo mu kirere ihinduka nk'igihu" title="Azote yifashishwa iba isukika, ariko iyo ivuye mu icupa igahura n'ubushyuhe bwo mu kirere ihinduka nk'igihu" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Azote yifashishwa iba isukika, ariko iyo ivuye mu icupa igahura n’ubushyuhe bwo mu kirere ihinduka nk’igihu</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Kugeza ubu, u Rwanda rufite inganda ebyiri zikora Azote zicungwa n’Ikigo gishinzwe Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB) harimo urwa Rubirizi ruri mu Mujyi wa Kigali ndetse na Rubona mu Karere ka Huye, ariko Abasenateri bakaba bavuze ko rumwe rwari rwarapfuye, bityo bikaba byari “bigoye ko rumwe rwakora Azote ihagije ku gihugu cyose.”</p>
<p>Ni mu gihe, hakurikijwe ibyatangajwe n’ubuyobozi bw’Akarere ka Kayonza mu ntangiriro z’ukwezi gushize, imirimo yo kubaka  uruganda rwa Azote muri ako karere yatangiye hagati muri Gashantare uyu mwaka.</p>
<p>Ni uruganda rwubakwa ku bufatanye bwa Leta y’u Rwanda n’abafatanyabikorwa nk’umushinga wa RDDP (Rwanda Dairy Development Project). Biteganyijwe ko ruzuzura rutwaye miliyari 1 na miliyoni 200 z’amafaranga y’u Rwanda.</p>
<p>Aya mafaranga akaba akubiyemo inyubako, imashini ikonjesha umwuka (Liquid Nitrogen Generator), n’ibikoresho byo gupima ubuziranenge.</p>
<div class='spip_document_277819 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="87" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-02_at_6.22_00_pm.jpg' width="1280" height="853" alt="Inteko Rusange ya Sena yagejejweho Raporo ku isurwa ry'ibikorwa by'ubworozi mu Turere" title="Inteko Rusange ya Sena yagejejweho Raporo ku isurwa ry'ibikorwa by'ubworozi mu Turere" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Inteko Rusange ya Sena yagejejweho Raporo ku isurwa ry&#8217;ibikorwa by&#8217;ubworozi mu Turere</strong></div></div>
</figure>
</div><div class='spip_document_277820 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-03-02_at_6.20_28_pm.jpg' width="1280" height="853" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/uruganda-10-2.jpg"
				length="150218"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Paris: Urukiko rw'Ubujurire ruhanishije Muhayimana igifungo cy'imyaka 14 kubera Jenoside</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/Paris-Urukiko-rw-Ubujurire-ruhanishije-Muhayimana-igifungo-cy-imyaka-14-kubera-Jenoside</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/Paris-Urukiko-rw-Ubujurire-ruhanishije-Muhayimana-igifungo-cy-imyaka-14-kubera-Jenoside</guid>

		<dc:date>2026-02-27T20:29:57Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Jenoside
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Urukiko rwa Rubanda rw’Ubujurire rwa Paris mu Bufaransa rwemeje ko Claude Muhayimana ahamwa n’icyaha cyo kugira uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi, rumukatira igifungo cy’imyaka 14.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Paris: Urukiko rw&#8217;Ubujurire ruhanishije Muhayimana igifungo cy&#8217;imyaka 14 kubera Jenoside</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277678 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="19" data-legende-lenx=""
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/claude_muhayimana_1-3.jpg' width="560" height="445" alt="Claude Muhayimana" title="Claude Muhayimana" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Claude Muhayimana</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Icyo gihano ni na cyo yari yarakatiwe ku rwego rwa mbere rw&#8217;Urukiko rwa Rubanda rwa Paris, bityo kikaba gishimangiwe.</p>
<p>Muhayimana yahamijwe kuba icyitso muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, by’umwihariko mu bice bya Karongi, Gitwa na Bisesero, ahabereye ubwicanyi ndengakamere bwibasiye Abatutsi bari bahahungiye bizeye kurokoka.</p>
<p>Mu iburanisha ryabereye i Paris, hasomwe ubuhamya bw’abarokotse Jenoside n’abatangabuhamya batandukanye bagaragarije urukiko uko ibyaha byakozwe n’uruhare uregwa akekwaho kubigiramo.</p>
<p>Abacamanza basanze ibimenyetso byatanzwe bihagije kugira ngo hemezwe ko yagize uruhare mu gutwara no gushyigikira ibikorwa byagize ingaruka zikomeye ku buzima bw’abahigwaga.</p>
<p> Nubwo uregwa yahakanye ibyaha, urukiko rwemeje ko ibyo yaregwaga bifite ishingiro, rumuhanisha igifungo cy’imyaka 14.</p>
<p>Uyu mwanzuro wakiriwe mu buryo butandukanye, ariko ku barokotse n’imiryango y’abiciwe i Karongi, Gitwa, Bisesero n’ahandi, ni indi ntambwe iganisha ku butabera.</p>
<p> Nubwo nta gihano cyasubiza ubuzima bw’abishwe, kuba inkiko mpuzamahanga zikomeza gukurikirana no guhana abakekwaho uruhare muri Jenoside bifatwa nk’ikimenyetso cy’uko ibyaha nk’ibi bitazigera byibagirana.</p>
<p>Urubanza rwa Muhayimana ruri mu murongo w’izindi manza ziburanishirizwa mu Bufaransa no mu bindi bihugu, zigamije gukurikirana abakekwaho ibyaha bya Jenoside bahungiyeyo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/claude_muhayimana_1-3.jpg"
				length="79799"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amerika yasabye abakozi bayo kuva muri Israel</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/amerika-yasabye-abakozi-bayo-kuva-muri-israel</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/amerika-yasabye-abakozi-bayo-kuva-muri-israel</guid>

		<dc:date>2026-02-27T14:01:41Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Hanze y'igihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Leta Zunze Ubumwe za Amerika zatangaje ko zemereye abakozi bazo batari mu mirimo yihutirwa ndetse n’imiryango yabo kuva muri Israel, mu cyemezo kigaragaza impungenge zikomeye ku mutekano ukomeje&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amerika yasabye abakozi bayo kuva muri Israel</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277619 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-27_at_3.59_56_pm.jpg' width="750" height="450" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu itangazo ryashyizwe ahagaragara ku wa 27 Gashyantare 2026, Ambasade ya Amerika i Yeruzalemu yavuze ko iki cyemezo gishingiye ku bibazo by’umutekano birimo iterabwoba, imirwano ikomeje, n’umwuka mubi uri mu karere ka Israel, West Bank na Gaza.</p>
<p>Nubwo iki cyemezo kitagamije gucyura burundu abakozi bose, kigaragaza ko Washington ibona ko ibintu bishobora guhinduka mu buryo butunguranye.</p>
<p>Iryo tangazo rigaragaza ko imitwe y’iterabwoba n’abakora ibikorwa by’urugomo bashobora kugaba ibitero bitunguranye, byibasira ahantu hahurira abantu benshi nko ku masoko, mu maduka manini, ku bibuga by’indege, no ku nyubako za Leta.</p>
<p> Hanavuzwe ko umwuka mubi ushobora gutuma ingendo z’indege zihagarikwa cyangwa zigabanywa, bikagora abifuza gusohoka muri Israel.</p>
<p>Amerika yasabye abaturage bayo kwitondera ingendo zijya muri Israel no muri West Bank kubera iterabwoba n’imvururu za politiki.</p>
<p>Gaza yo yashyizwe mu byiciro by’ahantu hatagomba kugendwa na gato, bitewe n’intambara ikomeje no kuba Amerika idashobora gutanga serivisi za konsuleri muri ako gace.</p>
<p>Byongeye, hashyizweho amabwiriza akomeye ku bakozi ba Leta ya Amerika bakorera muri Israel.</p>
<p> Ntibemerewe kugenda mu duce twegereye Gaza no hafi y’imipaka ya Libani na Syria, keretse babiherewe uburenganzira bwihariye.</p>
<p>No kujya muri West Bank bisaba uruhushya rwihariye, kandi hari inzira n’amasaha byemewe gusa.</p>
<p>Iyi myanzuro igaragaza ko umutekano muri ako karere udahagaze neza kandi ushobora guhinduka igihe icyo ari cyo cyose, harimo ibitero bya misile n’indege zitagira abapilote.</p>
<p>Abaturage ba Amerika basabwe kwiyandikisha muri gahunda ya STEP ibafasha guhabwa amakuru yihuse no kuboneka mu gihe cy’amage.</p>
<p>Icyemezo cyo kugabanya abakozi kigaragaza ko ubuyobozi bwa Amerika buteganya ko umutekano ushobora gukomeza kuzamba mu minsi iri imbere.</p>
<p> Nubwo indege z’ubucuruzi zigikora, Ambasade yatanze impuruza ko ibintu bishobora guhinduka vuba, bityo abaturage bakagirwa inama yo gusuzuma neza umutekano wabo no gufata ibyemezo hakiri kare.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-27_at_3.59_56_pm.jpg"
				length="32004"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Bufaransa: Ubushinjacyaha bwasabiye Muhayimana igifungo cy'imyaka 15</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/article/u-bufaransa-ubushinjacyaha-bwasabiye-muhayimana-igifungo-cy-imyaka-15</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/article/u-bufaransa-ubushinjacyaha-bwasabiye-muhayimana-igifungo-cy-imyaka-15</guid>

		<dc:date>2026-02-27T09:45:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Jenoside
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubushinjacyaha bw’Uburukiko rwa Rubanda mu Bufaransa bwasabiye Claude Muhayimana igifungo cy’imyaka 15, mu rubanza rw’ubujurire, rumukurikiranyeho uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Bufaransa: Ubushinjacyaha bwasabiye Muhayimana igifungo cy’imyaka 15</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277612 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="37" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/claude_muhayimana_1-2.jpg' width="560" height="445" alt="Claude Muhayimana (Ifoto: Internet)" title="Claude Muhayimana (Ifoto: Internet)" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Claude Muhayimana (Ifoto: Internet)</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Iki gifungo agisabiwe nyuma y’uko mu 2021 Urukiko rwa Rubanda rw&#8217;i Paris rwari rwamuhamije icyaha cyo kuba icyitso muri Jenoside no mu byaha byibasiye inyokomuntu, rukamukatira igifungo cy’imyaka 14.</p>
<p> Muhayimana yahise ajuririra icyo cyemezo, bituma urubanza rusubirwamo.</p>
<p>Ubushinjacyaha buvuga ko ibimenyetso byatanzwe mu rukiko bigaragaza ko Muhayimana yagize uruhare mu gutwara Interahamwe zajyaga kwica Abatutsi mu yahoze ari Perefegitura ya Kibuye (ubu ni mu Ntara y’Iburengerazuba).</p>
<p> Bushingiye ku buhamya bw’abatangabuhamya no ku zindi nyandiko zatanzwe mu rukiko, bushimangira ko ibikorwa bye byagize uruhare mu bwicanyi bwahitanye ubuzima bw’Abatutsi benshi.</p>
<p>Ku rundi ruhande, abamwunganira bakomeje guhakana ibyo ashinjwa, bavuga ko nta ruhare yagize muri Jenoside yakorewe Abatutsi, ndetse ko ibimenyetso bimushinja bidahagije cyangwa bidafite ishingiro.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/claude_muhayimana_1-2.jpg"
				length="79799"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Urukiko rwashinje Muhayimana kunyuranya mu bwiregure bwe</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/article/urukiko-rwashinje-muhayimana-kunyuranya-mu-bwiregure-bwe</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/article/urukiko-rwashinje-muhayimana-kunyuranya-mu-bwiregure-bwe</guid>

		<dc:date>2026-02-26T16:00:26Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Jenoside
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Urubanza rw’ubujurire Claude Muhayimana ashinjwamo ibyaha bya Jenoside yakorewe Abatutsi birimo ubufatanyacyaha mu byaha bya Jenoside n’ibyaha byibasiye inyokomuntu, ku wa 24 Gashyantare 2026&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Urukiko rwashinje Muhayimana kunyuranya mu bwiregure bwe</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277610 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-26_at_4.50_57_pm.jpg' width="600" height="428" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu kumuhata ibibazo, urukiko rwibanze cyane ku kugaragaza ko hari ingingo zitandukanye zigaragaza ukunyuranya mu  mu bwiregure bwe.</p>
<p>Mu ibazwa rye, Muhayimana yemeye ko mu Rwanda habaye Jenoside yakorewe Abatutsi, ndetse anemeza ko no mu cyahoze ari perefegitura ya Kibuye yhabaye.</p>
<p>Cyakora, yahakanye yivuye inyuma uruhare urwo ari rwo rwose muri ayo mahano, agira ati “Hari Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda, ariko njye sinigeze nyitabira.”</p>
<p>Perezida w’Urukiko yamusabye gusobanura uko yabonaga ibihe bya Mata kugeza muri Nyakanga 1994. Muhayimana yavuze ko mu ntangiriro atigeze asobanukirwa neza ibyari birimo kuba, akibwira ko ari imvururu zisanzwe nk’izabaye mu 1973. <br class='autobr' />
Yavuze ko ku wa 7 Mata 1994 yari agiye mu kazi ariko agarurwa n’amabwiriza yo kudatembera, nyuma agahitamo kuguma iwe ndetse akihisha kubera amakuru yavugaga ko ari ku rutonde rw’abantu bakekwagaho gukorana n’Inkotanyi.</p>
<p>Icyakora, urukiko rwagarutse ku buhamya bw’abatangabuhamya benshi bamushyira mu bikorwa byo gutwara Interahamwe n’abajandarume bajyaga mu bitero byibasiye Abatutsi, by’umwihariko ku ishuri rya Nyamishaba no ku musozi wa Bisesero.</p>
<p>Muhayimana yakomeje kubihakana, avuga ko atigeze atwara imodoka yakoreshejwe muri ibyo bitero. Abajijwe by’umwihariko ku buhamya bw’abarokotse Jenoside bavuze ko bamubonye atwaye imodoka itukura ku wa 15 Mata 1994 mu gitero cyabereye i Nyamishaba. Yavuze ko atigeze ajya aho hantu kuri uwo munsi, ahubwo ko yari mu rugo cyangwa ku kigo cya jandarumori.</p>
<p>Ku bijyanye n’imodoka ya Daihatsu yavuzwe kenshi mu buhamya, Muhayimana yavuze ko atigeze ayitwara, uretse igihe kimwe gusa ajyanye umurambo wa Mwafrika i Ruhengeri abisabwe n’abajandarume.</p>
<p>Aha ni ho urukiko rwagaragaje ukunyuranya mu magambo ye, cyane cyane ku masaha n’igihe ayo makuru yatangiwe, kuko inyandiko ziri mu rukiko zerekana amasaha atandukanye n’ayo atanga.</p>
<p>Perezida w’Urukiko yamushinje kudahuza ibisobanuro bye n’ibimenyetso byanditse, mu gihe we yavuze ko ashobora kuba yarumviswe nabi cyangwa ko habayeho kwibeshya ku masaha.</p>
<p>Abunganira abaregera indishyi na bo bamubajije impamvu avuga ko atigeze amenya ubwicanyi bwakorwaga mu mujyi wa Kibuye, nyamara hari impunzi nyinshi zari zahungiye kuri Stade Gatwaro iri hafi y’iwabo.</p>
<p>Muhayimana yasubije ko yabonaga impunzi ariko atatekerezaga ko zizicwa, yifashishije urugero rw’ibyabaye mu 1973 aho ngo abahunze basubiraga iwabo nyuma y’imvururu.</p>
<p>Yanabajijwe kandi ku butumwa bwa radiyo RTLM bwashishikarizaga kwica Abatutsi, avuga ko yayumvaga ivuga cyane ku byaberaga i Kigali kandi ko atigeze afata ibyo yatangazaga nko gukangurira ubwicanyi abo ku Kibuye.</p>
<p>Mu iburanisha hanagarutswe ku buhamya bw’uwahoze ari umugore we, Médiatrice Musengeyezu, wavuze ko mu gihe cya Jenoside hari abantu bajyaga baza mu rugo rwabo kandi ko hari amakuru y’uko abari kuri Stade Gatwaro bari bagiye kwicwa.</p>
<p>Muhayimana yabihakanye, avuga ko atumva impamvu uwo bari barashakanye yaba yarahindutse akavuga ibyo atemera.</p>
<p>Ubushinjacyaha bwashimangiye ko hari abatangabuhamya benshi bahuriza ku kumushyira mu bikorwa byabereye i Nyamishaba no mu zindi nsengero n’ahandi Abatutsi bahungiye, Muhayimana akomeza kuvuga ko, abo bose bamubeshyera cyangwa ko hari umugambi wo kumuharabika.</p>
<p>Muri rusange, umunsi wa 15 w’urubanza waranzwe no kugaragaza ingingo nyinshi urukiko rubona ko zitanyuze mu mucyo mu bwiregure bwa Muhayimana, by’umwihariko ku bihe, amasaha n’aho yavugaga ko yari ari mu minsi ya mbere ya Jenoside.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-26_at_4.50_57_pm.jpg"
				length="33411"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umutangabuhamya &#8216;yabonye imodoka ya Muhayimana' ahaberaga ibikorwa by'urugomo n'ubugome</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/article/umutangabuhamya-yabonye-imodoka-ya-muhayimana-ahaberaga-ibikorwa-by-urugomo-n-ubugome</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/jenoside/article/umutangabuhamya-yabonye-imodoka-ya-muhayimana-ahaberaga-ibikorwa-by-urugomo-n-ubugome</guid>

		<dc:date>2026-02-26T10:20:52Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Jenoside
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu rubanza rw’ubujurire rwa Jean Claude Muhayimana rubera mu Rukiko rwa Rubanda i Paris ku byaha bifitanye isano na Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, umutangabuhamya yavuze ko yiboneye imodoka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umutangabuhamya ‘yabonye imodoka ya Muhayimana’ ahaberaga ibikorwa by’urugomo n’ubugome</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277576 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="53" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-25_at_10.04_43_pm.jpg' width="1000" height="750" alt="Jean Claude Muhayimana n'umwunganizi we mu mategeko" title="Jean Claude Muhayimana n'umwunganizi we mu mategeko" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Jean Claude Muhayimana n&#8217;umwunganizi we mu mategeko</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ubwo yitabaga urukiko, mu ntangiriro z’iki cyumweu, hifashishijwe ikoranabuhanga avugira i Kigali, uyu mutangabuhamya w’imyaka 66, w’umuhinzi utuye i Gatsibo, yavuze ko nta sano afitanye n’uregwa cyangwa n’abamurega, kandi ko nta n’umubano w’akazi bari bafitanye. Yarahiriye gutanga ubuhamya bwe mu kuri, asobanura ibyo yiboneye n’ibyo yumvise mu gihe cy’ibihe by’akavuyo.</p>
<p><strong>Imodoka yavuzwe mu ntangiriro z’imvururu</strong></p>
<p>Mu buhamya bwe, yavuze ko “ mu ntangiriro z’imvururu” yabonye imodoka yo mu bwoko bwa Daihatsu y’ibara ry’ubururu igendagenda mu gace k’iwabo. Yagaragaje ko iyo modoka yari itwaye abantu bavuye mu mujyi ndetse inikoreye amatungo, cyane cyane ihene, zari zafashwe n’abantu bahunze.</p>
<p>Yavuze ko iyo modoka yari ihagaze hafi y’aho umuntu witwa Nyakahiro yari atuye, ku muhanda ujya mu ishyamba. Yashimangiye ko atabonye imodoka izamuka muri iryo shyamba, ahubwo yayisanze ihagaze.</p>
<p>Uyu mutangabuhamya yanagarutse ku bwicanyi bwakozwe n’umuntu witwa Twayigira. Avuga ko yabonye umugore n’umwana – mu buhamya bwa mbere akavuga ko bashoboraga kuba ari babiri – baboshye, hanyuma Twayigira akabica akoresheje umuhoro, agamije kwereka abaturage uko kwica bikorwa.</p>
<p>Yavuze ko icyo gikorwa cyari icya mbere nk’icyo yabonye kibera mu mudugudu wabo, kandi ko cyasize abaturage bafite ubwoba bukomeye. Nyuma yaho, ibikorwa by’urugomo no guhiga Abatutsi bari bahunze byarakomeje.</p>
<p>Ku kibazo cy’abacamanza kijyanye n’umubare w’abantu yavuze ko yabonye, yasobanuye ko hari aho yavuze umugore n’abana babiri, ariko kuri ubu akemeza ko yabonye umugore n’umwana umwe. Yavuze ko hashobora kuba kwibeshya bitewe n’igihe kirekire gishize, ariko ashimangira ko ibyo avuga ari ibyo yiboneye ubwe.</p>
<p><strong>“Claude” mu modoka – ibyo abaturage bavuze</strong></p>
<p>Ku bijyanye n’umushoferi w’imodoka ya Daihatsu, yavuze ko yamubonye yicaye mu modoka, ariko atari amuzi mbere. Yavuze ko abandi bantu bari bamanutse bavuye mu mujyi bavuze izina “Claude”, bamwereka ko ari we wari uyitwaye.</p>
<p>Yashimangiye ko atigeze abona uwo mushoferi asohoka mu modoka ngo yifatanye mu buryo butaziguye n’ubwicanyi bwabaga. Icyo avuga ku ruhare rwe gishingiye ku byo yumvise bivugwa n’abandi no ku kuba imodoka yari ihari mu gihe ibikorwa by’urugomo byabaga.</p>
<p>Yanavuze ku byabereye ahitwa i Gasengesi, aho yumvise amasasu kandi akabona nyuma yaho imodoka z’ingabo zije gutwara umurambo w’umuntu witwaga Mwafrika.</p>
<p>Yagaragaje ko yabonye imodoka z’ingabo z’icyatsi zo mu bwoko bwa Tata zigera kuri eshanu zije aho byabereye. Yemeje ko urupfu rwa Mwafrika rwabaye mu masaha ya mu gitondo, nubwo hari aho mu buhamya bwabanjirije yavugaga isaha itandukanye, asobanura ko kwibeshya bishobora guterwa n’imyaka myinshi ishize ibyo bibaye.</p>
<p>Muri rusange, ubuhamya bw’uyu mutangabuhamya bugaragaza ishusho y’ibihe by’imvururu n’ubwicanyi bishingiye ku byo yabonye n’ibyo yumvise. Ni ubuhamya bwibanda ku kuba uregwa yari ahari mu gihe imodoka yavugwaga yakoreshejwe mu bikorwa byavuzwe, n’ubwo atamubonye akora ubwicanyi mu buryo butaziguye.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-25_at_10.04_43_pm.jpg"
				length="71630"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Hakenewe Miliyari 8.2 Frw yo gusana ubwato bwa Nkombo Perezida Kagame yemereye abaturage</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hakenewe-miliyari-8-2-frw-yo-gusana-ubwato-bwa-nkombo-perezida-kagame-yemereye-abaturage</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hakenewe-miliyari-8-2-frw-yo-gusana-ubwato-bwa-nkombo-perezida-kagame-yemereye-abaturage</guid>

		<dc:date>2026-02-25T19:15:22Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abadepite bagaragaje impungenge ku idindira ry’umushinga w’ubwato bwa Nkombo (Nkombo Boat II), bwagombaga kujya bukora ingendo hagati ya Rusizi na Rubavu butwaye abagenzi, nyuma y’uko bigaragaye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Hakenewe Miliyari 8.2 Frw yo gusana ubwato bwa Nkombo Perezida Kagame yemereye abaturage</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277548 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="96" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/3-3206-5fda3.jpg' width="1000" height="750" alt="Ubu bwato nibwuzura buzafasha abatuye ku Murenge wa Nkombo guhahirana n'ibindi bice by'Igihugu" title="Ubu bwato nibwuzura buzafasha abatuye ku Murenge wa Nkombo guhahirana n'ibindi bice by'Igihugu" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Ubu bwato nibwuzura buzafasha abatuye ku Murenge wa Nkombo guhahirana n’ibindi bice by’Igihugu</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Ibi byagarutsweho ku wa 25 Gashyantare 2026, ubwo Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo bya Leta yagezaga ku Nteko Rusange y’Abadepite raporo ku ishyirwa mu bikorwa ry’ingengo y’imari ya 2025/2026 mu Turere no mu Mujyi wa Kigali.</p>
<p>Depite Odette Uwamariya, uyobora iyi Komisiyo, yasobanuye ko uyu mushinga wadindiye bitewe n’uko wahinduriwe inyigo, ubwato bwari bwateganyijwe gutwara abantu 150 bukongerwa ubushobozi bugera ku 295.</p>
<p>Yagize ati “Ibi byatumye ingengo y’imari izamuka iva ku madolari ya Amerika miliyoni 2 ibihumbi 633 na 360 yari ateganyijwe mu 2019, igera kuri miliyoni 5 n’ibihumbi 662 na 745.”</p>
<p>Iyo mibare ihinduwe mu mafaranga y’u Rwanda, bivuze ko hakenewe asaga miliyari 8.25 Frw kugira ngo ubwato burangire.</p>
<div class='spip_document_277549 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-25_at_9.13_27_pm.jpg' width="1600" height="1000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Depite Uwamariya yavuze ko ari umushinga mugari ukeneye gushakirwa ingengo y’imari ihagije kugira ngo ushyirwe mu bikorwa.</p>
<p>Ubu bwato ni ubwa kabiri Perezida wa Repubulika, Paul Kagame, yemereye abaturage bo ku Kirwa cya Nkombo, nyuma y’uko ubwato bari barahawe mbere bwagize ibibazo bugahagarikwa.</p>
<p>Umushinga ushyirwa mu bikorwa na RTDA, imirimo ikorerwa mu ruganda rwa Afrinest Engineering Ltd ruherereye mu Karere ka Karongi. Ubu bwato bufite akamaro kanini mu koroshya ingendo z’abaturage b’Ikirwa cya Nkombo n’abo mu Ntara y’Iburengerazuba.</p>
<p>Raporo igaragaza ko muri Werurwe 2025 hakozwe inyigo nshya, igice cyari kigenewe gutwara imodoka gihindurwa ikigenewe kongera umubare w’abagenzi, hagamijwe kunoza serivisi no gukemura ikibazo cy’ubuke bw’ubushobozi bwo gutwara abantu.</p>
<p><strong>Indi mishinga yadindiye</strong></p>
<p>Komisiyo yanagaragaje indi mishinga idindira, irimo iyo kubakira abatishoboye barokotse Jenoside, umushinga wo kugeza amazi meza ku baturage bo mu Karere ka Rusizi wahagaze ugeze kuri 37% kubera rwiyemezamirimo utubahirije amasezerano, ndetse n’umushinga w’ikiraro gihuza Ngoma na Kirehe.</p>
<div class='spip_document_277550 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-25_at_9.13_28_pm.jpg' width="680" height="367" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri rusange, igipimo cy’ikoreshwa ry’ingengo y’imari kugeza mu Kuboza 2025 cyari kuri 46.1%, kikagera kuri 49.9% ku munsi uturere n’Umujyi wa Kigali bahuriyeho na Komisiyo. Akarere ka Nyagatare ni ko kari ku isonga, kageze kuri 69.1%.</p>
<p>Ni mu gihe Uturere twa Muhanga, Gicumbi, Gatsibo, Nyanza, Gisagara, Musanze, Nyamasheke, Nyaruguru hamwe n’Umujyi wa Kigali ari zo zari munsi ya 50%.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-25_at_7.44_19_pm.jpg"
				length="304873"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Mituweli igiye kujya yishyurwa hakurikijwe inzego z'imibereho</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Mituweli-igiye-kujya-yishyurwa-hakurikijwe-inzego-z-imibereho</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Mituweli-igiye-kujya-yishyurwa-hakurikijwe-inzego-z-imibereho</guid>

		<dc:date>2026-02-24T09:47:12Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Imitangire y’umusanzu w’ubwisungane mu kwivuza umenyerewe nka Mituweli yajemo impinduka, haba mu mafaranga yishyurwa, ndetse n’inkomoko y’amafaranga.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Mituweli igiye kujya yishyurwa hakurikijwe inzego z&#8217;imibereho</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277339 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-02-24_11_44_02-andre_sofair_bedside_teaching_at_chuk_2011__jpg_1022_594_.png' width="1024" height="596" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi bikubiye mu Iteka rya Minisitiri w’Intebe ryasohotse mu Igazeti ya Leta ku wa 23 Gashyantare 2026, risimbura amabwiriza yari asanzweho kuva mu 2020.</p>
<p>Nk’uko biteganywa n’iri tegeko rishya, umusanzu w’umunyamuryango wa Mutuelle ugiye kujya ugenwa hashingiwe ku nzego z’imibereho  umuntu abarizwamo muri “Imibereho Dynamic Social Registry.”</p>
<p><strong>Uko umusanzu mushya uteye</strong></p>
<p>Abari mu rwego rwa mbere bazakomeza kwishyurirwa na Leta umusanzu wa 4,000 FRW ku mwaka kuri buri muntu.</p>
<p>Abari mu rwego rwa kabiri bazajya batanga 3,000 FRW, Leta ibunganire andi 1,000 FRW.</p>
<p>Ku rwego rwa  gatatu, umusanzu wiyongereye ugera kuri 5,000 FRW ku mwaka, mu gihe abari ku rwego rwa kane bazajya batanga 8,000 FRW ku mwaka.</p>
<p>Abari mu rwego rwa gatanu bo bazatanga 20,000 FRW ku mwaka kuri buri muntu.</p>
<p><strong>Impamvu y’iri zamuka</strong></p>
<p>Abashinzwe iyi gahunda bavuga ko iri zamuka ry’umusanzu rishingiye ku mpamvu zirimo kwiyongera kw’ibiciro by’ubuvuzi, kwaguka kwa serivisi zishingirwa, ndetse n’ihinduka ry’imiterere y’indwara zugarije Abanyarwanda.</p>
<p>Mu myaka ishize, Mituweli yatangiye kwishingira indwara zihenze zirimo kanseri, indwara zitandura, kuvura impyiko hakoreshejwe dialyse no gusimbuza impyiko. Izi serivisi zisaba amafaranga menshi kurusha ayatanzwe mbere.</p>
<p>Imibare yatangajwe na Minisiteri y’Ubuzima igaragaza ko amafaranga akoreshwa ku muntu umwe muri Mituweli ateganyijwe kugera ku 13,819 FRW mu mwaka w’ingengo y’imari 2025/2026, bingana n’izamuka rirenga 60% ugereranyije n’umwaka ushize.</p>
<p>Mu 2024, hafi kimwe cya kabiri cy’abapfiriye mu bigo nderabuzima bazize indwara zitandura, bigaragaza ko ubuvuzi bwazo busaba ingengo y’imari yiyongera.</p>
<p>Leta ivuga ko iri vugurura rigamije gushyiraho uburyo burambye bwo gutera inkunga ubuvuzi, aho buri wese atanga umusanzu ujyanye n’ubushobozi bwe.</p>
<p>Mu gihe umusanzu wazamutse ku byiciro bimwe, Leta ikomeje kwemeza ko abakennye kurusha abandi bazakomeza kurindwa, kuko abo mu cyiciro cya mbere bishyurirwa 100% n’ingengo y’imari ya Leta, naho abo mu cya kabiri bakunganirwa.</p>
<p>Uretse izamuka ry’umusanzu w’abaturage, Leta yanongereye inkomoko y’andi mafaranga ashyigikira Mituweli, hagamijwe kugabanya umutwaro ku baturage no gutuma gahunda iramba.<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
Intambwe igamije kuramba</strong></p>
<p>Ubwisungane rusange mu Kwivuza bwatangijwe mu 1999, bukaba bumaze imyaka irenga 25 bufasha Abanyarwanda kubona ubuvuzi batikanga ibiciro bihanitse.</p>
<p>Iri zamuka ry’umusanzu rifatwa nk’intambwe igamije guhuza umusanzu n’ukuri kw’ibiciro by’ubuvuzi muri iki gihe, no gukomeza kurinda imiryango guhura n’ibibazo by’amafaranga bitewe n’indwara.</p>
<p>Mu gihe igihugu gikomeje urugendo rugana ku bwishingizi bw’ubuzima kuri bose, Leta ivuga ko ari ngombwa ko Mutuelle de Santé igira ubushobozi buhagije bwo gukomeza gutanga serivisi ku baturage mu buryo burambye kandi bunoze.</p>
<div class='spip_document_277346 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-24_at_12.10_53_pm.jpg' width="1600" height="1600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-24_at_12.10_53_pm.jpg"
				length="415683"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abaturage bikanze izamuka ridasanzwe ry'umusanzu w'ubwisungane mu kwivuza</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abaturage-bikanze-izamuka-ridasanzwe-ry-umusanzu-w-ubwisungane-mu-kwivuza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abaturage-bikanze-izamuka-ridasanzwe-ry-umusanzu-w-ubwisungane-mu-kwivuza</guid>

		<dc:date>2026-02-20T11:07:12Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu ntangiriro z’iki cyumweru, hari bamwe mu baturage bagerageje kwishyura umusanzu w’ubwisungane mu kwivuza, Mutuelle de Sante, abenshi bakunze kwita Mituweli y’umwaka utaha (2026-2027),  ariko&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abaturage bikanze izamuka ridasanzwe ry’umusanzu w’ubwisungane mu kwivuza</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277095 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-20_at_13.00_39.jpg' width="1244" height="700" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Abo byabayeho, babwiye Kigali Today Ltd ko sisitemu yabasabye kwishyura amafaranga y&#8217;u Rwanda ibihumbi makumyabiri, 20,000 Frw, aho kuba ibihumbi bitatu (3,000FRW" nk&#8217;uko byari bisanzwe.</p>
<p>Aya makuru yahise atangira gucicikana ku mbuga nkoranyambaga, bigera n’aho bamwe bandikiye Minisitiri w’Ubuzima bamubaza icyo iryo zamuka riteye gutyo rihatse.</p>
<p>Nk’uwitwa Nadia Muganga, kuri X yagize ati “Amakuru arimo gucicikana aragaragaza ku umusanzu wa MUSA wazamutse ukava ku bihumbi 3 ukagera ku bihumbi 20FRW ku muntu, ubwo bwikube bubarirwa mu nshuro 566% buhatse iki?”</p>
<p>Mu nyandiko ye yandikiye Minisitiri w’Ubuzima n’Ikigo cy’Igihugu cy’Ubwishinzi, RSSB, uyu muturage yibukije ko “Serivisi z’ubuvuzi ari uburenganzira bw’ibanze,  abaturage bakagombye kubanza gusabwa kubitangaho ibitekerezo mbere y’uko icyemezo nk’iki gishyirwa mu bikorwa.”</p>
<p>Ati “Guverinoma yakagombye gushyira imbere ubuvuzi bukwiye kuri bose, aho gushyiraho imbibi z’amafaranga zituma icyuho cy’ubuvuzi gikomeza  kwiyongera hagati y’abifite n’abakene.”</p>
<p>Nyuma yo kubona ayo makuru twinjiye muri sisitemu, ubusanzwe yifashishwa mu kwishyura MUSA *908#, ariko dusanga harimo uyu mwaka gusa, mu gihe ubusanzwe iyo harimo uwaka ugenzweho, abaturage baba bemerewe kwishyura umwaka ukurikira kugira ngo bibafashe kudapfusha ubusa amafaranga ngo umwaka uzasange nta bwishyu.</p>
<p>Byatumye tubaza bamwe mu nzego z’ibanze zegerejwe abaturage, cyane cyane ababafasha mu kwishyura serivisi za MUSA, maze baduhamariza ko koko, RSSB yari yazamuye MUSA y’umwaka utaha, ariko nyuma ikaza kwisubiraho ikabikura muri sisitemu.</p>
<p>Umwe mu bashinzwe imibereho myiza n’iterambere ry’abaturage mu tugari (SEDO) yagize ati “Ni byo koko, uwajyaga kwishyura MUSA ya 2026-2027 yasangaga byarazamutse, ariko RSSB ishobora kuba yarasanze bari bihuse ibukura muri sisitemu.”</p>
<p>Uyu mukozi w’akagari yavuze ko iri zamuka rya MUSA ryari ryatangiye kubateza ikibazo mu gukusanya amakuru ya “Sisitemu Imibereho”, kuko hari bamwe mu baturage bari batangiye kuyitunga urutoki ko ari yo ntandaro y’izamuka ry’umusanzu wa MUSA.</p>
<p>Ati “Hari abari batangiye kutubwira bati ‘ko mwatubeshyaga ko itazashingirwaho batwaka amafaranga ya MUSA, none bakaba babidukoze,” agakomeza avuga ko abaturage bari batangiye kugenda biguru ntege mu kuzuza amakuru muri sisitemu Imibereho, ibi ngo bikaba ari na kimwe mu bishobora kuba byatumye RSSB ihita ikura umwaka wa 2026-2027 muri sisitemu yo kwishyuraho umusanzu w’ubwisungane mu kwivuza.</p>
<p>Amakuru twakuye muri Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu, yemeza ko koko kuzamura umusanzu wa MUSA biteganyijwe umwaka utaha wa 2026-2027, ariko batubwira ko amakuru arambuye ajyanye n’iryo zamuka twayahabwa na RSSB.</p>
<p>Twagerageje kuvugana na RSSB kugira ngo bagire icyo batubwira kuri ayo makuru, ariko kugeza ubwo twatangazanga iyi nkuru, byaba kwitaba telefone cyangwa ubutumwa bugufi ntibyakunze.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-20_at_13.00_39.jpg"
				length="208580"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Depite muto muri C&#244;te d'Ivoire arasaba ko abagabo bemererwa gushaka abagore benshi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/muri-afurika/article/depite-muto-muri-cote-d-ivoire-arasaba-ko-abagabo-bemererwa-gushaka-abagore-benshi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/muri-afurika/article/depite-muto-muri-cote-d-ivoire-arasaba-ko-abagabo-bemererwa-gushaka-abagore-benshi</guid>

		<dc:date>2026-02-20T09:39:25Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Muri Afurika
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe impaka ku burenganzira bw’abagore n’imiterere y’umuryango zikomeje gufata indi ntera muri Côte d’Ivoire, depite muto kurusha abandi mu Nteko Ishinga Amategeko, Naya Jarvis Zamblé,&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Depite muto muri Côte d&#8217;Ivoire arasaba ko abagabo bemererwa gushaka abagore benshi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277089 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-20_at_10.57_37.jpg' width="853" height="1280" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu munyapolitiki w’imyaka 30 y’amavuko, usanzwe ari n’Umuyobozi w’Akarere ka Gohitafla ndetse n’Umuvugizi Wungirije w’ishyaka riri ku butegetsi rya Rassemblement des Houphouëtistes pour la Démocratie et la Paix (RHDP), arasaba ko abagabo bemererwa gushaka abagore benshi, kugira ngo abagore babana bashatswe n’abagabo bafite abandi bagore bahabwe uburenganzira mu mategeko.</p>
<p>Ubusanzwe, kuva muri Kamena 2019, itegeko rigenga ishyingiranwa muri Côte d’Ivoire riteganya ko ubukwe ari ubumwe hagati y’umugabo umwe n’umugore umwe. Ibi bivuze ko gushaka abagore benshi bitemewe n’amategeko, nubwo mu mibereho isanzwe hari aho bikigaragara.</p>
<p>Mu nkuru ya Meguetan Infos, Zamblé avuga ko hari itandukaniro rikomeye hagati y’amategeko n’uko abaturage babaho. Ku bwe, mu buryo butanditse muri Côte d’Ivoire abagabo baracyashaka abagore benshi, bigatuma abagore bamwe n’abana babo babura uburenganzira bw’ibanze, cyane cyane mu gihe apfuye.</p>
<p>“Abagore bo mu bwihisho” n’uburenganzira bwabo</p>
<p>Impamvu nyamukuru atanga ni ukurengera abo yita “abagore bo mu bwihisho” — abagore babana n’abagabo imyaka myinshi ariko badafite icyemezo cyemewe n’amategeko. Iyo umugabo apfuye, abo bagore n’abana babo bashobora kutemerwa nk’umuryango wemewe, bakamburwa uburenganzira ku murage no ku mutungo.</p>
<p>Depite Zamblé avuga ko gushyiraho amategeko agena ibyo gushaka abagore benshi byatuma abo bagore bahabwa umutekano mu by’amategeko, bagahabwa uburenganzira ku murage, ku mitungo no ku mibereho myiza y’abana babo.</p>
<p>Yemeza ko kwirengagiza iki kibazo ari nko kwemera uburyarya, kuko amategeko ahakana ibyo ubuzima busanzwe bugaragaza. Ku bwe, kwemera no kugena amategeko asobanutse byazana umucyo n’uburinganire mu micungire y’imiryango isanzwe ibaho.</p>
<p>Impaka zikomeye mu muryango muri Côte d’Ivoire</p>
<p>Icyifuzo cya Zamblé cyateje impaka ndende mu nzego za politiki no mu baturage. Meguetan Infos kigaragaza ko hari abagishyigikira bavuga ko ari igitekerezo gishingiye ku kuri kw’imibereho, kandi ko kurengera abagore n’abana ari byo bikwiye gushyirwa imbere.</p>
<p>Ariko kandi, hari abagitera utwatsi bavuga ko ametegeko yemereye abagabo gushyingiranwa n’abagore besnhi byaba ari ugusubiza inyuma intambwe imaze guterwa mu guteza imbere uburinganire hagati y’abagore n’abagabo.</p>
<p>Abatavuga rumwe na we bavuga ko ahubwo hakwiye gushimangirwa iyubahirizwa ry’itegeko rihari, aho guhindura imiterere yaryo.</p>
<div class='spip_document_277088 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-20_at_10.59_56.jpg' width="768" height="960" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Si ubwa mbere iyi ngingo ivuzwe. Mu 2023, undi mudepite witwa Yacouba Sangaré na we yari yagaragaje igitekerezo gisa n’iki, bigaragaza ko ikibazo cya gushaka abagore benshin kimaze igihe kivugwa mu nzego za politiki z’iki gihugu.</p>
<p>Ni mu gihe mu Rwanda, Ingingo ya 17 y’Itegeko Nshinga iteganya ko ugushyingiranwa kwemewe ari ugukorwa gahati y’umugabo umwe n’umugore, kandi kugakorerwa mu butegetsi bwa Leta.</p>
<p>Nubwo bimeze bityo ariko, Ingingo ya 50 y’Itegeko Nº 27/2016 ryo ku wa 08/07/2016 rigenga imitunganyirize y’umuryango, itegeko iteganya ko abana bose bangana imbere y’amategeko ku byerekeye izungura, hatitawe ku buryo bavukiyemo (baba baravukiye mu bashyingiranywe byemewe n’amategeko cyangwa hanze yabwo).</p>
<p>Ibi bivuze ko umwana wavutse ku mugore utari uw’isezerano afite uburenganzira bungana n’ubw’abandi bana ku murage wa se, igihe ububyeyi bwe bwemejwe hakurikijwe amategeko (nko kwemerwa na se cyangwa icyemezo cy’urukiko).</p>
<p>Ariko ku bijyanye n’abagore benshi, kubera ko gushaka abagore benshi bitemewe mu Rwanda, umugore utari uw’isezerano ntahabwa uburenganzira nk’umuzungura w’umugabo wapfuye; gusa abana be bo barazungura nk’abandi bana.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-20_at_10.59_56.jpg"
				length="107892"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Banki Nkuru y'u Rwanda yazamuye inyungu fatizo igera kuri 7.25% </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/banki-nkuru-y-u-rwanda-yazamuye-inyungu-fatizo-igera-kuri-7-25</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/banki-nkuru-y-u-rwanda-yazamuye-inyungu-fatizo-igera-kuri-7-25</guid>

		<dc:date>2026-02-19T13:26:37Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Komite ishinzwe Politiki y’Ifaranga muri Banki Nkuru y’u Rwanda yafashe icyemezo cyo kuzamura igipimo cy’inyungu fatizo ho 0.50%, kigera kuri 7.25%, mu rwego rwo kugabanya igitutu cy’izamuka&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Banki Nkuru y’u Rwanda yazamuye inyungu fatizo igera kuri 7.25% </h1>

			

			

			<div class='spip_document_277061 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr13.jpg.jpg' width="1987" height="1987" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Byatangajwe kuri uyu wa 19 Gashyantare 2026, nyuma y’isuzuma ry&#8217;ubukungu bw’imbere mu gihugu n’ubw’isi n&#8217;iteganyamibare ry’izamuka ry’ibiciro mu gihe kiri imbere.</p>
<p>Imibare igaragaza ko mu gihembwe cya kane cya 2025, umuvuduko w’izamuka ry’ibiciro wageze kuri 7.4%, uvuye kuri 7.2% mu gihembwe cya gatatu. Mu kwezi kwa Mutarama 2026 ho wageze kuri 8.9%, urenga imbago ngenderwaho za Banki Nkuru ziri hagati ya 2% na 8%.</p>
<p>Guverineri wa Banki Nkuru y’u Rwanda, Soraya Hakuziyaremye,  yavuze ko iri zamuka ryatewe ahanini n’ibiciro by’ingufu, ibiribwa byangirika vuba, ibiciro by’amashanyarazi byashyizweho mu mpera za 2025 ndetse n’izamuka ry’ibiciro bya serivisi z’ubuzima n’uburezi.</p>
<div class='spip_document_277059 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr15.jpg.jpg' width="4628" height="3085" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nubwo bimeze bityo, Banki Nkuru y’u Rwanda  iteganya ko mu gice cya mbere cya 2026 izamuka ry’ibiciro rizaguma hejuru gato ya 8%, ariko rikazatangira kugabanuka rikagaruka mu mbago ngenderwaho mu mpera z’umwaka wa 2026.</p>
<p>Yagize ati “Ibi bishingiye ku cyizere cy’uko ibiciro ku isoko mpuzamahanga bitazahindagurika cyane, umusaruro w’ubuhinzi ukaziyongera bigatuma haboneka ibiribwa bihagije ku isoko ry’imbere mu gihugu.”</p>
<p>Nubwo ubukungu bw’isi bukomeje guhura n’ibibazo by’ubucuruzi na politiki mpuzamahanga, bwazamutse ku gipimo cya 3.3% mu 2025 kandi biteganyijwe ko buzaguma kuri icyo gipimo no mu 2026. Ku ruhande rw’u Rwanda, ubukungu bwakomeje kwitwara neza, aho bwazamutse ku mpuzandengo ya 8.7% mu bihembwe bitatu bya mbere bya 2025, hejuru ya 7.2% byagaragaye mu 2024. Ibipimo byihuse byagaragaje ko mu gihembwe cya kane cya 2025 ubukungu bwakomeje kuzamuka cyane.</p>
<div class='spip_document_277058 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr6jpg.jpg.jpg' width="2883" height="2883" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu bucuruzi mpuzamahanga, ibyoherezwa mu mahanga byiyongereyeho 14.1% mu 2025, byatewe n’izamuka ry’ibicuruzwa byoherezwa hanze birimo kawa n’amabuye y’agaciro, ndetse n’ibikomoka ku buhinzi bitunganyirizwa mu gihugu nk’amavuta yo guteka n’ifu y’ingano.</p>
<p>Ibitumizwa mu mahanga na byo byiyongereyeho 6.9%, bitewe n’itangwa ry’ibiribwa by’ingenzi n’ibikoresho by’ishoramari, bituma icyuho cy’ubucuruzi cyiyongera.</p>
<div class='spip_document_277057 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr1.jpg.jpg' width="3098" height="3098" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Guverineri Hakuziyaremye ati “Ifaranga ry’u Rwanda ryagaragaje umutuzo, aho ryataye agaciro ka 4.4% gusa ugereranyije n’idorali mu Ukuboza 2025, ugereranyije na 9.42% mu 2024, bitewe n’izamuka ry’amadovize aturuka ku bukerarugendo n’ayo Abanyarwanda bohereza mu gihugu.”</p>
<p>Banki Nkuru ivuga ko izakomeza gukurikiranira hafi uko ubukungu n’izamuka ry’ibiciro bizagenda bihinduka, kandi yiteguye gufata izindi ngamba mu gihe bibaye ngombwa kugira ngo ibiciro bisubire mu mbago ziteganyijwe.</p>
<div class='spip_document_277056 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr3.jpg.jpg' width="3648" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277055 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr16.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277054 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr7.jpg.jpg' width="4713" height="3142" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277053 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr12.jpg.jpg' width="5241" height="3494" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277052 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr8.jpg.jpg' width="3648" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277051 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr9.jpg.jpg' width="4947" height="3298" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277050 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr14.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277049 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr11.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277048 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277047 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr5.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277046 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr4.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_277045 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr2.jpg.jpg' width="5472" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/bnr6jpg.jpg.jpg"
				length="1801997"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abashinzwe imari mu Karere baje i Kigali kurebera hamwe uko bahangana n'imihindagurikire y'ibihe</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abashinzwe-imari-mu-karere-baje-i-kigali-kurebera-hamwe-uko-bahangana-n-imihindagurikire-y-ibihe</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abashinzwe-imari-mu-karere-baje-i-kigali-kurebera-hamwe-uko-bahangana-n-imihindagurikire-y-ibihe</guid>

		<dc:date>2026-02-18T14:31:43Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Kuva kuri uyu wa 18 Gashyantare, i Kigali hateraniye inama y’iminsi ibiri ihuza abayobozi bashinzwe imari mu bihugu bigize Umuryango w’Ibihugu by’Afurika y’Iburasirazuba (EAC) igamije kurebera&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abashinzwe imari mu Karere baje i Kigali kurebera hamwe uko bahangana n&#8217;imihindagurikire y&#8217;ibihe</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277014 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-18_at_16.07_52-2.jpg' width="1280" height="960" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi nama yitabiriwe n’abahagarariye ibihugu byo mu karere, abafatanyabikorwa mpuzamahanga n’inzobere mu by’imari ku guhangana n’ihumana ry’ikirere.</p>
<p>Icyo bagamije ni ugushaka ibisubizo bifatika ku kibazo cy’ingengo y’imari ikenewe mu bikorwa byo guhangana n’ingaruka z’imihindagurikire y’ibihe.</p>
<p>Abitabiriye iyi nama bagaragaje ko nubwo Afurika y’Iburasirazuba igira uruhare ruto cyane mu byuka bihumanya ikirere ku rwego rw’Isi, ari yo igirwaho ingaruka zikomeye zirimo amapfa, imyuzure, iyangirika ry’ubuhinzi n’ibindi bibazo byibasira ubukungu n’imibereho y’abaturage.</p>
<p>Ibi bituma hakenerwa imbaraga zidasanzwe mu gushaka amafaranga yo gushora mu mishinga yo kubungabunga ibidukikije no kongera ubudahangarwa bw’akarere.</p>
<p>Maris Wanyera, Umuyobozi Mukuru ushinzwe gushaka amafaranga muri Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi ya Uganda yagaragaje ko hakenewe kwagura inzira zo gushakamo ayo mafaranga.</p>
<p>Asanga ibihugu bigomba kongera uruhare rw’abikorera, kuko kugeza ubu inkunga nyinshi ituruka mu bafatanyabikorwa mpuzamahanga idahagije.</p>
<p>Yagize ati “Amafaranga menshi akwiye guturuka mu bikorera, ariko usanga benshi batabyitayeho bihagije. Nyamara iyo haje ibiza, ibikorwa baba bashoyemo imari bigirwaho ingaruka zikomeye.”</p>
<p>Wanyera yashimye kandi intambwe u Rwanda rumaze gutera mu mishinga yo kubungabunga ibidukikije.</p>
<div class='spip_document_277013 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-18_at_16.06_39-2.jpg' width="1280" height="960" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri iyo, yavuzemo imishinga yo gutunganya ibikoresho by’ikoranabuhanga bishaje bikongera gukoreshwa, ndetse n’uruhare rw’Ikigega FONERWA mu gutera inkunga imishinga ibungabunga Ibidukikije.</p>
<p> Elie Sebagabo, Umuyobozi Mukuru muri Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi ushinzwe gukurikirana imari ishorwa mu mishinga yo kurengera ibidukikije, yavuze ko nubwo u Rwanda rukomeje gushyira imbaraga muri uru rwego, ikibazo gikomeye kikiriho ari ukutabona amafaranga ahagije ku gihe.</p>
<p>Yagize ati “Ibihugu byo mu karere bigira uruhare ruto mu byuka bihumanya ikirere, ariko ibihugu bikize byemera gutanga amafaranga yo gufasha mu guhangana n’iki kibazo hari ubwo bitayatanga cyangwa bigatinda kuyatanga. Turimo kurebera hamwe uko twafatanya mu gushaka ayo mafaranga.”</p>
<p>Yongeyeho ko u Rwanda rukeneye nibura miliyari 12 z’amadolari ya Amerika yo gushora mu mishinga ibungabunga ikirere.</p>
<p> Mutesi Rusagara, Umunyamabanga wa Leta muri Minisiteri y’Imari n’Igenamigambi, yashimangiye ko imihindagurikire y’ibihe itakiri ikibazo cy’ejo hazaza ahubwo ari ikibazo gikomeye cy’ubukungu kigira ingaruka ku mutekano w’ibiribwa, ku bukungu no ku iterambere ry’akarere.</p>
<p>Yagize ati “Inzego z’imari zigomba gufata uru rwego nk’ikintu cy’ingenzi mu igenamigambi ry’ingengo y’imari, imisoro n’ishoramari.”</p>
<p>Yasabye ibihugu kuva ku mishinga mito itatanye bikerekeza ku mishinga minini ihuriweho n’akarere ishobora gukurura ishoramari rya Leta n’iry’abikorera.</p>
<div class='spip_document_277012 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-18_at_16.08_17-2.jpg' width="1280" height="960" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yanagaragaje amahirwe ari mu masoko y’imyuka yangiza ikirere (ya karuboni) no mu binyabiziga bikoresha amashanyarazi, ashimangira ko hakenewe amabwiriza yizewe kugira ngo ayo mahirwe abyazwe umusaruro.</p>
<p>Uwari uhagarariye EAC, Beatrice Jerono, yavuze ko EAC ikomeje gushyiraho ingamba zigamije gufasha ibihugu kubona no gukoresha neza imari igenewe ibikorwa byo kurwanya imihindagurikire y’ibihe.</p>
<p>Yagaragaje ko hari politiki nshya n’ingamba zo gushyira mu mihigo y’ibihugu (NDCs) zigamije kongera ubushobozi bwo kubona inkunga mpuzamahanga no kuyikoresha neza.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-18_at_16.08_17-2.jpg"
				length="129266"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ambasade y'u Rwanda mu Bwongereza yatangije &#8216;Nshuti', umufasha w'ikoranabuhanga ukora amanywa n'ijoro</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/diaspora/Ambasade-y-u-Rwanda-mu-Bwongereza-yatangije-Nshuti-umufasha-w-ikoranabuhanga-ukora-amanywa-n-ijoro</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/diaspora/Ambasade-y-u-Rwanda-mu-Bwongereza-yatangije-Nshuti-umufasha-w-ikoranabuhanga-ukora-amanywa-n-ijoro</guid>

		<dc:date>2026-02-18T06:19:45Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Diaspora
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ambasade y’u Rwanda mu Bwongereza yatangije umufasha w’ikoranabuhanga witwa ‘Nshuti’ ugamije gufasha Abanyarwanda n’inshuti z’u Rwanda baba mu Bwongereza kubona serivisi z’ubujyanama no gusubizwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ambasade y’u Rwanda mu Bwongereza yatangije ‘Nshuti’, umufasha w’ikoranabuhanga ukora amanywa n&#8217;ijoro</h1>

			

			

			<div class='spip_document_277004 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/uk-9.jpg' width="1527" height="711" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu mufasha ukora amasaha 24 kuri 24, iminsi irindwi mu cyumweru, yitezweho korohereza abakenera serivisi z’ubujyanama bwa Ambasade, amakuru ku byangombwa, pasiporo, viza n’ibindi bibazo bijyanye na serivisi zitangirwa kuri Ambasade.</p>
<p>Nshuti iboneka kuri WhatsApp kuri nimero +44 7427 941212, ndetse no ku rubuga rwa ambasade: <a href="http://www.rwandainuk.gov.rw" class="spip_url spip_out auto" rel="nofollow external">www.rwandainuk.gov.rw</a>.</p>
<p>Ambasaderi w’u Rwanda mu Bwongereza, Johnston Busingye, yagaragaje ko gutangiza Nshuti ari indi ntambwe mu guhanga udushya hagamijwe gutuma serivisi za Ambasade zirushaho kuboneka byoroshye, gutangwa neza kandi ku gihe, aho umuntu yaba ari hose n’igihe icyo ari cyo cyose. Yashimiye kandi abakozi bagize uruhare mu ishyirwa mu bikorwa ry’uyu mushinga.</p>
<p>Yagize ati "Nishimiye kubona ‘Nshuti&#8217; itangiye gutanga serivisi, nshimiye myimazeyo abakozi ba Ambasade babigizemo uruhare."</p>
<p>Patriot Nkotanyi Francis, uzwi cyane kuri X, na we yashimangiye ko ari indi ntambwe igaragaza iterambere mu gutanga serivisi, aho ikoranabuhanga rikoreshwa mu korohereza abaturage no kubegereza ubuyobozi.</p>
<p>Yagize ati "Iyi ni indi ntambwe ikomeye cyane mu mitangire ya serivisi, kandi ibereye bose."</p>
<p>Iyi gahunda ije yiyongera ku zindi ngamba za Leta y’u Rwanda zigamije kwimakaza ikoreshwa ry’ikoranabuhanga mu mitangire ya serivisi za Leta.</p>
<p>Abakurikira iby’iyi gahunda bagaragaza ko ari urugero rwiza rwakagombye no kugerwaho n’izindi nzego, kugira ngo serivisi zitangwe mu buryo bwihuse, buboneye kandi bujyanye n’igihe.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-18_at_8.06_59_am.jpg"
				length="217318"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abagenzi ba RwandAir Bagizweho Ingaruka n'Imyigaragambyo y'Abakozi ku Kibuga cy'Indege cya Nairobi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abagenzi-ba-rwandair-bagizweho-ingaruka-n-imyigaragambyo-y-abakozi-ku-kibuga-cy-indege-cya-nairobi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abagenzi-ba-rwandair-bagizweho-ingaruka-n-imyigaragambyo-y-abakozi-ku-kibuga-cy-indege-cya-nairobi</guid>

		<dc:date>2026-02-16T13:48:56Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Abagenzi ba RwandAir berekeza cyangwa bava i Nairobi bagizweho ingaruka n’ihungabana ry’imikorere ku Kibuga Mpuzamahanga cy’Indege cya Jomo Kenyatta (JKIA), rituruka ku makimbirane y’abakozi ari&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abagenzi ba RwandAir Bagizweho Ingaruka n’Imyigaragambyo y’Abakozi ku Kibuga cy’Indege cya Nairobi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276878 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-02-16_15_47_54-gxlj1zux0aayoca_jpg_1200_872_.png' width="834" height="604" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu itangazo ryagenewe abagenzi, RwandAir yatangaje ko izo mvururu zatewe n’amakimbirane hagati y’abakozi n’ubuyobozi bw’ikibuga cy’indege, ibintu byatumye ibikorwa byinshi bihagarara cyangwa bidindira. Ibi byagize ingaruka ku ngendo zimwe z’iyi sosiyete, zitinda cyangwa zigahagarikwa burundu.</p>
<p>Indege ya WB453 yaratinze, ishyirirwaho isaha nshya yo guhaguruka saa 20:50 ku isaha yo mu karere. Indi ndege, WB402, yagombaga kuguruka ku wa 16 Gashyantare, yo yahagaritswe. Abari barateganyijwe ku ndege ya WB403 bo bashyizwe ku rutonde rw’abagenda na WB453, mu rwego rwo kugabanya ibibazo byatewe n’iri hungabana.</p>
<p>Ku bagenzi, ibi byateje gutegereza igihe kirekire ku kibuga cy’indege, gusubikwa kw’ingendo, ndetse no kubura indi ndege ku bari bafite izindi bahuriraho banyuze i Nairobi. JKIA ni kimwe mu bibuga by’ingenzi mu karere ka Afurika y’Iburasirazuba, ku buryo ihungabana ribayeho rigira ingaruka ku masosiyete menshi y’indege no ku ngendo zo mu bihugu bitandukanye.</p>
<p>RwandAir yatangaje ko iri gukurikiranira hafi uko ikibazo gihagaze, kandi iri gukora ibishoboka byose ngo igabanye ingaruka ku bagenzi. Abakeneye ubufasha basabwe kwegera ibiro byayo bibegereye kugira ngo bafashwe gusubika cyangwa guhindura ingendo zabo.</p>
<p>Nubwo ibibazo nk’ibi biba biturutse ku mikorere y’ikibuga cy’indege atari amakosa y’isosiyete y’indege, ingaruka zabyo zigaragarira cyane ku bagenzi, baba bagomba guhindura gahunda zabo z’akazi cyangwa izindi mpamvu z’urugendo. Kugeza ubu, ntiharamenyekana igihe imikorere isanzwe izasubirira ku kibuga cya JKIA.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-02-16_15_47_54-gxlj1zux0aayoca_jpg_1200_872_.png"
				length="643816"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kogosha amasunzu byamugize umusitari akiri umwana</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/mbakumbuze/article/kogosha-amasunzu-byamugize-umusitari-akiri-umwana</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/agaseke-ka-weekend/mbakumbuze/article/kogosha-amasunzu-byamugize-umusitari-akiri-umwana</guid>

		<dc:date>2026-02-13T22:41:08Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mbakumbuze
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				AKW-001
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ku myaka, muri 2017, Mugabo Fabrice uzwi ku izina ry’ubusitari rya West, yihebeye umwuga wo kogosha, none kuri ubu amaze kuba ikimenyabose mu bakunda inyogosho gakondo, izwi mu Muco Nyarwanda&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kogosha amasunzu byamugize umusitari akiri umwana</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276785 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4652-enhanced-nr.jpg.jpg' width="2749" height="3436" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mugabo wogoshera muri imwe mu nzu zogosherwamo zo mu Biryogo mu Karere ka Nyarugenge avuga ko ari icyemezo yafashe akiri umwana, kuko ku myaka ye 14 yari yamaze kwiyemeza kuzaba umwogoshi.</p>
<p>Ku myaka 15, muri 2015, ni bwo uyu musore, kuri ubu w’imyaka 24, yatangiye kogosha. Avuga ko aho yigiraga i Gasanze mu Murenge wa Nduba mu Karere ka Gasabo yatunguwe no gusanga abogoshi bose bakora ibintu bimwe, we ahita yiyemeza gushaka umwihariko.</p>
<p>Agira ati “Nasanze bose bogosha inyogosho zigezweho gusa babonana abasitari b’abaririmbyi n’abakinnyi b’imipira, nsanga byazangora kujya mbona abakiriya na njye ngiye muri uwo mujyo.”</p>
<p>Mugabo yahise atangira gukora ubushakashatsi kuri murandasi bw’inyogosho zitandukanye z’Abanyarwanda bo ha mbere, maze agwa ku nyogosho y’amasunzu yumva arayikunze.</p>
<div class='spip_document_276784 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4664-enhanced-nr.jpg.jpg' width="4560" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Avuga ko agitangira kogosha muri 2017 yakundaga kujya kuri murandasi, kuri google cyane akareba inyogosho zikunwe cyane, ariko kubera ko yabonaga ibigenzweho hari abagoshi benshi babifitemo ubunararibone kandi akaba atabahiga, ahitamo kwita ku nyogosho za kera.</p>
<p>Agira ati “Nkajya kuri google nkazirebaaa, nkitoza uko bazogosha kugeza mbimenye, ntangira kujya uko nogosha abantu bisanzwe mbivangamo no kogosha amasunzu.”</p>
<div class='spip_document_276783 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4663-enhanced-nr.jpg.jpg' width="3221" height="4026" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati “Njyewe nkunda guhora niga kugira ngo ndebe uko nahanga udushya mu mwuga wanjye. Nafashe igihe rero nkajya ndeba uko bogoshaga amasunzu.”</p>
<p>Yibuga ko muri Gashantare 2017, nyuma y’ukwezi kumwe atangiye kogosha abantu bya kinyamwuga ari bwo yateye umuntu wa mbere amasunzu. Icyo gihe ariko, kubera ko abantu bari bazi amasunzu bari mbarwa, avugo ko kubona uwo aheraho byari bigoye ku buryo byamusabye ko amwishyura.</p>
<p>Agira ati “Icyo gihe ndabyibuka nahereye ku mumarine (umwana wo mu muhanda). Naramufashe ndamwinginga mwemerera amafaranga na bosi mubwira ko ndibumwishyura aya solon, maze kuko yari afite umusatsi mwinshi mwogosha amasunzu.”</p>
<p>Mugabo avuga ko yamwitondeye akamwogosha neza ku buryo uwo mwana yasohotse abantu bose bakumirwa.</p>
<div class='spip_document_276782 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4641-enhanced-nr.jpg.jpg' width="4978" height="3254" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu gihe ubusanzwe mu kogosha cyangwa kogosha amasunzu hifashishwa ibikoresho birimo imakasi, imashini isanzwe ya tondezi ndetse n’urwembe, Mugabo avuga ko kuri uwo mwana wa mbere yogoshe yakoresheje imakasi n’imashini gusa, kandi ikaba inyogosho nziza.</p>
<p>Ati “Na njye naramurebye numva biranejeje cyane. Abamubonaga bo baratangaye cyane barambaza bati  ‘None se uvuye kwa Rwabugiri?”</p>
<p><strong>Mugabo afite abakiliya barenga 20 yogosha amasunzu</strong></p>
<p>Uyu mwogoshi w’umunyamwuga umaze kumenyerwa ku masunzu, avuga ko ko nyuma yo kogosha umuntu wa mbere yishakiye akanamuha amafaranga kugira ngo amwemerere, byamusabye gutegereza andi mezi abiri kugira ngo abone umukiriya uza kwiyogoshesha amasunzu.</p>
<p>Avuga ko aho i Gasanze haje umugabo avuga ko yari umucuranzi, n’ubwo atakibuka izina rye, aza abaririza umuntu waba uzi kogosha amasunzu. Kubera ko abatuye i Gasanze bari barabonye uwo mwana yogoshe, ngo bahise bamumurangira.</p>
<div class='spip_document_276781 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4668-enhanced-nr.jpg.jpg' width="3164" height="3669" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Agira ati “Namwogoshe neza, icyo gihe twohesheraga amafaranga magana arindwi (700FRW), we ampa ibihumbi bitata (3,000FRW). Nabonye bitatu ndishima cyane, kuko ari ubwa mbere nari mbonye bitatu nogoshe umuntu.”</p>
<p>Mugabo avuga ko uwo mukiriya yamwitegereje, akareba uko afata imashini, uko yogisha n’uko yamwogoshe amasunzu, maze amubwira ko ubuhanga afite mu kogosha budakwiye kuguma mu cyaro, amugira inama yo kujya gukorera mu mujyi.</p>
<p>Nyuma yaje kujya kogoshera mu Mujyi mu Gitega, na ho atangira kubona abandi bakiriya yogosha amasunzu. Aha na ho, abakiriya bakomeje kumusunikira kujya mu Mujyi nyir’izina, ariko aza kuhava ahubwo yerekeza mu Nyakabanda.</p>
<div class='spip_document_276789 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4642-enhanced-nr.jpg.jpg' width="4121" height="3297" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Amaze kugira abakiriya 20</p>
<p>Avuga ko yagiye yongera abakiriya umwaka ku wundi ku buryo kuri ubu afite abakiriya makumyabiri yogosha amasunzu ku buryo buhoraho, akagira n’abandi baza bumvise ko abikora cyangwa bahuye n’abo yayateye.</p>
<p>Mugabo avuga ko kogosha amasunzu ari umwuga umutunze kuko kuri ubu umukiriya yogoshe amasunzu amwishyura ibihumbi umunani (8,000FRW), ariko hakaba hari n’abashobora kumuha arenzeho.</p>
<div class='spip_document_276788 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4646-enhanced-nr.jpg.jpg' width="3377" height="4221" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati “Biterwa n’uko umukiriya aje n’uburyo yishimiye uko wamwogoshe, hari n’umpa arenze ayo.”</p>
<p>Avuga ko mu bo yogosha harimo abantu bakuru, ariko hakaba n’urubyiriko ruri hagati y’imyaka 16 na 24.</p>
<p>N’ubwo atita ku kumenya inkomoko y’umukiriya we, ahamya ko bishoboka ko hari ababa baturuka mu bice bitandukanye by’igihugu kuko “hari umugabo wigeze kuza ambwira ko aje aturutse mu Karere ka Nyanza,” bitewe n’uko hari umuntu baziranye yari yabonye nogoshe amasunzu.</p>
<div class='spip_document_276787 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4648-enhanced-nr.jpg.jpg' width="4328" height="3509" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Amasunzu mu muco nyarwanda</p>
<p>Ubusanzwe, amasunzu ni imisatsi ya kinyarwanda/gakondo yategwaga n’abagabo, ndetse n’abakobwa batarashyingirwa, kugira ngo berekane ko bakiri ingaragu kandi bageze mu kigero cyo gushaka.</p>
<p>Amasunzu yaterwaga mu buryo hejuru mu mutwe hagaragara imirongo wagereranya <br class='autobr' />
n’ishusho y’ukwezi kumeze nk’udusongero (crescent).</p>
<div class='spip_document_276786 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4647-enhanced-nr.jpg.jpg' width="4560" height="3648" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Hari ubwoko burenga mirongo itatu bw’amasunzu bwategwaga n’abagabo n’abagore, kandi buri bwoko bwagaragazaga inshingano n’icyubahiro umuntu afite mu muryango nyarwanda.</p>
<p>Ku bagabo, amasunzu yagaragazaga imbaraga, ubutwari, ubuhangange n’icyubahiro. Ku bagore ho, amasunzu yahuzwaga cyane n’irangamimerere nko gushyingirwa n’ubusugi, kandi yategwaga gusa n’abkobwa.</p>
<p>Nyuma yo gushyingirwa, hari abagore bamwe barekaga umusatsi wabo ugakura ku buryo busanzwe.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/c63a4652-enhanced-nr.jpg.jpg"
				length="1578244"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ikibuga Mpuzamahanga cya Goma cyongeye kugwaho indege</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/muri-afurika/article/ikibuga-mpuzamahanga-cya-goma-cyongeye-kugwaho-indege</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/muri-afurika/article/ikibuga-mpuzamahanga-cya-goma-cyongeye-kugwaho-indege</guid>

		<dc:date>2026-02-12T11:39:22Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Muri Afurika
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Indege yari izanye Vivian van de Perre, Umuyobozi w’agateganyo wa MONUSCO, ibaye iya mbere iguye ku Kibuga Mpuzamahanga cy’Indege cya Goma nyuma y’uko cyari cyarafunzwe kuva muri Mutarama 2025.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ikibuga Mpuzamahanga cya Goma cyongeye kugwaho indege</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276687 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-12_at_1.34_16_pm_1_.jpg' width="720" height="407" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu Muyobozi Wungirije wa MONUSCO yageze i Goma kuri uyu Kane tariki 12 Gashyantare 2026, ahagana saa tanu z’amanywa ku isaha ya Kigali.</p>
<p>Akigera ku Kibuga cy’Indege cya Goma, yagize ati “Nari mu ndege ya nyuma yaguye i Goma, none uyu munsi n’ubundi nje mu Ndege ya mbere yongeye kugwa hano. Ndizera ko iyi ari intangiriro yo gufungura iki kibuga buhoro buhoro, kandi bizagirira abaturage akamaro.”</p>
<p>Iki kibuga cyari cyafunguwe by’umwihariko ku mpamvu z&#8217;uruzinduko  yajemo rwo gutegura kugenzura no gushyira mu bikorwa agahenge.</p>
<p>Kongera kwakira indege by’agateganyo byateye amatsiko menshi abaturage b’uyu mujyi, benshi babibonamo ikimenyetso cy’icyizere.</p>
<p>Umuturage umwe utifuje ko amazina ye atangazwa yabwiye Radio Beroya  FM ati: “Turifuza ko amahoro yagaruka vuba ubuzima bugasubira uko bwari bumeze mbere.”</p>
<p>MONUSCO, muri iki gitondo yari yatangaje ko uru ruzinduko rugamije gushyigikira imyiteguro yo kugenzura no gushyira mu bikorwa agahenge mu Burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC).</p>
<p>Ni uruzinduko rwaje rukurikiye ibiganiro hagati ya MONUSCO n’ubuyobozi bwa RDC hagamijwe gushaka uburyo bw’imikorere bufatika bwo kugenzura agahenge mu duce twugarijwe n’intambara.</p>
<p>Uyu muyobozi wungirije wa MONUSCO, mbere yo guhaguruka i Kinshasa yari yagize ati: “Ngiye i Goma gufasha mu gutegura igenzurwa ry’ishyirwa mu bikorwa ry’agahenge, dufatanyamo bya hafi n’inzego zagenwe zirimo EJVM+.”</p>
<p>EJVM+ (Expanded Joint Verification Mechanism Plus) ni uburyo bwashyizweho n’Umuryango w’Ibihugu byo mu Karere k’Ibiyaga Bigari (ICGLR) bugamije gukurikirana umutekano ku mipaka no gukumira amakimbirane hagati y’ibihugu byo mu Karere.</p>
<div class='spip_document_276696 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-12_at_17.05_29.jpg' width="900" height="505" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu ruzinduko rwe, Vivian van de Perre aragirana ibiganiro n’inzego zitandukanye zirimo abayobozi ba Leta, inzego z’umutekano n’abafatanyabikorwa mpuzamahanga, byibanda ku gushyiraho gahunda ifatika yo kugenzura no kwemeza iyubahirizwa ry’agahenge.</p>
<p>MONUSCO yibukije ko ishyigikira ishyirwa mu bikorwa ry’agahenge hashingiwe ku Cyemezo nimero 2808 cy’Inama y’Umutekano y’Umuryango w’Abibumbye cyo mu 2025, aho yemerewe gutanga inkunga ya tekiniki n’ibikoresho kuri ICGLR, cyane cyane binyuze mu rwego rwagutse rwo kugenzura amasezerano, EJVM+.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-12_at_1.34_16_pm_1_.jpg"
				length="25901"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ikigo cya DR Congo gishinzwe Itumanaho cyamaganye MTN Group</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ikigo-cya-dr-congo-gishinzwe-itumanaho-cyamaganye-mtn-group</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ikigo-cya-dr-congo-gishinzwe-itumanaho-cyamaganye-mtn-group</guid>

		<dc:date>2026-02-11T18:31:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ikigo gishinzwe kugenzura Iposita n’Itumanaho muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (ARPTC) cyasohoye itangazo  rishinja sosiyete MTN Group gutanga mu buryo bunyuranyije n’amategeko&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ikigo cya DR Congo gishinzwe Itumanaho cyamaganye MTN Group</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276665 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="74" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-11_at_8.25_46_pm.jpg' width="1600" height="1067" alt="Icyicaro cya MTN Group Ltd giherereye i Johannesburg muri Afurika y'Epfo" title="Icyicaro cya MTN Group Ltd giherereye i Johannesburg muri Afurika y'Epfo" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Icyicaro cya MTN Group Ltd giherereye i Johannesburg muri Afurika y&#8217;Epfo</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Mu itangazo ryasohowe ku mugoroba wo kuri uyu wa Gatatu tariki 11 Gashyantare 2026 i Kinshasa, ARPTC yavuze ko MTN itanga izo serivisi idafite uruhushya rwo kuhakorera ruhuje n’ibiteganywa n’itegeko nº20/017 ryo ku wa 25 Ugushyingo 2020 rigenga itumanaho n’ikoranabuhanga mu itumanaho muri iki gihugu.</p>
<p>Iri tangazo rigira riti: MTN Group “itanga mu buryo butemewe serivisi za telefoni igendanwa n’iza internet muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, cyane cyane i Goma na Rutshuru, itabifitiye uburenganzira bwemewe n’amategeko.”</p>
<p>ARPTC isobanura ko gukora ibikorwa by’itumanaho nta ruhushya rwatanzwe ari ukwica amategeko n’amabwiriza ariho, kandi bishobora gutuma isosiyete ibirimo ikurikiranwa n’inzego z’ubutabera.</p>
<p>Uru rwego rugenzura itumanaho muri RDC ruvuga ko iki kibazo rwamaze kugishyikiriza inzego zibifitiye ububasha ku rwego rw’igihugu ndetse n’urw’amahanga, ishimangira ko itazazuyaza gufata ingamba zose zemewe n’amategeko kugira ngo amategeko yubahirizwe.</p>
<p>Mu itangazo ryashyizweho umukono na  Christian Katende, Perezida wa ARPTC, iki kigo  cyongeyeho ko iki kibazo gifitanye isano no kurengera ubusugire bw’igihugu mu by’ikoranabuhanga n’itumanaho, buzwi nka “digital sovereignty”, bityo ko kidakwiye gufatwa nk’ikibazo gisanzwe.</p>
<p>Ibi birego bije mu gihe hari impaka zimaze iminsi ku ihuzanzira ry’itumanaho mu bice byo ku mipaka ya RDC n’ibihugu biyikikije, cyane cyane mu mujyi wa Goma wegereye cyane umupaka w’u Rwanda.</p>
<p>Mu bice nk’ibi, imirongo y’itumanaho ishobora kwambukiranya imipaka bitewe n’imiterere y’aho iminara iri cyangwa intege nke z’ibikorwa remezo by’itumanaho, bigatuma abaturage bashobora gufata imirongo yo mu gihugu cy’abaturanyi.</p>
<p>Nubwo bimeze bityo, ARPTC ishimangira ko niba koko hari ibikorwa by’itumanaho bikorerwa ku butaka bwa RDC bidafite uruhushya, ari ikibazo gikomeye gisaba gukurikiranwa mu buryo bw’amategeko.</p>
<p>Iri tangazo rishinja MTN Group kuvogera ubusugire bwa RDC, ARPTC irisohoye mu gihe ku gicamunsi cyo kuri uyu wa Gatatu, Minisitiri w’Iposita n’Itumanaho wa RDC, José Mpanda, yari yabwiye itangazamakuru ko iki kibazo bagishyikiriza Minisitiri w’Intebe wa RDC, Judith Suminwa, akabaha umurongo wo kugikurikiranamo.</p>
<p>Minisitiri Mpanda, mu byo yari yabwiye itangazamakuru, yashinjaga MTN Rwanda, none mu masaha make, ARPTC isohoye itangazo ishinja MTN Group aho kuba MTN Rwanda.</p>
<div class='spip_document_276666 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-11_at_6.23_32_pm.jpg' width="1169" height="1600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-11_at_8.25_46_pm.jpg"
				length="511699"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwinjije asaga Miliyoni 13 z'Amadolari mu bucuruzi bw'ibikomoka ku buhinzi mu minsi itanu</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/u-rwanda-rwinjije-asaga-miliyoni-13-z-amadolari-mu-bucuruzi-bw-ibikomoka-ku-buhinzi-mu-minsi-itanu</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/u-rwanda-rwinjije-asaga-miliyoni-13-z-amadolari-mu-bucuruzi-bw-ibikomoka-ku-buhinzi-mu-minsi-itanu</guid>

		<dc:date>2026-02-11T17:56:11Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubucuruzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			U Rwanda rwinjije Amadolari ya Amerika arenga miliyoni 13 mu minsi itanu gusa, biturutse ku bicuruzwa byoherejwe mu mahanga bikomoka ku buhinzi. Ibi bigaragaza uruhare rukomeje kwiyongera rw’uru&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwinjije asaga Miliyoni 13 z’Amadolari mu bucuruzi bw’ibikomoka ku buhinzi mu minsi itanu</h1>

			

			

			<p>Imibare yashyizwe ahagaragara n’Ikigo gishinzwe guteza imbere ibyoherezwa mu mahanga bikomoka ku buhinzi (NAEB) igaragaza ko hagati ya tariki ya 2 na 6 Gashyantare 2026, u Rwanda rwohereje mu mahanga toni 9,393 z’ibikomoka ku buhinzi, zinjiza amadolari 13,076,195.</p>
<p>Ibicuruzwa bitandukanye bikomoka ku buhinzi ni byo byinjije amafaranga menshi kurusha ibindi. Toni 6,732 zinjije amadolari 4,288,813. Byoherejwe cyane cyane muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Oman no mu bihugu bya Afurika bicuruzanya n’u Rwanda ku mipaka.</p>
<p>Ikawa yakomeje kuba ku isonga mu bicuruzwa byinjiriza Igihugu amadovize menshi. Toni 650 z’ikawa zinjije amadolari 3,992,824. Yoherejwe mu bihugu birimo u Bwongereza, u Buholandi, u Buhinde, Kanada, u Budage, u Bufaransa n’ibindi bihugu bya Afurika.</p>
<div class='spip_document_276662 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="47" data-legende-lenx="x"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/rwanda_tea-02d64.jpg' width="700" height="525" alt="Icyayi kiri mu byinjiriza u Rwanda agatubutse " title="Icyayi kiri mu byinjiriza u Rwanda agatubutse " class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Icyayi kiri mu byinjiriza u Rwanda agatubutse </strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Icyayi na cyo cyitwaye neza, aho toni 958 zinjije amadolari 2,800,793. Icyayi gikomeje kuba kimwe mu bicuruzwa by’u Rwanda byoherezwa hanze bifite amasoko ahamye kandi atajegajega.</p>
<p>Mu bihingwa by’imboga n’imbuto ndetse n’indabo, hagaragayemo inyungu ishimishije nubwo ingano yabyo itari nini cyane. Indabo zingana na toni 59 zinjije amadolari 614,925, ahanini zoherejwe mu Buholandi no mu Bwongereza. Ibikomoka ku matungo byo byinjije amadolari 676,440 bivuye kuri toni 364, byoherejwe cyane cyane muri Leta Zunze Ubumwe z’Abarabu no mu bihugu bya Afurika.</p>
<p>Imboga zinjije amadolari 390,539 zivuye kuri toni 363, naho imbuto zinjiza amadolari 311,860 zivuye kuri toni 267, byoherejwe mu bihugu birimo Leta Zunze Ubumwe z’Abarabu, u Bwongereza, Kanada n’ibindi byo muri Afurika.</p>
<div class='spip_document_276663 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/naeb_covid_2_-40cbf.jpg' width="700" height="475" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi mibare igaragaza ko u Rwanda rukomeje kwagura amasoko, kongera ubwoko bw’ibyoherezwa mu mahanga no guteza imbere ibifite agaciro kanini, mu rwego rwo gukomeza kuzamura ubukungu n’imibereho y’abahinzi n’aborozi.</p>
<div class='spip_document_276664 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-11_at_8.05_41_pm.jpg' width="1280" height="1600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/rwanda_tea-02d64.jpg"
				length="236139"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>DR Congo irashinja MTN Rwanda gukorera ku butaka bwayo itabifitiye uburenganzira</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/politiki/amakuru/article/dr-congo-irashinja-mtn-rwanda-gukorera-ku-butaka-bwayo-itabifitiye-uburenganzira</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/politiki/amakuru/article/dr-congo-irashinja-mtn-rwanda-gukorera-ku-butaka-bwayo-itabifitiye-uburenganzira</guid>

		<dc:date>2026-02-11T15:37:58Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Iposita n’Itumanaho muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), José Mpanda, yatangaje ko sosiyete y’itumanaho MTN Rwanda ishobora kuba iri gukorera ku butaka bwa RDC&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>DR Congo irashinja MTN Rwanda gukorera ku butaka bwayo itabifitiye uburenganzira</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276661 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/mtn.png' width="254" height="198" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi Minisitiri Mpanda yabivuze kuri uyu wa 11 Gashyantare 2026, avuga ko yamaze kugeza iki kibazo kuri Minisitiri w’Intebe wa RDC, Judith Suminwa, wamaze gutanga umurongo ku buryo kigomba gukurikiranwa.</p>
<p>Yagize ati: “Twakiriwe na Minisitiri w’Intebe tumugezaho ikibazo gikomeye cy’uko sosiyete y’itumanaho yo mu Rwanda, MTN Rwanda, yaba yaratangiye gukorera ku butaka bwacu ikoresha imirongo yacu itarabiherewe uburenganzira.”</p>
<p>Minisitiri Mpanda yavuze ko ubwo yajyaga gutanga iki kirego, yari kumwe n’abayobozi ba sosiyete z’itumanaho zikorera muri RDC zirimo Airtel, Vodacom na Orange.</p>
<p>Yongeyeho ko Minisitiri w’Intebe yabahaye umurongo bagomba kugenderaho bakurikirana iki kibazo, anasobanura ko ari ikibazo cya tekiniki kizabanza gusohorerwa itangazo, mbere y’uko inzego za politiki ziza kubyinjiramo.</p>
<p>Ati: “Minisitiri w’Intebe yaduhaye umurongo twagenderaho dukurikirana iki kibazo. Ni ikibazo cya tekiniki, turaza gusohora itangazo kuri cyo, hanyuma inzego za politiki zizabizamo nyuma.”</p>
<p>Yakomeje avuga ko hari ibibazo by’ihuzanzira bikunze kugaragara muri Congo, ku buryo inzego bireba zabyigaho zikumvikana ko bigomba gukemurwa.</p>
<p>Ibi birego bije mu gihe MTN ishinjwa cyane cyane kuba ishobora kuba irimo gukorera muri bimwe mu bice byafashwe na AFC/M23, nka Goma. Ibi bikaba bifitanye isano n’umubano utari mwiza hagati ya RDC n’u Rwanda, by’umwihariko bitewe n’umutekano muke umaze igihe mu Burasirazuba bwa Congo.</p>
<p>Umujyi wa Goma wegereye cyane umupaka w’u Rwanda, aho utandukanywa na Gisenyi n’intera nto cyane, bigatuma imirongo y’itumanaho ishobora kwambukiranya imipaka mu buryo bworoshye.</p>
<p>Mu by’ukuri, mu bice byo ku mipaka si ibintu bishya ko umurongo w’itumanaho wo mu gihugu kimwe ushobora gufatwa mu kindi, cyane cyane iyo ibikorwa remezo by’itumanaho bifite intege nke. Ibi bishobora gutuma abaturage bakoresha simukadi zo mu kindi gihugu, bitabaye ngombwa ko haba hari iminara y’itumanaho yashyizwe ku butaka bw’igihugu cy’abaturanyi.</p>
<p>Gusa ariko, kuvuga ko habaye “kwigarurira ubutaka” byasobanura ko haba hari ibikoresho by’itumanaho bya MTN Rwanda byashyizwe ku butaka bwa RDC hatabanje gutangwa uruhushya n’inzego zibishinzwe, zirimo Ikigo gishinzwe kugenzura itumanaho muri Congo (ARPTC). Kugeza ubu, nta raporo ya tekiniki cyangwa ibimenyetso byashyizwe ahagaragara byemeza ibi birego.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/mtn.png"
				length="5305"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Rwanda: Ibiciro muri Mutarama 2026 byazamutse kurenza igipimo cyihanganirwa na BNR</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/rwanda-ibiciro-muri-mutarama-2026-byazamutse-kurenza-igipimo-cyihanganirwa-na-bnr</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/rwanda-ibiciro-muri-mutarama-2026-byazamutse-kurenza-igipimo-cyihanganirwa-na-bnr</guid>

		<dc:date>2026-02-10T17:53:24Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubucuruzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu gihe Banki y’u Rwanda ivuga ko iyo ibiciro byazamutseho hagati ya 2-8% biba ari ibisanzwe, muri Mutarama 2026, byazamutseho 8,9%, byongera igitutu ku baturage ku bushobozi bwo guhaha no kubona&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Rwanda: Ibiciro muri Mutarama 2026 byazamutse kurenza igipimo cyihanganirwa na BNR</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276628 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubucuruzi-4-b4682.jpg' width="700" height="438" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Igipimo cy’Izamuka ry’Ibiciro ku Isoko (CPI) gisohorwa n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Ibarurishamibare (NISR)  kigaragaza ko ibiciro byiyongereyeho 8.9% muri Mutarama 2026 ugereranyije na Mutarama 2025 aho cyari ku 8% mu Ukuboza 2025.</p>
<p>Iyo mibare ya NISR igaragaza ko ibiciro by’ibiribwa n’ibinyobwa bidasindisha byazamutseho 6.3% mu mwaka umwe, naho kuva mu Ukuboza 2025 byiyongeraho 1.5% .</p>
<p>Iki gipimo kigaragaza kandi ko ibiciro by’ubuvuzi na byo byazamutse cyane kuko  mu gihe cy’umwaka umwe gusa byazamutseho 71.1%.</p>
<p>Ni mu gihe ibiciro by’ibijyanye n’imiturire birimo amazi, amashanyarazi, gaz n’ibicanwa byo byiyongereyeho 10.5% kuva muri Mutarama 2025, naho ibya resitora na hoteli bikazamukaho 19.2% muri iki gihe, ariko bizamukaho 5% muri Mutarama 2026 gusa.</p>
<p>Ibiciro by’ingendo byazamutseho 8.6% muri uyu mwaka umwe, mu gihe ibinyobwa bisindisha, itabi n’ibindi bifitanye isano na byo byiyongereyeho 15.6%.</p>
<p>Iki cyegeranyo kigaragaza kandi ko ibicuruzwa bitumizwa mu mahanga byazamutseho 9.6% mu mwaka umwe, birenze iby’imbere mu gihugu byazamutseho 8.7%. Ibikomoka ku buhinzi bitabanza kunyuzwa mu nganda (fresh products) byazamutseho 6.4% mu mwaka umwe na 2.5% mu kwezi kumwe, bitewe n’ibihe n’ihindagurika mu ruhererekane rw’ibicuruzwa.</p>
<p>Muri rusange, raporo ya CPI ya Mutarama 2026 igaragaza ko igitutu cy’izamuka ry’ibiciro gikomeje mu bukungu bw’u Rwanda.</p>
<p>Mu gihe ibiciro byakomeza kuzamuka mu nzego z’ingenzi nk’ibiribwa, ubuvuzi, imiturire n’ingendo, byashyira Abanyarwanda n’ifaranga ry’u Rwanda mu kaga bityo bikaba bisaba Bank Nkuru y’u Rwanda gucungira hafi kuko ari yo ifite mu nshingano kugenzura ubutajegajega n’ubudahungabana bw’urwego rw’imali rw’u Rwanda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ubucuruzi-4-b4682.jpg"
				length="134769"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Hari Abahesha b'Inkiko bishyuza imitungo bishyirira mu mufuka - Me Niyonkuru</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubutabera/amakuru/article/hari-abahesha-b-inkiko-bishyuza-imitungo-bishyirira-mu-mufuka-me-niyonkuru</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubutabera/amakuru/article/hari-abahesha-b-inkiko-bishyuza-imitungo-bishyirira-mu-mufuka-me-niyonkuru</guid>

		<dc:date>2026-02-09T19:11:31Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida w’Urugaga rw’Abahesha b’Inkiko b’Umwuga mu Rwanda, Me Jean Aimé Niyonkuru, yavuze ko hari Abahesha b’Inkiko b’Umwuga bajya kwishyuriza abantu imitungo, bamara kubona amafaranga&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Hari Abahesha b’Inkiko bishyuza imitungo bishyirira mu mufuka - Me Niyonkuru</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276523 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="179" data-legende-lenx="xxx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-09_at_3.29_48_pm.jpg' width="747" height="639" alt="Perezida w'Urugaga rw'Abahesha b'Inkiko b'Umwuga mu Rwanda, Me Jean Aim&#233; Niyonkuru, yanenze Abahesha b'Inkiko bishyuriza abakiriya babo ariko amafaranga bakayishyirira ku mufuka" title="Perezida w'Urugaga rw'Abahesha b'Inkiko b'Umwuga mu Rwanda, Me Jean Aim&#233; Niyonkuru, yanenze Abahesha b'Inkiko bishyuriza abakiriya babo ariko amafaranga bakayishyirira ku mufuka" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Perezida w’Urugaga rw’Abahesha b’Inkiko b’Umwuga mu Rwanda, Me Jean Aimé Niyonkuru, yanenze Abahesha b&#8217;Inkiko bishyuriza abakiriya babo ariko amafaranga bakayishyirira ku mufuka</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Yabivuze kuri uyu wa 09 Gashyantare 2026, mu kiganiro n’abanyamakuru Urukiko rw’Ikirenga n’inzego zifite aho zihurira n’ubutabera bagiranaga n’abanyamakuru, mu rwego rwo gutangiza icyumweru cyo kurwanya ruswa mu nkiko cyatangiye uyu munsi kikazarangira tariki 13 Gashyantare 2026.</p>
<p>Ku kibazo cyari kibajijwe n’umunyamakuru ku mitungo itezwa cyamunara, ariko nyuma cyamunara ikaza guteshwa agaciro nyamara umuhesha w’inkiko yamaze gufata amafaranga.</p>
<p>Mu buryo busa n’aho yabakoreraga ubuvugizi, umunyamakuru yagize ati “Iyo cyamunara iteshejwe agaciro, usanga umuhesha w’inkiko asabwa gusubiza amafaranga, kandi hari ubwo aba yaramaze kuyaha uwatsinze urubanza,” ati “aha rero usanga bavuga ko baharenganira.”</p>
<p>Mu gusubiza iki kibazo, Me Niyonkuru ntiyajuyaje kumuhamiriza ko hari abahesha b’inkiko b’umwuga bajya kurangiriza abaturage imanza “amafaranga bahawe aho kuyashyikiriza ba nyirayo bakaishyirira mu mifuka yabo.”</p>
<p>Mu gusobanura byimazeyo ibibazo by’abahesha b’inkiko, Perezida w’Urukiko rw’Ikirenga, Mukantaganzwa Domitille, yamubajije ati “Ubundi umuhesha w’inkiko akurikiranwa kubera iki?….. Ko aba agiye kurangiza icyemezo cy’urukiko kuki akurikiranwa?”</p>
<p>Ni ikibazo cyatumye Me Niyonkuru asasa inzobe, agaragaza ko mu bahesha b’inkiko harimo benshi batari shyashya, agira ati “Nk’ubu ngubu hari abahesha b’inkiko bamaze iminsi batwara amafaranga ya rubanda, ukishyuza uwo wishyurije ntuyamuhe, ukayatwara ukigendera.”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Hari aho bihesha ikintu cy’undi hakoreshejwe uburiganya.”</p>
<p>Yavuze ko kubera iyo mpamvu, ku bufatanye na Banki ya Kigali ndetse na Minisiteri y’Ubutabera hashize icyumweru bafunguje konti izajya inyuzwaho amafaranga abahesha b’inkiko bishyuriza abaturage, ku buryo atazongera kubanyuzwa mu ntoki.</p>
<p>Perezida w’Urukiko rw’Ikirenga, Mukantabana yahereye aha asobanura ko kurangiza imanza bigira amategeko abigenga kandi aba agomba kubahirizwa, asaba Perezida w’Urugaga rw’Abahesha b’Inkiko guhora bahugura abahesha b’inkiko kuri ayo mategeko, aho bibaye ngombwa bakitabaza Urukiko rw’Ikirenga.</p>
<iframe width="100%" height="402" src="//www.youtube.com/embed/qhjsK7AzMNQ" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-09_at_3.29_48_pm.jpg"
				length="37426"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Afurika y'Epfo igiye gukura ingabo zayo muri MONUSCO </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/afurika-y-epfo-igiye-gukura-ingabo-zayo-muri-monusco</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/umutekano/hanze-y-igihugu/article/afurika-y-epfo-igiye-gukura-ingabo-zayo-muri-monusco</guid>

		<dc:date>2026-02-08T09:13:26Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Hanze y'igihugu
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guverinoma ya Afurika y’Epfo  mu itangazo yasohoye muri iki gitondo yatangaje ko igiye gukura ingabo zayo mu butumwa bw’Umuryango w’Abibumbye bwo kubungabunga amahoro muri Repubulika Iharanira&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Afurika y’Epfo igiye gukura ingabo zayo muri MONUSCO </h1>

			

			

			<div class='spip_document_276443 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/un7112626.jpg' width="800" height="533" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibiro bya Perezida byatangaje ko Pretoria izakorana n’Umuryango w’Abibumbye mu kugena ingengabihe n’uburyo bwo kurangiza iki gikorwa mbere y’uko umwaka wa 2026 urangira.</p>
<p>Ingabo z’Afurika y’Epfo zatangiye koherezwa muri ubu butumwa bwa Loni muri DRC kuva mu 1999, bikaba ari bumwe mu butumwa bw’amahoro bumaze igihe kinini igihugu cyitabiriye.</p>
<p>Iki cyemezo cyatangajwe mu itangazo ryashyizwe ku rubuga rw’Ibiro bya Perezida w’Afurika y’Epfo ku wa 8 Gashyantare 2026.</p>
<p>Umuvugizi w’Ibiro bya Perezida, Vincent Magwenya, yavuze ko iki cyemezo cyafashwe nyuma y’ikiganiro Perezida Cyril Ramaphosa yagiranye ku wa 12 Mutarama 2026 n’ubuyobozi bwa Loni kuri telefone, kikaba kigaragaza impinduka mu byihutirwa mu bijyanye n’umutekano n’ingabo nyuma y’imyaka myinshi igihugu cyitabira ibikorwa byo kubungabunga amahoro muri DRC.</p>
<p>Magwenya yagize ati: “Perezida Ramaphosa yagaragaje ko icyemezo cyo gukura ingabo za Afurika y’Epfo muri MONUSCO gishingiye ku gukusanya no kongera gutunganya neza umutungo n’ibikoresho by’Ingabo z’Igihugu z’Afurika y’Epfo (SANDF), nyuma y’imyaka makumyabiri n’irindwi igihugu kimaze gishyigikira ibikorwa bya Loni byo kubungabunga amahoro muri DRC.”</p>
<p>Iri tangazo rije mu gihe uruhare rw’ingabo z’Afurika y’Epfo mu burasirazuba bwa DRC rukomeje kugenzurwa cyane, aho umutekano wakomeje kuzamba mu myaka ishize.</p>
<p>Mu nama ikomeye yabereye mu Nteko Ishinga Amategeko muri Mutarama 2025, abadepite babajije abayobozi bakuru b’ingabo ibibazo ku bijyanye n’ubutumwa bw’ingabo muri DRC, bagaragaza impungenge niba ingabo zoherejweyo zari mu butumwa bwo kubungabunga amahoro gusa cyangwa niba zarinjiye mu mirwano.</p>
<p>Umugaba Mukuru w’Ingabo, Jenerali Rudzani Maphwanya, hamwe na Minisitiri w’Ingabo Angie Motshekga, babajijwe n’abadepite ku byago ingabo zahuye na byo n’ingaruka rusange z’ubu butumwa.</p>
<p>Izi mpaka zongerewe imbaraga n’ikibazo giherutse kubera i Goma, aho ingabo z’Afurika y’Epfo zisanze mu masasu hagati y’imirwano yahuje Ingabo za Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (FARDC) n’iz’u Rwanda. Asubiza ku byavugwaga ko ingabo z’Afurika y’Epfo zatewe n’u Rwanda nkana, Jenerali Maphwanya yasobanuye ko byatewe n’irasana ryabaye hagati y’impande zombi.</p>
<p>Yagize ati: “Raporo ya mbere nahaye Minisitiri ni uko twari turi kuraswaho kuko ibisasu byagwaga ku kigo cyanjye.</p>
<p> Umuyobozi wacu yahise avuga ati ‘Contact, contact’. Nabajije icyari kibaye, abanza kuvuga ko turaswa n’u Rwanda. Ariko mu minota mike twaje gusanga ari irasana hagati y’impande zombi.”</p>
<p>Nk’uko ubuyobozi bw’ingabo bwabitangaje, abasirikare ba FARDC bari ku Kibuga cy’Indege cya Goma bari barashe roketi berekeza ku Rwanda, bituma ingabo z’u Rwanda zisubiza, ibintu byashyize ingabo z’Afurika y’Epfo mu kaga zitari zabiteganyije.<br class='autobr' />
Ibi bibaye mu gihe akarere kagikomeje guhura n’ibibazo by’umutekano ndetse n’imbaraga za dipolomasi zigamije kugarura amahoro mu burasirazuba bwa DRC. Afurika y’Epfo yagaragaje ko, nubwo igiye gukura ingabo muri MONUSCO, izakomeza gushyigikira ibikorwa byo guteza imbere amahoro n’umutekano binyuze muri Loni, Umuryango wa Afurika Yunze Ubumwe (AU) ndetse n’Umuryango wa Afurika y’Amajyepfo y’Ubukungu n’Iterambere (SADC).</p>
<p>Iki cyemezo kigaragaza impinduka ikomeye mu ruhare Afurika y’Epfo yari imaze igihe ifite mu bikorwa byo kubungabunga amahoro muri Afurika yo hagati, kikaba kinatanga icyerekezo gishya ku mutekano w’akarere.<br class='autobr' />
Icyo gihe, Perezida Kagame yagaragaje umugambi mubi Afurika y’Epfo yari ifite wo guhungabanya umutekano w’u Rwanda ifatanyije n’igisirikare cya Congo (FARDC) ndetse n’umutwe wa FDLR uhora ugerageza guhungabanya umutekano w’u Rwanda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/un7112626.jpg"
				length="121254"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwahigitse Uganda mu kohereza ikawa nyinshi muri Kenya</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/u-rwanda-rwahigitse-uganda-mu-kohereza-ikawa-nyinshi-muri-kenya</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ubucuruzi/article/u-rwanda-rwahigitse-uganda-mu-kohereza-ikawa-nyinshi-muri-kenya</guid>

		<dc:date>2026-02-08T07:56:39Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ubucuruzi
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			U Rwanda rwakuye Uganda ku mwanya wa mbere mu kohereza ikawa nyinshyi muru Kenya, bishimangira indi ntambwe ikomeye mu rugendo rw’igihugu rwo kongera umusaruro w’ ibikomoka ku buhunzi byoherezwa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwahigitse Uganda mu kohereza ikawa nyinshi muri Kenya</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276442 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/african-female-workers-are-sorting-out-coffee-beans-at-washing-station-2df3c.jpg' width="600" height="400" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Imibare y’Ikigo cya Kenya gishinzwe Ubuhinzi n’Ibiribwa (AFA) igaragaza ko mu gihembwe cyasojwe muri Nzeri 2025, u Rwanda rwatanze 43 ku ijana by’ikawa yose Kenya yatumije hanze, ibi bikaba bihamya kuzamuka k&#8217;ubwiza bw&#8217;ikawa y&#8217;u Rwanda.</p>
<p>Byabaye mu gihe ikawa yajyaga muri Kenya iturutse muri  Uganda yagabanutse cyabe ikava ku gaciro ka miliyoni 1 n&#8217;ibihumbi 130 by&#8217;amadolari ya Amerika ( $1.13 miliyoni), bivuze abarirwa muri miliyari zisaga 145 n&#8217;ibuhumbu 790 by&#8217;amashikingi ya Kenya,  ikagera ku bihumbi magana 4 na 80 gusa by&#8217;amadolari ya Amerika (miliyoni $0.48).  Ni ukuvuga abarirwa muri miliyari 61 n&#8217;ibihumbi 920 mu mashilingi ya Kenya).</p>
<p>Ni mu gihe kandi, ikawa ya Kenya ari  yo yagurishwaga ku giciro kiri hejuru kuri buri gipimo.</p>
<p>Impuguke mu by’ubucuruzi zivuga ko iri hinduka rishingiye ku mpinduka mu byifuzo by’abacuruzi n’abatekesha ikawa muri Kenya, aho bagenda bashaka ikawa ifite inkomoko izwi neza kandi ifite ireme ryo hejuru—ibintu u Rwanda rwashoyemo imbaraga mu myaka isaga 20 ishize.</p>
<p>Ku rundi ruhande, agaciro k’ikawa Kenya yatumizaga kiyongereyeho 11.8 ku ijana kagera ku madalori ya Amerika abarirwa muri miliyoni 1 n&#8217;ibihumbi 640 ( miliyoni $1.64), mu gihe ingano yayo yagabanutseho 2.9 ku ijana.</p>
<p>Ibi bigaragaza ko isoko rigenda riva ku ikawa igurishwa ku bwinshi rigana ku ifite agaciro kari hejuru, igirira akamaro abashobora kuzuza ibisabwa mu bwiza no kurengera ibidukikije.</p>
<p>Ku ruhande rw&#8217;u Rwanda, izi nyungu ku isoko rya Kenya zijyana n’uko ikawa yarwo yitwara ku rwego mpuzamahanga.</p>
<p>Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Guteza Imbere Iyoherezwa mu Mahanga ry’Ibikomoka ku Buhinzi n’Ubworozi (NAEB) kigaragaza ko u Rwanda rwohereza mu mahanga toni ziri hagati y&#8217;ibihumbi 20 n&#8217;ibihumbi 23 z’ikawa buri mwaka, rukinjiza amadolari ari hagati ya miliyoni 90 na miliyoni 100.</p>
<p>Ikawa ni kimwe mu bicuruzwa by’ingenzi byinjiriza u Rwanda amadovize, ikanafasha munmibereho y’abahinzi bato barenga 400,000 hirya no hino mu gihugu.</p>
<p>Iyi ntambwe y’u Rwanda ku musaruro w&#8217;ikawa yoherezwa mu mahanga ishingiye ahanini ku ishoramari mu nganda  zitunganya ikawa, amashyirahamwe y’abahinzi, n’ubugenzuzi bukomeye bw’ubwiza bwayo, bwibanda ku ikawa ya Arabika itunganyijwe neza.</p>
<p> Ibi byafashije ikawa y’u Rwanda guhangana ku masoko yo mu karere nka Kenya, no gukomeza kwigaragaza ku masoko yinjiza agatubutse yo mu Burayi, Aziya no muri Amerika ya Ruguru.</p>
<p>Nubwo Kenya ubwayo ari igihugu gitunganya ikawa ku bwinshi, ikomeza gutumiza ikawa hanze, cyane cyane igamije kuyivanga, kuyitegura no kongera kuyohereza mu mahanga.</p>
<p>Ku ruhande rw’iyoherezwa hanze, ikawa ya Kenya igurishwa mu buryo butaziguye ikomeje kugurushwa ku biciro byo hejuru, aho Singapore na Hongiriya ari byo bihugu biyigura kuri menshi.</p>
<p>Singapore yishyuye hafi Sh72,242.66 ($560) ku mufuka w&#8217; ibiro 50, bigaragaza ko ku isi hakomeje gukenerwa ikawa yo muri Afurika y’Iburasirazuba ifite ireme ryo hejuru.</p>
<p>Kuba u Rwanda ruyoboye mu gutanga ikawa yinjira muri Kenya bigaragaza uruhare rw’igihe kirekire rw’inyongera ku gaciro k’umusaruro n’amabwiriza ashyira imbere ubwiza mu gukomeza guteza imbere ibyoherezwa mu mahanga bikomoka ku buhinzi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/african-female-workers-are-sorting-out-coffee-beans-at-washing-station-2df3c.jpg"
				length="46115"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umunyamakuru wo muri Angola yihaye u Rwanda kwa Trump atamarizwa kuri X</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/politiki/amakuru/article/umunyamakuru-wo-muri-angola-yihaye-u-rwanda-kwa-trump-atamarizwa-kuri-x</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/politiki/amakuru/article/umunyamakuru-wo-muri-angola-yihaye-u-rwanda-kwa-trump-atamarizwa-kuri-x</guid>

		<dc:date>2026-02-07T11:34:03Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Malachie</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Hariana Verás Victória, Umunyamakuru ukomoka mu gihugu cya Angola,yihaye kuregera u Rwanda Perezida wa Amerika, Donald Trump, arushinja kutubahiriza amasezerano y’amahoro ya Washington hagati&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umunyamakuru wo muri Angola yihaye u Rwanda kwa Trump atamarizwa kuri X</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276395 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-07_at_12.50_38_pm.jpg' width="586" height="510" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni nyuma y&#8217;ubutumwa yashyize kuri X mu gitondo cyo kuri uyu wa Gatandatu, agaragara mu mashusho ari kumwe n’abandi banyamakuru benshi ku Ngoro ya Perezida wa Amerika izwi nka “White House,” bategereje kumuhata ibibazo mbere y’uko yurira indege yerekeza muri Leta ya Floride.</p>
<p>Perezida Trump ariko ntiyavuganye umwanya munini n’abo banyamakuru bamutungaga mikoro ari uruvunganzoka, kuko yahise yihuta yerekeza ku ndege.</p>
<p>Muri video igaragara kuri X, umunyamakuru Veras yagize ati “Turi kuri White House, aho Perezida Trump agiye kugana i Florida. Twagerageje kumubaza ku bivugwa ko u Rwanda rurimo kwica Amasezerano ya Washington ndetse n’uburyo ubuyobozi bwe bwifuza guteza imbere amahoro muri Sudani… Ntitwabashije kubona igisubizo uyu munsi, ariko tuzagaruka kandi tuzakomeza kugerageza kumva icyo abivugaho.”</p>
<p>Hariana Verás Victória azwi nk’umunyamakuru wo muri Angola n’umwanditsi , akaba ari we munyamakuru wa mbere ukomoka muri icyo gihugu wahawe uburenganzira bwo kuba umunyamakuru ukora inkuru  mu nzego zikomeye za Leta Zunze Ubumwe za Amerika zirimo Ibiro bya Perezida wa Amerika, Sena ya Leta Zunze Ubumwe za Amerika n’Ibiro by’Ububanyi n’Amahanga by’icyo gihugu cy’igihangange ku Isi.</p>
<div class='spip_document_276396 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="88" data-legende-lenx="xx"
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-07_at_12.50_39_pm.jpg' width="513" height="507" alt="Uyu munyamakuru aherutse kugaragara yakira impano yahawe na Perezida Tshisekedi wa RDC" title="Uyu munyamakuru aherutse kugaragara yakira impano yahawe na Perezida Tshisekedi wa RDC" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Uyu munyamakuru aherutse kugaragara yakira impano yahawe na Perezida Tshisekedi wa RDC</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Uyu munyamakuru yanagaragajwe nk’umunyamakuru wa Afurika wa mbere wari mu itsinda ry’itangazamakuru mu irahira rya Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump.</p>
<p>Nyuma y’ubutumwa bwe, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane Mpuzamahanga w&#8217;u Rwanda, Ambasaderi Olivier Nduhungirehe, yahise amusubiza agaragaza ko ibyo avuga bihabanye n’ukuri.</p>
<p>Minisitiri Nduhungirehe yagaragaje impungenge ku kutabogama k’uyu munyamakuru mu gihe yari aherutse kugirira urugendo i Kinshasa ndetse akanagaragara mu bitangazamakuru bya Leta ya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, RTNC.</p>
<p>Yagize ati “Arigira nk’uvugira abaturage ba Afurika i Washington, nyamara aherutse i Kinshasa inshuro ebyiri mu mwaka, aho yahuye na Perezida Tshisekedi ndetse anakirira impano ye ahabona kuri camera, ndetse n’ikiganiro cye na Perezida Ndayishimiye gitambutswa kuri Radio na Televiziyo bya Congo (RTNC).”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Nyuma yaje gutwara muri Capitol (Inteko Ishinga Amategeko ya Amerika) ibibazo byuzuye amakuru y’ibihuha bigaragaza urwango ndengakamere afitiye u Rwanda.”</p>
<p>Ati “None uyu munsi, twiboneye ko noneho yari anafite mikoro ya RTNC ku Ngoro y’Umukuru w’Igihugu cya Amerika, nyamara ntiyigeze agaragaza ko ari umunyamakuru uhembwa na Leta ya Congo, hari hakwiye kugira usobanura iyi magendu.”</p>
<p>Abakoresha imbuga nkoranyambaga bahise bisukiranya, na bo bagaragaza imikoranire y’uyu munyamakuru na Leta ya Kinshasa, bagaragaza ko atari umunyamwuga.</p>
<p>Uwitwa Mwana Lisa, agaragaza mikoro ya RTNC uyu munyamakuru yari afite, yagize ati “RTNC ni itangazamakuru rya Leta ya DRC, ku  batari babizi. Byibuze yiyambuye isura yo kuba umunyamakuru utarobanura, yambare akamenyetso k’umukoresha we.”</p>
<p>Mugenzi we wundi witwa Daniel Mucyo, ukoresha X ati “Hariana Verás… yakiriye impano iva kuri Tshisekedi. Haniyongeraho amafaranga menshi yahawe na DRC kugira ngo imugure. Ntazigera atangaza ko indege z’igisirikare cya Tshisekedi zirasa abaturage i Minembwe na Masisi.”</p>
<p>Naho uwitwa Manzi, na we ashingiye kuri mikoro ya RTNC yari iri mu biganza by’umunyamakuru Veras, yagize ati “Iyo umunyamakuru agurishije umwuga we ku butegetsi bukora ubwicanyi kugira ngo bwerekane ibinyoma.”</p>
<div class='spip_document_276397 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-07_at_12.50_38_pm_1_.jpg' width="574" height="412" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ibi bibaye mu gihe u Rwanda rwari ku musozo w&#8217;Inama y&#8217;Igihugu y’Umushyikirano, yabaye ku nshuro ya 20 kuva tariki ya 5 – 6 Gashyantare 2026, inama ihuza Abanyarwanda n’inshuti z’u Rwanda baturutse impande zose z’isi kugira ngo baganire ku bibazo by’ingenzi mu iterambere ry’Igihugu.</p>
<p>Muri iyi nama, Perezida Paul Kagame yongeye kugaragaza ko u Rwanda atari rwo nkomoko y’amakimbirane n’intambara zo mu Burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, avuga ko imizi y’ibi bibazo ituruka imbere muri DRC ubwayo n’abafatanyabikorwa bo hanze, aho kuba u Rwanda.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-07_at_12.50_38_pm.jpg"
				length="72195"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Umunyarwenya yatumiye Perezida Kagame mu &#8216;Isetsa Rusange'</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umunyarwenya-yatumiye-perezida-kagame-mu-isetsa-rusange</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/umunyarwenya-yatumiye-perezida-kagame-mu-isetsa-rusange</guid>

		<dc:date>2026-02-06T12:41:50Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umunyarwenya Ndaruhutse Merci, watangije ibitaramo byo gusetsa yise GenZ Comedy, yatumiye Perezida Kagame mu bitaramo byo gusetsa bibera mu Mujyi wa Kigali kabiri mu mwaka, amwizeza ko umunsi yaje&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Umunyarwenya yatumiye Perezida Kagame mu ‘Isetsa Rusange&#8217;</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276327 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-06_at_13.41_06.jpg' width="2560" height="2560" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivuze kuri uyu munsi wa kabiri w’Umunsi w’Umushyikirano 20, watangiye urimo kuba kuva ku itariki 5-6 Gashyantare 2026. Mu mvugo ishyenga, Ndaruhutse uzwi cyane ariko nka Merci mu bitaramo bya GenZ Comedy, yeretse Perezida Kagame ko impano yo gutera urwenya imaze gutera imbere ku buryo isigaye itunze abayifite.</p>
<p>Yagize ati “Ntabwo ndangura cyangwa ngo ndaguze ahubwo ndasetse, nize ikoranabuhanga ariko ntunzwe n’urwenya.”</p>
<p>Yasobanuye uko batangiye urubuga rwa GenZ Comedy, “ruhuza abaseka n’abasetsa, abaseka bakishyura, abasestwa bakishyurwa,” maze asobanurira Perezida Kagame ko impano yabo imaze gukwira kandi yahawe icyicaro mu Mujyi wa Kigali.</p>
<p>Ati “Nyakubahwa Perezida Kagame, ubu natwe twageze muri gahunda z’umujyi wa Kigali. Ubundi dasanzwe tuzi Umuganda rusange, siporo rusange..ariko ubu hiyongereyeho n’Isetsa rusange.”</p>
<p>Merci yaboneyeho atumira Perezida mu bitaramo bya GenZ Comedy, agira ati “Nyakubahwa Perezida Kagame, turagutumiye muri gahunda y’isetsa rusange kandi tuzagusetsa ivumbi ritumuke.</p>
<p>Merci yavuze kandi ko mu rwego rwo gushaka impano z’abasetsa agenda ajya mu bigo by’amashuri akahashinga amatsinda (clubs) zo gusetsa, ku buryo hari abarangiza bahita babibyazamo akazi binyuze muri GenZ Comedy Show, maze anasaba Minisiteri y’Uburezi kujya ibafasha mu kuzamura impano z’urubyiruko binyuze mu mashuri.</p>
<p>Yashimiye Madamu Jeannette Kagame, ko kubera gahunda ya Art Rwanda Ubuhanzi yatangije, byatumye ayiheraho agashinga GenZ Comedy, dore ko ari mu batsinze ku ikubitiro ayo marushanwa, maze amafaranga yakuyemo akamufasha gutangiza ibi bitaramo.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-06_at_13.41_06.jpg"
				length="1435699"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amasezerano ya DRC n'u Rwanda i Washington twaranayasengeye - Min. Nduhungirehe</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amasezerano-ya-drc-n-u-rwanda-i-washington-twaranayasengeye-min-nduhungirehe</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/amasezerano-ya-drc-n-u-rwanda-i-washington-twaranayasengeye-min-nduhungirehe</guid>

		<dc:date>2026-02-06T10:21:28Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga w’u Rwanda, Amb Olivier Nduhungirehe yahishuye ukuntu, mbere yo gusinya amasezerano y’amahoro hagati y’u Rwanda na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (DRC),&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amasezerano ya DRC n’u Rwanda i Washington twaranayasengeye - Min. Nduhungirehe</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276315 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-06_at_11.22_19.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivugiye mu kiganiro ku mibanire y’ u Rwanda n’amahanga mu Nama y’Igihugu y’Umushyikirano ya kabiri, kuri uyu wa 06 Gashyantare 2026.</p>
<p>Mu buryo busa n’ubushyenga, Amb Nduhungirehe yagize ati “Ndabona hano hari n’abihayimana, mbere yo gusinya amasezerano i Washington, Pastor Polar White yarabanje arayasengera.”</p>
<p>Ati “Yaratubwiye tuzamura amaboko arabanza aradusengera.”</p>
<p>Aha Amb Olivier Nduhungirehe yagaruka ku kibazo cy’umutekano mu Karere k’Ibiyaga Bigari bya Afurika, aho yavuze ko ibibazo bya DRC n’u Rwanda birimo ibinyoma byinshi, kandi ibihugu by’amahanga bikaba bibigoreka nkana.</p>
<p>Yagize ati “Nk’uko Perezida Kagame yabivuze ejo, inkomoko y’ikibazo cya Congo irazwi, ariko ibihugu by’amahanga harimo n’abafatanyabikorwa bacu bahitamo kutavugisha ukuri.”</p>
<p>Yibukije uburyo Perezida Kisekedi yagiye ahagarika ibiganiro bigamije amahoro, ahereye ku biganiro byagombaga byahurizaga M23 na DRC i Nairobi, ariko akabihagarika atanasobanuriye abakuru b’ibihugu by’Afurika y’Iburasirazuba (EAC) bari babisabye.</p>
<p>Yahereyeho yibutsa uburyo EAC yari yarohereje i Goma ingabo zo kubungabunga umutekano, ariko Kisekedi, na zo akazirukana agahitamo kuzana abanshanshuro. Ibi byatumye ibibazo bya DRC bikomeza gukururuka kugeza ubwo, kinjirwamo na Perezida Trump.</p>
<p>Mu buhuza bwa Trump rero, bikaba byarageze aho hiyambazwa ubuhange nk’umuntu, ariko bibuka n’imbaraga z’amasengesho ngo barebe ko hari icyo byatanga, ariko na bwo biba iby’ubusa.</p>
<div class='spip_document_276319 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-06_at_12.49_33_1_.jpg' width="989" height="556" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Pasiteri Paula White-Cain bakunda kwita Pastor Polar White wabasengeye mbere yo gusinya amasezerano, ni umupasiteri uzwi cyane mu biganiro by’ivugabutumwa ku mateleviziyo muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika (USA), ariko akaba n’Umujyanama wa Perezida Trump mu bijyanye n’imyemerere nyobokamana.</p>
<p>Ubwo u Rwanda na DRC bari bamaze gusinyana amasezerano y’amahoro, Perezida Kagame yashimiye mugenzi we Trump, avuga ko we yakoze icyo yagomabaga gukora, cyane ko byari bananiranye kubikemurira mu Karere.</p>
<p>Ati “Aya masezerano nadashyirwa mu bikorwa ntibizaba ari ikibazo cya Perezida Trump, azaba ari ikibazo cyacu twebwe ubwacu,” maze avuga ko u Rwanda rwo rwiteguye gukora ibirureba ngo ibiyakubiyemo bishyirwe mu bikorwa, ariko ko atazi icyo ku ruhande rwa Congo biteguye kubigenza.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55079814026_2e643816c3_c-3.jpg"
				length="99144"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Hari ibintu bine tudakora neza - Minisitiri w'Imari</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hari-ibintu-bine-tudakora-neza-minisitiri-w-imari</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/hari-ibintu-bine-tudakora-neza-minisitiri-w-imari</guid>

		<dc:date>2026-02-05T23:11:15Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Imali n’Igenamigambi, Yusouf Murangwa, yavuze ko u Rwanda rukora ibintu byinshi byiza, ariko ko hari ibintu bine rudakora bituma rutihuta mu iterambere uko bigomba.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Hari ibintu bine tudakora neza - Minisitiri w&#8217;Imari</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276271 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55079814026_2e643816c3_c.jpg' width="800" height="624" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri Murangwa yabivuze kuri 5 Gashyantare 2026, mu Nama y’Igihugu y’Umushyikirano ubwo bari mu kiganiro ku mikoranire ya Leta n’abikorera.</p>
<p>Icya  mbere yavuze ni imikoranire y’abayobozi mu nzego zitandukanye, aho yagize ati “ntabwo dushobora gutera imbere tutanogeje imikoranire.”</p>
<p>Ati “Kudahuza amakuru, kudahuza ibyo tugiye gukora, kudakorana hagati y’inzego za Leta n’abikorera biratudindiza. Turakwizeza ko tugiye kubikurikirana kandi tuzabinoza.”</p>
<p>Ikintu cya kabiri Minisitiri Murangwa yagarutseho kidindiza iterambere ni ukutanoza akazi, aho yavuze ko muri Leta usanga hari amafaranga menshi adakoreshwa neza.</p>
<p>Ati “Muri Leta hari amafaranga menshi tudakoresha neza, amafaranga twagombaga gukoresha mu mwaka umwe ugasanga turayokoresha mu myaka itanu.”</p>
<p>Avuga ko gihombo igihugu kibikuramo akagira ati “Icyo gihe ayo mafaranga aba yarataye agaciro cyane.”</p>
<p>Yagarutse ku mitangire ya serivise aho yavuze ko serivise mu nzego zitandukanye zirimo iza Leta,  ibitaro n’izindi usanga zerivisi zigicumbagira.</p>
<p>Icya gatatu yavuze ko ari ukutabyaza umusaruro amahirwe menshi Leta Izana, bigatuma urubyiruko rutakaza amahirwe y’akazi.</p>
<p>Nko ku bijyanye n’ubukerarugendo, Minisitiri Murangwa yavuze ko u Rwanda rugira abashyitsi benshi barusura bakishima, ariko bagataha batanyuzwe.</p>
<p>Ati “Abantu benshi iyo basuye u Rwanda barishima, ariko bakaduha amakuru ko nta byinshi bihari byo kugura.”</p>
<p>Icya nyuma yagarutseho ni imbaraga nyinshi Leta ishyira mu gushaka amasoko ya ku bicuruzwa bikorerwa mu Rwanda, ariko nyamara ugasanga bikiri bike cyane.</p>
<p>“ Ibyo bihugu barashaka ibintu byinshi ariko ikibazo dufite umusaruro ni mukeya.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/55079814026_2e643816c3_c.jpg"
				length="99144"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Uretse u Rwanda, nta kindi Gihugu gifite Perezida ukunda abaturage nk'abana be - Umuturage</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ishoramari/article/uretse-u-rwanda-nta-kindi-gihugu-gifite-perezida-ukunda-abaturage-nk-abana-be-umuturage</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/ubukungu/ishoramari/article/uretse-u-rwanda-nta-kindi-gihugu-gifite-perezida-ukunda-abaturage-nk-abana-be-umuturage</guid>

		<dc:date>2026-02-05T13:52:41Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Ishoramari
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Niyotwagira Jean Damascene, umworozi uhagarariye ihuriro ry’aborozi b’inka zitanga umukamo mu Karere ka Ngoma, yabwiye Perezida Paul Kagame, ko nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi nta nka n’imwe&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Uretse u Rwanda, nta kindi Gihugu gifite Perezida ukunda abaturage nk&#8217;abana be - Umuturage</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276262 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/47819738371_57a86e0593_c.jpg' width="799" height="540" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu mwanya w’ibitekerezo mu Nama ya 20 y’Igihugu y&#8217;Umushyikirano kuri uyu wa 5 Gashyantare 2026, uyu muturage yashimishije abitabiriye Umushikirano 20, agira ati  “Ubwo ubona mpagaze ahangaha nkunda inka ku buryo ubu zangeze mu magufa no mu musokoro.”</p>
<p>Yakomeje agira ati “Ariko Nyakubahwa Perezida wa Repubulika, nahereye ku nka imwe noroye inteza imbere, uyu munsi ngemura litiro z’amata zisaga ijana ku munsi, kandi maze koroza aborozi bagenzi banjye inka makumyabiri n’enye.”</p>
<p>Uyu muturage yavuze ko Perezida Kageme akunda abaturage be nk’uko akunda abana be.</p>
<p>Ati “Nta gihugu njyewe nzi aho Perezida yigeze akunda abaturage nk’uko akunda abana be, nk’uko udukunda Abanyarwanda nyakubahwa. Nta gihugu na kimwe nigeze numva umuturage yahawe inka na Perezida binyuze muri gahunda ya Girinka nk’uko ubigenza. ”</p>
<p>Uyu muturage ariko, ntiyariye iminwa ku bitagenda mu bworozi, kuko yasoreje ku kibazo cyabereye ihurizo Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, aho yavuze ko muri iyi minsi gahunda yo gutera intanga inka itagenda neza.</p>
<p>Yagize ati “Batubwira ko Azote ishinzwe kurinda intanga idahiri ku buryo iyo tubajije batubwira ko uruganda ruzubakwa hariya mu Karere ka Kayonza, ruzafasha abaturage bo mu Karere ka Ngoma na Kirehe no mu Ntara y’Iburasirazuba. Urwo ruganda rero turacyarutegereje.”</p>
<p>Ni ikibazo cyatumye Perezida Kagame ahita abaza Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi, Telesphore Ndabamenye, icyateye icyo kibazo, dore ko yabaye Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi yari amaze igihe mu Kigo cy’Igihugu gishinzwe Iterambere ry’Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB), ariko Minisitiri, avuga ko hari imashini bamaze imwaka n’igice bategereje kugura.</p>
<p>Igisubizo cya Minisitiri Ndabamenye nticyanyuze Perezida Kagame, ariko asabwa ko byihutishwa.</p>
<p> Kuva gahunda ya Girinka yatangira mu Rwanda mu 2006, hamaze gutangwa inka zirenga ibihumbi 520.</p>
<p>Ni gahunda yakuye Abanyarwanda benshi mu bukene.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/47819738371_57a86e0593_c.jpg"
				length="144614"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Dubai irashaka Avoka z'u Rwanda</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Dubai-irashaka-Avoka-z-u-Rwanda</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Dubai-irashaka-Avoka-z-u-Rwanda</guid>

		<dc:date>2026-02-05T12:31:22Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu nama y’Igihugu y’Umushyikirano, abayobozi mu nzego zitandukanye bagaragaje aho igihugu kigeze mu iterambere, harimo n’ibyo u Rwanda rwohereza mu mahanga.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Dubai irashaka Avoka z&#8217;u Rwanda</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276249 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-02-05_14_28_47-screenshot_2025-11-13_180455new-10f5c_png_1000_552_.png' width="1006" height="551" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Muri ibyo, Minisitiri w&#8217;Ubuhinzi n&#8217;ubworozi, yavuze ko abo muri Dubai bakeneye avoka zo mu Rwanda, aho yagize ati "Dubai yantumye ngo ikeneye avoka zo mu Rwanda. Mumfashe kuzishaka."</p>
<p>Mu mwaka wa 2024/2025, u Rwanda rwohereje mu mahanga toni zigera ku 4,200 za Avoka.</p>
<p>Ibi bigaragaza izamuka rikomeye cyane kuko mu 2018/2019, u Rwanda rwoherezaga toni zitaragera ku 1,000 byiyongereye bigera kuri toni 4,200 mu myaka ya vuba.</p>
<p>Mu 2022/2023, izoherezwa mu mahanga byari hafi toni 3,200.</p>
<p>Iteganyagihe rya Guverinoma n’inganda rigaragaza ko, bitewe n’uko ibiti bishya byatewe bigenda bikura neza, u Rwanda rushobora kugera ku toni zigera kuri 16,000 za avoka zoherezwa mu mahanga buri mwaka bitarenze 2026.</p>
<p>Leta Zunze Ubumwe z&#8217;Abarabu (UAE) ni kimwe mu bihugu bikomeye cyane mu gukoresha avoka mu karere k&#8217;Ikigobe.</p>
<p>Mu 2024, UAE yakoresheje toni zigera ku 22,000 z’avoka. Hamwe na Arabie Saoudite, ibi bihugu byombi bihariye 89% by’avoka zose zikoreshwa muri kariya karere.</p>
<p>Ibi bisobanura ko Dubai (nk’umujyi n’ihuriro rikuru ry’ibiribwa muri UAE) ari irembo rikomeye ryinjiriramo avoka zigenewe Isoko ryo mu Burasirazuba bwo Hagati (Middle East).</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-02-05_14_28_47-screenshot_2025-11-13_180455new-10f5c_png_1000_552_.png"
				length="1326805"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Nta butaka busharira hasharira ingoma mbi - Minisitiri w'Ubuhinzi n'Ubworozi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/nta-butaka-busharira-hasharira-ingoma-mbi-minisitiri-w-ubuhinzi-n-ubworozi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/nta-butaka-busharira-hasharira-ingoma-mbi-minisitiri-w-ubuhinzi-n-ubworozi</guid>

		<dc:date>2026-02-05T12:00:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Ubuhinzi n’Ubworozi yavuze ko mu butaka bw’u Rwanda buhingwa, 50% ari ubutaka busharira, ariko abaturage batuye i Nyaruguru na Nyamagabe, ngo bamaze kumva ko imiyoborere myiza ari yo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Nta butaka busharira hasharira ingoma mbi - Minisitiri w&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276245 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-05_at_14.04_44.jpg' width="2560" height="2148" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Minisitiri Telesphore Ndabamenye, mu Nama y&#8217;Igihugu y&#8217;Umushyikirano yagize ati "Aba baturage baba ahantu higanje ubutaka busharira baratubwiye bati: "Nta butaka busharira, hasharira ingoma mbi."</p>
<p>Aha, ngo babaga bashaka kwerekana ko ahari ubuyobozi bwiza, byose bigenda neza. Bashakaga kwerekana uko u Rwanda ruzirikana ibyo ubutaka bwabo bukeneye, cyane cyane babaha inyongeramusaruro, irimo ibirwanya ubusharire bw&#8217;ubutaka.</p>
<p>U Rwanda ruha abaturage ifumbire, n&#8217;izindi nyongeramusaruro muri gahunda ya Nkunganire. Mu ngengo y’imari ya vuba (2024–2025) Leta y’u Rwanda yatanze miliyari 54.2 Frw ku nkunga y’inyongeramusaruro (ifumbire n’imbuto).</p>
<p>Muri ayo, Miliyari 43.6 Frw zagiye ku ifumbire gusa, mu gihe Miliyari 10.6 Frw zagiye ku mbuto z&#8217;indobanure.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-05_at_14.04_44.jpg"
				length="1001351"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ubusanzwe Abanyarwanda n'Abarundi ni impanga - Perezida Kagame</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/article/ubusanzwe-abanyarwanda-n-abarundi-ni-impanga-perezida-kagame</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/article/ubusanzwe-abanyarwanda-n-abarundi-ni-impanga-perezida-kagame</guid>

		<dc:date>2026-02-05T09:50:55Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Amakuru
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Umushyikirano 20
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Perezida wa Repubulika Paul Kagame yibukije ko ubusanzwe Abanyarwanda n’Abarundi ari abaturage b’impanga, ariko u Burundi muri iyi minsi bukaba bwaratekereje ko bwabonye izindi mpanga, ari bo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ubusanzwe Abanyarwanda n&#8217;Abarundi ni impanga - Perezida Kagame</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276222 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-05_at_11.40_49_1_.jpg' width="2560" height="1707" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu Nama y&#8217;Igihugu y&#8217;Umushyikirano yatangiye kuri uyu wa Kane, Kagame yavuze ku bibazo u Rwanda rufite bituruka mu gihugu imbere, ariko n&#8217;ibindi bikomeye ruterwa n&#8217;ibihugu byo hanze.</p>
<p>Kuri ibi, yahereye ku bibazo biterwa n&#8217;abaturanyi bo mu Majyepfo, u Burundi, bwagiye gufasha igihugu cya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo kwica abaturage bacyo, cyane cyane Abanyekongo bavuga Ikinyarwanda bo mu bwoko bw&#8217;Abatutsi.</p>
<p>U Burundi rero bukomeza buvuga ko u Rwanda rushaka kubatera, hamwe n&#8217;ibindi birego bitandukanye bidafite ishingiro.</p>
<p>Atangiza Inama y’Igihugu y’Umushyikirano ya 20, Perezida Kagame yibukije abayitabiriye n’Abanyarwanda muri rusange, ko u Rwanda rufite ibibazo byinshi, birimo n’iby’ingutu ruterwa n’ibihugu by’ibituranyi, bityo bakaba bagomba gukora cyane kugira ngo babyigobotore.</p>
<p>Perezida Kagame yavuze ko urebye ibibazo Igihugu gifite, mirongo itanu ku ijana bituruka ku miterere y’Igihugu n’Abanyarwanda ubwabo ariko ibindi mirongo itanu ku ijana bigaturuka hanze.</p>
<p>Yagize ati “Igihe rero tudashaka gukemura ibibazo dufite imbere mu Gihugu, tugomba no kwibuka ko hari ibindi bikomoka hanze.”</p>
<p>Ku bibazo bituruka hanze, adaciye ku ruhande, Perezida Kagame yahise atunga urutoki Repubulika iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), ndetse n’u Burundi.</p>
<p>Yagize ati “Ibi bibazo by’intambara mu Burasirazuba bwa Congo, ntabwo ari twe twabitangije. Byatangijwe n’abandi, abo narabavuze kenshi ntabwo nshaka kwirirwa mbisubiramo.”</p>
<p>Yibukije ko ibibazo bya Congo byatangijwe na Congo ubwayo, ndetse n’ayo mahanga yose atashatse kuvuga mu mazina, ati “abo narabavuze.”</p>
<p>Agaruka ku Burundi, Perezida Kagame yavuze ko ubusanzwe u Rwanda n’u Burundi ari ibihugu bifatwa nk’impanga, ariko u Burundi bukaba bwarahisemo kurwihakana, bugahitamo kuba impanga na RDC.</p>
<p>Kubera ibibazo byo guhora bashinja u Rwanda guhungabanya umutekano wa RDC, Leta y’u Rwanda muri Gashyantare umwaka ushize yafashe icyemezo cyo gucana umubano n’u Bubiligi ndetse no guhagarika ibikorwa byose by’u Bubiligi mu Rwanda.</p>
<p>Uyu mwanzuro kandi wafashwe nyuma y’uko u Bubiligi bumaze kugaragaza ko bushyigikiye Leta ya RDC mu kubangamira gahunda y’u Rwanda y’iterambere rufitanye n’ibigo by’imari n’imiryango mpuzamahanga.</p>
<p>Itangazo rya Minisiteri y&#8217;Ububanyi n&#8217;Amahanga y&#8217;u Rwanda (MINAFFET) ryo ku wa 18 Gashyantare 2025 ryagira riti “Mu gihe Umuryango Mpuzamahanga usabwa gushyigikira inzira y’ubuhuza yateguwe n’Umuryango w’Ubumwe bwa Afurika (AU) n’Inama ya EAC-SADC kugira ngo haboneke umuti w’ikibazo cyo mu Burasirazuba bwa RDC, u Bubiligi bwo bwakomeje gukorana na RDC mu kubangamira u Rwanda ngo rubure inkunga zo gushyigikira iterambere harimo n’iz’imiryango mpuzamahanga."</p>
<p>Rikagira riti “u Bubiligi bwafashe icyemezo cya politiki, bufata uruhande muri icyo kibazo, kandi ni uburenganzira bwabwo, ariko gufata iterambere ukarivanga na politiki ni ibintu ubwabyo bitemewe. Nta gihugu na kimwe cyo mu Karere cyagombye kubangamirwa mu bikorwa byacyo by’iterambere, kugira ngo gishyirweho igitutu cya politiki."</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-05_at_11.40_49_1_.jpg"
				length="1114248"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>PAC igiye kwibariza abacuruzi uko bahabwa amasoko ya Leta</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/pac-igiye-kwibariza-abacuruzi-uko-bahabwa-amasoko-ya-leta</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/pac-igiye-kwibariza-abacuruzi-uko-bahabwa-amasoko-ya-leta</guid>

		<dc:date>2026-02-03T15:26:05Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Guhera kuri uyu wa 3 Gashyantare, Komisiyo Ishinzwe Gukurikirana Imikoreshereze y’Imari n’Umutungo bya Leta mu Nteko Ishinga Amategeko (PAC) yatangiye gusuzuma uko Itegeko rigenga amasoko ya Leta&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>PAC igiye kwibariza abacuruzi uko bahabwa amasoko ya Leta</h1>

			

			

			<div class='spip_document_276104 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-03_at_17_17.00.jpg' width="1023" height="639" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Abadepite bagize PAC bazaganira n’inzego zitandukanye zirimo iz’abikorera, imiryango ya sosiyete sivile n’inzego za Leta zifite aho zihuriye n’itangwa ry’amasoko, mu rwego rwo kumenya imbogamizi ziri mu ishyirwa mu bikorwa ry’iri tegeko no gushaka ibisubizo birambye.</p>
<p>Iri suzuma rije rikurikira raporo y’isesengura PAC iherutse kugeza ku Nteko Rusange mu mpera z’umwaka ushize, ishingiye kuri raporo y’Umugenzuzi Mukuru w’Imari ya Leta, igaragaza ibibazo bikomeye byagaragaye muri bimwe mu bigo bya Leta.</p>
<p>Ni ibibazo ahanini byari bishingiye ku igenamigambi ridakwiye, itangwa ry’amasoko ritubahiriza amategeko, imitegurire y’amasezerano itanoze ndetse n’imicungire mibi y’imishinga ya Leta.</p>
<p>Icyo gihe PAC yagaragaje ko hari aho amasoko atangwa ku mafaranga arenze ayo yari ateganyijwe, hakabaho ubukererwe mu gusuzuma inyandiko z’abapiganira amasoko, andi masoko agatangirwa hanze ya sisitemu ya E-procurement (Umucyo), bigatuma habura raporo zibigaragaza.</p>
<p>Ibi bibazo byo mu masoko ya Leta byatumye Depite Kayigire Terence yibaza ukuntu haba hakigaragara ibibazo nk’ibi mu mitangire y’amasoko ya Leta mu gihe u Rwanda ari igihugu kimaze gutera imbere mu miyoborere.</p>
<p>Yagize ati “Ntibikwiye ko mu gihugu kimaze gutera imbere mu miyoborere, haba hakiri amasoko atangwa atabanje kunyura mu nzego zabigenewe.”</p>
<p>PAC yanagaragaje ibibazo by’imicungire y’amasezerano itanoze, aho hari imishinga yongererwa igihe inshuro nyinshi igatinda, Leta ikaba ari yo ikomeza kwishyura kandi hakishyuye ba rwiyemezamirimo badindije ayo masoko. Icyo gihe banagaragazaga ko hari imishinga cumi n’umunani ifite agaciro ka miliyari 16.3 Frw yahagaze burundu.</p>
<p>Ku isonga mu bigo byatungwaga agatoki mu makose mu itangwa ry’amasoko ya Leta, harimo Ikigo gishinzwe Amazi, Isuku n’Isukura (WASAC Ltd), Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Ibikorwaremezo by’Ubwikorezi (RTDA) n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe gukwirakwiza amashanyarazi EUDCL.</p>
<p>PAC yari yasanze ibyo bigo bigaragaramo ibibazo by’ubukererwe, igihombo ndetse n’imitungo ya Leta idakoreshwa.</p>
<p>Ni mu gihe isesengura ku itangwa ry’Amasoko ya Leta ryakozwe n’Umuryango Transparency International Rwanda, m’Ukuboza 2024, ryagaragaza ko inzego zishinzwe itangwa ry’amasoko ya Leta zitabwira abantu ko hari isoko runaka ririmo gupiganirwa, kugira ngo abayobozi n’abandi bakozi ba Leta biheshe ayo masoko cyangwa bahabwe ruswa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-02-03_at_17_17.00.jpg"
				length="68086"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ibyatubayeho byanditse mu mibiri yacu - Ubuhamya bukomeye bw'uwarokotse Jenoside y'Abayahudi</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/Inkuru-Zicukumbuye/article/ibyatubayeho-byanditse-mu-mibiri-yacu-ubuhamya-bukomeye-bw-uwarokotse-jenoside-y-abayahudi</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/Inkuru-Zicukumbuye/article/ibyatubayeho-byanditse-mu-mibiri-yacu-ubuhamya-bukomeye-bw-uwarokotse-jenoside-y-abayahudi</guid>

		<dc:date>2026-01-29T09:35:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Inkuru Zicukumbuye
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ku myaka ibarirwa muri 90, Lyonell Fliss, umwe muri bake bashoboye kurokoka Jenoside yakorewe Abayahudi  hagati y’1941-1945 igahitana abarenga miliyoni eshashatu (6,000,000) yatanze ubuhamya&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ibyatubayeho byanditse mu mibiri yacu - Ubuhamya bukomeye bw&#8217;uwarokotse Jenoside y&#8217;Abayahudi</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275715 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-29_11_03_44-img-20260127-wa01182-1536x1309_jpg_1536_1309_.png' width="717" height="602" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yabivuze mu buhamya yatangiye ku Rwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi rwa Kigali, kuri uyu wa 27 Mutarama, ubwo hibukwaga ku nshuro ya 81 Holocaust.</p>
<p>Yaguze ati “Hashize imyaka 81 ibyo bibaye, ariko ntibyigeze bimvamo. Abacitse ku icumu rya Jenoside ntituri abatangabuhamya gusa—turi abana ba Holocaust. Ibyo twanyuzemo ntibyabaye mu bitekerezo gusa, byabaye no mu mibiri yacu.”</p>
<p>Ati “Nari mfite imyaka itandatu gusa. Ibyo nanyuzemo byanditse mu mubiri wanjye, mu maso yanjye no mu bwenge bwanjye bw’umwana muto.”</p>
<p>Mu magambo make, yavuze ko Holocaust yatewe n’urwango rw’Abayahudi (antisemitism)—urwango rwabyaye ingengabitekerezo mbi, rukavamo icyiswe “Final Solution,” (igisubizo cya nyuma); gahunda yo kurimbura Abayahudi burundu.</p>
<p>Inkuru ya Fliss itangirira muri Romania, aho avuga ko Romania itari igihugu cy’abaswa cyangwa kidafite umuco, ahubwo ko yari ishingiro ry’umuco n’ubumenyi kuko Umujyi bari batuyemo wa Iasa wari igicumbi cya za kaminuza, insengero, inzu z’imyidagaduro, inzu z’inama n’amashuri azwi ku rwego rw’i Burayi.</p>
<p>Ati “Nyamara aho hantu ariko habereye kimwe mu bitero bikomeye bya Jenoside yakorewe Abayahudi.”</p>
<p>Yibuka ko ku wa 29 Kamena 1941, abantu barenga ibihumbi 16  bishwe uwo munsi umwe gusa—barasirwa mu mihanda, hafi ya sitasiyo za polisi, bajugunywa mu migezi.</p>
<p>N’ikiniga, ati “Abaturanyi bishe bagenzi babo, ibihumbi ku bihumbi. Ibi byanyeretse ikintu giteye ubwoba: umuco, uburezi n’ubumenyi  ntibivuze, mu buryo butaziguye, ubumuntu.”</p>
<p>Ibi abishingira ku kuba bamwe mu bantu bize cyane ari bo bakwije ibitekerezo by’urwango mu bwenge bw’urubyiruko, cyane cyane abanyeshuri ba kaminuza, bakabahindura abagome n’abicanyi.</p>
<p>Avuga ko kuri iyo tariki ya 29 Kamena 1941 hari ku cyumweru, ariko kubera ayo mateka, icyo cyumweru cyagize izina ryihariye  mu buzima bw’abacitse ku icumu.</p>
<p>Avuga ko abyibuka nk’ibyabaye ejo, Fliss yagize ati “Twari mu rugo, twumva amasasu, induru, induru z’abantu barira mu mihanda. Mama yahise amenya ko hari ikibazo gikomeye. Yahise atubwira, njye na barumuna banjye ati ‘Nimwihishe munsi y’uburiri. Ntimuvuge. Ntimukorore. Ntimunyeganyega.”</p>
<p>Cyakora, Fliss, we nk’umwana w’imyaka itandatu gusa, ngo yumvaga bisa n’umukino wo kwihisha, ati “ariko uwo wari umukino w’urupfu.”</p>
<p>Akomeza avuga ko hashize akanya, bumvise bakubita ku muryango bikomeye. Ngo binaniye abicanyi gufungura, umuntu yagarutse afite ishoka, asenya umuryango ku bw’amahirwe, ariko ntiyabona Fliss n’umuryango we aho bari bihishe.</p>
<p>Ati “Yibye ibiryo aragenda,” cyakora nyuma baza kumva imirindi myinshi y inkweto myinshi y’inkweto za gisirikare mu makoridori no ku madaraje (escaliers). Avuga ko abo bantu bavugaga mu majwi ari mu rurimi atari nzi.</p>
<p>Ashingiye ku kuba abasirikare b’Abadage bari bamaze iminsi mike binjiye mu Rumaniya nk’inshuti z’icyo gihugu, Fliss avuga ko yahise yumba ko ari abasirikare b’Abadage, kandi nk’umwana, we ngo yababonaga nk’abantu b’intwari badashobora kugira icyo babatwara.</p>
<p>Ati “Bari bato, bambaye imyenda isukuye, bafite intwaro zimurika n’imodoka tutari twarigeze tubona.”</p>
<p>Avuga ko muri icyo atari azi abo bari bo mu by’ukuri, kuko muri ako kanya batangiye gusenya inzu, no kubasohora babakurubana.</p>
<p>Agira ati “Ni igitangaza ko batadusanze aho twihishe ngo batwice. Batumanuye ku m,adaraja, mama aragwa, arakomereka cyane—ivi rye riravunika, ava amaraso menshi. Papa na njye twagerageje kumufasha. Na bwo, ku bw’igitangaza, ntibatwishe.”</p>
<p>Avuga ko babatwara babanyujije mu mihanda yuzuye amaraso n’imirambo, berekeza kuri sitasiyo ya polisi—ahicirwaga abantu. Mu gihe batwaraga bamanitse amaboko, amaboko ya Fliss nk’umwana ngo yarananiwe arayamanura, umusirikare wari uri inyuma aramukankamira.</p>
<p>Avuga ko nyina yikanze ko bamugirira nabi, mu gihe akimusobanurira, uwo musirikare aramubwira  ati “Zamura amaboko y’umwana, cyangwa turamurasa.”</p>
<p>Fliss ati “Sinari nzi icyo ‘kurasa’ bisobanura. Kuri jye, kurasa wari umukino abana bakina bakoresha intoki.”</p>
<p>Ati “Narebye uwo musirikare ngerageza kumubwira ko amaboko yanjye ananiwe, ahubwo azamura imbunda ashaka kundasa.”</p>
<p>Akomeza agira ati “Ababyeyi banjye baratatse bafite ubwoba bwinshi. Muri ako kanya, buri wese yafashe ukuboko kumwe, bamfasha kuyazamura uko tugenda—mama ku ruhande rumwe, papa ku rundi. Iyo shusho ntizigera imva mu mutima.”</p>
<p>Yibuka ko bageze kuri Sitasiyo ya Polisi, bahasanze imirambo igerekeranye, nyina agahita amenya ko bagiye kubica. Nyina wa Fliss ngo yabonye umusirikare muto w’Umunyaromania, arapfukama, asoma ikiganza cye, aramusaba arira ati “Nimufate jye n’umugabo wanjye, ariko mureke uyu mwana abeho. Nimumutware, abeho ubuzima bwe bwose.”</p>
<p>Fliss avuga ko uwo musirikare uabaye nk’uwemera gushyira ubuzima bwe mu kaga akabatwara bucece, agahita abayobereza mu cyerekezo kinyuranye n’abandi bari bagiye kwicwa, uwo munsi bakarokoka kubera we.</p>
<p>Nyuma gato, guverinoma ngo yaje gutanga itegeko ko abagore n’abana bemerewe gusubira mu ngo zabo.</p>
<p>Ati “Abagabo bo barafashwe bakorerwa iyicarubozo, benshi baricwa. Bamwe bashyizwe mu dutwaramizigo tw’inka dufunze babatwara mu cyumba cya gaz bapfiramo bazize kubura umwuka, inyota n’ihungabana.</p>
<p>Fliss ati “Ibi si inkuru nasomye mu bitabo. Ni ibyo niboneye n’amaso yanjye, mu bwenge bw’umwana w’imyaka itandatu.”</p>
<p>Avuga ko icyo cyumweru cyo ku wa 29 Kamena 1941, cyahinduye ubuzima bwe burundu.</p>
<p>Agira ati “Nize ko ikigaragara nk’icyiza, gikomeye kandi cyiza gishobora kuba kibi, naho umuntu usa n’usanzwe ashobora kuba marayika. Uwo munsi ni wo natakaje ubwere bw’ubwana bwanjye.”</p>
<p>Avuga ko muri iki gihe  iyo babona urwango rukorerwa Abayahudi “antisemitism” n’ubwicanyi byongera kugaragara ku isi, abantu bakwiye kubyumva neza: “Nta kintu gifite umutekano iyo urwango rwemerewe gukura.”</p>
<p>Ati “Ni yo mpamvu mvuga iyi nkuru.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-29_11_03_44-img-20260127-wa01182-1536x1309_jpg_1536_1309_.png"
				length="846984"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Mu Kwibuka Jenoside yakorewe Abayahudi, u Rwanda rwatabarije abaturage bo mu Burasirazuba bwa Congo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/mu-kwibuka-jenoside-yakorewe-abayahudi-u-rwanda-rwatabarije-abaturage-bo-mu-burasirazuba-bwa-congo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/mu-kwibuka-jenoside-yakorewe-abayahudi-u-rwanda-rwatabarije-abaturage-bo-mu-burasirazuba-bwa-congo</guid>

		<dc:date>2026-01-28T00:59:51Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Kuri uyu 27 Mutarama, u Rwanda rwifatanyije n’amahanga mu kwibuka Jenoside yakorewe Abayahudi, igahitana abarenga miliyoni esheshatu n’abandi bantu babarirwa muri za miliyoni bishwe n’ubutegetsi&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Mu Kwibuka Jenoside yakorewe Abayahudi, u Rwanda rwatabarije abaturage bo mu Burasirazuba bwa Congo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275642 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.53_09.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uyu muhango wabereye ku Rwibutso rwa Jenoside rwa Kigali, witabirwa n’abayobozi bakuru mu nzego za Leta, abadipolomate, abahagarariye Umuryango w’Abibumbye, abarokotse Jenoside yakorewe Abayahudi, abagize umuryango w’Abayahudi n’amashyirahamwe y’abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994.</p>
<p> Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane, Olivier Nduhungirehe, yavuze ko Jenoside itaba impanuka, ahubwo itegurwa n’ibimenyetso bigaragara birimo ivangura, gupfobya ikiremwamuntu no guhakana ukuri.</p>
<p>Yagize ati “Kwibuka ni umuhamagaro wo kwiyemeza inshingano. Bisaba kuba maso, kugira ubutwari n’imbaraga zo gukumira ibyaha ndengakamere aho ari ho hose.”</p>
<p>Ashingiye ku mateka y’u Rwanda, Minisitiri Nduhungirehe yasabye umuryango mpuzamahanga kudaceceka igihe hagaragaye ibimenyetso by’urwango n’ihohoterwa, ashimangira ko kutagira icyo bikorwaho bigira ingaruka zikomeye ku buzima bw’abantu b’inzirakarengane.</p>
<div class='spip_document_275653 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_51_1_.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yongeye kandi kugaragaza ko u Rwanda rwifatanyije n’abaturage bo mu Burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) bakomeje kugirwaho ingaruka n’ubugizi bwa nabi n’intambara.</p>
<p>Yagize ati “Nta baturage bakwiye gutereranwa mu byago by’urugomo, urwango no gupfobya ikiremwamuntu. Kurengera abasivili no kubahiriza amategeko mpuzamahanga agenga intambara ni inshingano ya buri wese.”</p>
<div class='spip_document_275648 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_55_1_.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uhagarariye Umuryango w’Abibumbye mu Rwanda, Dr. Azonia Ojielo, yavuze ko Jenoside yakorewe Abayahudi ari “imwe mu bugome ndengakamere mu mateka y’ikiremwamuntu,” ashimangira ko kuyibuka bigomba kuba intwaro yo kurinda icyubahiro cya muntu muri iki gihe.</p>
<p>Yagize ati “Uyu muhango ni urwibutso rukomeye rutwibutsa inshingano zo kurwanya urwango, ivangura n’ipfobya rya muntu aho ari ho hose.”</p>
<div class='spip_document_275651 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_53.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ambasaderi w’u Budage mu Rwanda, Heike Uta Dettmann, yemeje inshingano z’igihugu cye zo gukomeza kwibuka Jenoside yakorewe Abayahudi no kurwanya urwango rwibasira Abayahudi, avuga ko urwo rwango rukomeje kwiyongera mu Budage no hirya no hinp ku isi.</p>
<div class='spip_document_275644 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_58_2_.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ambasaderi wa Israheli mu Rwanda, Einat Weiss, yibukije ko Jenoside itatangiranye n’iyicwa ry’abantu mu byumba bya gazi, ahubwo yatangiriye mu magambo arimo ibinyoma, ivangura n’urwango.</p>
<p>Uyu muhango wasojwe n’ubutumwa bwo kwiyemeza gukomeza kuba maso, kunga ubumwe no gufata inshingano zo gukumira Jenoside n’ibindi byaha ndengakamere, hibutswa ko guceceka mu gihe cy’urwango ari imwe mu mpamvu zikomeye zituma ibyaha nk’ibi bisubira.</p>
<div class='spip_document_275650 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_54.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275649 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_55.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275646 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_57.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275645 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_58.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275643 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_58_1_.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275641 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.53_10.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275640 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.53_11.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275639 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.53_11_1_.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275638 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.53_13.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_275637 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.53_14.jpg' width="2560" height="1706" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-28_at_00.52_58_2_.jpg"
				length="529489"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Niba ujya wohereza amakuru y'ibanga, WhatsApp ishobora kuzagutamaza</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/niba-ujya-wohereza-amakuru-y-ibanga-whatsapp-ishobora-kuzagutamaza</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/niba-ujya-wohereza-amakuru-y-ibanga-whatsapp-ishobora-kuzagutamaza</guid>

		<dc:date>2026-01-27T10:26:45Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			I Los Angeles muri Leta ya California, kuri uyu wa kabiri hatangiye urubanza rw’umukobwa w’imyaka 19 ushinja MetaAI kumena amakuru y’ibanga ahererekanya na bagenzi be, bikaba byaragize ingaruka ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Niba ujya wohereza amakuru y’ibanga, WhatsApp ishobora kuzagutamaza</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275594 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-27_12_23_31-.png' width="407" height="610" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Uru rubanza rwakuruye impaka nyinshi, aho hari n’abandi bakoresha Meta bayishinja kubamenera amakuru y’ibanga kuri WhatsApp, mu gihe ubundi WhatsApp yizeza abakiliya bayo ko amakuru bohererezanya aba ari ibanga hagati ya banyirayo, binyijwe mu ikoranabuhanga rya “en-to-enf encription.”</p>
<p>Ubasanzwe WhatsApp, kimwe na Facebook, Instgram na Tiktop, iri mu mbuga nkoranyambaga za MetaAI. Muri uru rubanza rero, haravugwa ko Meta yishe icyizere cy’uko “ubutumwa bohererezanya ari ibanga ryuzuye,” kuko bamwe mu bakoresha WhatsApp baje kwisanga bashyizwe ku karubanda.</p>
<p>Nubwo WhatsApp ikoresha Signal Protocol mu gucunga ubutumwa—bukaba bwafungwa ku gikoresho cyo kohereza kugeza ku cyo kireberwaho, uru rubanza rwahishuye ko ikibazo gikomeye mu makuru ya Meta cyangwa “Metadata’ arimo amakuru y’abantu uganira na bo, amagurupe uriho, igihe ubutumwa bwoherejwe, amakuru y’igikoresho n’aho uherereye, bakavuga ko ayo makuru yose ashobora gusesengurwa cyangwa gukoreshwa mu bucuruzi.</p>
<p>Umuherwe Elon Mush, nyiri X yahoze ari Twiiter we yagize ati  “WhatsApp ntabwo ntamutekano wizewe ifite. N’iyo Signal irashidikanywaho. Koresha&#120143;X Chat.”</p>
<p>Cyakora, abahanga mu by’umutekano w’amakuru, barimo n’uwitwa Paul ukoresha skylineReport kuri X, bahise basubiza.</p>
<p>Paul yagize ati “Signal ntabwo ishidikanywaho. Nta bibazo byagaragaye mu by’ubuhanga… Ikibazo nyamukuru cya WhatsApp ni metadata, si encryption yacitse.”</p>
<p>Abakoresha uru rubuga ariko banagaragaje imipaka ya encryption ku rwego rw’ibikoresho.</p>
<p>Nk’uwitwa ARose (@ARose2023)yagize ati “Signal ikora neza gusa ku guhamagara no ku mashusho ya video… numero ya telefoni yawe n’iyo uhamagaye barayibika, ariko amajwi n’amashusho biracyarindwa.”</p>
<p>Uru rubanza n’impaka bikaba birimo kuvuga ku kintu cy’ingenzi ku burenganzira n’umutekano w’amakuru y’abakoresha imbuga nkoranyambaga. Ubusanzwe,  encryption ni uburyo bakoresha mu kurinda ubutumwa, ariko icyizere ku buzima bwihariye gishingira ku bayifite n’uburyo bakoresha metadata (amakuru ya Meta). Nubwo encryption ya WhatsApp ikora, hari abavuga ko abakoresha WhatsApp badasobanukiwe amakuru iki kigo gikusanya.</p>
<p>Bamwe mu bakoresha WhatsApp bakaba biteza ko uru rubanza rushobora guhindura uko ibigo by’ikoranabuhanga bisobanura amakuru y’ibanga (privacy) n’uburyo aringwa ( encryption), n’uko abagenzura amakuru babigenzura.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-27_12_23_31-.png"
				length="490116"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Serivisi z'amazi zigiye kujya zitangwa binyuze ku Irembo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/serivisi-z-amazi-zigiye-kujya-zitangwa-binyuze-ku-irembo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/serivisi-z-amazi-zigiye-kujya-zitangwa-binyuze-ku-irembo</guid>

		<dc:date>2026-01-26T18:02:11Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			WASAC Group, ikigo cy’Igihugu gishinzwe gukwirakwiza amazi, isuku n’isukura, cyatangaje ko guhera ku wa 26 Mutarama 2026, zimwe muri serivisi zijyanye no gutanga amazi zatangiye gukorerwa ku&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Serivisi z’amazi zigiye kujya zitangwa binyuze ku Irembo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275562 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-26_at_7.18_13_pm.jpg' width="800" height="533" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Izi serivisi zirimo gusaba amazi bwa mbere, gusaba konteri y’amazi y’inyongera ndetse no gusaba gusubizwa amazi mu gihe yari yarahagaritswe. WASAC ivuga ko iyi gahunda yatangiriye mu Mujyi wa Kigali mu rwego rw’igerageza, aho izabanza gusuzumwa mbere y’uko yagurirwa no mu bindi bice by’igihugu.</p>
<p>Mu itangazo ryasohowe n’iki kigo, WASAC yagize iti “Iri gerageza rigamije kudufasha kugenzura ubu buryo bushya no kunoza imikorere yabwo mbere yo kubugeza mu tundi turere tw’Igihugu.”</p>
<p>Iyi ntambwe iri mu murongo wa gahunda ya Leta yo kwimakaza ikoreshwa ry’ikoranabuhanga mu mitangire ya serivisi za Leta, hagamijwe kugabanya ingendo n’igihe abaturage batakazaga bajya gushaka serivisi zitandukanye. Binyuze kuri IremboGov, abafatabuguzi bazajya basaba izi serivisi hifashishijwe murandasi, bikabafasha kuzigama igihe n’amafaranga, bikanongera umucyo n’imikorere inoze.</p>
<p>WASAC igaragaza kandi ko gushyira izi serivisi kuri IremboGov bizafasha kunoza imikoranire n’izindi nzego za Leta no kugabanya inzitizi z’imiyoborere zari zisanzwe zibangamira itangwa rya serivisi ku baturage.</p>
<p>Iyi gahunda ije mu gihe Raporo ya Transparency International Rwanda (TI-Rwanda) yo mu 2024, yashyize WASAC mu bigo byagaragayemo ibibazo bya ruswa. Iyo raporo igaragaza ko urwego rwa ruswa muri WASAC rungana na 7.20%, ahanini rushingiye ku itangwa rya konteri z’amazi.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-26_at_7.18_13_pm.jpg"
				length="233065"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Abashinwa baba mu Rwanda batangiye ibihe by'umunezero </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abashinwa-baba-mu-rwanda-batangiye-ibihe-by-umunezero</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/abashinwa-baba-mu-rwanda-batangiye-ibihe-by-umunezero</guid>

		<dc:date>2026-01-23T12:10:24Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umuryango w’Abashinwa baba mu Rwanda wizihije Umwaka Mushya w’Abashinwa (Lunar New Year) wa 2026, wakira ku mugaragaro itsinda rishya ry’Abaganga b’Abashinwa (China Medical Team – CMT),&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Abashinwa baba mu Rwanda batangiye ibihe by&#8217;umunezero </h1>

			

			

			<div class='spip_document_275448 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-23_13_43_53-china-rwanda-lunar-year-phoro-by-daniel-sabiiti-2026_jpeg_1008_567_.png' width="1015" height="566" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Itsinda rigizwe n’abaganga n’abaforomo 19 baturutse mu Ntara yigenga ya Inner Mongolia ryakiriwe kuri uyu wa 22 Mutarama i Kigali, mu birori byagarutse ku mateka y’ubufatanye bushingiye ku buvandimwe no kubahana hagati y’ibihugu byombi, by’umwihariko binyuze mu bufatanye hagati y’abaturage.</p>
<p>Aba baganga bashya bamaze amezi abiri biga ururimi rw’Ikinyarwanda hagamijwe kunoza imikoranire n’abakozi b’ubuzima bo mu Rwanda no kunoza serivisi batanga ku barwayi.</p>
<p>Biteganyijwe ko bazakorera mu Bitaro bya Kibungo na Masaka, aho andi matsinda y’Abashinwa yagiye akorera mu nzego zitandukanye z’ubuvuzi.</p>
<p>Ambasaderi w’u Bushinwa mu Rwanda, Gao Wenqi, yavuze ko ibi birori bigaragaza umubano wimbitse mu nzego zitandukanye hagati u Rwanda n’u Bushinwa.</p>
<p>Yagarutse ku myaka 45 y’akazi kadahwema gukorwa n’amatsinda y’abaganga b’Abashinwa, ndetse no kwakira andi mashya, bigaragaza ubushake bukomeye bw’u Bushinwa bwo gukomeza gufasha u Rwanda.</p>
<p>Ambasaderi Gao yavuze ko ubu bufatanye bushingiye kandi ku mikoranire ikomeye mu bukungu, ubucuruzi n’ishoramari, atanga ingero z’imishinga ikomeye irimo Ibitaro bya Masaka, urugomero rw’amashanyarazi rwa Nyabarongo, n’umushinga w’Uburezi Bushingiye ku Ikoranabuhanga (Smart Education).</p>
<p>Yongeyeho ko politiki y’u Bushinwa yo kutagira imisoro ku bicuruzwa bituruka muri Afurika izafasha u Rwanda kongera kohereza ku isoko ry’u Bushinwa ibikomoka ku buhinzi bifite ireme.</p>
<p>Ku bufatanye mu by’ubuvuzi, Ambasaderi yavuze ko amatsinda y’abaganga b’Abashinwa ari “ikimenyetso gikomeye cy’umubano wihariye uhuza abaturage b’ibihugu byombi,” anashimira umurava bagaragaje ngo nubwo bahuye n’imbogamizi, ndetse yibuka umuganga wabuze ubuzima bwe ari mu kazi mu Rwanda.</p>
<p>Yavuze ko uyu mwaka haje abaganga n’abaforomo benshi kurushaho, bikaba bizamura urwego rw’ubufatanye mu by’ubuzima hagati y’ibihugu byombi, asaba amashyi ku itsinda rya 25 risoje inshingano, anaha ikaze itsinda rya 26.</p>
<div class='spip_document_275450 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-23_13_44_44-ktpress.rw_wp-content_uploads_2026_01_whatsapp-image-2026-01-23-at-7.20.25-am_jp.png' width="1014" height="571" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ambasaderi Gao yanagarutse ku cyemezo cya Perezida Paul Kagame cyo kurushaho kwimakaza umubano hagati y’ibihugu byombi, agaragaza ko ibi birori bibaye mu gihe hizihizwa isabukuru y’imyaka 55 y’umubano wa dipolomasi hagati y’u Rwanda n’u Bushinwa.</p>
<p>Ibi birori byanahuriranye n’Iserukiramuco rya Spring Festival, igihe cyihariye cyo guhuriza hamwe imiryango, kwitekerezaho no gutangira icyiciro gishya. Ambasaderi Gao yavuze ko u Rwanda n’u Bushinwa bihuriye ku mateka yo guhangana n’ubukoloni n’ihohoterwa, byagize uruhare mu gushaka kwigenga no kwiteza imbere.</p>
<p>Yagereranyije urugendo rwo Kubohora Igihugu cy’u Rwanda (Liberation Trail) n’Urugendo Rurerure rw’Abashinwa (Long March), asobanura ko byombi byaranzwe n’ubutwari, ubumwe n’ubudacogora.</p>
<p>Yanagarutse no ku mico n’umuco, avuga ko Umunsi mukuru wa Spring Festival mu Bushinwa n’imbyino y’Intore mu Rwanda byashyizwe ku Rutonde rw’Umuryango wa UNESCO rw’umurage ndangamuco udafatika w’Isi.</p>
<p>Uyu mwaka kandi ni Umwaka w’Ubuvandimwe n’Ubuhanahana hagati y’Abaturage ba Afurika n’u Bushinwa. Asubiramo amagambo ya Perezida Xi Jinping, Ambasaderi Gao yavuze ko imikoranire mu muco imaze igihe kinini ari inkingi ikomeye y’ubucuti hagati y’u Bushinwa na Afurika.</p>
<p>Uhagarariye Komisiyo y’Ubuzima ya Inner Mongolia mu Ishami rishinzwe Imiyoborere y’Ubuvuzi, Dr. Asileng, yavuze ko kuva mu 1982, iyo ntara imaze kohereza mu Rwanda amatsinda 26 y’abaganga, agizwe n’abantu 343. Yavuze ko mu myaka yose bamaze kuvura abarwayi barenga ibihumbi 730 babaze abarwayi babarirwa mu bihumbi 40 banatabara indembe zirenga ibihumbi 16 na 400.</p>
<p>Yavuze kandi ku ntambwe ikomeye yatewe vuba, irimo kuzamura umubano w’u Rwanda n’u Bushinwa ukagera ku rwego rw’ubufatanye bukomeye birenzeho kandi burambye mu nama ya FOCAC yabereye i Beijing mu 2024, ndetse no gushyiraho Ihuriro ry’Ibitaro bya Afurika n’u Bushinwa mu 2025.</p>
<div class='spip_document_275449 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-23_13_45_04-chinese_community_in_rwanda_celebrates_lunar_new_year_welcomes_new_medical_team.png' width="779" height="481" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Dr. Asileng yashimye uruhare rw’itsinda rya 25 risoje inshingano, ryatanze amahugurwa ya tekiniki 67, ibikorwa byagutse byo kuvura avaturage ku buntu inshuro enye, byafashije Abanyarwanda barenga ibihumbi bibiri ndetse rikanatanga porogaramu zirindwi zo kwigisha ku buzima.</p>
<p>Yagize ati: “Mu bihe biri imbere, Komisiyo y’Ubuzima ya Inner Mongolia izakomeza gushyigikira iterambere rirambye ry’ubuvuzi mu Rwanda binyuze mu mahugurwa, ingendo z’abaganga b’inzobere z’igihe gito, n’ubushobozi burambye, hagamijwe gushyiraho ‘itsinda ry’abaganga ritazigera rivaho.’”</p>
<p>Uhagarariye itsinda rya 25 risoje inshingano, Dr. Wang Yongxiang, yavuze ko bakoranye bya hafi n’abaganga b’Abanyarwanda mu mavuriro, mu byumba byo kubagiramo no mu byumba by’indembe, hibandwa ku guhererekanya ubumenyi n’ikoranabuhanga rizagira akamaro karambye.</p>
<p>Yagize ati: “Umwaka umwe wo gukorera no gutura hano wadusigiye ibyishimo byinshi. Tugiye gusubira mu Bushinwa dukunda u Rwanda byimazeyo.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2026-01-23_13_44_19-ktpress.rw_wp-content_uploads_2026_01_whatsapp-image-2026-01-23-at-7.34.13-am_jp.png"
				length="1045669"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Bill Gates, OpenAI yahaye ubuvuzi bw'u Rwanda Miliyoni $50</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/bill-gates-openai-yahaye-ubuvuzi-bw-u-rwanda-miliyoni-50</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/bill-gates-openai-yahaye-ubuvuzi-bw-u-rwanda-miliyoni-50</guid>

		<dc:date>2026-01-22T14:26:46Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu nama yo ku rwego rwo hejuru yabereye i Stockholm muri Suwede, ihuza Afurika n’ibihugu byo mu Majyaruguru y’Uburayi ku buzima (Africa–Nordic Health Summit), u Rwanda rwasangije amahanga&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Bill Gates, OpenAI yahaye ubuvuzi bw&#8217;u Rwanda Miliyoni $50</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275418 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-22_at_14.43_56.jpg' width="510" height="680" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi nama yibanze cyane ku buzima bw’umugore, igamije guteza imbere ubufatanye burambye bushingiye ku ishoramari, kubazwa inshingano no kugera ku ntego zifatika. Yateguwe ku bufatanye bwa Leta y’u Rwanda n’abafatanyabikorwa barimo Dalberg Media, Ferring Pharmaceuticals, World Diabetes Foundation, Global Financing Facility, Maternity Foundation, Alliance for Global Sundhed na Laerdal.</p>
<p>U Rwanda, ruhagarariwe na Ambasaderi Dr Diane Gashumba, rwabasangije ingero z;udushya dufatika mu ivugurura ry’urwego rw’ubuzima, harimo gahunda izwi nka 4x4, igamije gutuma umubare w’abaganga wikuba inshuro enye mu myaka ine, ndetse n’itangizwa ry’Ikigo cy’Ubwenge Bukorano mu Buzima (AI-powered Health Intelligence Center), kigamije kunoza ifatwa ry’ibyemezo no kongera ireme rya serivisi z’ubuvuzi bw’ibanze.</p>
<p>Ambasaderi Gashumba yanavuze ku mushinga mushya Horizon1000, ufite inkunga ya $50 miliyoni ibihugu bya Afurika bizakorana na Bill &amp; Melinda Gates Foundation na OpenAI, bugamije gukoresha AI mu gufasha abakozi b’ubuzima, kugabanya umutwaro w’imirimo y’ubuyobozi, kwagura serivisi z’ubuzima bw’ababyeyi n’indwara zitandura, no kugabanya icyuho mu guhanga udushya mu rwego rw’ubuzima.</p>
<p>Uyu mushinga uzatangirira mu Rwanda, aho hagereranywa ko hari umukozi umwe w’ubuzima ku bantu 1 000, kandi uzageragezwa kugera ku mavuriro y’ibanze 1 000 muri Afurika bitarenze 2028, ukazakorana n’inzego za Leta mu bihugu bitandukanye.</p>
<p>Mu kiganiro cyiswe “Ikiganiro n’Abayobozi b’Afurika – Guteza Imbere Impinduka Zirambye”, Ambasaderi Gashumba yavuze ko impinduka zirambye mu rwego rw’ubuzima zisaba intego zisobanutse, kurinda ibyiza byagezweho, kwemera icyuho kiriho no gushyiraho intego zihanitse.</p>
<p>Yagaragaje ko u Rwanda rumaze kugera ku musaruro ufatika, aho abana bagera kuri 96% bahabwa inkingo zose uko bikwiye, abakobwa hafi ya bose bakingirwa kanseri y’inkondo y’umura (HPV), ndetse n’ubuvuzi bw’ibanze bukegerezwa abaturage. Yashimangiye ko ibi byose ari umusaruro w’ubuyobozi bushyira abaturage imbere bwa Perezida Paul Kagame, ubufatanye bukomeye hagati ya Leta n’abafatanyabikorwa, ndetse n’umuco wo kubazwa inshingano.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-22_at_14.43_56.jpg"
				length="88064"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwitabiriye inama ya Lom&#233; ku bibazo bya Congo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwitabiriye-inama-ya-lome-ku-bibazo-bya-congo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwitabiriye-inama-ya-lome-ku-bibazo-bya-congo</guid>

		<dc:date>2026-01-16T11:47:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga w’u Rwanda, Olivier Nduhungirehe, yageze i Lomé muri Togo aho yitabiriye inama y’urwego rwo hejuru igamije guteza imbere amahoro mu Burasirazuba bwa Repubulika&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwitabiriye inama ya Lomé  ku bibazo bya Congo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275136 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/olivier_jp_nduhungirehe.png' width="909" height="606" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni inama igomba kuba kuri uyu wa Gatandatu, tariki 17 Mutarama 2026, ikazahuza inararibonye mu by’ububanyi n’amahanga n’abakuru b’ibihugu bamaze igihe kinini bayoboye, bafite ubunararibonye mu guhosha amakimbirane.</p>
<p>Muri bo harimo Olusegun Obasanjo wigeze kuyobora Nigeria; Uhuru Kenyatta wabaye Perezida wa Kenya ndetse n&#8217;uwahoze ari Perezida w’Etiyopiya wahoze ari Sahle-Work Zewde.</p>
<p>Harimo kandi uwahoze ari perezida wa Botswana,Mokgweetsi Masisi; ndetse na , Catherine Samba-Panza wahoze ari Perezida wa Centrafrique.</p>
<p>Inama izayoborwa na Perezida wa Togo, Faure Essozimna Gnassingbé, washyizweho n’Umuryango wa Afurika Yunze Ubumwe (AU) nk’umuhuza wihariye mu kugarura amahoro mu Burasirazuba bwa RDC. Perezida Gnassingbé afite inshingano zo guhuza ibikorwa by’ubuhuza byabayeho mbere no kunoza imikoranire hagati y’inzira zitandukanye zo gushakira amahoro aka karere.</p>
<p>Ibiganiro bizibanda ku gukomeza imikoranire no guhuza gahunda zose z’amahoro zigamije kugarura ituze muri RDC, aho intambara ihoraho hagati y’ingabo za leta n’imitwe itandukanye yitwaje intwaro ikomeje guteza akaga abatuye mu duce tuberamo imirwano, guteza abaturage guhunga, ndetse no guhungabanya umutekano  mu Karere k’Ibiyaga Bigari.</p>
<p>Iyi Nama y’i Lomé ni igice cy’umushinga mugari uyobowe na AU wo guhuza ibikorwa by’amahoro bitandukanye, birimo n’ibikorwa bya Afurika y’Iburasirazuba (EAC) n’Umuryango w’Ubukungu w’Ibihugu byo mu Majyepfo ya Afurika   (SADC), hagamijwe ko gahunda zose zihuza amahoro zidahungabana ntihagire n’imwe ikoma indi mu nkokora, kandi zigahuza n’ubufatanye mpuzamahanga.</p>
<p>Lomé yabaye igicumbi cy’ibikorwa by’ububanyi n’amahanga ku kibazo cy’Uburasirazuba bwa RDC, nyuma y’inama zitegura n’inama z’abahuza bo ku rwego rwa AU. Ibi byose bigamije gukomeza ibikorwa by’iyubahirizwa ry’amasezerano, ubufatanye mu by’umutekano, n’ibikorwa by’ubutabazi.</p>
<p>Uruhare rw’abakuru b’ibihugu bamaze igihe bayoboye, bagizwe abahuza, rurerekana akamaro k’ubuhuza bugezweho n’ubuyobozi bukuru, ndetse rukagaragaza ko Afurika yose yitaye ku gushaka amahoro arambye muri RDC y’Iburasirazuba no mu karere k’Amazi ya Hanwa.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/olivier_jp_nduhungirehe.png"
				length="985444"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Amerika yatangiye kugurisha peteroli ya Venezuela</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/amerika-yatangiye-kugurisha-peteroli-ya-venezuela</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/amerika-yatangiye-kugurisha-peteroli-ya-venezuela</guid>

		<dc:date>2026-01-15T14:35:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Leta Zunze Ubumwe za Amerika (USA) zatangiye kugurisha ku mugaragaro  peteroli ya Venezuela, nyuma y’aho Perezida w’iki gihugu, Nicolás Maduro, ashimutiwe n’ingabo za Amerika, ashinjwa ibyaha byo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Amerika yatangiye kugurisha peteroli ya Venezuela</h1>

			

			

			<div class='spip_document_275121 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/venezuela_oil_industry.jpg' width="750" height="499" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umwe mu bayobozi bo muri guverinoma ya USA yabwiye CNN ko ku ikubitiro, Amerika yagurishije peteroli ya Venezuela ifite agaciro ka miliyoni 500 z’amadolari. Uwo muyobozi yongeyeho ko hateganyijwe andi magurishwa ya peteroli mu minsi no mu byumweru biri imbere.</p>
<p>Mu minsi ishize, Perezida Donald Trump yatangaje ko afite gahunda yo kugenzura no kugurisha umutungo munini wa Venezuela mu nyungu za Amerika.</p>
<p>Ku wa Gatanu w’icyumweru gishize, Trump yari yatangaje ko inganda za peteroli zizashora nibura miliyari 100 z’amadolari mu gusana no kongera kubaka urwego rw’ingufu rwa Venezuela rwari rwarangiritse cyane, n’ubwo hatasobanutse neza aho iyo mibare yaturutse.</p>
<p>Gahunda za guverinoma ya USA zo gukoresha peteroli ya Venezuela mu nyungu za USA zanenzwe ndetse zinashidikanywaho na bamwe mu bayobozi b’ibigo by’ingufu muri Amerika.</p>
<p>Urugero ni  nk’Umuyobozi Mukuru wa ExxonMobil, Darren Woods, wavuze ko gushora imari muri Venezuela “bidashoboka muri iki gihe”, asobanura ko hari inzitizi nyinshi zijyanye n’amategeko y’ubucuruzi zigomba gukemurwa mbere yo kumenya inyungu abashoramari babonamo.</p>
<p>Yagize ati "Hari inzego nyinshi z’amategeko n’iz’ubucuruzi zagombye kubanza gushyirwaho kugira ngo dusobanukirwe ku nyungu zava muri iryo shoramari."</p>
<p>CNN ivuga ko hari abandi bayobozi b’ibigo by’ingufu, na bo bagaragaje gushidikanya ku gushora imari muri iki gihugu cyo muri Amerika y’Amajyepfo gikomeje guhura n’ibibazo bikomeye. Nyuma y’inama ndende yabereye mu Biro bya Perezida wa Amerika bizwi nka White House ku wa Gatanu w’icyumweru gishize, Trump n’abajyanama be basohotse nta masezerano akomeye bagiranye n’ibigo byiyemeje gushora miliyari z’amadolari muri Venezuela.</p>
<p>CNN ikomeza ivuga ko nta bisobanuro birambuye ku igurishwa rya mbere rya peteroli ya Venezuela byatangajwe neza kugeza ku wa Gatatu, ariko ko umuvugizi wa White House, Taylor Rogers, yavuze ko “itsinda rya Perezida Trump riri gufasha mu biganiro n’ibigo bya peteroli byiteguye kandi bifite ubushake bwo gushora imari idasanzwe mu gusana no kongera kubaka ibikorwa remezo bya peteroli ya Venezuela.”</p>
<p>Ni mu gihe ku wa Gatatu w’icyumweru gishize, CNN yari yavuze ko ifite amakuru yizewe ko peteroli ya Venezuela yatangiye gutangwa ku giciro kiri hasi ugereranyije n’ibindi bihugu bikora peteroli, birimo na Canada, mu rwego rwo gukurura abacuruzi ku isoko mpuzamahanga.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/venezuela_oil_industry.jpg"
				length="49703"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>U Rwanda rwitabiriye inama y'inteko rusange ya Commonwealth </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwitabiriye-inama-y-inteko-rusange-ya-commonwealth</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/u-rwanda-rwitabiriye-inama-y-inteko-rusange-ya-commonwealth</guid>

		<dc:date>2026-01-15T13:23:50Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Kuva kuri uyu wa 14-16 Mutarama 2026, Inteko Ishinga Amategeko y’u Rwanda, Umutwe w’Abadepite, yitabiriye Inama ya 28 y’Abayobozi b’Inteko Zishinga Amategeko mu Muryango wa Commonwealth (CSPOC),&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>U Rwanda rwitabiriye inama y&#8217;inteko rusange ya Commonwealth </h1>

			

			

			<div class='spip_document_275119 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-15_at_11.48_52.jpg' width="1600" height="1200" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Iyi nama ihuza Abaperezida n’Abayobozi b’Inteko Zishinga Amategeko baturutse mu bihugu  bigize Umuryango w’Ibihugu bikoresha Icyongereza (Commonwealth). Yafunguwe ku mugaragaro na Minisitiri w’Intebe w’u Buhinde, Narendra Modi, washimangiye uruhare rw’inteko zishinga amategeko mu gukomeza demokarasi, imiyoborere myiza n’ubufatanye mpuzamahanga.</p>
<p>U Rwanda rwitabiriye iyi nama ruhagarariwe na depute Beline Uwineza, Visi Perezida w’Umutwe w’Abadepite mu Nteko Ishinga Amategeko y’u Rwanda. Iyi nama ni urubuga abayobozi b’inteko zigize uyu muryango baganiriraho ku ruhare rw’inzego zishinga amategeko mu guteza imbere imiyoborere ishingiye ku mategeko, demokarasi n’iterambere rirambye.</p>
<p>Abitabiriye iyi nama baraganira ku ngingo zitandukanye zirimo kunoza imikorere y’inteko zishinga amategeko, guteza imbere ubunyamwuga n’uburinganire mu buyobozi bw’inteko, guharanira imiyoborere ishingiye ku mategeko, no kongera imikoranire n’ubufatanye hagati y’inteko z’ibihugu bigize Commonwealth.</p>
<div class='spip_document_275118 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-15_at_11.48_20.jpg' width="1200" height="1600" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>CSPOC yashinzwe mu mwaka wa 1969 ku gitekerezo cya Perezida w’Inteko Ishinga Amategeko ya Kanada icyo gihe, Nyakubahwa Lucien Lamoureux. Kuva icyo gihe, Kanada yakomeje gutanga ubufasha bw’ibiro by’ubunyamabanga (Secretariat) bifasha iyi nama mu ishyirwa mu bikorwa ry’inshingano zayo.</p>
<p>CSPOC ikora mu byiciro bibiri. Ihuza abanyamuryango bayo bose mu nteko rusange buri myaka ibiri, akenshi ikaba mu ntangiriro za Mutarama, hakabaho kandi inama y’akanama gahoraho (Standing Committee) iba mu mwaka ukurikiyeho (nyuma yo guterana).</p>
<p>Mu ntego nyamukuru z’iyi nama harimo kubungabunga no gushishikariza uburinganire n’ubutabera mu buyobozi bw’Abaperezida n’Abayobozi b’Inteko Zishinga Amategeko, guteza imbere ubumenyi n’imyumvire ku miyoborere ya demokarasi ishingiye ku nteko ishinga amategeko mu miterere yayo itandukanye, no gukomeza ubushobozi bw’inzego z’Inteko zishinga Amategeko mu bihugu bigize Commonwealth.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-15_at_11.48_20.jpg"
				length="431095"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ukwivana mu miryango mpuzamahanga kwa Amerika n'ingaruka bizagira</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/Inkuru-Zicukumbuye/article/ukwivana-mu-miryango-mpuzamahanga-kwa-amerika-n-ingaruka-bizagira</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/Inkuru-Zicukumbuye/article/ukwivana-mu-miryango-mpuzamahanga-kwa-amerika-n-ingaruka-bizagira</guid>

		<dc:date>2026-01-08T20:37:20Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Inkuru Zicukumbuye
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ni icyemezo Leta Zunze Ubumwe za Amerika zivuga cyafashwe gishingiye ku mpungenge z’ubushobozi bwo gukora neza, ubwigenge bw’igihugu, no guhuza ibikorwa n’inyungu za Amerika. 

 Umunyamabanga wa&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ukwivana mu miryango mpuzamahanga kwa Amerika n&#8217;ingaruka bizagira</h1>

			

			

			<div class='spip_document_274818 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-08_at_15.38_05.jpg' width="1080" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ni icyemezo Leta Zunze Ubumwe za Amerika zivuga cyafashwe gishingiye ku mpungenge z’ubushobozi bwo gukora neza, ubwigenge bw’igihugu, no guhuza ibikorwa n’inyungu za Amerika.</p>
<p>Umunyamabanga wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Marco Rubio, asobanura icyemezo cya Trump yagize ati “Ibi bigo akenshi byagaragaye ko bidakenewe, bitagenzurwa neza, ndetse bimwe muri byo bibangamiye ubwigenge bw’igihugu cyacu.”</p>
<p>Iki cyemezo gifashwe mu gihe Leta Zunze Ubumwe za Amerika zari umwe mu baterankunga bakomeye b’imiryango mpuzamahanga, kuko ubusanzwe zifasha ibikorwa by’ubutabazi, ubuzima rusange, ibikorwa byo kurengera ibidukikije, gahunda za guverinoma ndetse n’imishinga y’iterambere y’ibihugu bikakoranaga n’imwe muri iyi miryango, cyane cyane ishamikiye kuri Lo.</p>
<p>Kizagira rero ingaruka ku bihug byinshi byajayga bifashwa na Leta Zunze Ubumwe za Amerika biciye muri iriya miryango.</p>
<p>Nko mu Rwanda inzego zafashwaga muri izi gahunda za Amerika zirimo ubuzima, imibereho myiza y’abaturage, no guhangana n’ingaruka z’ihindagurika ry’ikirere.</p>
<p> Intambwe u Rwanda rwateye mu kurwanya SIDA, Igituntu na Malariya ishingiye ku nkunga za Global Fund, mu gihe Leta Zunze Ubumwe za Amerika ari zo muterankunga mukuru w’uyu muryango.</p>
<p>N’ubwo Global Fund bitavuze ko igiye guhita ihagarara, ariko guhagarika inkunga mu bigo bifitanye isano n’ubuzima bishobora guhungabanya imikoreshereze y’amafaranga, imiyoborere mu buryo tekiniki, no gukumira indwara zambukiranya imbibi.</p>
<p>Ishami rya Loni ryita ku Buzima (WHO) na ryo  riri mu miryango irebwa n’iki cyemezo cya Trump. Ni mu gihe mu Rwanda ryateraga inkunga ibijyanye no gukurikirana indwara, gahunda zo gukingira, kwitegura ibyorezo, no gukora politiki y’ubuzima.</p>
<p>Kugabanyuka kw’ubufasha bwa tekiniki cyangwa amafaranga bishobora guca intege imikorere yaryo mu Rwanda, mu gihe mu myaka ishize ryafashije cyane mu guhangana na COVID0-19 na Ebola.</p>
<p>Porogaramu zishyigikiwe n’Ishami rya Loni ryita ku Baturage, UNFPA, zirimo gahunda z’ubuzima bw’ababyeyi, gahunda z’urubyiruko, n’uburenganzira bw’abagore, na zo ziri mu zifitiwe impungenge.</p>
<p> Gutakaza inkunga kuri izi gahunda bishobora kuzagira ingaruka cyane ku bagore n’urubyiruko, bishobora gutuma ibikorwa u Rwanda rwagezweho mu myaka 20 ishize bihungabana.</p>
<p>Mu byo u Rwanda kandi rwakoranaga n’iyi miryango, harimo kwakira impunzi zituruka mu bihugu bitandukanye, by’umwahariko  Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo na Burundi, bityo mu gihe amafaranga yahabwaga Ishami rya Loni ryita ku Mpunzi (UNHCR) n’Ishami rya Loni ryita ku Biribwa (WFP).</p>
<p>Inkunga aya mashami yatanganga mu nkambi z’impunzi harimo gutanga ibiribwa, ubuvuzi, uburezi, n’uburyo bwo kubaho na zo zagirwaho ingaruka.</p>
<p>Porogaramu zo kurengera abana n’uburezi zifashwa n&#8217;Ishami rya Loni ryita ku Bana (UNICEF) na zo ziri mu zo Amerika yafasha icyemezo cyo guhagarika.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2026-01-08_at_15.38_05.jpg"
				length="125178"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Nyuma y'amezi 12 uwaguze ikinyabiziga ntakore ihererekanya azahomba</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/nyuma-y-amezi-12-uwaguze-ikinyabiziga-ntakore-ihererekanya-azahomba</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/nyuma-y-amezi-12-uwaguze-ikinyabiziga-ntakore-ihererekanya-azahomba</guid>

		<dc:date>2026-01-06T11:46:07Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu Rwanda, ikibazo cy’abantu bagura ibinyabiziga bakabikoresha batarakoze ihererekanya ryabyo (mutation) kimaze igihe kigaragaza icyuho mu mikorere y’amategeko.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Nyuma y&#8217;amezi 12 uwaguze ikinyabiziga ntakore ihererekanya azahomba</h1>

			

			

			<div class='spip_document_274758 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/chic-3.jpg' width="1080" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Itegeko rishya rigenga ikoreshwa ry’umuhanda ryemejwe n’abadepite  kuri uyu wa 5 Mutarama  ryagennye  igihe ntarengwa cy’amezi 12 ku bantu bose batunze ibinyabiziga bitari byanditseho mu mazina yabo, kugira ngo babe bamaze kubyiyandikishaho, bitabaye ibyo bigatangira gufatwa na Polisi.</p>
<p>Ingingo ya 30 y’iri tegeko, ivuga ku binyabiziga bigendeshwa na moteri, iteganya ko umuntu uguze ikinyabiziga agomba gukora ihererekanya ryacyo n’uwo bakiguze mu gihe kitarenze amezi atatu.</p>
<p>Ibi bihabanye n’uko byari bisanzwe, aho bamwe baguraga ibinyabiziga bakabimarana imyaka myinshi batarabyiyandikishijeho, bikaba byaratezaga ibibazo by’amategeko n’umutekano.</p>
<p>Mu biganiro byo kwemeza ingingo z’uyu munshinga, byabereye mu Nteko Ishinga Amategeko, bamwe mu badepite, barimo Mukakalisa Germaine, basabye Komisiyo y’Ububanyi n’Amahanga, Ubutwererane n’Umutekano yawizeho, gutanga igihe rusange ku binyabiziga byose byagurishijwe nta hererekanya byakorewe, hatitawe ku gihe byaguriwe.</p>
<p>Icyo gitekerezo cyari kigamije ko abafite ibinyabiziga byaguzwe kera n’ababigura ubu bafatwa kimwe, ntihagire urenganywa.</p>
<p>Mukakalisa yagize ati: “Kubera iki umuntu uguze ikinyabiziga uyu munsi atahita akiyandikishaho, Polisi yamufata mu gihe hari umaze imyaka itanu akiguze we nta kibazo, ahubwo ategereje igihe cy’umwaka?”</p>
<p>Icyakora, Perezida wa Komisiyo, Hope Tumukunde Gasatura, yasobanuye ko igihe cy’amezi 12 cyatanzwe kigenewe gusa abafite ibinyabiziga byaguzwe kera batabashije kubyiyandikishaho, bitewe n’imbogamizi zitandukanye. Yavuze ko hari aho usanga nyir’ikinyabiziga yarabuze uwakimugurishije, bikamusaba kunyura mu nkiko kugira ngo agaragaze ko atamubona, mbere yo guhabwa uburenganzira bwo gukora ihererekanya.</p>
<p>Ati: “Hari ibinyabiziga usanga byaraciye mu biganza by’abantu benshi. Ugitunze ubu ugasanga bimuusaba inzira ndende yo kumenya uwo bazakorana ihererekanya ryacyo.”</p>
<p>Ku rundi ruhande, inzego zirimo Ikigo cy’Imisoro n’Amahoro (RRA) zisanzwe zisaba ko ihererekanya ry’ikinyabiziga rikorerwa mu gihe kitarenze iminsi irindwi uhereye igihe amasezerano y’ubugure asinyiwe, hakishyurwa amafaranga ateganyijwe.</p>
<p>Itegeko rishya rije kongera gukaza aya mabwiriza, hagamijwe kwirinda amakimbirane y’amategeko, koroshya igenzura ry’ibinyabiziga no guteza imbere umutekano wo mu muhanda.</p>
<p>Igihe cy’amezi 12 gitangwa n’iri tegeko ni amahirwe ya nyuma ku batunze ibinyabiziga batari barakoze ihererekanya, mu gihe abazagura ibinyabiziga iri tegeko rimaze gutangira gukurikizwa bazajya basabwa kubyiyandikishaho mu gihe kitarenze amezi atatu, bitaba ibyo bagafatwa nk’abarenze ku mategeko.</p>
<p>Abadepite batanze ibitekerezo kuri iyi ngingo, bashimaga ko yashyizwe muri iri tegeko kubera ko hari bamwe mu baguraga ibinyabiziga ntibakore ihererekanya mu buryo bwo gukwepa imisoro.</p>
<p>Mu gihe iri tegeko riteganya ko ibinyabiziga bitanditse kuri ba nyirabyo bizajya bifatwa na Polisi, Ingingo ya 19 yaryo itegeganya ko ikinyabiziga kimaze amezi atatu gifunzwe, nyiracyo ataragiye gukemura ibibazo cyari gifite ngo gifungurwe gitezwa cyamunara.</p>
<p>Ihererekanya ry’ikinyabiziga (mutation) rikorwa iyo nyiri ikinyabiziga ahindutse bitewe n’impamvu zikurikira: ubugure busanzwe, impano, icyamunara cya Leta, icyamunara cy’abikorera (kitari icya Leta), ibyemezo by’inkiko cyangwa izungura.</p>
<p>Nyiri ikinyabiziga niwe usaba iyi serivise, aho asaba ko kimwandukurwaho kikandikwa kuri nyiracyo mushya wakibonye ku mpamvu imwe mu zavuzwe haruguru.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/chic-3.jpg"
				length="290588"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Kamonyi: Mu mezi atatu abarenga 200 bakorewe ihohoterwa rishingiye ku gitsina</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kamonyi-mu-mezi-atatu-gusa-abarenga-200-bakorewe-ihohoterwa-rishingiye-kugitsina</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/kamonyi-mu-mezi-atatu-gusa-abarenga-200-bakorewe-ihohoterwa-rishingiye-kugitsina</guid>

		<dc:date>2025-12-29T16:38:38Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Ubwo Inteko Rusange y’Umutwe w’Abadepite yagaragazaga ibyavuye mu ngendo baherutse kugirira mu mirenge, uturere n’Umujyi wa Kigali, Depite Germaine Mukabalisa yasabye ko Minisiteri y’Umuryango&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Kamonyi: Mu mezi atatu abarenga 200 bakorewe ihohoterwa rishingiye ku gitsina</h1>

			

			

			<div class='spip_document_274576 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kamonyi-32.jpg' width="750" height="437" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ubwo Inteko Rusange y’Umutwe w’Abadepite yagaragazaga ibyavuye mu ngendo baherutse kugirira mu mirenge, uturere n’Umujyi wa Kigali, Depite Germaine Mukabalisa yasabye ko Minisiteri y’Umuryango n’iy’Ubutabera zatumizwa zigasobanura uko ziri gukemura ikibazo cy&#8217;ihohoterwa rishingiye ku gitsina, cyane cyane mu Karere ka Kamonyi, intara y&#8217;Amajyepfo.</p>
<p>Yagize ati “Ni ikibazo kitari kiri muri gahunda y’ibyatujyanye, ariko kirababaje cyane ku buryo tutakireka kuko twazasanga mu yandi mezi atatu ari imbere hari abandi bangana gutyo bongeye guhohoterwa.”</p>
<p>Mu bangavu magana abiri na mirongo itatu na bane (234) bakorewe ihohoterwa rishingiye ku gitsina, Depite Mukabalisa, yavuze ko harimo bana 105 bataragera ku myaka 18, hakabamo n’abagore ijana n’umwe, ashimangira ko ari ikibazo kimaze gufata indi ntera ku buryo bidakwihe ko Inteko ikirenza ingohe.</p>
<p>Ubushakashatsi&nbsp;bwa karindwi ku mibereho n’ubuzima mu Rwanda (DHS7) bwerekanye ko abangavu bari hagati y’imyaka 15 na 19 baterwa inda biyongereyeho 3% mu gihe cy’imyaka itanu, bakagera ku 8%.</p>
<p>Ubushakashatsi ku mibereho n’ubuzima bwa 2020-2025, bwagaragaje ko hashingiwe ku myaka abangavu batewe inda, 1% bari bafite imyaka 15,naho 2% bakaba bari bafite imyaka 16.</p>
<p>Abandi 6% bari bafite imyaka 17,  mu gihe 12% bari bafite imyaka 18, abandi 20% bakagira imyaka 19.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/kamonyi-32.jpg"
				length="66603"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Ijambo rya Gen Ekenge ritesha agaciro Abatutsikazi ntaho ritaniye n'imvugo za Kangura - Umushakashatsi w'Umunyekongo</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ijambo-rya-gen-ekenge-ritesha-agaciro-abatutsikazi-ntaho-ritaniye-n-imvugo-za-kangura-umushashatsi-w-umunyekongo</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-mahanga/article/ijambo-rya-gen-ekenge-ritesha-agaciro-abatutsikazi-ntaho-ritaniye-n-imvugo-za-kangura-umushashatsi-w-umunyekongo</guid>

		<dc:date>2025-12-29T11:47:19Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				Mu mahanga
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Mu mpera z’iki cyumweru turangije, ku mbuga nkoranyambaga hari higanje ubutumwa bwuzuye amarangamutima avanze n’agahinda, kubera busubiza imvugo za Gen Sylvain Ekenge, Umuvugizi w’Ingabo za&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Ijambo rya Gen Ekenge ritesha agaciro Abatutsikazi ntaho ritaniye n’imvugo za Kangura - Umushakashatsi w’Umunyekongo</h1>

			

			

			<div class='spip_document_274561 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center spip_document_avec_legende'
  data-legende-len="20" data-legende-lenx=""
>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/9-8.png' width="1018" height="703" alt="Gen Sylvain Ekenge" title="Gen Sylvain Ekenge" class="artimgcontent" />
<div class='spip_ocs_real'><div class="imgartmargin"><strong>Gen Sylvain Ekenge</strong></div></div>
</figure>
</div>
<p>Mu kiganiro kuri Radio na Televiziyo bya Congo (RTNC) n’umunyamakuru witwa Oscar, Gen. Ekenge, yagiraga inama abagabo bo muri Congo kudashakana n’abagore b’Abatutsikazi, avuga ko kurongora Abatutsikazi ari ukubangamira umutekano w’igihugu.</p>
<p>Yagize ati “Hari Abajenerali benshi twajyanye mu butabera kubera ko bari barabaye ibikoresho by’Abanyarwanda, kubera gushakana n’Abatutsikazi.”</p>
<p>Ati “Oscar, nujya gushakana n’Umututsikazi biragusaba kwitonda, kuko uzaba ugira ngo uzanye umugore ariko uzakira umuntu uzi ko ari uwo mu muryango w’umugore wawe, nk’umwana abereye nyina wabo cyangwa umubyara, kandi ntaho bahuriye ahubwo ari umuntu uje kujya akubyaririra mu rugo rwawe.”</p>
<p>Akomeza agira ati “Nutangira kubyibazaho kuko nta mwana n’umwe musa, azakubwira ati ‘Abana ni abawe ariko nyine bavuka basa n’Abatutsi kuko turi ubwoko bukomeye kandi buganza.”</p>
<p>Uyu munyamakuru hamwe na Gen Ekenge bahise bavuga ko Abatutsi ari indyarya mu cyo bise ‘ubwenge’. Iyi ni imvugo abazungu baburanira abakekwaho uruhare muri Genoside yakorewe Abatutsi bakunze gukoresha mu nkiko zo mu Burayi (mu Bufaransa no Mu Bubiligi), bavuga ko icyo “Abatutsi bita ubwenge ari uburyarya no kubeshya.”</p>
<p>Yifashishije imyumvire nk’iyo rero, Gen Ekenge yavuze ko gushaka Umututsikazi ari ugukururira Congo akaga, abigereranya no kwikururira abacengezi.</p>
<p>Byababaje abenshi mu baharanira uburenganzira bwa muntu ndetse n’abashakashatsi, bavuga ko iri jambo ari indorerwamo y’imyitwarire n’imyumvire ya Leta ya Congo, bityo bikaba ari ikibazo ku mutekano n’amahoro mu Karere k’Ibiyaga Bigari.</p>
<p>Dr Alex Mvuka Ntung, Umunyekongo w’Umushakashatsi Karere ku bibera mu Karere k’Ibiyaga Bigari yagize ati “Amagambo ya Gen Ekenge yerekana ikibazo gikomeye cy’ubwenge n’imyumvire mu nzego zimwe za Leta ya Congo.”</p>
<p>Ati “Ibi bigaragaza kwimakaza ingengabitekerezo yo guheza bamwe no guha intebe ikibi, bisa neza n’ibyagiye biranga bimwe mu bihugu mu mateka y’Afurika.”</p>
<p>Dr. Mvuka avuga ko mu gihugu gikurikiza amategeko, amagambo ashingiye ku moko no gusuzugura abantu yagombye gutuma uwabivuze ahita akurwa ku nshingano cyangwa akajyanwa mu butabera.</p>
<p>Ati “Ariko muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo, ibi bifatwa nk’ibyemewe ndetse bikaba ikimenyetso cyo gukunda igihugu.”</p>
<p>Yongeyeho ko ibyo Gen. Ekenge yavuze bihuye n’ibyo abayobozi bakuru bamwe bavuga, kugira ngo bashimishe abaturage no kugira ngo barambe ku myanya yabo mu butegetsi, bigasa n’imvugo zakoreshwaga n’abayobozi mbere no mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda mu 1994.</p>
<p>Akomeza agira ati “Igihe cyose urwango usanga rwerekanwa nk’amagambo gusa, ariko rushobora guhinduka politiki, gutegura ibikorwa no kugeza ku rupfu.”</p>
<p>Urugero rweruye ni ijambo rya Léon Mugesera mu 1992 i Kabaya mu Rwanda, aho yise Abatutsi ‘inyenzi’, avuga ko bagomba “gusubizwa iwabo muri Abisiniya (Ethiopia) banyujijwe iy’ubusamo”.  Nyuma y’imyaka ibiri gusa ayavuze, Abatutsi barenga miliyoni barishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi.</p>
<p>Dr. Mvuka avuga ko ibitekerezo bya Gen. Ekenge bishingiye ku myumvire ya kera y’ivanguramoko, bikaba bibabaje ko muri Congo iyi myumvire n’ingengabitekerezo igikoreshwa n’abanyapolitiki nk’imbuto y’ivangura.</p>
<p>Urwango rushingiye ku moko muri RDC si ikintu gishya. Mu Ntambara ya Kabiri ya Kongo (1998–2002), Abdoulaye Yerodia Ndombasi, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga, yavugaga ko Abatutsi ari “udukoko (vermin)” “microbes,” nka virusi imaze kurandurwa.</p>
<p>Izi mvugo Dr. Mvuka azihuza n’izavugwaga mbere ya 1994, mu bitangazamakuru nka Kangura zibasiraga ubwoko bw’Abatutsi, zigamije kubatesha agaciro mu mugambi wo gutegura Jenoside yabakorewe.</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/png/9-8.png"
				length="793153"
				type="image/png" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>2025: Umwaka w'abanyarwanda basize umurage udasanzwe </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/2025-umwaka-w-abanyarwanda-basize-umurage-udasanzwe</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/2025-umwaka-w-abanyarwanda-basize-umurage-udasanzwe</guid>

		<dc:date>2025-12-26T12:22:48Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Buri mwaka utambutse usigira amarangamutima imiryango y’Abanyarwanda, kubera ibyo banyuzemo, ibyo bibuka, ariko cyane cyane abo basezeyeho bakibakunze. Umwaka wa 2025 na wo, nta mwihariko wazanye&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>2025: Umwaka w’abanyarwanda basize umurage udasanzwe </h1>

			

			

			<div class='spip_document_274449 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/blank_13_grids_heart_shape_collage_2_.png' width="2000" height="2000" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umwaka wa 2025 watwaye benshi mu Banyarwanda bagize uruhare rukomeye mu nzego z’umutekano, imiyoborere, itangazamakuru, siporo, umuco n’imibereho rusange. Buri wese yasize umurimo, izina n’icyuho mu muryango Nyarwanda.</p>
<p><strong><br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Lt Gen Innocent Kabandana </strong> </strong></p>
<div class='spip_document_274429 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/innocent_kabanda.jpg' width="1536" height="1043" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Lt Gen Innocent Kabandana, umwe mu basirikare b’icyitegererezo mu Ngabo z’u Rwanda, yitabye Imana kuwa 7 Nzeri 2025. Yamenyekanye ku bwitange bwe, ubuyobozi buhamye n’indangagaciro z’igisirikare cy’umwuga. Abakunzi be bavuga ko “Kabandana yari intwari idasanzwe, yizeye ko igihugu kiruta byose.” Uyu musirikare yasize umurage ukomeye wo kurinda igihugu no gukundisha urubyiruko igisirikare.</p>
<p><strong> Ingabire Marie Immaculée </strong></p>
<div class='spip_document_274430 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/ingabire_marie_immaculee.jpg' width="1200" height="700" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kuwa 9 Ukwakira 2025, u Rwanda rwabuze Ingabire Marie Immaculée, umuyobozi wa  Transparency International Rwanda. Yabaye intwari mu kurwanya ruswa n’akarengane, agaharanira uburenganzira bw’abaturage. Abamumenye bavuga ko “Ingabire yari ijwi ry’umucyo mu gihugu, aho yakoraga hose hakagaragara ubunyangamugayo.” Yasize umurage w’ubudacogora mu guharanira ukuri.</p>
<p><strong> Alain Mukuralinda (“Alain Muku”) </strong></p>
<div class='spip_document_274431 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/alain_mukuralinda-5.jpg' width="750" height="375" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Alain Mukuralinda, umunyamategeko w’umuhanga ndetse n’umuvugizi wungirije wa Guverinoma, yitabye Imana kuwa 4 Mata 2025. Yari azwiho gusobanurira Abanyarwanda ibyemezo bya Leta mu buryo bwumvikana kandi butuje, akoresha impano ye mu gutanga amakuru yizewe. Abavuganye nawe bavuga ko “Alain Muku yamenyekanye nk’ijwi rituje ry’ukuri n’ubuyobozi.”</p>
<p><strong> Jean Lambert Gatare </strong></p>
<div class='spip_document_274437 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/jean_lambert_gatare-2.jpg' width="700" height="963" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Jean Lambert Gatare, umunyamakuru w’inararibonye mu mateka y’itangazamakuru rya siporo, yitabye Imana ku wa 22 Merurwe 2025. Yashimangiye iterambere ry’umupira w’amaguru mu Rwanda, ahuza abafana n’ikipe zabo. Yasize umurage wo gukunda itangazamakuru ry’umwuga no guha siporo agaciro.<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Aissa Kirabo Kacyira </strong></p>
<div class='spip_document_274432 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/aissa_kirabo_kacyira.jpg' width="1280" height="720" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ku wa 12 Kanama 2025, u Rwanda rwabuze Amb Aissa Kirabo Kacyira, wabaye umuyobozi w’umujyi wa Kigali n’umukozi wa UN-Habitat. Yari azwiho guteza imbere imijyi, isuku n’imiyoborere myiza, anaharanira uburinganire n’iterambere ry’abaturage. Abakunzi be bavuga ko “Kirabo yari icyitegererezo mu miyoborere, kandi agaharanira imibereho myiza y’abaturage.</p>
<p><strong> Kilimobenecyo </strong></p>
<div class='spip_document_274460 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/kirimobenecyo_final-2.png' width="471" height="248" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kilimobenecyo Alphonse, umwe mu banyabugeni b’abahanga u Rwanda rwagize mu mateka, , ni we wahanze bimwe mu birango by’Igihugu bikoreshwa kugeza ubu, birimo Ibendera ry’Igihugu, Ikirangantego, Inote z’Amafaranga zimwe na zimwe n’ibiceri. Yitabye Imana kuwa 3 Ukwakira 2025. Abamukundaga bavuga ko “Alphonse yari inkingi ya mwamba mu gucunga neza imishinga n’ubukungu.”<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Claudine DeLucco Uwanyiligira </strong></p>
<div class='spip_document_274461 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2025-12-26_13_58_07-.png' width="604" height="591" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Claudine DeLucco Uwanyiligira, wabaye umuyobozi mukuru wungirije wa Rwanda Broadcasting Agency (RBA), yitabye Imana kuwa 14 Mutarama 2025. Yari azwiho guteza imbere itangazamakuru ry’igihugu, guharanira ireme ry’amakuru no gukorera mu mucyo. Uwanyiligira yari icyitegererezo cy’umwuga n’ubunyangamugayo mu itangazamakuru.<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Murekeraho Joseph </strong></p>
<div class='spip_document_274439 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/joseph_murekeraho.jpg' width="723" height="901" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Murekeraho Joseph, umunyamwuga mu bucuruzi n’imicungire, yitabye Imana ku wa 8 Kanama 2025. Yasize umurage w’ukuri mu micungire y’ibigo n’imishinga, aharanira ko ubukungu bushingiye ku kuri no kubazwa inshingano. Abamumenye bavuga ko “Joseph yari umuntu w’icyubahiro, w’inyangamugayo kandi w’icyitegererezo mu bucuruzi.”</p>
<p><strong> Mitali Kabanda Protais </strong></p>
<div class='spip_document_274454 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2025-12-26_13_49_13-.png' width="530" height="525" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kuwa 1 Kanama 2025, u Rwanda rwabuze Amb Mitali Kabanda Protais, wabaye Minisitiri w’Umuco na Siporo, Minisitiri w’Urubyiruko, Minisitiri w’Ubucuruzi n’Ubukerarugendo, ndetse na Ambasaderi muri Ethiopia. Abakunzi be bavuga ko “Protais yari umuyobozi w’intangarugero, uwitangira igihugu mu buryo bwose.”<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Mukanemeye Madeleine (“Mama Mukura”) </strong></p>
<div class='spip_document_274441 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/mukanemeye_madeleine.jpg' width="674" height="689" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mukanemeye Madeleine, umufana w’ikirangirire wa Mukura Victory Sports, yitabye Imana ku wa 3 Kanama 2025. Yai azwiho urukundo rudasanzwe rwa siporo n’ubudahemuka, aho yakundaga gukurikirana ikipe ye mu buryo budasanzwe. Abamumenye bavuga ko “Mama Mukura yari umubyeyi w’abafana, urukundo rwe rwa siporo ntiruzibagirana.”<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Speciose Mukabayojo </strong></p>
<div class='spip_document_274443 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/speciose_mukabayojo_jpg_use.jpg' width="420" height="265" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Speciose Mukabayojo, umukobwa w’Umwami Yuhi V Musinga, yitabye Imana ku 28 Ukwakira 2025. Yari azwiho ubupfura, ubwitonzi n’ubwitange mu muryango no mu bamwegereye. Abamumenye bavuga ko “Speciose yari icyitegererezo cy’umuco n’amahoro mu muryango no mu baturanyi.”</p>
<p><strong> Musabyimana Gloriose (“Gogo”) </strong></p>
<div class='spip_document_274459 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2025-12-26_13_52_44-.png' width="466" height="590" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Musabyimana Gloriose, umuririmbyi w’indirimbo zo guhimbaza Imana, yitabye Imana kuwa 3 Nzeri 2025. Yari azwiho ubuhanzi buhumuriza imitima y’abakunzi be no gukangurira urubyiruko inzira nziza.<br class='autobr' />
<strong><br class='autobr' />
 Natty Dread </strong></p>
<div class='spip_document_274444 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/natty_dread.png' width="572" height="601" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Natty Dread, umuhanzi wa Reggae, yitabye Imana kuwa 14 Kamena 2025. Yamenyekanye ku butumwa bwe bw’amahoro, ubumwe n’ubutabera mu muziki. Abamukundaga bavuga ko “Natty Dread yasize umurage w’ubumwe n’urukundo mu mbaraga z’umuziki.”</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/aissa_kirabo_kacyira.jpg"
				length="44512"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>Polisi yasobanuye impamvu itanga amahugurwa akarishye nk'aya gisirikare</title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Polisi-yasobanuye-impamvu-itanga-amahugurwa-akarishye-nk-aya-gisirikare</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/Polisi-yasobanuye-impamvu-itanga-amahugurwa-akarishye-nk-aya-gisirikare</guid>

		<dc:date>2025-12-24T10:53:45Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				MobileBigStory
			</category>
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Umuvugizi wa Polisi y’u Rwanda, ACP Boniface Rutikanga, yavuze ko Polisi y’u Rwanda isigaye itanga amahugurwa ku bapolisi bayo ameze nk’aya gisirikare mu rwego rwo kwitegura ikibazo icyo ari cyo&nbsp;(…)
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>Polisi yasobanuye impamvu itanga amahugurwa akarishye nk’aya gisirikare</h1>

			

			

			<div class='spip_document_274324 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_11.29_20.jpg' width="1166" height="1207" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Hari mu kiganiro yagiriye kuri KT Radio hagati ya saa tanu na saa sita z’amanywa, kigamije gusobanura ingamba zo gucunga umutekano muri iki gihe cy&#8217;iminsi mikuru, umunyamakuru.</p>
<div class='spip_document_274323 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_11.28_05.jpg' width="692" height="918" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p> Umukazana Germaine, ashingiye ku mashusho y’abapolisi basoje amahugurwa i Gishari, ajyanye n’imyitozo yo kwirwaho nta ntwaro, yagize ati “Dusigaye tubona imyitozo iremereye y’abapolisi, imeze nk’iya gisirikare, aho ujya kubona ukabona baciye mu muriro” maze amubaza impamvu zo gukaza imyitozo kuri urwo rwego.</p>
<div class='spip_document_274325 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/png/2025-12-24_12_59_21-polisi_yasobanuye_impamvu_itanga_amahugurwa_akarishye_nk_aya_gisirikare_-_kigali.png' width="695" height="526" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Umuvugizi wa Polisi y’u Rwanda, ACP Rutikanga mu kumusobanirira yamubwiye ko ubusanzwe imyitozo y’izo nzego zombi ntaho yakaba itandukaniye. Yifashishije urugero aho Polisi y’u Rwanda yifatanya n’Ingabo z’u Rwanda mu butumwa butandukanye bwo kurwanya ibyihebe.</p>
<p>Ati “ Rero ugomba kumwigisha umutegurira ko  agiye agomba kuba yakwirwanaho.”</p>
<div class='spip_document_274322 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_11.59_04.jpg' width="768" height="1020" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Yakomeje agira ati “Ariko na none turi mu isi aho usanga ibyihebe biza bikarwanira mu mujyi bikaba byaza bikinjira nko muri iyi nyubako ya CHIC bigafatiramo abantu bugwate.”</p>
<p>Aha ACP Rutikanga akaba yasobanuye ko kugira ngo uhangane n’abantu nk’abo baba bitwaje intwaro, bisaba ko uba warize ameyeri mesnhi ya gisirikare, ati “Uburyo rero twigamo twiga duteganya ibyo byose.”</p>
<p>Yasobanuye ko mu myitozo bahabwa abapolisi bategurwa mu ngeri zitandukanye haba mu muhanda, ku bibuga by’indege, n’ahandi hatandukanye kandi amahugurwa agatanga hakurikijwe inshingano baba bagiyemo.</p>
<div class='spip_document_274321 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_11.59_40.jpg' width="768" height="1020" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Ati “Tunohereza abapolisi mu butumwa bw’amahoro, kandi ntugire ngo iyo bagiye mu butumwa bw’amahoro baba bameze nk’abagiye gucunga umutekano muri sitade.”</p>
<p>ACP Rutikanga akaba yabwiye abamwumvaga ko guha abapolisi imyitozo nk’iyo bitavuze ko baba barimo kubigisha igisirikare, ko ahubwo ari uko hari n’imirimo ya gipolisi usanga isaba imyitozo n’iya gisirikare.</p>
<div class='spip_document_274320 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_11.59_53.jpg' width="768" height="1020" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_274319 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_12.00_10.jpg' width="768" height="1020" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_274318 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_12.00_31.jpg' width="744" height="988" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_274317 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_12.00_58.jpg' width="718" height="953" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div><div class='spip_document_274316 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_12.01_33.jpg' width="768" height="1020" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/whatsapp_image_2025-12-24_at_11.59_53.jpg"
				length="96862"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>
<item xml:lang="en">

		<title>MINAGRI yahurije mu nama y'igitaraganya abashinzwe gahunda zo kuhira </title>

		<link>https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/minagri-yahurije-mu-nama-y-igitaraganya-abashinzwe-gahunda-zo-kuhira</link>

		<guid isPermaLink="true">https://www.kigalitoday.com/amakuru/mu-rwanda/article/minagri-yahurije-mu-nama-y-igitaraganya-abashinzwe-gahunda-zo-kuhira</guid>

		<dc:date>2025-12-23T22:01:58Z</dc:date>

		<dc:format>text/html</dc:format>

		<dc:language>en</dc:language>

		<dc:creator>Editor</dc:creator>

		
		
		
		
			<category domain="section">
				 Mu Rwanda
			</category>
		

		
		
		
		
			<category domain="tag">
				Oswald Niyonzima
			</category>
		

		
		
		
		<description><![CDATA[
			Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi (MINAGRI), ku wa 23 Ukuboza 2025, yahurije mu nama abatekinisiye b’inzobere mu bikorwa byo kuhira, mu rwego rwo kuziba ibyuho mu nshingano bafite.
		]]></description>

		
		
		
		<content:encoded><![CDATA[

			<h1>MINAGRI yahurije mu nama y&#8217;igitaraganya abashinzwe gahunda zo kuhira </h1>

			

			

			<div class='spip_document_274305 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/irrigation_summit.jpg' width="2048" height="1536" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Mu ijambo yatanze mu Nama Nkuru y’Umuryango RPF-Inkotanyi iheruka, Perezida Paul Kagame yabajije impamvu hakiriho ikibazo cy’ibura ry’ibiribwa kandi Leta yarashoye imari nini mu buhinzi.</p>
<p>Yatanze urugero rw’Akarere ka Kayonza mu Ntara y’Iburasirazuba n’Akarere ka Rusizi mu Ntara y’Iburengerazuba, ashimangira ko ari uturere dufite ubushobozi bukomeye mu buhinzi ariko tukavugwamo raporo z’ingaruka z’inzara zihora zigaruka.</p>
<p>Muri Kayonza, haherutse kuvugwa umubyeyi watetse ibitaribwa, kugira ngo abeshye abana ko bari burarire.</p>
<div class='spip_document_274304 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/irrigation_summit_2.jpg' width="2048" height="1536" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Nyuma y&#8217;iyo nkuru, Inama Njyanama y’Akarere yirukanye Meya n’abamwungirije mu ntangiriro z’Ukuboza 2025 bazira imicungire mibi y’ikibazo cy’inzara mu bice byibasirwa n’amapfa, nyamara bishobora kwakira ku buryo bworoshye ibikorwa remezo byo kuhira imyaka.</p>
<p>Perezida Kagame agaruka kuri iki kibazo muri Kongere, yagize ati: “Iyo abayobozi birengagije inshingano zabo, abaturage batakaza icyizere.”</p>
<p>Yabivuze yerekeza kuri Kayonza, aho abaturage baherutse kugaragaza ikibazo gikomeye cy’ibura ry’ibiribwa.</p>
<p>Yvuze ko imiyoborere mibi yatumye abaturage basigara batagira ubufasha bukwiye, avuga ko abayobozi b’inzego z’ibanze batagize icyo bakora ku gihe ngo bakemure ibibazo by’abaturage.</p>
<div class='spip_document_274303 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/irrigation_4.jpg' width="2048" height="1536" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Kuri uyu wa 23 Ukuboza, MINAGRI yateguye inama nyunguranabitekerezo yahuje Minisiteri n’abatekinisiye b’ibikorwa byo kuhira baturutse mu Kigo cy’Igihugu gishinzwe Iterambere ry’Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB) ndetse no mu Ishami Rishinzwe Gushyira mu Bikorwa Imishinga ya RAB (SPIU). Iyo nama yasuzumye ishyirwa mu bikorwa ry’imishinga yo kuhira iri gukorwa, igaragaza imbogamizi zihari, inagena n’ingamba zo kuzikemura.</p>
<p>Ni inama yayobowe na Minisitiri w&#8217;Ubuhinzi n&#8217;Ubworozi Dr. Telesphore Ndabamenye, n&#8217;Umunyamabanga wa Leta muri iyo Minisiteri Solange Uwituze i Kigali.</p>
<div class='spip_document_274302 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'>
<figure class="spip_doc_inner">
<img src='https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/irrigation_3.jpg' width="2048" height="1535" alt="" class="artimgcontent" />

</figure>
</div>
<p>Abayobozi bashimangiye ko ibikorwa byo kuhira ari inkingi y’ingenzi mu guhindura ubuhinzi, kongera ubushobozi bwo guhangana n’imihindagurikire y’ibihe, no gutuma habaho umusaruro w’ibiribwa urambye.</p>
<p>Mu rwego rwo kongera kubazwa inshingano, abakozi bashinzwe imishinga yo kuhira bategetswe gukorera hamwe nk’Itsinda Rihuriweho ry’Igihugu ryo kuhira (Irrigation Task Force).</p>

			<hr />

			

			

		]]></content:encoded>

		
		
		
		
			<enclosure 
				url="https://www.kigalitoday.com/IMG/jpg/irrigation_3.jpg"
				length="352918"
				type="image/jpeg" />
		

	</item>



</channel>

</rss>
